II OSK 507/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Gorczycka-Muszyńska, Sędziowie NSA Alicja Plucińska-Filipowicz, Joanna Runge-Lissowska /spr./, Protokolant Agnieszka Majewska, po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rady Miejskiej w Chojnie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 6 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Sz 672/04 w sprawie ze skargi Rady Miejskiej w Chojnie na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 31 maja 2004 r. Nr PN.2.P.0911-102/2004 w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 6.01.2005 r. sygn. akt II SA/Sz 672/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę Rady Miejskiej w Chojnie na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 31.05.2004 r. nr PN.2.R.0911-102/2004. Rozstrzygnięciem tym Wojewoda Zachodniopomorski stwierdził nieważność dwu uchwał Rady Miejskiej w Chojnie z dnia 29.04.2004 r. Nr XX/169/2004 w sprawie wycofania skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze tegoż Wojewody z dnia 17.09.2003 r. nr PN.2.R.0911-166/2003 stwierdzające nieważność uchwały tej Rady z dnia 14.08.2003 r. nr X/66/2003 w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego M. S. oraz nr XX/170/2004 w sprawie wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze z dnia 25.03.2004 r. nr PIV.2.R.0911-44/2004 stwierdzające nieważność uchwały z dnia 26.02.2004 r. Nr XVIII/124/2004, uchylającej uchwałę z dnia 16.10.2003 r. nr XII/78/2003 w sprawie wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze dotyczące uchwały z dnia 14.08.2003 r. i zobowiązujące Przewodniczącego Rady do wycofania tej skargi. Stwierdzenie nieważności uchwał z dnia 29.04.2004 r. nastąpiło z tego powodu, że w ich podejmowaniu brał udział radny M. S. i jego głos decydował o ich podjęciu, co jest sprzeczne z art. 25a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1581 ze zm.), bowiem uchwały dotyczyły jego sprawy jako związane z uchwałą o wygaśnięciu jego mandatu. Oddalając skargę Gminy na to rozstrzygnięcie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że rację miał Wojewoda, bowiem zgodnie z ww. art. 25a radny nie może brać udziału w głosowaniu rady gminy w sprawach, które dotyczą jego osoby, bowiem mocą tego przepisu podlega on wyłączeniu, zaś udział radnego M. S. w głosowaniu spowodował, że uchwały podjęte zostały z istotnym naruszeniem prawa. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła Gmina Chojna, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 25a oraz art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że interes prawny wywodzi się z przepisów prawa materialnego, a z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, ze zakaz o którym mowa w art. 25a dotyczy głosowania w sprawach majątkowych radnego, zaś uchwały z dnia 29.04.2004 r. dotyczyły procedury sądowej i nie odnosiły się do jakichkolwiek praw lub obowiązków radnego M. S., nie dotyczyły więc jego interesu prawnego, o czym mowa w tym przepisie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 25a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2002 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) radny nie może brać udziału w głosowaniu w radzie oraz w komisji, jeżeli dotyczy ono jego interesu prawnego. Rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 31.05.2004 r. nr PN.2.P.0911-102/2004, będące przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wyrażonej w zaskarżonym wyroku, dotyczyło dwu uchwał Rady Miejskiej w Chojnie z dnia 29.04.2004 r. związanych z procedurą sądową, jak to słusznie podkreśliła ta Rada w skardze kasacyjnej, bowiem jedna z nich przesądzała o wycofaniu skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze, a druga o wniesieniu skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze, jednak u podstaw obu tych uchwał legła uchwała tej Rady z dnia 14.08.2003 r. nr X/66/2003 w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego M. S. i uchwały z dnia 29.04.2004 r. były istotnie z tą sprawą związane. Uchwała z dnia 29.04.2004 r. o nr XX/169/2004 stanowiła o wycofaniu skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność uchwały z dnia 14,08.2003 r. w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego M. S., zaś o nr XX/170/2004 o wniesieniu skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność uchwały z dnia 26.02.2004 r., która uchylona została uchwałą z dnia 16.10.2003 r. w sprawie wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze dotyczące uchwały z dnia 14.08.2003 r. Tak więc, jak powiedziano wyżej, uchwały z dnia 29.04.2004 r. związane były przedmiotowo z uchwałą z dnia 14.08.2003 r. dotyczącą mandatu radnego M. S. W podejmowaniu uchwał z dnia 29.04.2004 r. brał udział radny M. S. i ten fakt Wojewoda uznał za sprzeczny z cyt. art. 25a ustawy o samorządzie gminnym, skutkujący nieważnością uchwał, co Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za zasadne. Z ocena tą należy się zgodzić. Art. 25a cyt. ustawy zabrania radnemu brać udziału w głosowaniu w radzie lub w komisji, jeżeli głosowanie to dotyczy jego interesu prawnego. Oczywistym jest, że interes prawny ma swoje źródło w prawie materialnym, jednakże to nie oznacza, że nie może on również wynikać z przepisów o innym charakterze. Jeśli idzie o radnego, jego prawa i obowiązki, interes ten będzie miał źródło niewątpliwie w przepisach regulujących ustrój samorządu terytorialnego. Prawa i obowiązki radnego wynikają z uzyskanego przez niego mandatu i kwestie dotyczące zachowania lub utraty tego mandatu dotyczą interesu prawnego radnego, w rozumieniu art. 25a ustawy o samorządzie gminnym i wcale nie kłóci się to z poglądem, iż interes ten dotyczy spraw majątkowych. Wszystko bowiem ma początek w mandacie radnego. Uchwały Rady Miejskiej w Chojnie z dnia 29.04.2004 r., jakkolwiek mające charakter proceduralny, związany z postępowaniem sądowoadministracyjnym, stanowią bowiem uprawnienia dla organu wykonawczego do dokonania konkretnych czynności prawnych, jednak dotyczyły interesu prawnego radnego M. S., bowiem przedmiotowo związane były z jego mandatem radnego. Z mocy cyt. wyżej art. 25a powinien był on wstrzymać się od głosowania, a nie uczynił tego. Rada nie poczyniła żadnego kroku co do uchwał podjętych z naruszeniem art. 25a i wobec tego rolą Wojewody, jako organu nadzoru, było przystąpienie do oceny zgodności z prawem tych uchwał. Wzięcie przez radnego udziału w głosowaniu rady związanym przedmiotowo z jego mandatem narusza art. 25a ustawy o samorządzie gminnym, bowiem dotyczy interesu prawnego tego radnego. Wobec powyższego skargę kasacyjną należało oddalić, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jako nie posiadającą usprawiedliwionych podstaw.