I OSK 1722/06
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-01-24
Skład orzekający: Leszek Włoskiewicz, Małgorzata Borowiec, Marek Stojanowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, polegające na braku dowodu doręczenia decyzji Radzie Wydziału oraz zawiadomień recenzentom, a także brak listy członków Prezydium Centralnej Komisji, ma wpływ na wynik sprawy dotyczącej nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uznając, że stwierdzone przez WSA naruszenia przepisów postępowania, takie jak brak dowodu doręczenia decyzji Radzie Wydziału czy zawiadomień recenzentom, nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że równoważenie się opinii recenzentów nie obliguje Centralnej Komisji do powołania dodatkowego recenzenta, a ocena dorobku naukowego należy do specjalistów z Sekcji Centralnej Komisji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. C. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów odmawiającą zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału o nadaniu skarżącej stopnia naukowego doktora habilitowanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, stwierdzając naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o stopniach naukowych, w tym brak dowodów doręczenia zawiadomień i decyzji oraz brak listy członków Prezydium. Centralna Komisja wniosła skargę kasacyjną, kwestionując wpływ tych uchybień na wynik sprawy oraz błędną wykładnię przepisów materialnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Leszek Włoskiewicz (spr.) Sędziowie NSA Małgorzata Borowiec Marek Stojanowski Protokolant Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lipca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 941/06 w sprawie ze skargi E. C. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od E. C. na rzecz Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów kwotę 280zł (dwieście osiemdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – uwzględniając skargę E. C. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – wyrokiem z dnia 14 lipca 2006 r. I SA/Wa 941/06 uchylił decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję tego organu z dnia [...] [...], którą odmówiono zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału [...] z dnia 14 marca 2001 r. o nadaniu skarżącej stopnia naukowego doktora habilitowanego.
Sąd stwierdził, że obydwie decyzje zostały wydane z mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz. U. Nr 65, poz. 386 ze zm.) i § 9 ust. 4 Statutu Centralnej Komisji.
Sąd stwierdził w szczególności, że w aktach nie ma dowodu doręczenia dwóm – spośród trzech recenzentów Rady Wydziału, z których żaden nie brał udziału w pierwotnym postępowaniu – zawiadomień o terminie ponownego rozpatrzenia sprawy, nie ma również dowodu doręczenia Radzie Wydziału wydanych w sprawie decyzji, wreszcie nie ma listy członków Prezydium Centralnej Komisji uczestniczących w posiedzeniu w dniu 30 września 2002 r.
Sąd stwierdził przede wszystkim, że § 9 ust. 4 Statutu wymaga powołania dodatkowego recenzenta, którego opinia przeważyłaby przeciwstawne stanowiska prezentowane przez dotychczasowych recenzentów, podano gdy "w pierwszej instancji" powołano dwóch recenzentów, których opinie były podzielone i równoważyły się, "Prezydium Komisji nie mogło więc podjąć decyzji w sprawie zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia doktora habilitowanego opierając się na stanowisku Sekcji (Nauk [...]), które zapadło po przedstawieniu jednej opinii negatywnej i jednej opinii pozytywnej".
Sąd stwierdził wreszcie, że - jeżeli ponowne rozpatrzenie sprawy przez sekcję odbyło się przy udziale tylko jednego recenzenta Rady Wydziału – "nie bez znaczenia dla dwukrotnego merytorycznego wyniku sprawy była więc siła głosu i argumentów pozostałych dwóch recenzentów Rady Wydziału... jako jeden z argumentów przemawiających za zasadnością podzielenia przez Prezydium Komisji w decyzji z dnia [...] negatywnego stanowiska sekcji co do odmowy zatwierdzenia uchwały o nadanie stopnia doktora habilitowanego wskazywano wadliwą ocenę rozprawy habilitacyjnej przez recenzentów Rady Wydziału wynikającą z ich ograniczonych kompetencji w zakresie prac doświadczalnych oraz niedokonanie przez nich analizy poprawności badań habilitantki. W tej sytuacji umożliwienie wszystkim recenzentom Rady Wydziału obrony pozytywnych opinii mogłoby wpłynąć na przebieg dyskusji i wynik głosowania w sekcji oraz inną ocenę rozprawy habilitacyjnej przez Prezydium Komisji".
Wnosząca skargę kasacyjną Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów oparła ją na następujących podstawach:
" 1. naruszeniu przepisów postępowania – tj. na przesłance z art. 174 pkt 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a w szczególności przepisów: art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych; art. 52 p.p.s.a., art. 133 p.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 135 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i art. 152 p.p.s.a., art. 153 p.p.s.a., art. 127 k.p.a. w zw. z art. 29 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz. U. Nr 65, poz. 386 ze zm.), przez:
– stwierdzenie, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów procedury administracyjnej przy wydaniu zaskarżonej decyzji, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności w zakresie wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego,
– przekroczenie granicy swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, w tym odnośnie wskazań i oceny prawnej dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
2. naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie tj. na przesłance z art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), a w szczególności: przepisów art. 15 ust. 1 i 3, art. 17 ust. 2, art. 32, art. 33, art. 34 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz. U. Nr 65, poz. 386 ze zm.), § 7, 8, 9 ust. 4, § 11, 12, 13, 14, 15 Statutu Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z dnia 19 kwietnia 1991 r. ze zm.; przepisów art. 7, art. 8, art. 42 k.p.a., art. 75 § 2 k.p.a., art. 77 § 1 i 80 k.p.a., art.107 § 1 i 3 k.p.a. przez:
– uznanie, że w sprawie zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu powodującym jej uchylenie poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności oraz wskazanie, że została podjęta niezgodnie z przepisami postępowania administracyjnego i postępowania przed Centralną Komisją do Spraw Stopni i Tytułów, w tym brak listy członków Prezydium i doręczenia zawiadomień i decyzji,
– niewłaściwą interpretację na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych przepisów dotyczących szczególnego trybu podejmowania uchwał przez Centralną Komisję".
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono przede wszystkim, że nie doszło do mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przez Centralną Komisję przepisów postępowania, gdyż lista członków Prezydium uczestniczących w posiedzeniu w dniu 30 stycznia 2002 r. zawarta jest w wydanej w tym dniu decyzji, która wymienia pełny skład Prezydium z podpisami osób biorących udział w głosowaniu, obydwie decyzje doręczono Radzie Wydziału, recenzenci Rady Wydziału – uczestniczący w postępowaniu przed Centralna Komisją na prawach strony wyłącznie przy ponownym rozpatrywaniu sprawy – zostali zawiadomieni o posiedzeniu sekcji listami poleconymi. Biuro zaś Centralnej Komisji zwyczajowo potwierdza jeszcze telefonicznie obecność uczestników posiedzenia, recenzentów Centralnej Komisji powołano zgodnie z przepisami ustawy i statutu, natomiast równoważenie się opinii recenzentów nie oznacza, aby sprawa nie została wszechstronnie wyjaśniona, gdyż dorobek naukowy skarżącej był przedmiotem dyskusji na posiedzeniu sekcji Nauk [...] oraz Prezydium Centralnej Komisji, to jest organów składających się z wybitnych specjalistów, którzy mogą samodzielnie dokonać oceny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy.
Niezrozumiałe jest prezentowane w zaskarżonym wyroku stanowisko, że w aktach sprawy nie ma listy członków Prezydium Centralnej Komisji uczestniczących w posiedzeniu w dniu 30 września 2002 r. – brak ten zaś uniemożliwia ocenę ważności podjętej wówczas uchwały w świetle § 7 ust. 1 Statutu Centralnej Komisji – gdyż z samej decyzji wynika ilu członków liczyło Prezydium oraz ilu z nich uczestniczyło w głosowaniu, natomiast zagadnienie legalności decyzji z dnia [...] – właśnie ze względu na wymagania statutowe – było już przedmiotem badania Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2006 r. OSK 847/05 uchylił poprzedni wyrok sądu pierwszej instancji z dnia 19 maja 2005 r. I SA/Wa 519/04 stwierdzający nieważność tej decyzji.
Z kolei brak w aktach dowodu doręczenia Radzie Wydziału wydanych w sprawie decyzji, a recenzentom Rady Wydziału zawiadomienia o posiedzeniu Sekcji [...] – aby już nie podejmować rozważań, czy tylko odpowiednie stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (art. 29 ust. 1 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych) pozwala odstąpić od obowiązku osobistego potwierdzenia doręczenia pisma (art. 46 § 1 k.p.a.) – nie oznacza jeszcze, że pismo nie zostało doręczone, i przekonanie o mającym wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania – w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – nie znajduje uzasadnienia.
Nie znajduje również uzasadnienia prawnego stanowisko, aby – w razie podzielonych i równoważących się opinii recenzentów – było obowiązkiem Centralnej Komisji powołanie dodatkowego recenzenta, którego opinia miałaby "przeważyć" w sprawie.
Jak stanowi § 9 ust. 3 i 4 Statutu Centralnej Komisji, w sprawach dotyczących zatwierdzenia uchwały o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego decyzja odmawiająca zatwierdzenia tej uchwały zapada po zasięgnięciu opinii co najmniej dwu recenzentów, przy czym w postępowaniu opiniodawczym Sekcji Centralnej Komisji, po otrzymaniu negatywnej opinii, powołuje się recenzenta dodatkowego spoza składu Centralnej Komisji.
Jest więc konieczne powołanie co najmniej dwu recenzentów, lecz już powołanie dwu spełnia wymagania statutowe.
Jest ponadto konieczne, lecz dopiero po otrzymaniu negatywnej opinii, powołanie dodatkowego recenzenta – i to spoza składu Centralnej Komisji – jednak w sytuacji, kiedy negatywna opinia była pierwsza, druga zaś już pozytywna, statutowe minimum dwu recenzentów w sprawie zostaje zachowane.
Wprawdzie było statutowe uprawnienie, lecz nie było statutowego obowiązku powołania kolejnego recenzenta, aby "przeważyć" przeciwstawne opinie, zwłaszcza że opinie są przedstawiane Sekcji Centralnej Komisji, której członkami są specjaliści z danej dziedziny nauki, legitymowani do samodzielnej oceny.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na mocy art. 185 § 1 i art. 203 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło