II SA/Ke 186/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal,, Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant Asystent sędziego Dorota Pawlicka, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi A. S. na zarządzenie Wójta Gminy z dnia [...] nr [...] w przedmiocie powierzenia obowiązków dyrektora szkoły I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata R.B. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych, w tym VAT 52,80 (pięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zarządzeniem nr [...] z dnia [...] wydanym na podstawie art. 36a pkt 4a ustawy z dnia 7 września 1999r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) Wójt Gminy powierzył J. K. obowiązki Dyrektora Szkoły Podstawowej na okres od 1.09.2005r. do 28.02.2006r. Pismem z dnia 10 stycznia 2006r. A. S. będący nauczycielem Szkoły Podstawowej, z którym J. K. rozwiązała w dniu 27.10.2005r. stosunek pracy - wezwał Wójta Gminy do usunięcia naruszenia prawa dokonanego powyższym zarządzeniem. Wezwanie nie zostało uwzględnione o czym poinformowano A.S. pismem z dnia 11 stycznia 2006r. W dniu 30 stycznia 2006r. A. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na zarządzenie Wójta Gminy nr [...] z dnia [...]. Skarżący zarzucił organowi prowadzącemu szkołę naruszenie art. 36a pkt 4a ustawy o systemie oświaty, zgodnie z którym organ prowadzący może powierzyć pełnienie obowiązków dyrektora nauczycielowi z danej szkoły stwierdzając, że J. K. nigdy nie była nauczycielem Szkoły Podstawowej. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że z dniem 31 sierpnia 2005r. rozwiązano Zespół Placówek Oświatowych w skład którego wchodziło gimnazjum oraz szkoła podstawowa. W wyniku rozwiązania zespołu powstały dwie niezależnie działające placówki oświatowe: szkoła podstawowa oraz gimnazjum. J. K. zaskarżonym zarządzeniem powierzono stanowisko pełniącego obowiązki dyrektora szkoły podstawowej, a po przeprowadzeniu konkursu J. K. została powierzona funkcja dyrektora tej szkoły na okres od dnia 9 lutego 2006r. do dnia 8 lutego 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Kwestię legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej reguluje art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 cytowana dalej jako u.s.g.) stanowiąc, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, o których wyżej mowa, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć taki akt administracyjny do sądu administracyjnego. Wymogi formalne do wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. zostały spełnione albowiem skarga A. S. została poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia jak również powierzenie obowiązków dyrektora szkoły należy do spraw z zakresu administracji publicznej (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30.06.2004r. OSK 439/04 OwSS 2005/3/69). Skarga złożona w trybie powyższego przepisu nie ma charakteru actio popularis, zatem do jej wniesienia nie legitymuje ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały (zarządzenia), ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia (por. wyrok NSA z dnia 1 marca 2005 r. w spr. OSK 1437/2004, Wokanda 2005 r. Nr 7-8, str. 69; St. Prutis "Ochrona samodzielności gminy jako jednostki samorządu terytorialnego", Wyd. NSA 2005, str. 367). Badanie czy podmiot wnoszący do sądu administracyjnego skargę na uchwałę lub zarządzenie organu gminy dotyczące sprawy z zakresu administracji publicznej jest do tego uprawniony następuje wyłącznie w kontekście przesłanek określonych w powołanym art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Skarżący musi wykazać się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi, nie w przyszłości, naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia. Źródłem "interesu prawnego" lub "uprawnienia" jest zawsze norma prawna ogólna i abstrakcyjna (akt normatywny). W orzecznictwie i doktrynie eksponuje się przede wszystkim bezpośredniość, konkretność i realny charakter interesu prawnego strony kształtowanego aktem stosowania prawa materialnego. Mieć interes prawny w sprawie to znaczy wskazać przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać ochrony ze względu na zaspokojenie własnej potrzeby. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot swojego zainteresowania sprawą nie może poprzeć przepisami prawa materialnego. Przede wszystkim należy stwierdzić, Zarządzenie Wójta Gminy z dnia [...] nr [...] o powierzeniu J. K. obowiązków Dyrektora Szkoły Podstawowej na okres od 1.09.2005r. do 28.02.2006r. nie jest związane z indywidualną sferą praw i obowiązków skarżącego, zatem zaskarżone zarządzenie wprost nie reguluje sytuacji prawnej skarżącego. To zarządzenie dotyczy sytuacji prawnej J. K., której wójt zgodnie z posiadanymi kompetencjami powierzył na czas określony pełnienie obowiązków dyrektora szkoły. W niniejszej sprawie A. S. nie wykazał zaistnienia w dacie wnoszenia skargi naruszenia jego interesu prawnego lub uprawnienia zaskarżonym zarządzeniem polegającego na zaistnieniu związku między tą uchwałą a własną, indywidualną sytuacją prawną. Tego związku nie można wywodzić tylko z faktu, że osoba której powierzono obowiązki dyrektora szkoły rozwiązała ze skarżącym stosunek pracy. Także status nauczyciela Szkoły Podstawowej nie dawał skarżącemu uprawnień do wniesienia skargi podważającej legalność zarządzenia. Powołany w podstawie prawnej zarządzenia art. 36a pkt 4a ustawy o systemie oświaty nie stwarzał dla skarżącego konkretnych uprawnień bądź nie nakładał obowiązków. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę skarżący ma niewątpliwie interes faktyczny we wzruszeniu tego zarządzenia, ale interes faktyczny nie jest tożsamy z interesem prawnym, a tylko istnienie interesu prawnego i wykazanie jego naruszenia jak już wyżej zaznaczono dawałoby skarżącemu legitymację do wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1. W konsekwencji nie może on żądać wyeliminowania z obrotu prawnego przedmiotowego zarządzenia. Z podniesionych wyżej względów, Sąd na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz.1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.