I SA/Ke 330/05
WyrokWSA w Kielcach2006-02-22
Skład orzekający: Maria Grabowska, Ewa Rojek, Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych ma legitymację do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty podatku, jeśli nadpłata wynika z nieodliczenia przez podatników kosztów uzyskania przychodów, a uszczuplenie nastąpiło w majątku podatników, a nie płatnika?Ratio decidendi
Płatnik podatku, który wpłacił podatek w wysokości większej niż należna, może wystąpić o stwierdzenie nadpłaty tylko wtedy, gdy na skutek własnych błędów uszczuplił swój majątek. Jeżeli uszczuplenie nastąpiło w majątku podatnika, o stwierdzenie nadpłaty mogą wystąpić wyłącznie podatnicy. Prawo do pomniejszenia podatku należnego o koszty uzyskania przychodów jest prawem podatnika, a nie obowiązkiem, co oznacza, że tylko podatnik może zdecydować o skorzystaniu z tego prawa i wystąpić z wnioskiem o nadpłatę.Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. wystąpiła do organów skarbowych z wnioskiem o zwrot nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za różne okresy, argumentując, że zatrudnieni przez nią nauczyciele, jako osoby podlegające nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, powinni mieć naliczone koszty uzyskania przychodu w wysokości 50%. Organy skarbowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, wskazując, że legitymację do wystąpienia z takim wnioskiem ma wyłącznie podatnik (nauczyciel), a nie płatnik (Spółka), ponieważ uszczuplenie nastąpiło w majątku podatników. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując interpretację przepisów Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt: I SA/Ke 330/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 lutego 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Asesor WSA Mirosław Surma, Protokolant: ref.staż. Emilia Kundera, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22.02.2006 r. sprawy ze skarg A. Sp. z o.o. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za miesiące kwiecień, maj, czerwiec, grudzień 1999 r. od należności wymienionych w art. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wypłaconych osobom zagranicznym. z dnia [...] [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za miesiące czerwiec, wrzesień, grudzień 2000 r. od należności wymienionych w art. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wypłaconych osobom zagranicznym. z dnia [...] [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za miesiące październik i grudzień 2001 r. od należności wymienionych w art. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wypłaconych osobom zagranicznym. z dnia [...] [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za miesiąc grudzień 2002 r. od należności wymienionych w art. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wypłaconych osobom zagranicznym. skargi oddala
ISA/Ke 330/05
Uzasadnienie
Zaskarżonymi decyzjami o numerach:[...], [...], [...],[...] wydanymi przez Dyrektora Izby Skarbowej dnia [...] utrzymano w mocy decyzje wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego dnia [...] odpowiednio:
1. [...] odmawiającej stwierdzenia nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za miesiąc IV,V,VI,XII 1999r. Od należności wymienionych w art. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wypłaconych osobom zagranicznym
2. [...] odmawiającej stwierdzenia nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za miesiące VI,IX,XII 2000r. Od należności wymienionych w art. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wypłaconych osobom zagranicznym
3. [...] odmawiającej stwierdzenia nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za miesiące X,XII 2001r. od należności wymienionych w art. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wypłacanych osobom zagranicznym
4. [...] odmawiającej stwierdzenia nadpłaty z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za miesiąc XII 2002r. Od należności wymienionych w art. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wypłaconych osobom zagranicznym.
W uzasadnieniu rozstrzygnięć wskazano, że w dniu 24.XII.2003r. Spółka z o.o. A., zwróciła się o zwrot nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za poszczególne miesiące i lata opisane w decyzjach składając jednocześnie jako płatnik korekty deklaracji PIT-8a za te okresy. Żądanie zwrotu nadpłaconego podatku Spółka uzasadniła tym, że zatrudnieni w niej nauczyciele jako przebywający w Polsce dłużej niż 183 dni podlegają na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych(w brzmieniu obowiązującym w tych latach) nieograniczonemu obowiązkowi podatkowego. Ponieważ nauczyciele przygotowują każdą lekcję indywidualnie powinni mieć z tego tytułu, stosownie do art. 22 ust. 9 pkt 3 w/w ustawy naliczone koszty uzyskania przychodu w wysokości 50% przychodu. Różnica podatku pomiędzy naliczonym uprzednio w deklaracjach a wynikającym ze skorygowanych deklaracji, należy się zdaniem Spółki jej , albowiem wywiązała się ona z umów z zatrudnionymi nauczycielami poprzez wypłacenie im umówionych kwot netto.
Zdaniem organów skarbowych po stronie Spółki brak legitymacji do wystąpienia z powyższym żądaniem. W myśl art. 75 par. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa(Dz.U.Nr. 137 poz. 926 ze zm.) jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku lub wysokość podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku. W myśl tego przepisu wniosek o stwierdzenie nadpłaty złożyć może też płatnik, jeżeli na skutek własnych błędów wpłacił podatek w wysokości większej od należnej albo większej od wysokości pobranego podatku, przez co uszczuplił swój majątek. Jeżeli uszczuplenie nastąpiło w majątku podatnika, o stwierdzenie nadpłaty może wystąpić tylko podatnik. Skoro nadpłata o którą wystąpiła Spółka wynika z nie odliczenia kosztów uzyskania przychodów to zdaniem organów uszczuplenie nastąpiło w majątku podatnika nie zaś płatnika. Nadto organy wskazały, że prawo do skorzystania z odliczenia kosztów uzyskania przychodów przy określeniu podatku należnego przysługuje podatnikowi a nie płatnikowi podatku. W związku z tym z wnioskiem o stwierdzenie przedmiotowych nadpłat mogą się zwracać wyłącznie podatnicy tj. w tym przypadku nauczyciele zatrudnieniu w Spółce.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze Spółka z o.o. A. nie precyzuje kierunku rozstrzygnięcia zarzucając organom błędną interpretację art. 75 Ordynacji podatkowej oraz art. 24 ust. 1 bliżej nie sprecyzowanych umów międzynarodowych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że podatnicy czyli nauczyciele za wykonaną pracę otrzymali te pieniądze na które podpisali umowy w związku z tym żadne dodatkowe pieniądze im nie przysługują. W związku z powyższym błędne naliczenie podatku przez płatnika spowodowało uszczuplenie w jego nie zaś podatnika majątku. Nadto skarga szeroko rozwodzi się nad zagadnieniem czy założyciel Spółki A. jest osobą zagraniczną czy polską. Powołując się na zapisy kc skarżący dowodzi, że założyciel Spółki jest osoba krajową wobec faktu, że od wielu lat mieszka na terenie Polski, gdzie koncentruje się jego działalność życiowa.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi podnosząc argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych(Dz.U.Nr.153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta odbywa się w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Oznacza to, że wyeliminować z obrotu prawnego można jedynie taką decyzję, która narusza prawo i to w stopniu mającym wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Zaskarżone decyzję odpowiadają prawu.
Rozstrzygnięcie przedmiotowych spraw uzależnione jest od odpowiedzi na pytanie czy Spółka A. jako płatnik podatku miała prawo wystąpić o stwierdzenie nadpłaty w sytuacji gdy zdaniem skarżącego podatnik nie odliczył należnych mu kosztów uzyskania przychodów. Zgodnie z art. 8 Ordynacji podatkowej płatnikiem jest m.inn osoba prawna, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu. Z tej definicji legalnej wynika, że płatnicy wykonują za podatników czynności tyczące wywiązywania się przez nich z zobowiązań podatkowych. Ich rola polega więc na wykonaniu czynności materialno - technicznych tj. obliczeniu należnego od podatnika podatku,pobraniu go z jego środków i wpłaceniu w terminie właściwemu organowi. Skoro zatem płatnik przekazuje organowi podatkowemu cudze(podatnika) pieniądze i robi to niejako w jego imieniu to legitymację do kwestionowania pobranego i wpłaconego przez płatnika podatku ma podatnik. Z konstrukcji tej wynika bezspornie, że obliczane, pobierane i wpłacane przez płatnika pieniądze nie wchodzą do jego majątku ani tez z jego majątku nie pochodzą. W świetle tych rozważań prawidłowy jest pogląd organów skarbowych, że w myśl art. 75 par. 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej płatnik może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty , jeżeli na skutek własnych błędów wpłacił podatek w wysokości większej niż należało ale tylko wówczas gdy przez to uszczuplił swój majątek. Jeżeli uszczuplenie nastąpiło jak w tym przypadku w majątku podatników o stwierdzenie nadpłaty wystąpić mogą tylko oni. Argumenty skargi, że podatnicy nadpłatą nie są zainteresowaniu albowiem otrzymali zapłatę na jaką się umówili potwierdza jedynie, że mimo iż nadpłata tyczy kosztów uzyskania przychodów poszczególnych podatników Spółka chce pobrać ją dla siebie. Prawidłowo organy skarbowe podnoszą, że pomniejszenie podatku należnego o kosztu uzyskania jest wyłącznie prawem nie zaś obowiązkiem podatnika. W związku z tym tylko podatnik może zdecydować, czy swój przychód będzie pomniejszał o koszty jego uzyskania. W konsekwencji oznacza to, że tylko podatnicy mogliby wystąpić z wnioskiem o przedmiotowa nadpłatę.
W związku z powyższym rozważania skargi na temat miejsca zamieszkania założyciela Spółki nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U.Nr.153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Właściwość Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach do orzekania w sprawie wynika z rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 13.VIII.2004r. (Dz.U.Nr. 187 poz.1926).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło