II SA/Bk 943/05

WyrokWSA w Białymstoku2006-02-23

Skład orzekający: Stanisław Prutis, Wojciech Stachurski, Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjant zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji (w związku ze skazaniem prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne) ma prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za rok poprzedzający rok zwolnienia?
Ratio decidendi
Policjant zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji, w związku ze skazaniem prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne, nie ma prawa do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, zarówno za rok zwolnienia, jak i za lata poprzedzające. Przepis art. 114 ust. 4 ustawy o Policji ogranicza jego uprawnienia do 50% odprawy, pod warunkiem istnienia szczególnie uzasadnionych potrzeb rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący, R.K., policjant zwolniony ze służby w związku ze skazaniem prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne, zwrócił się o wyjaśnienie przyczyn nieprzyznania mu ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za rok 2004. Organy policji odmówiły przyznania ekwiwalentu, wskazując na przepis art. 114 ust. 1 ustawy o Policji, który ogranicza świadczenia dla policjantów zwolnionych w tym trybie. Skarżący uznał pisma organów za decyzję odmowną i wniósł skargę do sądu administracyjnego, argumentując, że przepis ten nie może dotyczyć świadczeń nabytych w latach poprzednich.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie asesor WSA Wojciech Stachurski, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2006 r. sprawy ze skargi R.K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B., wyrażoną w formie pisma z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie nieprzyznania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy - oddala skargę.- Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności: Raportem z dnia [...] marca 2005r. R.K. - zwolniony ze służby w Policji rozkazem personalnym Komendanta Miejskiego w B. z [...] marca 2005r. z dniem [...] marca 2005r., wydanym na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 i 45 ust. 3 ustawy z 6 kwietnia 1990 o policji w związku ze skazaniem prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego- zwrócił się do Komendanta Miejskiego Policji w B. o wyjaśnienie przyczyn nieprzyznania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany w roku 2004 urlop wypoczynkowy. W odpowiedzi na ten raport Komendant Miejski Policji w B. pismem z [...] kwietnia 2005r. poinformował skarżącego, że policjant zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji ( tj. w związku ze skazaniem prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego) ma prawo do ubiegania się jedynie o przyznanie do 50% odprawy przy istnieniu szczególnie uzasadnionych potrzeb rodzinnych, a zatem inne świadczenia, w tym ekwiwalent za urlop, takiemu policjantowi się nie należy zgodnie z art. 114 ust. 1 ustawy o Policji. Pismo powyższe skarżący potraktował jako decyzję odmowną, składając od niej odwołanie i podnosząc w nim, iż przepis art. 114 ust. 1 ustawy o policji mógłby uzasadniać jedynie odmowę przyznania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za ten rok, w którym policjant został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o policji tj. w tym przypadku za rok 2005, natomiast skarżący domaga się ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za rok 2004 tj. rok poprzedni. W odpowiedzi na to odwołanie Komendant Wojewódzki Policji w B. również pismem z [...] sierpnia 2005r., poinformował skarżącego, iż po analizie materiałów sprawy nie stwierdził uchybień prawnych w stanowisku Komendanta Miejskiego Policji w B. a jednocześnie stwierdził, że sprawa nie wymaga rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej. Traktując sprawę jako załatwioną ostatecznie w trybie administracyjnym, skarżący wywiódł do sądu niniejszą skargę, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w odwołaniu i podkreślając, że przepis art. 114 ust. 1 ustawy o policji (mówiący jakie świadczenia przysługują policjantowi zwolnionemu ze służby), nie może mieć odniesienia do świadczeń nabytych przez policjanta w latach poprzednich niż rok zwolnienia ze służby. Komendant Wojewódzkiej Policji w B. wniósł o oddalenie skargi, podkreślając przy tym, że forma decyzji administracyjnej zastrzeżona jest jedynie dla czynności określonych w art. 32 ustawy o Policji. Nadto rozstrzygniecie sprawy nie mogło nastąpić decyzją administracyjną także z uwagi na fakt, że skarżący jest byłym funkcjonariuszem Policji. Merytorycznie organ stwierdził, że odmowa wypłaty skarżącemu ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za rok 2004 uzasadniona jest treścią przepisów ustawy o policji, a w szczególności art. 114 ust. 4 tejże ustawy w zw. z art. 41 ust. 1 pkt 4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie kwestią podlegającą rozważeniu przez Sąd w pierwszej kolejności było ustalenie czy sprawy wypłaty funkcjonariuszowi Policji ekwiwalentu za niewykorzystany urlop mają charakter administracyjno- prawny, albowiem w ocenie pełnomocnika organu sprawy te z uwagi na, to że nie stanowią czynności wymienionych w art. 32 ustawy o Policji nie wymagają wydania decyzji administracyjnej. Stanowisko pełnomocnika organu nie zasługuje na aprobatę z uwagi na charakter stosunku służbowego Policjanta. Stosownie do treści art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji stosunek służbowy Policjanta powstaje w drodze mianowania, które nie jest "mianowaniem" w rozumieniu Kodeksu pracy. Między stosunkami prawnymi powstałymi na skutek mianowania na podstawie każdego z powyższych aktów prawnych powstają zasadnicze różnice w ich treści. Istotne cechy tych stosunków prawnych są inaczej uregulowane w obu odrębnych aktach prawnych, tj. w ustawie o Policji i Kodeksie pracy. Dotyczy to w szczególności występujących w stosunku służbowym policjanta elementów o charakterze władczego kształtowania sytuacji funkcjonariusza, które nie występują w stosunku pracy. Policjanci podlegają zarządzeniom i rozkazom służbowym przełożonych, mogącym kształtować i zmieniać bez ich zgody treść istotnych elementów stosunku służbowego (np. stanowisko, uposażenie, miejsce i czas pracy, zakres podporządkowania, dyspozycyjności), które w stosunku pracy mogą być modyfikowane tylko z uwzględnieniem woli stron i zasady równości obu podmiotów stosunku pracy. W świetle powyższego należy uznać, że stosunek służbowy policjanta ma charakter administracyjno-prawny. Taki charakter stosunku służbowego policjanta nie pozwala na interpretację przepisu art. 32 ust.2 ustawy o Policji - zgodnie z którym od decyzji kadrowych, o których mowa w ust. 1 tego artykułu służy odwołanie do wyższego przełożonego, przy użyciu metody wnioskowania a contrario, którą to metodą posłużył się pełnomocnik organu i przyjęcie, że czynności nie wymienione w tym przepisie nie wymagają wydania decyzji. Jako, że stosunek służbowy policjanta ma charakter administracyjno-prawny należy uznać, że droga administracyjna jest właściwą drogą do dochodzenia wszelkich roszczeń wynikających z tego stosunku w tym roszczeń majątkowych do których należy zaliczyć roszczenie o wypłatę ekwiwalentu za zaległy urlop ( tak też wyrok SN z dnia 5 września 1991r., sygn. akt I PRN 39/91, OSA 1992/10/3). Do decyzji ostatecznych wydanych przez wyższego przełożonego w tego rodzaju sprawach stosuje się zatem przepis art. 52 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o zaskarżeniu decyzji do sądu. Jako, że skarga do sądu administracyjnego przysługuje od decyzji ostatecznych, kolejną kwestią podlegającą rozważeniu przez Sąd było ustalenie czy pismo organu przełożonego tj. Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] sierpnia 2005r. ( k. 34) wydane na skutek odwołania skarżącego od pisma Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] kwietnia 2005r. zawiera elementy świadczące o tym, że ma ono charakter decyzji administracyjnej. Przepis art. 107 §1 kpa określa składniki struktury decyzji administracyjnej a mianowicie mowa w nim jest o oznaczeniu organu administracji państwowej, dacie wydania, oznaczeniu stron lub strony, powołaniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia, uzasadnieniu faktycznym i prawnym, pouczeniu, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpisie z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydawania decyzji. Przy czym jako minimum elementów niezbędnych do zakwalifikowania pisma jako decyzja judykatura przyjmuje cztery składniki decyzji, tzn. określenie autora, adresata, rozstrzygniecie, podpis osoby reprezentującej organ (vide: zdanie drugie tezy pierwszej wyroku NSA z 20 lipca 1981r., S.A. 1163/81, OSPiKA 1982, nr 9-10,poz. 169). Pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] sierpnia 2005r. zwiera w/w elementy dlatego też należy uznać, że ma charakter decyzji administracyjnej. Jest to decyzja ostateczna od której w ustawowym terminie tj. w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia skarżący R.K. wywiódł skargę do sądu administracyjnego. Przechodząc do merytorycznej oceny żądania skarżącego w ocenie Sądu jest ono bezzasadne. Skarżący domaga się wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany w 2004r. urlop wypoczynkowy. W tym miejscu wskazać należy, że R.K. został zwolniony ze służby w Policji rozkazem personalnym Komendanta Miejskiego w B. z [...] marca 2005r. wydanym na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 i 45 ust. 3 ustawy z 6 kwietnia 1990 o Policji w związku ze skazaniem prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publiczne- ( dowód: rozkaz personalny- k. 9 akt oraz wyrok Sądu Rejonowego w B. III Wydział Karny z dnia [...] maja 2004r. sygn. akt [...] - k. 5-8 akt). Zgodnie zaś z treścią przepisu art. 114 ust. 4 ustawy o Policji, Policjant zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ma prawo jedynie do świadczenia w postaci 50% odprawy i to tylko wówczas, gdy przemawiają za tym szczególnie uzasadnione potrzeby jego rodziny. A zatem policjantowi takiemu nie przysługuje roszczenie o wypłatę ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy zarówno wówczas, gdy chodzi o ekwiwalent za urlop niewykorzystany w roku zwolnienia policjanta ze służby jak i w latach poprzedzających jego zwolnienie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny jako, że nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi oddalił ją jako bezzasadną ( art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U.nr153, poz. 1270 z 2002 roku.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło