IV SA/Wa 1570/05
WyrokWSA w Warszawie2005-11-25
Skład orzekający: Małgorzata Miron, Jakub Linkowski, Zbigniew Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy wydana dla inwestycji polegającej na nadbudowie poddasza, która różni się parametrami (wysokość kalenicy, rodzaj dachu) od wcześniejszej, ostatecznej decyzji dotyczącej tego samego terenu i podmiotu, jest decyzją wydaną w sprawie już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, co skutkowałoby stwierdzeniem jej nieważności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że późniejsza decyzja o warunkach zabudowy, mimo że dotyczy tego samego terenu i podmiotu, nie jest decyzją wydaną w sprawie już rozstrzygniętej inną ostateczną decyzją, ponieważ przedmiot obu decyzji jest inny. Różnice w parametrach inwestycji, takie jak wysokość kalenicy i rodzaj dachu, świadczą o tym, że dotyczą one odmiennych inwestycji, co wyklucza zastosowanie art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. Ponadto, sąd uznał, że odmówienie inwestorowi prawa do zmiany przedmiotu zamierzonej inwestycji prowadziłoby do absurdalnej sytuacji, w której inwestor mógłby jedynie raz zadecydować o kształcie planowanej inwestycji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla nadbudowy poddasza budynku mieszkalnego. Pierwsza decyzja Burmistrza z września 2004 r. ustaliła warunki, w tym wysokość kalenicy do 8,5 m. Wniosek o zmianę tej decyzji w zakresie wysokości kalenicy do 10 m został odmówiony z powodu braku zgody sąsiadki. Następnie wydano kolejną decyzję Burmistrza z marca 2005 r. ustalającą warunki zabudowy z wysokością kalenicy do 10 m i dachem dwuspadowym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę drugą decyzję, uznając ją za wydaną w sprawie już rozstrzygniętej pierwszą ostateczną decyzją. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję SKO, uznając, że decyzje organu pierwszej instancji dotyczyły odmiennych inwestycji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2005 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski,, sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.), Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Z. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. Uchyla zaskarżoną decyzję; 2. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz Z. N. kwotę 800 ( osiemset ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją Burmistrza Miasta S.z dnia [...] września 2004 r. o warunkach zabudowy, Nr [...], wydaną na podstawie m.in. art. 59 ust.1, art. 60 ust. 1 i 2 oraz art. 53 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717), po rozpatrzeniu wniosku p. Z. N. ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji pn. "nadbudowa poddasza ze zmianą konstrukcji dachu budynku mieszkalnego", przewidzianej do realizacji w S. przy ul. [..], na działce nr ew. [...]. W treści decyzji określono warunki wynikające z przepisów szczególnych, a także warunki szczegółowe dotyczące samej nadbudowy (pkt 1.3 decyzji), w tym ustalając m.in.:- wysokość budynku na trzy kondygnacje naziemne, w tym poddasze użytkowe; - szerokość elewacji frontowej – zgodnie ze stanem faktycznym; - wysokość gzymsu – nie przekraczająca 6 m. od poziomu terenu; - wysokość kalenicy nie przekraczająca 8,5 m od poziomu terenu; - kierunek głównej kalenicy dachu równoległy do frontu działki; - dach budynku wielospadowy o kącie nachylenia do 40 stopni. W uzasadnieniu przywołano wniosek zainteresowanej z dnia 18 czerwca 2004 r. i stwierdzono, że na terenie zamierzonej nadbudowy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego stracił ważność.
We wszczętym w sprawie postępowaniu administracyjnym sprzeciw przeciwko zamierzonej inwestycji wniosła jedna z sąsiadek, motywując to dalszym zacienianiem jej nieruchomości. Natomiast Wojewódzki Konserwator Zabytków ustalił w stosownym postanowieniu warunki dotyczące formy i gabarytu nadbudowy budynku ze stanowiska konserwatorskiego. Podkreślono, że zamierzoną inwestycję należy zaprojektować z zachowaniem warunków określonych w odpowiednich przepisach, a w szczególności zgodnie z przepisami ustawy – Prawo budowlane.
W dniu 7 października 2004 r. zainteresowana złożyła do Burmistrza Miasta S. wniosek o zmianę przedstawionej wyżej decyzji o warunkach zabudowy, a w szczególności jej części określonej w pkt 1.3 decyzji w odniesieniu do wysokości kalenicy, którą wyznaczono w wysokości nie przekraczającej 8,5 m. Zdaniem wnioskodawczyni, przy zachowaniu tych parametrów niemożliwe będzie zaprojektowanie poddasza użytkowego o wysokości pozwalającej na swobodne poruszanie się osób, ponieważ jego wysokość użytkowa będzie wynosić zaledwie 1,5 m. Zamierzone zwiększenie wysokości kalenicy nie spowoduje – w opinii wnioskodawczyni – dysproporcji w stosunku do okolicznych i sąsiednich budynków.
W toku wszczętego postępowania ustalono, że proponowana wysokość kalenicy nadbudowywanego budynku ma wynosić 10 m. Zmiana wydanej decyzji może być natomiast dokonana w trybie art. 155 K.p.a., za zgodą stron tej decyzji.
Decyzją Burmistrza Miasta S. z dnia [...] listopada 2004 r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 155 K.p.a. po rozpatrzeniu wniosku p. Z; N; odmówiono zmiany ostatecznej decyzji Nr [...] o warunkach zabudowy z dnia [...] września 2004 r., polegającej na zmianie wysokości kalenicy projektowanej nadbudowy poddasza ze zmianą konstrukcji dachu budynku mieszkalnego z 8,5 m do 10,0 m, przewidzianej do realizacji w S. przy ul. [...], na działce nr ew. [...]. W uzasadnieniu, po przedstawieniu stanu sprawy stwierdzono, że wobec braku zgody na zmianę decyzji sąsiadki, p. G. S., będącej stroną postępowania administracyjnego, której budynek graniczy z działką zainteresowanej od strony południowej, wnioskowana zmiana nie jest prawnie możliwa.
Dnia 8 grudnia 2004 r. zainteresowana p. Z. N. złożyła ponownie wniosek adresowany do Burmistrza miasta S. o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla planowanej inwestycji pn. "nadbudowa poddasza mieszkalnego ze zmianą konstrukcji dachu ze stropodachu na dach dwuspadowy." Zakładana wysokość kalenicy 10 m.
W toku postępowania wnosząc o uzgodnienie projektu przez konserwatora zabytków uzyskano odpowiedź (pismo z dnia [...] lutego 2005 r.), w której stwierdzono m.in., iż teren pod projektowaną inwestycję podlegał ochronie konserwatorskiej wyłącznie na mocy ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S.. Plan ten utracił moc obowiązującą z dniem 1 stycznia 2004 r. W związku z powyższym organ ochrony zabytków utracił kompetencje do uzgadniania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji. Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. Nr 162, poz. 1568) określając w art. 7 formy ochrony zabytków nie daje podstawy prawnej do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Bezprzedmiotowe jest postępowanie w sprawie, w której nie istnieje przepis prawa materialnego dający postawę do zajęcia stanowiska w toczącym się postępowaniu.
Decyzją Burmistrza Miasta S. z dnia [...] marca 2005 r. o warunkach zabudowy, Nr [...], wydaną na podstawie m.in. art. 1 ust.2, art. 53 ust. 4 pkt 2, art. 59 ust.1, art. 60 ust. 1 i 2 oraz art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717, z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku p. Z. N.j ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji pn. "nadbudowa poddasza ze zmianą konstrukcji dachu ze stropodachu na dach dwuspadowy", przewidzianej do realizacji w S. przy ul. K., na działce nr ew. [...]. W treści decyzji określono warunki wynikające z przepisów szczególnych, a także warunki szczegółowe w zakresie zabudowy (pkt 2.3 decyzji), w tym ustalając m.in.:- wysokość budynku na trzy kondygnacje naziemne, w tym poddasze użytkowe; - szerokość elewacji frontowej – zgodnie ze stanem faktycznym; - wysokość gzymsu – nie przekraczająca 6 m. od poziomu terenu; - wysokość kalenicy nie przekraczająca 10,0 m od poziomu terenu; - kierunek głównej kalenicy dachu równoległy do frontu działki; - dach budynku dwuspadowy o kącie nachylenia do 40 stopni. W uzasadnieniu przywołano wniosek zainteresowanej z dnia 8 grudnia 2004 r. i stwierdzono, że na terenie zamierzonej nadbudowy miejscowy plan zagospodarowania stracił ważność. W takiej sytuacji wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe po spełnieniu warunków określonych w art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Warunki zabudowy zawarte w decyzji zostały określone po przeprowadzeniu analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiedztwie planowanej inwestycji. Warunki te dla terenu działki o nr ew. [...] uznano za spełnione. W toku postępowania wpłynęło pismo p. G. S., która nie wyraziła zgody na nadbudowę, motywując to obawą przed zacienieniem własnej działki. Jednakże decyzja ustalająca warunki zabudowy ma jedynie charakter przygotowawczy dla postępowania w sprawie wydania decyzji udzielającej pozwolenia na budowę i nie upoważnia do rozpoczęcia robót budowlanych. Na etapie decyzji o pozwoleniu na budowę projektowana inwestycja musi spełniać warunki zawarte w przepisach ustawy - Prawo budowlane i rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny opowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690, z późn. zm.), w szczególności regulujących zachowanie właściwych odległości od granic i budynków sąsiednich posesji.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. p. G. S. stwierdzając, że planowana nadbudowa domu na działce nr ew. [...] przy ul. [...], stanowiącego własność p. Z.N., spowoduje dalsze zaciemnienie działki odwołującej się, gdyż budynek p. Z. N. stoi bezpośrednio na granicy z jej działka nr [...]. Ponadto skarżąca stwierdziła, iż nie rozumie powodów zmiany wysokości zamierzonej nadbudowy – z 8,5 do 10 m od poziomu terenu do wysokości kalenicy, mimo jej poprzednich zastrzeżeń.
Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2005 r., Nr [...], po rozpatrzeniu złożonego odwołania uchylono zaskarżoną decyzję Burmistrza Miasta S. w całości i umorzono postępowanie I instancji. W uzasadnieniu, po przedstawieniu stanu sprawy stwierdzono, że zaskarżona decyzja organu I instancji jest wadliwa, co skutkuje koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Jak wynika z dokonanych ustaleń, zaskarżona decyzja Burmistrza Miasta S. nr [...] z dnia [...] marca 2005 r., ustalająca warunki zabudowy dla inwestycji pn. "nadbudowa poddasza ze zmianą konstrukcji dachu ze stropodachu na dach dwuspadowy", przewidzianej do realizacji w S. przy ul. [...], na działce nr ew. [...], dotyczy sprawy rozstrzygniętej już inną decyzją ostateczną. W aktach sprawy znajduje się decyzja Burmistrza Miasta S. z dnia [...] września 2004 r. o warunkach zabudowy, Nr [...], wydana po rozpatrzeniu wniosku p. Z. N. z dnia 18 czerwca 2004 r., ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji pn. "nadbudowa poddasza ze zmianą konstrukcji dachu budynku mieszkalnego", przewidzianej do realizacji w S. przy ul. [...], na działce nr ew. [...]. Decyzja ta jest decyzją ostateczną. W ocenie Kolegium w rozpatrywanej sprawie ze względu na tożsamość podmiotu, jak i przedmiotu postępowania, niedopuszczalne było wydanie przez Burmistrza Miasta S. zaskarżonej decyzji Nr [...] z dnia [...] marca 2005 r. w sytuacji, gdy w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja Nr [...] z dnia [...]września 2004 r. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. W decyzji Nr [...] z dnia [...]września 2004 r. rozstrzygnięto ostatecznie sprawę ustalenia warunków zabudowy dla nadbudowy poddasza ze zmianą konstrukcji dachu budynku mieszkalnego ustalając m.in. w pkt 1.3 lit. d "wysokość kalenicy nie przekraczająca 8,5 m", a w pkt 1.3 lit f "dach budynku wielospadowy o kącie nachylenia do 40 stopni". Zmiana w/w ostatecznej decyzji do czasu jej pozostawania w obrocie prawnym dopuszczalna jest jedynie w trybie przewidzianym w art. 155 K.p.a. Stosownie do tego przepisu decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdy czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Jak wynika z akt sprawy, wnioskodawczyni – p. Z. N. była tego świadoma, bowiem w dniu 6 października 2004 r. złożyła wniosek o zmianę powołanej decyzji z dnia [...] września 2004 r. i ustalenie wysokości kalenicy do 10 m; wniosek ten na skutek sprzeciwu strony postępowania (p. G. S.) został przez Burmistrza Miasta S. rozpatrzony odmownie, ostateczną już decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. Wydanie zatem przez Burmistrza Miasta S. zaskarżonej decyzji na wniosek Z. N. z dnia 8 grudnia 2004 r., którego zakres żądania w istocie pokrywał się z zakresem wniosku o zmianę decyzji z dnia [...] października 2004 r., a od wniosku z dnia 18 czerwca 2004 r. o ustalenie warunków zabudowy różnił się jedynie wskazaniem wysokości kalenicy do 10 m (wniosek z dnia 18 czerwca 2004 r. nie wskazywał wysokości kalenicy) uznać należy za działanie w celu obejścia prawa. Mając powyższe na względzie Kolegium stwierdziło, że zaskarżona decyzja dotyczy sprawy rozstrzygniętej inną decyzja ostateczną, co stanowi przewidzianą w art. 156 § 1 pkt 3 przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji. W związku z tym Kolegium uchyliło decyzję Burmistrza Miasta S. Nr [...] z dnia [...] marca 2005 r. i umorzyło postępowanie I instancji.
Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie złożyła p. Z. N.wnosząc o stwierdzenie jej nieważności jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa lub o jej uchylenie jako naruszającej prawo. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji:- naruszenie instytucji tożsamości sprawy administracyjnej przez przyjęcie, iż w rozpatrywanej sprawie taka tożsamość zachodzi; - art. 107 § 3 K.p.a. przez brak wymaganego tym przepisem uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji; - art. 6 i art. 8 K.p.a. przez przyjęcie dowolnych założeń o działaniu strony w celu obejścia prawa i przedstawienie przyczyn wydania decyzji w sposób naruszający zaufanie do organów Państwa. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, odwołując się do treści obu wniosków, iż znacząco różna jest treść wniosków z dnia 18 czerwca 2004 r. i z 8 grudnia 2004 r., w oparciu o które organ I instancji wydał dwa różne w swej treści rozstrzygnięcia, tj. decyzję Nr [...] z dnia [...] września 2005 r. oraz decyzję Nr [...] z dnia [...] marca 2005 r. Według skarżącej z instytucją tożsamości sprawy, rozstrzygniętej kolejno po sobie dwoma decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna, można mówić wtedy, gdy w sprawie występują te same podmioty oraz dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w nie zmienionym stanie faktycznym. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie inny jest zakres praw nabytych na podstawie decyzji z dnia [...] września 2005 r. a inny na podstawie decyzji z dnia [...] marca 2005 r. W pierwszej decyzji, w której przyjęto, że wysokość kalenicy nie może przekraczać 8,5 m, uprawnienia strony można sprowadzić do nadbudowy pomieszczeń gospodarczych, zaś decyzja z dnia [...] marca 2005 r., pozwalająca na usytuowanie kalenicy na wysokości 10 m, umożliwia budowę pomieszczeń mieszkalnych. Świadczy to, że przedmiot postępowań zakończonych dwoma różnymi decyzjami organu I instancji nie był tożsamy. Ponadto zaskarżona decyzja SKO w P. pomija istotne decyzje między wskazanymi dwoma decyzjami organu I instancji, z których pierwsza dotyczyła nadbudowy poddasza ze zmianą konstrukcji dachu budynku mieszkalnego, a druga – nadbudowy poddasza mieszkalnego; ponadto pierwsza decyzja ustalała dach wielospadowy, a druga – dach dwuspadowy. Zdaniem skarżącej, przyjęcie stanowiska i oceny organu II instancji powodowałoby absurdalna sytuację, gdzie inwestor mógłby jedynie raz jedyny podjąć decyzję o kształcie planowanej inwestycji. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 6 K.p.a. skarżąca podniosła, że zakres żądania z dnia 8 grudnia 2004 r. od wniosku z dnia 18 czerwca 2004 r. różnił się nie tylko wskazaniem wysokości kalenicy lecz również obejmował inne, wymienione wyżej różnice. Ponadto wskazano, że postępowanie o zmianę decyzji miało szczególny charakter i nie powinno być rozpatrywane łącznie z postępowaniami prowadzonymi w "normalnym" trybie. Z kolei zarzut obejścia prawa uznano za nieuzasadniony, nieprawdziwy i krzywdzący.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko i argumenty wyrażone w zaskarżonej decyzji. Zdaniem Kolegium, przedmiot obu decyzji jest tożsamy, a z postanowień rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, że zmiana parametrów nadbudowy, a zwłaszcza wysokości głównej kalenicy, układu połaci dachowych i kierunku głównej kalenicy dachu w stosunku do frontu działki nie jest, mimo ponownej analizy, wynikiem zmiany danych dotyczących obszaru analizowanego, lecz stanowiska inwestora. W konsekwencji stanowisko Kolegium w rozpatrywanej sprawie jest odzwierciedleniem ustalonej w art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i skonkretyzowanej w powołanym wyżej rozporządzeniu – ograniczającej w istotny sposób uprawnienia właścicielskie – zasady dobrego sąsiedztwa uzależniającej zmianę zagospodarowania terenu od dostosowania się do określonych cech zagospodarowania terenu sąsiedniego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2005 r., którą w całości uchylono decyzję Burmistrza Miasta S. z dnia [...] marca 2005 r. ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji pn. "nadbudowa poddasza ze zmianą konstrukcji dachu ze stropodachu na dach dwuspadowy", przewidzianej do realizacji w S. przy ul. [...], na działce nr ew. [...]. Zdaniem Kolegium, uchylona decyzja Burmistrza Miasta S. dotyczyła sprawy rozstrzygniętej już inną decyzją ostateczną, a mianowicie decyzją Burmistrza Miasta S. z dnia [...] września 2004 r., którą ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania tego samego terenu dla inwestycji pn. "nadbudowa poddasza ze zmianą konstrukcji dachu budynku mieszkalnego". W ocenie Kolegium w rozpatrywanej sprawie miała miejsce tożsamość podmiotu, jak i przedmiotu postępowania, prowadząca do zastosowania art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., nakazującego organowi administracji publicznej stwierdzenie nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. W konsekwencji rozpatrywana przez Sąd sprawa miała przede wszystkim charakter proceduralny, związany z pojęciem tożsamości sprawy, warunkującym możliwość zastosowania art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.
Zgodnie z Komentarzem do Kodeksu postępowania administracyjnego (aut. B. Adamiak, J. Borkowski, wyd. 3, C. H. Beck, Warszawa 2000, str.665), na który powołuje się również skarżąca, w ocenie tożsamości sprawy trzeba uwzględnić przede wszystkim zarówno aspekty podmiotowe, jak i przedmiotowe, ale również stan prawny (w tym zwłaszcza zachowanie ciągłości regulacji prawnej) i faktyczny sprawy, a także ciągłość działania organów administracji publicznej. W ocenie Sądu w ocenie tej należy też uwzględnić specyfikę regulacji prawnej określonej dziedziny spraw, zwłaszcza pod kątem możliwości stosowania niektórych rozwiązań przyjętych w K.p.a. do decyzji wydawanych na podstawie przepisów szczególnych. Należy bowiem zwrócić uwagę, że ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wprowadza wiele uregulowań o charakterze proceduralnym, będących normami szczególnymi wobec postanowień K.p.a. Normy szczególne wyłączają, w swoim zakresie stosowania, przepisy K.p.a. Wyłączają one, modyfikują bądź uzupełniają przepisy Kodeksu. (Tak "Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz", pod red. Z. Niewiadomskiego, C. H. Beck, Warszawa 2004, str.403).
Do wspomnianych norm szczególnych należy m.in. art. 63 powołanej ustawy, w myśl którego w odniesieniu do tego samego terenu decyzję warunkach zabudowy można wydać więcej niż jednemu wnioskodawcy, doręczając odpis decyzji do wiadomości pozostałym wnioskodawcom i właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości (ust. 1). Decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich (ust. 2), a organ, który wydał taką decyzję w przypadku braku planu miejscowego jest obowiązany, za zgodą strony, na rzecz której decyzja została wydana, do przeniesienia tej decyzji na rzecz innej osoby, jeżeli przyjmuje ona wszystkie warunki zawarte w decyzji (ust. 5).
Z powołanych przepisów wynikają istotne ustalenia odnoszące się również do rozpatrywanej sprawy. Zgodnie z powołanym Komentarzem pod red. Z. Niewiadomskiego (str. 513), przepis art. 63 ust. 1 stanowi możliwość wydania decyzji o warunkach zabudowy w stosunku do nieograniczonej liczby wnioskodawców. O ustalenie warunków zabudowy do tego samego terenu można złożyć nieograniczoną przez żadną normę prawna liczbę wniosków. W związku z tym dopuszczalne jest toczenie się równolegle kilku postępowań odnośnie tego obszaru, i w konsekwencji wydanie decyzji dotyczącej tego samego rodzaju inwestycji wielu wnioskodawcom. Uzyskanie decyzji przez jednego wnioskodawcę nie wstrzymuje możliwości wnioskowania przez inne podmioty o ustalenie warunków zabudowy danego terenu, także jeśli jest to ten sam typ inwestycji. Co więcej, wnioskodawca, który już uzyskał warunki zabudowy, może, po raz kolejny, złożyć wniosek odnośnie do tego samego obszaru, ale tylko pod warunkiem, że przedmiotem wniosku jest inna inwestycja (aktualny pozostaje wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Po 873/97, ONSA Nr 4, z 1998 r.).
W świetle powyższego stwierdzenia w rozpatrywanej sprawie istotne znaczenie ma ocena tożsamości zamierzonych inwestycji objętych decyzjami Burmistrza Miasta S. z dnia [...] marca 2005 r. oraz z dnia [...] września 2004 r.. Ocena ta sprowadza się w istocie do kwestii tożsamości przedmiotowej wydanych decyzji. Ustawa z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w przeciwieństwie do poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym wprowadziła w tym zakresie znacznie wyraźniejsze – i ostrzejsze – kryteria dotyczące charakterystyki zamierzonych inwestycji i rozstrzygnięć dotyczących ustalenia warunków zabudowy. Dotyczy to w szczególności postanowień art. 61 tej ustawy, określającego warunki dopuszczające wydanie decyzji, a w szczególności ust. 6 i 7 tego przepisu. Zgodnie z art. 61 ust. 6 minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej otrzymał delegację do określenia, w drodze rozporządzenia, sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, zaś w ust. 7 tego przepisu stwierdzono, że w tym rozporządzeniu należy określić wymagania dotyczące ustalania: 1) linii zabudowy, 2) wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu, 3) szerokości elewacji frontowej, 4) wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki, 5 geometrii dachu (kąta nachylenia, wysokości kalenicy i układu połaci dachowych. Na tej podstawie wydane zostało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 36 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588), w którym kwestie te zostały określone w sposób szczegółowy. Odnosząc się do treści tego rozporządzenia w powołanym Komentarzu stwierdzono, że cechy, do których trzeba dostosować nową zabudowę zostały w nim w sposób szczegółowy prawnie uregulowane, pozostawiając małe pole manewru inwestorowi i wiążąc organy wydające decyzje. Określenie przedmiotowych cech jest zatem obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w sprawie warunków zabudowy. (str. 503 Komentarza).
Przy wynikającej z powołanych przepisów ustawy szczegółowości wymagań dotyczących parametrów zamierzonej inwestycji, nawet przy jej niewielkiej skali (nadbudowa istniejącego jednorodzinnego budynku mieszkalnego), nie ulega wątpliwości, że przedmiot, a co za tym idzie - zakres praw nabytych na podstawie decyzji z dnia [...] marca 2005 r. oraz decyzji z dnia [...] września 2004 r. jest inny. We wcześniejszejj decyzji, w której przyjęto, że wysokość kalenicy nie może przekraczać 8,5 m, uprawnienia strony można sprowadzić do nadbudowy pomieszczeń gospodarczych, zaś decyzja z dnia [...] marca 2005 r., pozwalająca na usytuowanie kalenicy na wysokości 10 m, umożliwia budowę pomieszczeń mieszkalnych. Świadczy to, że przedmiot postępowań zakończonych dwoma różnymi decyzjami organu I instancji nie był tożsamy, gdyż pierwsza decyzja organu I instancji dotyczyła nadbudowy poddasza gospodarczego, a druga – nadbudowy poddasza mieszkalnego ze zmianą konstrukcji dachu budynku mieszkalnego; ponadto pierwsza decyzja ustalała dach wielospadowy, a druga – dach dwuspadowy. Jak już stwierdzono, w skali zamierzonej inwestycji są to różnice na tyle istotne, że pozwalają stwierdzić, iż przedmiotem wniosków – i wydanej na ich podstawie decyzji - były inne inwestycje. Nie można zatem stwierdzić tożsamości przedmiotowej sprawy, a konsekwencji uznać, że późniejsza decyzja Burmistrza Miasta S. z dnia [...] marca 2005 r. dotyczyła sprawy już poprzednio rozstrzygniętej ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] września 2004 r.
Należy ponadto przyznać rację stronie skarżącej, że odmówienie inwestorowi prawa do zmiany przedmiotu zamierzonej inwestycji prowadziłoby do trudnej do zaakceptowania zasady, w myśl której inwestor mógłby jedynie raz zadecydować o kształcie planowanej inwestycji.
Jednocześnie należy podzielić zarzut strony skarżącej, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 6 i art. 8 K.p.a. przez przyjęcie dowolnego, tzn. nie znajdującego oparcia w materiałach dowodowych sprawy, założenia o aspołecznych motywach działania strony, mających na celu obejścia prawa. Także przedstawienie przyczyn wydania decyzji zostało dokonane w sposób naruszający zaufanie do organów Państwa. Naruszenie tych przepisów postępowania nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Na podstawie art. 152 powołanej ustawy orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Powołane przepisy
art. 59 ust.1art. 60 ust. 1art. 53 ust. 4 pkt 2 ustawyart. 155 K.p.art. 7art. 1 ust.2art. 53 ust. 4 pkt 2art. 61 ust. 1 ustawyart. 156 § 1 pkt 3 K.p.art. 156 § 1 pkt 3art. 107 § 3 K.p.art. 6
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło