I SA/Wa 819/05

WyrokWSA w Warszawie2006-01-27

Skład orzekający: Anna Lech, Anna Łukaszewska-Macioch, Jerzy Siegień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ drugiej instancji (Minister Kultury) był uprawniony do uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji (Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków) prostującego oczywistą omyłkę w innym postanowieniu tego organu, które przekazywało skargę do niewłaściwego organu, zwłaszcza gdy pierwotne postanowienie przekazujące skargę stało się ostateczne?
Ratio decidendi
Minister Kultury, rozpatrując zażalenie na postanowienie prostujące oczywistą omyłkę, nie był uprawniony do oceny prawidłowości pierwotnego postanowienia o przekazaniu skargi do niewłaściwego organu, które stało się ostateczne. Postępowanie o sprostowanie oczywistej omyłki nie może wykraczać poza granice określone w art. 113 § 1 k.p.a. i prowadzić do ponownego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej postanowieniem. Uchylenie postanowienia prostującego omyłkę i umorzenie postępowania pierwszej instancji było wadliwe, gdyż nie występuje odrębne postępowanie w przedmiocie sprostowania oczywistej pomyłki.
Stan faktyczny
Wojewódzki Konserwator Zabytków postanowieniem prostował oczywistą omyłkę w innym postanowieniu, które przekazywało skargę K. P. do niewłaściwego organu. Minister Kultury, rozpatrując zażalenie na postanowienie prostujące omyłkę, uchylił je i umorzył postępowanie pierwszej instancji, uznając, że pierwotne przekazanie skargi powinno nastąpić pismem, a nie postanowieniem. Skarżąca K. P. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Kultury, stwierdził, że nie podlega ono wykonaniu, i zasądził od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech Sędziowie NSA Anna Łukaszewska-Macioch asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Emilia Rutkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz skarżącej K. P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewódzki Konserwator Zabytków w [...] postanowieniem z dnia [...] września 2004 r. nr [...] sprostował oczywistą omyłkę w postanowieniu tego organu z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] przekazującym skargę K. P. dotyczącą remontu lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy pl. [...] w S., do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., jako organu właściwego do jej rozpatrzenia, polegającą na błędnie podanym adresie nieruchomości, której dotyczyło to postępowanie (pl. [...] zamiast pl. [...]). Minister Kultury postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r., po rozpatrzeniu zażalenia K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] z dnia [...] września 2004 r., prostujące z urzędu oczywistą omyłkę w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...], uchylił w całości zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu Minister Kultury wskazał, że stosownie do przepisu art. 231 k.p.a., jeżeli organ, który otrzymał skargę, nie jest właściwy do jej rozpatrzenia, obowiązany jest niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni, przekazać ją właściwemu organowi, zawiadamiając równocześnie o tym skarżącego, albo wskazać mu właściwy organ. Z przepisu tego wynika zatem, że organ, do którego wpłynęła skarga przekazuje ją do organu właściwego zwykłym pismem. Na pismo takie nie przysługuje skarżącemu zażalenie. Zdaniem Ministra Kultury organ pierwszej instancji błędnie przekazał skargę stosując formę postanowienia, a nie pismem. Stosownie bowiem do przepisu art. 65 § 1 k.p.a., w drodze postanowienia można przekazać wniosek o wszczęcie postępowania wniesiony do niewłaściwego organu, nie zaś skargę. W związku z powyższym wadliwe było również wydanie postanowienia prostującego oczywistą omyłkę. Uchybienie to spowodowało konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania pierwszej instancji. Skargę na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] lutego 2005 r. złożyła K. P. zarzucając organowi drugiej instancji naruszenie art. 7, 8, 9, 10, 65 § 1, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. i wniosła o uwzględnienie skargi. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola sądowo-administracyjna aktu administracyjnego w zakresie jego zgodności z prawem sprowadza się do wyjaśnienia w toku rozpoznawania danej sprawy, czy organy administracji nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik tej sprawy, według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego postanowienia. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę wniesioną w rozpatrywanej sprawie należy uwzględnić, ale z innych powodów niż w niej podniesione. Organ drugiej instancji naruszył bowiem przepisy postępowania ze skutkiem mającym wpływ na wynik przedmiotowej sprawy. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r. Wojewódzki Konserwator Zabytków w [...] przekazał skargę K. P., dotyczącą remontu lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy pl. [...] w S. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., jako organu właściwego do jej rozpatrzenia. W związku z niewniesieniem na to postanowienie zażalenia, stało się ono ostateczne. Postanowienie, jako akt administracyjny władczo i jednostronnie ingerujący w sferę prawną strony postępowania charakteryzuje się trwałością, od której Kodeks postępowania administracyjnego przewiduje wyjątki, np. w art. 77 § 2, zgodnie z którym organ może w każdym stadium postępowania zmienić, uzupełnić lub uchylić swoje postanowienie dotyczące przeprowadzenia dowodu. Trwałością taką jest objęte również postanowienie z dnia [...] sierpnia 2004 r. przekazujące skargę K. P. dotyczącą remontu lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy pl. [...] w S., do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., jako organu właściwego do jej rozpatrzenia. Wadliwe postanowienie ostateczne można wzruszyć, z wyłączeniem wyjątków przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego, tylko w drodze nadzwyczajnych środków prawnych (art. 126 k.p.a.) Badanie jego prawidłowości nie może natomiast następować w postępowaniu o sprostowanie postanowienia na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. Sprostowanie nie może bowiem wykraczać poza granice określone powyższym przepisem oraz prowadzić do ponownego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej postanowieniem, którego dotyczyło sprostowanie. Minister Kultury rozpatrując zażalenie K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] z dnia [...] września 2004 r. uchylił się od oceny prawidłowości tego postanowienia, skupiając się na ocenie prawidłowości postanowienia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. przekazującego skargę K. P. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., jako organu właściwego do jej rozpatrzenia, do czego nie był uprawniony. Organ drugiej instancji naruszył tym samym art. 113 § 1 oraz art. 138 § 1 pkt 2, w zawiązku z art. 144 k.p.a., ze skutkiem mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Należy ponadto zauważyć, że organ drugiej instancji, w razie uznania, że postanowienie o sprostowaniu oczywistej pomyłki jest wadliwe, mógł tylko uchylić zaskarżone postanowienie. Nie ma bowiem w tym przypadku odpowiedniego zastosowania przepis art. 105 § 1 k.p.a. przewidujący umorzenie postępowania, które stało się bezprzedmiotowe. Nie występuje bowiem w sprawie odrębne postępowanie w przedmiocie sprostowania oczywistej pomyłki (por. wyrok NSA z dnia 44 kwietnia 2002 r., sygn. akt IV SA 1439/99). Uchylając zatem w całości zaskarżone postanowienie i umarzając postępowanie pierwszej instancji, Minister Kultury naruszył art. 105 k.p.a. w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcia sprawy. Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło