II SA/Lu 794/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Asesor WSA Jerzy Drwal, Protokolant Starszy referent Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi K. Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], [...], które nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II. przyznaje [...] J. S. wynagrodzenie 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy ) w tym 22% VAT w wysokości 52.80 (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy ), tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu; III. nakazuje pobrać od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Skarbu Państwa ( Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie kwotę 500 (pięćset ) złotych tytułem nieopłaconego wpisu sądowego od którego skarżąca była zwolniona. Decyzją z dnia [...] znak: [...] wydaną na podstawie art. 51 ust.1pkt.1 w zw. z ust.7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania K. Ł. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]., znak: [...] nakazującą jej wykonanie rozbiórki ogrodzenia działki nr 1308/1 w P., usytuowanego od strony drogi gminnej Nr 092 KUD. Na podstawie przeprowadzonych podczas oględzin pomiarów i analizy akt sprawy organy ustaliły, że podczas budowy przedmiotowego ogrodzenia dokonano istotnych odstępstw od posiadanego zgłoszenia na budowę ogrodzenia, wydanego przez Starostę w dniu [...]. znak: [...]. Odstępstwa te polegały na wybudowaniu ogrodzenia przy granicy działki skarżącej, tj. w odległości około 1,8 m od osi drogi gminnej Nr 092 KUD, zamiast 3,5 m jak określono w dokonanym zgłoszeniu na budowę. Skutkowało to wydaniem przez organ I instancji postanowienia z dnia [...] znak: [...] wstrzymującego roboty budowlane przedmiotowego ogrodzenia, a następnie decyzji z dnia [...]., znak: [...] nakazującej K. Ł. przesunięcie ogrodzenia na miejsce zgodnie z warunkami zgłoszenia robót. Następnie decyzją z dnia [...]., znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. i umorzył postępowanie przeprowadzone przez organ pierwszej instancji. Decyzja ta nie została zaskarżona i postępowanie zostało zakończone. Równolegle toczyło się postępowanie w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych, które zakończyło się wydaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyroku z dnia 23 lutego 2006r., sygn. akt II SA/Lu 73/06 uchylającego postanowienia organów administracyjnych obu instancji. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że wstrzymanie robót budowlanych już wykonanych jest naruszeniem art.50 ust.1 Prawa budowlanego Mając na uwadze ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję z dnia [...] znak: [...] nakazującą skarżącej wykonanie rozbiórki przedmiotowego ogrodzenia. Organ drugiej instancji utrzymując powyższą decyzję w mocy stwierdził, że dokonane przez K. Ł. zgłoszenie przewidywało usytuowanie ogrodzenia w odległości min. 1,0 m od istniejącego kabla telefonicznego, tj. co najmniej 3,5 m od osi drogi, tymczasem skarżąca zrealizowała ogrodzenie w odległości ok. 1,8 m od osi drogi tuż przy przebiegającym wzdłuż drogi kablu telefonicznym. Organ podkreślił również, że zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ośrodka gminnego P. i osiedla K. (uchwała Nr [...] Rady Miejskiej z dnia [...]., Dz. Urz. Woj. Lubelskiego z 2002r. Nr 15, poz. 442) w miejscu drogi gminnej nr 092 KUD (działka nr 1306) zaprojektowana jest ulica Niepodległości o szerokości w liniach rozgraniczających 10,0-18,0 m (w miejscu spornego ogrodzenia o szerokości 15 m). Burmistrz P. pismem z dnia [...] , znak: [...] wyraził zgodę na czasowe wykorzystanie pasa drogowego drogi gminnej pod budowę tymczasowego ogrodzenia działki nr 1308/1 pod warunkiem zachowania odległości minimum 1,0 m od kabla telefonicznego przebiegającego wzdłuż drogi, co daje odległość 3,5 m od osi drogi. Wybudowane przez skarżącą ogrodzenie w odległości 1,8 m od osi drogi narusza zatem warunki udzielonej zgody. Organ wyjaśnił również, iż bez wpływu na wydane rozstrzygnięcie pozostaje fakt, że sporne ogrodzenie zostało usytuowane w wyznaczonej geodezyjnie granicy działek nr 1308/1 i 1306, gdyż na takie usytuowanie skarżąca nie posiadała zgody właściwego organu. Dodatkowo organ wskazał, że nie ma możliwości pozostawienia przedmiotowego ogrodzenia w miejscu jego wybudowania, z uwagi na naruszenie planu miejscowego i warunkowej zgody zarządcy drogi na czasowe wykorzystanie pasa drogowego drogi gminnej pod budowę tegoż ogrodzenia. Skargę do sądu administracyjnego wniosła K. Ł., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżąca zarzuciła, że pomimo ponownych oględzin nie wykonano przekopów kontrolnych, co umożliwiłoby określenie odległości pomiędzy kablem a ogrodzeniem. W piśmie uzupełniającym skargę pełnomocnik skarżącej podniósł, że zaskarżona decyzja została wydana bez podstawy prawnej, ponieważ organ nie wydał w terminie 30 dni od dokonania zgłoszenia decyzji wyrażającej sprzeciw. Pełnomocnik skarżącej podniósł ponadto, że żaden przepis nie przewiduje wymogu zachowania odległości min. 1,0m między ogrodzeniem a podziemnym kablem telefonicznym. Jedynie z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie wynika, że odległość podziemnej telefonicznej linii kablowej "od innych obiektów budowlanych" (tj. innych niż kabel energetyczny, przewody gazowe, sanitarne itp.) powinna wynosić min. 0,1m, co zachodzi w niniejszej sprawie (wynosi ok. 2m). Pełnomocnik wyraził również pogląd, że w sprawie nie było wymagane zgłoszenie, ponieważ droga granicząca z działką skarżącej - jego zdaniem - nie jest drogą "gminną" (ponieważ z materiału dowodowego nie wynika, by została zaliczona do takich dróg), a zatem nie jest również "innym miejscem publicznym" w rozumieniu art. 30ust.1pkt.3 – Prawa budowlanego. Ponadto decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego może być wydana na podstawie przepisu art. 51ust.1 – Prawa budowlanego tylko wówczas, gdy uprzednio zapadło postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1§1i2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem obowiązujących przepisów i bez należytego wyjaśnienia sprawy. W świetle art. 30ust.1pkt.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz.2016 ze zm.) zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych (...). Zarówno prowadzenie robót budowlanych bez zgłoszenia, jak i prowadzenie takich robót wprawdzie na podstawie zgłoszenia, ale dokonanego z naruszeniem art. 30ust.1, tj. na podstawie zgłoszenia nieprawidłowego lub w sposób inny niż wskazany w zgłoszeniu, skutkuje nakazem rozbiórki (art. 49b), ale dopiero wówczas, gdy postępowanie legalizacyjne przeprowadzone na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego okaże się bezskuteczne. Zgodnie z tymi przepisami właściwy organ – w sytuacji gdy roboty zostały zakończone – nie ma już obowiązku wydawania postanowienia o ich wstrzymaniu (art. 50 ust.1pkt.3), lecz powinien wydać decyzję nakładającą na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania (art. 51ust.1pkt.2). Dopiero w razie niewykonania w wyznaczonym terminie wskazanych czynności organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych (o ile są kontynuowane) bądź rozbiórkę obiektu budowlanego albo doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. (art. 51ust.3pkt.2) Jednocześnie podkreślić należy, że pojęcie "stanu zgodnego z prawem" należy rozumieć szeroko, tj. również jako niezgodność wykonanych robót budowlanych z dokonanym zgłoszeniem, które zgodnie z art. 30ust.2 ustawy- Prawo budowlane powinno wskazywać rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. "Stanem zgodnym z prawem" jest bowiem tylko inwestycja wykonana zgodnie ze zgłoszeniem, zaakceptowanym przez organ architektoniczno-budowlany, który nie zgłosił sprzeciwu, a zatem prowadzenie robót w inny sposób niż określony w zgłoszeniu nie jest zgodne z prawem. Rozpatrując wniesioną skargę stwierdzić należy, że organy nadzoru budowlanego nie wyczerpały przewidzianego w cyt. art. 51ust.1pkt.2 trybu i stwierdzając niezgodność wykonanego ogrodzenia ze zgłoszeniem nie rozważyły należycie możliwości nakazania skarżącej wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem tzn. przesunięcia ogrodzenia w miejsce określone w zgłoszeniu robót. Wprawdzie decyzja taka zapadła w dniu [...]. ([...]), to jednak wskutek odwołania skarżącej Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]., [...] uchylił ją i umorzył postępowanie pierwszej instancji wobec uchybienia terminu dwumiesięcznego od dnia wydania postanowienia o wstrzymaniu robót. Decyzja organu odwoławczego nie została zaskarżona do sądu administracyjnego i zakończyła postępowanie. Również wyrok WSA w Lublinie z dnia 23 lutego 2006r. w sprawie II SA/Lu 73/06 nie zwalniał organu administracji od rozważenia kwestii możliwości doprowadzenia przez inwestora wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z warunkami określonymi w zgłoszeniu budowy. Przedmiotem postępowania w sprawie II SA/Lu 73/06 była bowiem skarga na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych wydane w sytuacji, gdy roboty te już zostały wykonane. Sąd w uzasadnieniu wyroku wyraźnie wskazał, że organ administracji powinien wydać stosowną decyzję co do rozbiórki bądź doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem bez konieczności wydawania postanowienia o wstrzymaniu robót. Zupełnie niezrozumiałe jest stanowisko organu odwoławczego o braku możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, chociażby poprzez jego przesunięcie w miejsce określone w zgłoszeniu, tym bardziej, że –jak wynika z protokołu oględzin oraz pisma Burmistrza z dnia 14 czerwca 2005r. - ogrodzenie miało charakter tymczasowy. W tej sytuacji wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji z dnia [...]. nakazującej skarżącej rozbiórkę przedmiotowego ogrodzenia powinno być poprzedzone ponownym wydaniem decyzji, o której mowa w art. 51ust.1pkt.2 Prawa budowlanego nakazującej przesunięcie ogrodzenia na odległość określoną w zgłoszeniu. Dopiero po bezskutecznym upływie wskazanego terminu organ byłby uprawniony orzec nakaz rozbiórki. Z tych powodów zaskarżona decyzja jest wadliwa i podlega uchyleniu. Nie zasługują natomiast na uwzględnienie te zarzuty skargi, które sprowadzają się do poglądu, że wykonane ogrodzenie jest zgodne z prawem. Bezspornie inwestycja podlegała zgłoszeniu - wbrew zarzutom podniesionym przez pełnomocnika skarżącej, droga nr 092 KUD jest drogą gminną, a więc publiczną, a zatem znajduje do niej zastosowanie art. 30ust.1pkt.3 ustawy-Prawo budowlane, zawierający wymóg zgłoszenia właściwemu organowi budowy ogrodzenia. Skoro zgłoszenie dokonane przez skarżącą przewidywało zachowanie odległości 3,5 m pomiędzy ogrodzeniem a osią drogi gminnej, to niezachowanie tej odległości jest niezgodne z prawem. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145§1pkt.1lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) uchylił decyzje organów obu instancji, zaś o kosztach orzekał na podstawie art. 223§2 oraz 250.