I OSK 1103/06

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-09-07

Skład orzekający: Joanna Runge – Lissowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej ustalające związek schorzeń ze służbą wojskową dla celów rentowych, emerytalnych lub odszkodowawczych podlega kontroli sądowoadministracyjnej?
Ratio decidendi
Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich ustalające związek schorzeń ze służbą wojskową dla celów rentowych, emerytalnych lub odszkodowawczych nie podlegają kontroli sądowoadministracyjnej, ponieważ nie mieszczą się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych określonym w art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sądy administracyjne sprawują kontrolę nad aktami i czynnościami dotyczącymi uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a orzeczenia te mają charakter pomocniczy dla innych postępowań.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. M. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej stwierdzające brak związku choroby żołnierza ze służbą wojskową, uznając, że sprawa nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie art. 3 § 2 PPSA poprzez błędne przyjęcie, że orzeczenie komisji nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej, oraz art. 58 § 1 pkt 1 PPSA przez niewłaściwe odrzucenie skargi.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną A. M. i przyznał radcy prawnemu D. W. zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska po rozpoznaniu w dniu 7 września 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 232/06 odrzucające skargę A. M. w sprawie ze skargi A. M. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku związku choroby żołnierza ze służbą wojskową postanawia: 1. oddalić skargę kasacyjną 2. przyznać od Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnego D. W. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt) oraz 39,60 zł (trzydzieści dziewięć złotych, 60/100) podatku od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. M. na orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] stwierdzając, iż przedmiot skargi nie podlega kognicji sądów administracyjnych, powołując się na katalog spraw zamieszczony w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dla rozpoznania których właściwe są sądy administracyjne. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż w orzecznictwie przyjęto, iż istnieją dwie grupy orzeczeń wydawanych przez wojskowe komisje lekarskie: orzeczenia ustalające stan zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej w celu jej powołania lub przyjęcia do odbycia tej służby albo zwolnienia ze służby oraz orzeczenia ustalające schorzenia (stan zdrowia) danej osoby i ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego. Sąd podkreślił, że zarówno w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.01.1998 r. sygn. OPS 8/97, jak i w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27.10.1999 r. sygn. akt III ZP 9/99 wskazano, że orzeczenia ustalające związek schorzeń ze służbą nie podlegają kontroli sądowoadministracyjnej. Zdaniem Sądu z przedmiotowej sprawy wynika, że zaskarżone orzeczenie nie zostało wydane w sprawie powołania lub zwolnienia A. M. ze służby, lecz ustalenia związku schorzeń ze służbą wojskową dla celów rentowych, emerytalnych, bądź odszkodowawczych, a tego rodzaju orzeczenia, wydawane na użytek innych postępowań, nie zostały poddane kontroli sądowoadministracyjnej. Skargę kasacyjną na to postanowienie wniósł A. M., reprezentowany przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, domagając się uchylenia postanowienia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez przyjęcie, iż na orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] w przedmiocie braku zaliczenia do grupy inwalidów w następstwie choroby, z tytułu której przysługują świadczenia odszkodowawcze w związku ze służbą wojskową nie przysługuje skarga oraz art. 58 § 1 pkt 1 wskazanej ustawy, poprzez niewłaściwe jego zastosowanie i odrzucenie skargi jako wniesionej w sprawie nie znajdującej się we właściwości sądów administracyjnych. W uzasadnieniu podniesiono, iż orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] było aktem z zakresu administracji, który dotyczył uprawnień skarżącego wynikających z przepisów prawa i chociaż związek ten był pośredni, jednakże nie miało to znaczenia dla oceny przedmiotowej skargi, albowiem art. 3 § 2 pkt 4 wskazanej ustawy stanowi jedynie o tym, iż akt lub czynność musi dotyczyć uprawnień lub obowiązków, nie wskazując jednocześnie na to, iż musi to być związek ścisły i bezpośredni. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z katalogiem zawartym w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w sprawach skarg na: decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, inne akty organów jednostek samorządu podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeczenia wydawane przez wojskowe komisje lekarskie można podzielić na dwie grupy: orzeczenia ustalające stan zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej w celu jej powołania lub przyjęcia do odbycia tej służby albo zwolnienia ze służby oraz orzeczenia ustalające stan zdrowia danej osoby i ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego. We wskazanej przez Sąd I instancji uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.01.1998 r. sygn. OPS 8/97, jak i w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27.10.1999 r. sygn. akt III ZP 9/99 stwierdzone zostało, że orzeczenia ustalające związek schorzeń ze służbą nie podlegają kontroli sądowoadministracyjnej. Słusznym jest zatem stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że skarga A. M. na orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] w przedmiocie stwierdzenia braku związku choroby żołnierza ze służbą wojskową podlegała odrzuceniu, gdyż jej przedmiot nie znajduje się w zakresie kognicji sądów administracyjnych. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 i art. 250 cytowanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło