II SA/Po 438/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Protokolant sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2007r. przy udziale sprawy ze skargi G. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki kiosku handlowego o d d a l a s k a r g ę /-/ B.Drzazga /-/ W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska W toku przeprowadzonych w dniu [...] marca 2005r. oględzin, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że G.L. na podstawie decyzji w sprawie pozwolenia na budowę z [...]. wybudował, na działce nr [...] przy ul. [...] w S., budynek-kiosk (obecnie kolektura "Totalizatora Sportowego"), który następnie rozbudował w 2000r. o pomieszczenie o wym. 3,60m x 1,80m bez wymaganego prawem pozwolenia. W dobudowanej części znajdują się automaty do gier zręcznościowych. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005r. nr [...] wstrzymano użytkowanie dobudowanej bez wymaganego prawem pozwolenia części kiosku i na G.L. nałożono obowiązek przedstawienia do dnia 31 stycznia 2006r. następujących dokumentów: 1) zaświadczenia właściwego organu o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu miejscowego; 2) czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opisami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami, wymaganymi przepisami szczegółowymi; 3) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ jako podstawę prawną postanowienia wskazał art. 48 ust. 1 i 2 oraz ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że współwłaścicielami działki nr [...] w S. przy ul. [...] są G.L. i D.R.. G.L. wybudował kiosk handlowy "Totalizator Sportowy" na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...]., natomiast rozbudowę tego kiosku wykonał w 2000r. samowolnie. Skoro G.L. nie posiadał decyzji o pozwoleniu na rozbudowę kiosku należało, zdaniem organu, wszcząć postępowanie legalizacyjne. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2006r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność zażalenia wniesionego na powyższe postanowienie przez G.L., jednocześnie wskazując w uzasadnieniu orzeczenia, że zaskarżone postanowienie jest pierwszym etapem legalizacji obiektu i jeżeli skarżący wykona nałożone obowiązku, to organ nadzoru budowlanego określi wysokość opłaty legalizacyjnej. Organ pouczył też skarżącego, iż w przypadku niedopełnienia obowiązków, jak również w przypadku nieuiszczenia opłaty legalizacyjnej w określonym terminie, organ zgodnie z art. 48 ust. 1 prawa budowlanego będzie zobligowany do orzeczenia o rozbiórce. Następnie decyzją z dnia [...]. nr [...], na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 4 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał G.L. wykonanie rozbiórki dobudowanej części kiosku handlowego "Totalizator Sportowy" na działce nr [...] położonej w S. przy ul. [...]. Uzasadniając organ wyjaśnił, że G.L. nie wywiązał się z nałożonych na niego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005r. obowiązków, a więc stosownie do art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego rzeczą organu było orzeczenie nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu. W przewidzianym ustawą terminie wpłynęło odwołanie G.L., który podniósł, że "wydaje mu się" że wykonał nałożone na niego postanowieniem obowiązki i sądził, że zostanie wezwany do usunięcia ewentualnych braków. Sądził też, że niewykonanie obowiązków spowoduje wymierzenie opłaty legalizacyjnej, którą zapłaciłby, gdyby jej wysokość nie przekraczała jego możliwości finansowych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzja z dnia [...]. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części w jakiej został określony obowiązek i nałożył na inwestora obowiązek rozbiórki obiektu o wymiarach 1,80m x 3,60m samowolnie dobudowanego do kiosku handlowego "Totalizator Sportowy" w S. przy ul. [...]. W pozostałym zakresie decyzję utrzymano w mocy. Uzasadniając organ odwoławczy wyjaśnił, że zaskarżona decyzja jest następstwem niewykonania obowiązków nałożonych postanowieniem z dnia [...]grudnia 2005r. Obowiązek wydania decyzji rozbiórkowej wynikał w takiej sytuacji z przepisu art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy wskazał też, że skorzystanie z uprawnień wynikających z art. 138 § 1 pkt 2 kpa miało na celu sprecyzowanie obiektu budowlanego będącego przedmiotem postępowania. W skardze do sądu administracyjnego G.L. podniósł, że wykonał nałożone na niego postanowieniem z [...] grudnia 2005r. obowiązki, dlatego też nie zgadza się z wydaną decyzją i żąda jej uchylenia, przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Z istoty sądowej kontroli administracji wynika, że sąd orzeka wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu, a wynikającego z akt sprawy. Sąd ma zatem obowiązek ocenić, jaki stan faktyczny wynika z tych akt i czy w świetle istniejącego wówczas stanu prawnego podjęte przez organ rozstrzygnięcie jest zgodne z obowiązującym prawem. Bezspornym pozostaje, że G.L., na działce [...] w S. przy ul. [...], rozbudował bez wymaganego prawem pozwolenia kiosk handlowy "Totalizator Sportowy" o dodatkową część. Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest zasadność nałożonego na skarżącego obowiązku dokonania rozbiórki tej samowolnie dobudowanej części o wym. 1,80m x 3,60m, w której mieści się pomieszczenie do gier zręcznościowych. Uzasadniając zaskarżoną decyzję organ stwierdził, że inwestor nie dopełnił obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005r. – a polegającego na dostarczeniu w określonym terminie wskazanych dokumentów. W skardze do sądu administracyjnego skarżący oświadczył, iż z nałożonego postanowieniem obowiązku się wywiązał, jednak nie potrafił na poparcie swoich twierdzeń przedstawić żadnych dowodów. W aktach administracyjnych znajduje się jedynie oświadczenie współwłaścicielki nieruchomości D.R. z dnia [...] kwietnia 2005r., w którym wyraża zgodę na zalegalizowanie przybudówki o wymiarach 1,05m x 3,20m (a więc o wymiarach nieodpowiadających istniejącemu obiektowi). Należy wyjaśnić, że kodeks postępowania administracyjnego co prawda nie reguluje kwestii ciężaru dowodu w postępowaniu, jednakże ogólna reguła dowodowa z art. 6k.c., która znajduje w takim przypadku zastosowanie stanowi, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na organie lub stronie, zależnie od tego, który z tych przedmiotów wywodzi z danego faktu skutki prawne (por. wyrok NSA z dnia 11 lipca 2002r., sygn. I SA/Po 788/00). W rozpoznawanej sprawie to na G.L. spoczywał ciężar wykazania, że wywiązał się z nałożonych przez organ obowiązków i złożył wymagane dokumenty. Jednakże skarżący nie zdołał udowodnić, że złożył stosowne dokumenty na wezwanie organu I instancji. Również w postępowaniu odwoławczym skarżący ograniczył się jedynie do podania, iż "wydaje mu się że wszystko co polecił inspektor nadzoru" wykonał, ale nie wskazuje jakie dokumenty złożył. Znamienne jest też przyznanie skarżącego w odwołaniu, że sądził iż niewykonanie obowiązków będzie skutkowało jedynie wymierzeniem opłaty legalizacyjnej, którą zamierzał ewentualnie zapłacić. Skoro w niniejszej sprawie spełniły się przesłanki określone w art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, to organ nadzoru budowlanego był zobligowany do wydania decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego. Należy jedynie zauważyć, że organ I instancji błędnie orzekł w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2005r. o wstrzymaniu użytkowania dobudowanej części kiosku, bowiem przepisy art. 48 prawa budowlanego nie przewidują możliwości takiego orzeczenia. W ust. 2 tego artykułu przewidziano jedynie wstrzymanie prowadzonych robót budowlanych. Jednakże powyższe uchybienie nie miało wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. /-/ B.Drzazga /-/ W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska MarK