II SA/Wa 1967/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Asesor WSA Jacek Fronczyk, Protokolant Michał Sułkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w sprawie ustalenia daty rozpoczęcia działalności artystycznej oddala skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r., po rozpatrzeniu odwołania J. Z., utrzymał w mocy decyzję Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców nr [...] z dnia [...] marca 2006 r., którą to decyzją odmówiono zmiany wcześniejszej, ostatecznej decyzji Komisji z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu [...] czerwca 1986 r. Komisja do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców wydała decyzję nr [...] ustalającą, że J. Z. od [...] lipca 1977 r. rozpoczął działalność artystyczną jako [...] ([...]). Decyzja ta stała się ostateczna. Jednakże J. Z. w dniu 14 października 2002 r. złożył wniosek o jej zmianę i ustalenie działalności artystycznej w charakterze [...], oświadczając jednocześnie, że zajmuje się [...] i [...]. Komisja do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r., na podstawie art. 155 k.p.a. w związku z § 2 rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z dnia 9 marca 1999 r. w sprawie powołania Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców oraz szczegółowego określenia jej zadań, składu i trybu działania (Dz. U. Nr 27, poz. 250), ustaliła, iż J.Z. od [...] lipca 1977 r. rozpoczął działalność artystyczną jako [...] i [...] ([...]). Następnie w dniu 27 października 2004 r. J. Z. nadesłał wniosek o zmianę decyzji i dodatkowe ustalenie, iż w okresie od [...] lipca 1991 r. do [...] maja 1993 r. wykonywał działalność artystyczną jedynie w charakterze [...]. Komisja do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców, po zapoznaniu się z przedstawionymi dokumentami, decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...], orzekła o utrzymaniu w mocy decyzji z dnia [...] listopada 2002 r., stwierdzając, że J. Z. w wyżej wymienionym okresie był zatrudniony na podstawie umowy o pracę w charakterze [...] ds. [...]. Natomiast wykonywane w ramach obowiązków służbowych zadania [...] nie mogą stanowić podstawy do uznania, że zainteresowany w latach 1991-1993 prowadził zawodową działalność artystyczną w charakterze [...]. Następnie w dniu 20 lutego 2006 r. J. Z. nadesłał kolejny wniosek z prośbą o ustalenie okresu działalności artystycznej od [...] lipca 1991 r. do [...] maja 1993 r. w charakterze [...], przedstawiając dodatkowo oświadczenia złożone przez: 1. J. G.,. [...] ; P., z daty: P., 18 stycznia 2006 r. 2. M. K., ul. [...]., . P., z daty: P., 20 stycznia 2006 r.; 3. H. P., ul. [...], P., z daty: P., 21 stycznia 2006 r. Komisja do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2006 r., po zapoznaniu się z nadesłanymi dokumentami, postanowiła odmówić zmiany wcześniejszej ostatecznej decyzji Komisji, stwierdzając, że żądanie strony jest nieuzasadnione, bowiem Komisja nie może zmieniać własnej decyzji odmawiającej zmiany ostatecznej decyzji, wydanej [...] listopada 2002 r. i to wówczas, gdy zawarte w niej rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Od decyzji tej J. Z. złożył odwołanie do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wskazał, iż w aktach sprawy znajdują się następujące dokumenty dotyczące pracy J. Z. w okresie od [...] lipca 1991 r. do [...] maja 1993 r.: 1. Świadectwo pracy wydane w dniu [...] maja 1993 r. przez Przedsiębiorstwo [...], stwierdzające, iż J. Z. od [...] lipca 1991 r. do [...] maja 1993 r. pracował na stanowisku [...] ds. [...]. 2. Poświadczenie okresu zatrudnienia i wynagrodzenia wydane w dniu [...] października 1994 r. przez Przedsiębiorstwo [...], stwierdzające, że J.Z., pracując na stanowisku [...] ds. [...], miał w zakresie obowiązków prowadzenie działalności artystyczno-twórczej [...]. Pełnomocnictwo wydane w dniu [...] lutego 1993 r. przez R.G., upoważniające J. Z. do prowadzenia w jego imieniu działalności gospodarczej. 3. Zakres obowiązków pracownika stanowiący załącznik do umowy o pracę zawartej przez Przedsiębiorstwo [...] z J. Z. w dniu [...] czerwca 1991 r. Zakres obowiązków obejmował, między innymi, udział J. Z. w charakterze [...] we wszystkich imprezach artystycznych, promocyjnych i koncertach organizowanych przez firmę [...]. Zaświadczenie wydane przez [...] Studio A. K. i R.K., potwierdzające współpracę z J. Z. w okresie od [...] stycznia 1992 r. do [...] listopada 1993 r. w charakterze [...]. 4. Oświadczenie Z. G. potwierdzające współpracę z J. Z. od 1990 roku jako [...]. Pan Z. G. stwierdza także, że występy J. Z. jako [...] uważa wyłącznie za towarzyszące karierze [...]. 5. Płytę CD "[...]". W tej sytuacji, zdaniem organu, brak jest nowych okoliczności, które mogłyby świadczyć o konieczności zastosowania art. 155 k.p.a. Odnosząc się do przedstawionych oświadczeń świadków, wskazał, iż nie może ich uznać za wiarygodne, gdyż są sprzeczne z dokumentami wydanymi przez Przedsiębiorstwo [...]" w P., którego właściciel – R.G., między innymi, w piśmie z dnia 22 października 1994 r. potwierdza, że J.Z. był zatrudniony jako [...] ds. [...] i do jego obowiązków należała także działalność "artystyczno-twórcza, w szczególności "[...]". Skoro osoby składające oświadczenia, o których wyżej mowa, były pracownikami wymienionego Przedsiębiorstwa, trudno uznać ich oświadczenia o zdarzeniach sprzed 15 lat za bardziej wiarygodne od dokumentu wydanego J. Z. w niedługim czasie po ustaniu zatrudnienia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. Z. wniósł o uchylenie decyzji, jako naruszającej prawo i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż o treści stosunku, w tym stosunku pracy, decyduje nie sucha treść dokumentów, lecz faktyczny sposób, w jaki prawa i obowiązki przez strony stosunku są wykonywane. Gdyby Komisja przesłuchała zawnioskowanych przez niego świadków, ustaliłaby, co jest jego zdaniem oczywiste, iż pracował jedynie jako [...]. Zdaniem skarżącego, organy naruszyły podstawowe zasady postępowania administracyjnego zapisane w art. 6-9, 11, 75 i następne k.p.a., a naruszenie tych przepisów miało wpływ na wynik sprawy. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w tym aspekcie nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego określa prawne przesłanki uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej, na mocy której strona nabyła prawa. Zmiana taka lub uchylenie, może nastąpić tylko wówczas, gdy przemawia za tym interes społecznie słuszny i interes strony, a uchyleniu lub zmianie nie sprzeciwiają się przepisy szczególne. Postępowanie prowadzone w trybie jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem nie jest merytoryczne rozpoznanie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już w sprawie decyzji ostatecznej z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy za zmianą (uchyleniem) przemawia interes społeczny i słuszny interes strony, przy jednoczesnym uwzględnieniu ewentualnych przepisów szczególnych, które wykluczałyby możliwość takiej zmiany (uchylenia). Należy mieć przy tym na uwadze, że decyzje wydawane na podstawie art. 155 k.p.a. są decyzjami opartymi na konstrukcji uznania administracyjnego, wobec czego sądowa kontrola ich legalności jest ograniczona i sprowadza się do zbadania, czy organ rozstrzygający oceniał sprawę pod kątem wymienionych w tym przepisie dyrektyw. W przedmiotowej sprawie prawidłowo przyjął organ, iż brak było podstaw do przyjęcia, iż J. Z. wykonywał działalność artystyczną w charakterze [...], w okresie od [...] lipca 1991 r. do [...] maja 1993 r. Zgodnie z treścią art. 8 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13 października 1998 r. (Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ze zm.), za pracownika uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a. Jeżeli pracownik spełnia kryteria określone dla osób współpracujących, o których mowa w ust. 11 – dla celów ubezpieczeń społecznych jest traktowany jako osoba współpracująca. Za pracownika, w rozumieniu ustawy, uważa się także osobę wykonującą pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której, zgodnie z Kodeksem cywilnym, stosuje się przepisy dotyczące zlecenia albo umowy o dzieło, jeżeli umowę taką zawartą z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy. Za osobę wykonującą pracę nakładczą uważa się osobę zatrudnioną na podstawie umowy o pracę nakładczą. Za członka spółdzielni uważa się członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej, innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną oraz spółdzielni kółek rolniczych, zajmujących się produkcją rolną, działających zgodnie z art. 138-178 oraz art. 180 § 3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. – Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 1995 r. Nr 54, poz. 288 i Nr 133, poz. 654, z 1996 r. Nr 5, poz. 32, Nr 24, poz. 110 i Nr 43, poz. 189 oraz z 1997 r. Nr 32, poz. 183, Nr 111, poz. 723 i Nr 121, poz. 769 i 770), który wykonuje pracę na rzecz spółdzielni na innej podstawie niż stosunek pracy lub wytwarza na jej rzecz produkty rolne w prowadzonym przez siebie gospodarstwie. Na równi z członkiem spółdzielni, o którym mowa w ust. 4, traktuje się inne osoby, które wykonują pracę w spółdzielni lub w gospodarstwie rolnym spółdzielni na innej podstawie niż stosunek pracy, niebędące jej członkami i wynagradzane według zasad obowiązujących członków spółdzielni, w tym kandydatów na członka spółdzielni. Za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się: 1. osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych, 2. twórcę i artystę, 3. osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu: ─ w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, ─ z której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, 4. wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej. Za twórcę, o którym mowa w ust. 6 pkt 2, uważa się osobę, która tworzy dzieła w zakresie architektury, architektury wnętrz, architektury krajobrazu, urbanistyki, literatury pięknej, sztuk plastycznych, muzyki, fotografiki, twórczości audiowizualnej, choreografii i lutnictwa artystycznego oraz sztuki ludowej, będące przedmiotem prawa autorskiego. Za artystę, o którym mowa w ust. 6 pkt 2, uważa się osobę wykonującą zarobkowo działalność artystyczną w dziedzinie sztuki aktorskiej i estradowej, reżyserii teatralnej i estradowej, sztuki tanecznej i cyrkowej oraz w dziedzinie dyrygentury, wokalistyki, instrumentalistyki, kostiumografii, scenografii, a także w dziedzinie produkcji audiowizualnej reżyserów, scenarzystów, operatorów obrazu i dźwięku, montażystów i kaskaderów. Uznanie działalności za twórczą lub artystyczną i ustalenie daty rozpoczęcia następuje w formie decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców, działającej przy ministrze właściwym do spraw kultury. Ze znajdujących się w aktach administracyjnych dokumentów wynika, iż skarżący był zatrudniony w wymienionym okresie na podstawie umowy o pracę w charakterze [....]. Natomiast wykonywane przez niego w ramach obowiązków służbowych zadania [...] nie mogą stanowić podstawy do uznania, iż w okresie od 1991 r. do 1993 r. prowadził zawodową działalność artystyczną w charakterze [....]. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.