I SA/Kr 2439/02
WyrokWSA w Krakowie2005-02-16
Skład orzekający: Józef Michaldo, Stanisław Grzeszek, Anna Znamiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dochód ze sprzedaży akcji nabytych przed wejściem w życie przepisu art. 52 pkt 1 lit c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (wprowadzającego zwolnienie) podlega temu zwolnieniu, jeśli sprzedaż nastąpiła po wejściu w życie tego przepisu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie od podatku dochodowego od osób fizycznych, wprowadzone przepisem art. 52 pkt 1 lit c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, obowiązujące od 1 stycznia 2001 r., dotyczy wyłącznie akcji nabytych po tej dacie. Podatnik, który nabył akcje w 1996 r., nie może skorzystać z tego zwolnienia, nawet jeśli sprzedaż nastąpiła po 1 stycznia 2001 r. i spełnione zostały pozostałe warunki przepisu. Zwolnienia podatkowe są wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania i podlegają ścisłej interpretacji.Stan faktyczny
Podatnik złożył wniosek o zwrot nadpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r., argumentując, że dochód ze sprzedaży akcji spółki W. SA podlega zwolnieniu na mocy art. 52 pkt 1 lit c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ podatkowy odmówił stwierdzenia nadpłaty, wskazując, że akcje zostały nabyte na podstawie art. 24 ust. 11 tej ustawy, a zatem nie spełniają przesłanek do zwolnienia. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Podatnik wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących zwolnienia.Rozstrzygnięcie
Skargę oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Józef Michaldo (spr) Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek Asesor WSA Anna Znamiec Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2005r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 11 września 2002r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 rok skargę oddala
W dniu [...].2002 r. J. Z. złożył do Urzędu Skarbowego K. wniosek o zwrot nadpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. w kwocie [...] zł oraz korektę zeznania PIT - 37. Zdaniem podatnika osiągnięty przez niego dochód z tytułu sprzedaży akcji spółki W. SA podlega zwolnieniu na mocy przepisu art. 52 pkt 1 lit c. ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.). W uzasadnieniu wniosku podatnik podniósł, że akcje nie zostały nabyte nieodpłatnie, podatnik nie został na mocy art. 24 ust. 11 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zwolniony od podatku w momencie objęcia akcji ponieważ nie osiągnął dochodu stanowiącego nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji a wydatkami poniesionymi na ich objęcie, podatnik poniósł pełną odpłatność za akcje.
Decyzją z dnia [...].2002 r. Nr [...] Urząd Skarbowy K. odmówił J. Z. stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. z tytułu dochodu uzyskanego ze sprzedaży akcji W. SA, gdyż akcje zostały nabyte na zasadach określonych w przepisie art. 24 ust. 11 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a zatem nie zachodzą przesłanki określone w art. 52 pkt 1 lit c cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ podatkowy ustalił, że na podstawie uchwały nr 7 z dnia [...].1996 r. Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy W. SA wyemitowane zostały akcje drugiej emisji serii B o wartości nominalnej [...] zł każda. J. Z. kupił [...] akcji drugiej emisji serii B (w pierwszym terminie prawa poboru w dniu [...].1996 r. - [...] akcji, a drugim terminie prawa poboru w dniu [...].1996 r. - [...] akcji). Były to akcje imienne, później zamienione na okaziciela. W dniu [...].1998 r. Zarząd Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie SA wprowadził w trybie zwykłym do obrotu giełdowego na rynku podstawowym akcje zwykłe na okaziciela II emisji serii B, a pierwsze notowanie akcji odbyło się na sesji giełdowej w dniu [...].1998 r. Podatnik zbył akcje w 2001 r.
Podatnik wniósł odwołanie od decyzji Urzędu Skarbowego K.
J. Z. w uzasadnieniu odwołania twierdzi, że przedmiotowe akcje zostały nabyte w 1996 r. od emitenta akcji, są notowane na rynku regulowanym, w momencie nabycia cena emisyjna akcji równała się cenie nominalnej.
Decyzją z dnia 11 września 2002 r. Nr [...] Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu podatkowego l instancji. W ocenie Izby Skarbowej, dochód uzyskany przez podatnika z tytułu zbycia akcji nie podlega zwolnieniu ustanowionym w art. 52 pkt 1 lit c cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż akcje zostały nabyte na podstawie art. 24 ust. 11 cyt. ustawy.
Na decyzję Izby Skarbowej J. Z. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisu art. 52 pkt 1 pkt c cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 24 ust. 12 cyt. ustawy i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący podtrzymał twierdzenia zawarte w uzasadnieniu wniosku o stwierdzenie nadpłaty oraz w odwołaniu. Zdaniem skarżącego uzyskany przez niego dochód z tytułu zbycia przedmiotowych akcji podlega zwolnieniu na mocy przepisu art. 52 pkt 1 lit c cyt. ustawy .
Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę podtrzymując twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniosła o oddalenie skargi. Izba Skarbowa powołała się na interpretację Ministra Finansów do art. 52 pkt 1 lit c cyt. ustawy, w którym wskazano jakie przesłanki muszą spełniać akcje, aby dochód uzyskany z ich zbycia podlegał zwolnieniu od podatku dochodowego od osób fizycznych.
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Na mocy ustawy z dnia 09 listopada 2000 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U Nr 104, poz. 1104) dokonano zmiany przepisu art. 52 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.), wprowadzając zwolnienie od podatku dochodowego w okresie od dnia 01 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2003 r. dochodów ze sprzedaży akcji, które są dopuszczone do publicznego obrotu papierami wartościowymi, nabytych przed ich dopuszczeniem do tego obrotu, z wyjątkiem akcji nabytych nieodpłatnie od Skarbu Państwa oraz akcji objętych lub nabytych na zasadach określonych w art. 24 ust. 11 ustawy, jeżeli sprzedaż nastąpiła po upływie trzech lat od daty ich pierwszego notowania na rynku regulowanym, przy czym zwolnienie nie ma zastosowania, jeżeli sprzedaż tych papierów wartościowych jest przedmiotem działalności gospodarczej. Powołana zmiana ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych statuująca zwolnienie od podatku dochodowego określonego powyżej rodzaju dochodu weszła w życie z dniem 01.01.2001 r. W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie o nabyciu prawa do zwolnienia dochodu od podatku dochodowego można mówić tylko wówczas, gdy w momencie objęcia akcji obowiązują przepisy regulujące to zwolnienie. Przepis art. 52 pkt 1 lit c cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wszedł w życie z dniem 01.01.2001 r. i dopiero w tym dniu stał się obowiązującym prawem. W konsekwencji można przyjąć, że uprawnienie do zwolnienia od podatku dochodowego z zastrzeżeniami zawartymi w cyt. przepisie art. 52 pkt 1 lit c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochodu ze sprzedaży akcji dopuszczonych do publicznego obrotu papierami wartościowymi, nabytych przed ich dopuszczeniem do tego obrotu, jeżeli sprzedaż nastąpiła po upływie trzech lat od daty ich pierwszego notowania na rynku regulowanym nabyli tylko ci podatnicy, którzy objęli akcje po wejściu w życie omawianego zwolnienia dochodu od podatku dochodowego tj. po dniu 01.01.2001 r. Bezspornym jest, że podatnik nabył [...] akcji drugiej emisji serii B (w pierwszym terminie prawa poboru w dniu [...].1996 r. - [...] akcji, a drugim terminie prawa poboru w dniu [...].1996 r. - [...] akcji), a zatem przed dniem wejścia w życie zmiany przepisu art. 52 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego zwolnienia i ulgi w systemie podatku dochodowego stanowią wyjątek od zasady powszechności opodatkowania. Milczenie ustawodawcy co do objęcia zwolnieniem od podatku danego stanu faktycznego, powoduje konieczność uznania, że takiego zwolnienia nie ma. Stosownie do art. 9 ust. 1 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21 i 52 ustawy.
Natomiast zwolnienia od podatku dochodowego stanowią odrębną instytucję prawa podatkowego, do której istoty należy, iż zwolnieniu od podatku dochodowego podlegają wyłącznie te przychody, które zostały wymienione w ustawie jako wolne od podatku. Inne przychody mają wpływ na osiągnięty przez podatnika dochód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Do fundamentalnych zasad prawa podatkowego należą: zasada precyzyjnego określenia zakresu przedmiotu opodatkowania w ustawie podatkowej oraz zasada interpretacji przepisów ustawy podatkowej, która nie może być rozszerzająca.
W niniejszej sprawie zwolnienie od podatku dochodowego dochodu ze sprzedaży akcji określone w przepisie art. 52 pkt 1 lit c cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zostało wprowadzone ustawą z dnia 09 listopada 2000 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. Nr 104, poz. 1104) z mocą obowiązującą od dnia 01.01.2001 r. W świetle powyższego brak jest zatem podstaw prawnych do stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodu w 2001 r. ze sprzedaży przez podatnika przedmiotowych akcji. Za nadpłatę na mocy przepisu art. 72 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku.
Zakres kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego określa przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc, że Sąd sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem, Sąd sprawdza, czy wydanie decyzji nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, procesowego, a naruszenie prawa mające lub mogące mieć wpływ na wynik sprawy skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji zgodnie z przepisem art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W związku z powyższym, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego lub procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uznając ją za zgodną z prawem, skargę oddalił na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło