II SA/Łd 806/06

WyrokWSA w Łodzi2006-12-19

Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Anna Stępień, Ewa Cisowska-Sakrajda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo ustaliły krąg stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, odmawiając przymiotu strony właścicielom sąsiedniej nieruchomości, mimo ich twierdzeń o negatywnym oddziaływaniu planowanej inwestycji na ich nieruchomość?
Ratio decidendi
Organy administracji architektoniczno-budowlanej nieprawidłowo ustaliły krąg stron postępowania, odmawiając przymiotu strony właścicielom sąsiedniej nieruchomości. Brak prawidłowej oceny zakresu oddziaływania planowanej inwestycji na sąsiednią nieruchomość oraz nieuwzględnienie pisma Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji podlegają uchyleniu.
Stan faktyczny
Właściciele sąsiedniej nieruchomości (T. i J. małż. K.) wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę zakładu odlewniczego, twierdząc, że nie zostali uznani za stronę, mimo negatywnego oddziaływania inwestycji na ich nieruchomość. Organy obu instancji odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że skarżącym nie przysługuje przymiot strony. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak oceny wpływu inwestycji na ich nieruchomość oraz niezgodność dokumentacji z faktycznym stanem.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...].

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant Agnieszka Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi T. i J. małżonków K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...]w sprawie [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji o pozwoleniu na budowę uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...]. Decyzją z dnia [...] podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania T. i J. małż. K. od decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...], odmawiającej uchylenia decyzji własnej ostatecznej z dnia [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. i G. małż. K. pozwolenia na przebudowę budynku gospodarczego wraz ze zmianą sposobu użytkowania na zakład odlewniczy klamek aluminiowych we wsi W. nr 39 – utrzymał w całości w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że decyzją z dnia [...] Starosta Powiatu [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na przedmiotowe roboty budowlane związane ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na działce inwestorów A. i G. małż. K. w miejscowości W. nr 39. T. i J. małż. K. – właściciele nieruchomości sąsiadującej z działką, na której przewidziano prace budowlane objęte w/w decyzją o pozwoleniu na budowę, złożyli w Starostwie wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, stwierdzając, iż przysługiwał im przymiot strony w tym postępowaniu, a nie zostali przez organ wydający decyzję uznani za stronę. Postanowieniem z dnia [...] Starosta wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...]. Po przeprowadzeniu wznowionego postępowania Starosta wydał decyzję z dnia [...] odmawiającą uchylenia decyzji udzielającej pozwolenia na budowę, ponieważ uznał, że wnioskującym nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzję Wojewody [...] z dnia [...], którą utrzymano w mocy powyższą decyzję Starosty Powiatu [...], T. i J. małż. K. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Sąd ten wyrokiem z dnia 17 października 2005r. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...], uznając, że organy obu instancji nie ustaliły w sposób niewątpliwy zakresu oddziaływania zakładu odlewniczego klamek aluminiowych na działkę sąsiednią, a w szczególności..."opinia biegłego, na którą się powoływały organy obu instancji, jako na podstawę wydania pozwolenia na budowę, nie została w żadnym zakresie poddana ich ocenie wbrew wymogom art. 80 kpa...". W dalszej części uzasadnienia zaskarżonego aktu Wojewoda [...] podniósł, że po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organ I instancji w dniu [...] ponownie wydał decyzję odmawiającą uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu A. i G. małż. K. pozwolenia na przebudowę budynku gospodarczego wraz ze zmianą sposobu użytkowania na zakład odlewniczy klamek aluminiowych. Od decyzji tej odwołanie złożyli T. i J. małż. K., domagając się jej uchylenia i uznania ich za stronę w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] W odwołaniu kwestionują przedłożone przez inwestora w postępowaniu o wznowienie opracowanie pomiarów hałasu działającego zakładu oraz załączoną do wniosku o pozwolenie na budowę informację ekologiczną, twierdząc, że dotyczyła ona zakładu pracującego na jedną zmianę, podczas gdy przedmiotowy zakład pracuje na trzy zmiany. Zarzucili ponadto, iż pozwolenie na budowę zostało wydane niezgodnie ze złożoną do wniosku dokumentacją, gdyż w projekcie technologicznym zawarto sposób użytkowania jako 5 dni w tygodniu i pracę jednozmianową, a także iż nie wykonano wytycznych WSA odnośnie oceny opinii biegłego, stanowiącej podstawę do wydania pozwolenia na budowę. Zakwestionowali ponadto postanowienia Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] oraz Starosty Powiatu [...] z dnia [...], stwierdzające, iż obowiązek sporządzenia raportu dla przedmiotowej inwestycji nie jest wymagany, gdyż nie mieli możliwości zaskarżyć tychże postanowień w drodze zażalenia Wojewoda [...] rozpatrując wskazane wyżej odwołanie stwierdził, iż organ I instancji słusznie uznał, że skarżącym nie przysługuje przymiot strony. Podniósł, iż większość zgłoszonych zarzutów dotyczy działającego już zakładu, a tym samym związana jest z jego użytkowaniem. Zgodnie z art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor, natomiast skarżący mogą zwrócić się do właściwych organów o sprawdzenie prawidłowości funkcjonowania zakładu. Organ odwoławczy powołał się na art. 83 Prawa budowlanego, stwierdzając, iż sprawy związane z użytkowaniem obiektu nie należą do kompetencji organów administracji architektoniczno-budowlanej i nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę. Wojewoda podniósł, że podstawową kwestią w prowadzonym postępowaniu administracyjnym jest ustalenie zakresu oddziaływania przedmiotowego zakładu na działkę sąsiednią i tym samym ustalenie, czy właściciele działki sąsiedniej z nieruchomością, na której zlokalizowana jest inwestycja, mieli przymiot strony w postępowaniu o udzielnie pozwolenia na budowę. Decyduje o tym przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane, zgodnie z którym stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Jak stanowi art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego obszar oddziaływania obiektu jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Przepisami odrębnymi są między innymi przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska, na co wskazuje również uzasadnienie decyzji Wójta Gminy N. z dnia [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Zdaniem Wojewody decyzja Starosty o pozwoleniu na budowę została wydana po przeprowadzeniu postępowania zgodnie z wymogami ustawy – Prawo ochrony środowiska. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 24 września 2002r. w sprawie określania rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko ( Dz.U. nr 179, poz. 1490 ) projektowaną inwestycję zaliczono do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których raport o oddziaływaniu na środowisko może być wymagany. Z postanowień Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] oraz Starosty Powiatu [...] z dnia [...], które zostały wydane po analizie "Informacji ekologicznej", będącej załącznikiem do wniosku o pozwolenie na budowę, wynika, iż obowiązek sporządzenia w/w raportu nie jest wymagany. Wojewoda podniósł, że "Informacja ekologiczna" wykonana przez E. S. – biegłego z listy Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, została zatem dwukrotnie poddana ocenie przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Kwalifikacji przedsięwzięcia do obowiązku sporządzenia raportu dokonuje się biorąc pod uwagę charakterystykę przedsięwzięcia, wielkość emisji, usytuowanie oraz rodzaj i skalę jego oddziaływania na środowisko, co wynika z art. 51 ust. 8 pkt 2 ustawy – Prawo ochrony środowiska. Na etapie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę oddziaływanie przedmiotowej inwestycji zostało ponownie poddane ocenie przez porównanie ustaleń zawartych w decyzji o warunkach zabudowy z rozwiązaniami projektowymi. Projekt budowlany oraz "Informację ekologiczną", w której znajduje się zapis: "Zgodnie z załączoną koncepcją technologiczną oddziaływanie inwestycji zamknie się w granicach terenu inwestora" uzgodnił pozytywnie i bez zastrzeżeń Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ł. decyzją z dnia [...]. W tej sytuacji organ odwoławczy uznał, że oddziaływanie przedmiotowego obiektu zamknie się w granicach działki inwestora i nie wchodzi w obszar oddziaływania działki sąsiedniej T. i J. małż. K. i dlatego też stwierdził, iż skarżącym nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną Starosty z dnia [...] o pozwoleniu na budowę. Zachodziła zatem podstawa do odmówienia uchylenia decyzji dotychczasowej w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 kpa, co uczynił organ I instancji, dlatego też rozstrzygnięto, jak wyżej. W obszernej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T. i J. K. wnioskowali o uchylenie decyzji Wojewody [...] i uznanie ich za stronę w postępowaniu. Zarzucili naruszenie przepisów art. 145 § 1 pkt 1, 4 i 5, art. 28, art. 7, 8, 10, 75, 80 i 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 56 i 76 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska. W uzasadnieniu skargi ponowili zarzuty z odwołania i zwrócili przede wszystkim uwagę na to, że decyzja o pozwoleniu na przebudowę i zmianę sposobu użytkowania została wydana na podstawie dokumentów niezgodnych ze stanem faktycznym, fałszywych, bez żadnej oceny wpływu emisji hałasu, spalin i wibracji spowodowanych pracą maszyn na nieruchomość skarżących, których wielkość przekracza dopuszczalne normy. Zarzucili między innymi, iż "Informacja ekologiczna", sporządzona na wniosek inwestora, nie oceniała pracy całodobowej w przedmiotowym obiekcie, przy jednoczesnym zainstalowaniu i pracy maszyn, które w zakładzie tym funkcjonują. W ocenie skarżących organ nie podjął stosownych kroków do niezbędnego i dokładnego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, arbitralnie wypowiadając się o braku oddziaływania przedmiotowej inwestycji na ich nieruchomość, mimo, że skarżący załączyli do odwołania pismo z Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska, potwierdzające fakt wykraczania hałasu poza teren działki inwestorów. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem ( §2 ). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego. Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Tego typu rozstrzygnięcia wydawane przez sąd wynikają z treści art. 145 § 1 pkt 1 – 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd, rozstrzygając daną sprawę, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, a nadto może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia ( art. 135 p.p.s.a.). Rozpatrując skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych Sąd dopatrzył się uchybień, które musiały skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...], który utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] odmawiającej uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. i G. małż. K. pozwolenia na przebudowę budynku gospodarczego wraz ze zmianą sposobu użytkowania na zakład odlewniczy klamek aluminiowych. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zaskarżone decyzje organów obu instancji zostały wydane w toku postępowania, które toczyło się na skutek wznowienia postępowania zakończonego wskazaną wyżej ostateczną decyzją z dnia [...] Postanowienie o wznowieniu zostało wydane na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 w zw. z art. 149 § 1 i 2 kpa z uwagi na wniosek T. i J. małż. K., którzy nie brali udziału jako strona w toku postępowania o pozwolenie na przebudowę. Tryb wznowienia postępowania to instytucja procesowa stwarzająca prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego ( art. 145 § 1 kpa). Celem postępowania wznowieniowego jest zatem ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami oraz usunięcie ewentualnych wadliwości zakończonego postępowania zwykłego, ustalenie, czy i w jakim zakresie wadliwość postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym oraz w razie stwierdzenia określonej wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa wydana została z określonym naruszeniem prawa ( art. 151 § 1 pkt 1 i 2 i § 2 kpa ). Zaznaczyć przy tym trzeba, że wznowienie postępowania z powodu braku udziału strony bez jej winy w postępowaniu ( art. 145 § 1 pkt 4 kpa ) następuje niezależnie od tego, czy to kwalifikowane naruszenie norm prawa procesowego miało wpływ na treść decyzji, czy też takiego wpływu nie można stwierdzić. W niniejszej sprawie podanie o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na przebudowę budynku gospodarczego wraz ze zmianą sposobu użytkowania na zakład odlewniczy klamek aluminiowych wnieśli T. i J. małż. K.. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, iż nie byli stroną postępowania zakończonego wspomnianą decyzją, zaś bez wątpienia dotyczyło ono ich interesu prawnego, gdyż są właścicielami działki, która sąsiaduje bezpośrednio z nieruchomością inwestorów, a praca w powstałym zakładzie poprzez emisję hałasu, splin i wibracje oddziałuje na ich nieruchomość. Akta wskazują na to, iż podanie o wznowienie zostało złożone przez uprawniony podmiot, któremu mógł przysługiwać przymiot strony, który dopełnił wszystkich wymogów formalnych takiego wniosku i wniósł go w terminie. Dlatego też postanowienie o wznowieniu postępowania z dnia [...] wydane przez Starostę [...] należy uznać za prawidłowe i otwierające postępowanie w sprawie wznowienia postępowania. Stwierdzenie, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście w sprawie wystąpiła i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy, mogą być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia z art. 149 § 1 kpa i muszą być zawarte w decyzji określonej w art. 151 kpa ( por. np. wyrok NSA z dnia 8 czerwca 2001r. sygn. SA 420/01 – LEX nr 77650 ). W niniejszej sprawie okolicznością poza sporem jest, iż sam fakt bycia właścicielem sąsiedniej nieruchomości w stosunku do nieruchomości inwestora nie uzasadnia posiadania przymiotu strony. Zgodzić się należy z organem, iż w świetle art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz.U. nr 207 z 2003r., poz.2016 ze zm. ) stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W myśl art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez "obszar oddziaływania obiektu" należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Tak więc podstawową kwestią w niniejszej sprawie jest ustalenie zakresu oddziaływania przedmiotowego zakładu na działkę skarżących i tym samym ustalenie, czy T. i J. małż. K., jako właścicielom nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z nieruchomością inwestora, przysługuje przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na przebudowę budynku gospodarczego i zmianę sposobu jego użytkowania. W ocenie Sądu, w składzie rozpoznającym przedmiotową skargę, organy obu instancji nie zastosowały się w tym zakresie do wytycznych wynikających z treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 17 października 2005r. wydanego sprawie II SA/Łd 436/05, którym uchylone zostały wydane uprzednio decyzje organów. Organy te dopuściły się tym samym naruszenia art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Z treści tego wyroku wynika między innymi, że w toku prowadzonego postępowania organ arbitralnie wypowiedział się o braku oddziaływania przedmiotowej inwestycji na nieruchomość skarżących, a opinia biegłego - wbrew wymogom art. 80 kpa - nie została poddana właściwej ocenie. Zdaniem sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę organ ponownie, jako podstawowy dowód w sprawie przyjął tzw. "Informację ekologiczną", opracowaną w grudniu 2003r. na wniosek inwestora przez E. S. z Akademickiego Ośrodka Naukowo-Technicznego Sp. z o.o., z której wynika, iż zgodnie z załączoną koncepcją technologiczną oddziaływanie przedmiotowej inwestycji zamknie się w granicach terenu inwestora - bez poddania tego dowodu właściwej ocenie. Sąd podnosi, iż "Informacja" ta jest niezmiernie lakoniczna, a przede wszystkim w założeniu przyjmuje inne wielkości i wyposażenie niż to, które faktycznie funkcjonuje. Istotna jest przy tym okoliczność, iż z wydanego w sprawie postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...], jak i postanowienia Starosty z dnia [...], stwierdzających, iż odstępuje się od obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania inwestycji na środowisko, organy te nie czynią własnych ustaleń koniecznych do wydania rozstrzygnięcia, lecz powołują się na wnioski wskazanej wyżej "Informacji ekologicznej". Odwołanie się do tejże "Informacji" wynika również z decyzji z dnia [...]. wydanej przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł., którą uzgodniono pozytywnie – bez zastrzeżeń projekt budowlany przebudowy budynku gospodarczego na zakład odlewniczy klamek. Zarzut ten ma tym większe znaczenie w świetle pisma Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł. z dnia 23 sierpnia 2004r., które skarżący przedstawili w toku postępowania, a co do którego zarówno organ I, jak i II instancji - wbrew zasadom wynikającym z art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa - nie zajęły stanowiska i nie dokonały jego oceny. Sąd nie podziela ponadto stanowiska organu zaprezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż podniesione przez skarżących zarzuty, ponieważ dotyczą już działającego zakładu, związane są zatem tylko z jego użytkowaniem i nie należą do kompetencji organów administracji architektoniczno-budowlanej. "Obszar oddziaływania obiektu" należy bowiem oceniać na podstawie przepisów odrębnych, którymi w tym przypadku są przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska ( Dz.U. nr 62, poz. 627 ze zm. ) oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko ( Dz.U. nr 257, poz. 2573 ), które z dniem 8 grudnia 2004r. zastąpiło obowiązujące do tej daty poprzednie rozporządzenie RM wydane w tym samym przedmiocie z dnia 24 września 2002r. ( Dz.U. nr 179, poz. 1490 ). W tym miejscu należy zwrócić uwagę na to, że istotą wznowionego postępowania jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego, wobec czego organ administracji państwowej zobowiązany jest stosować te przepisy prawa materialnego, które obowiązują w dniu orzekania ( por. np. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 1984r. sygn. I SA 86/84 – ONSA 1984/1/59 ). Tym samym okoliczność, czy przedmiotowa inwestycja należy do przedsięwzięć, które może wymagać sporządzenia raportu o jego oddziaływaniu na środowisko, winna być oceniona w świetle przepisów wskazanego wyżej rozporządzenia RM z dnia 8 grudnia 2004r. ( Dz.U. nr 257, poz. 2573 ), a nie w świetle poprzednio obowiązującego aktu z dnia 24 września 2002r. ( Dz.U. nr 179, poz. 1490 ), do którego odwołuje się organ. Należy przy tym podkreślić, iż zgodnie z § 5 obowiązującego w/w aktu wykonawczego szczegółowymi uwarunkowaniami, związanymi z kwalifikowaniem przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko są między innymi skala przedsięwzięcia, emisja i występowanie innych uciążliwości. Dlatego też ma dla wyniku sprawy znaczenie okoliczność związana z charakterystyką inwestycji, wielkością produkcji i emisji spalin, hałasu i innych uciążliwości wpływających na środowisko i nieruchomość skarżących, nawet przy założeniu, iż przedsięwzięcie nie wymaga sporządzania raportu oddziaływania na środowisko. Nie są to więc - zdaniem sądu - zarzuty, które można poddać kontroli jedynie poprzez zwrócenie się do właściwych organów uprawnionych do sprawdzenia prawidłowości funkcjonowania zakładu. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, iż po raz kolejny organy nie podjęły stosownych kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy celem ustalenia, czy nieruchomość skarżących znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowego obiektu i nie rozpatrzyły w sposób należyty całego materiału dowodowego, czym dopuszczono się naruszenia art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80 i art. 107 § 3 kpa. Dodatkowo należy podkreślić, iż dla uzyskania przymiotu strony wystarczy, by wynik toczącego się postępowania administracyjnego mógł oddziaływać na sferę uprawnień danego podmiotu, wynikających z określonych przepisów prawa materialnego. Stroną postępowania jest się nie tylko wówczas, gdy konkretne uprawnienia materialnoprawne zostaną rzeczywiście naruszone, ale także wówczas, gdy istnieje realne zagrożenie ich naruszenia orzeczeniem kończącym postępowanie. To hipotetyczne zagrożenie powoduje, iż wszystkie podmioty, których uprawnienia mogą zostać realnie naruszone wynikiem postępowania, powinny brać w nim udział w charakterze stron, celem zapewnienia im możliwości obrony ich praw. Skarżący są właścicielami sąsiedniej, w stosunku do inwestycji, nieruchomości. Trudno zatem zgodzić się, iż nie posiadają interesu w kwestionowaniu decyzji o pozwoleniu na przebudowę obiektu na sąsiedniej działce i zmianie sposobu jej użytkowania z budynku gospodarczego na zakład produkcyjny. Argumentacja przeprowadzona przez organ w uzasadnieniu decyzji – bez prawidłowego ustalenia, czy nieruchomość skarżących znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowego obiektu, nie może stanowić wykładni dla uznania, kto jest, a kto nie jest stroną postępowania. Organ winien zastosować wszystkie reguły wypływające z zasady praworządności i zbadać, czy decyzja ostateczna z dnia [...] o pozwoleniu na przebudowę i zmianę sposobu użytkowania jest zgodna z przepisami prawnymi obowiązującymi w dniu wydania decyzji podjętej w trybie wznowienia. W wyniku opisanych naruszeń procedury administracyjnej zostały naruszone zasady postępowania wyrażone w art. art. 7, 8, 9, 75 § 1, 77 § 1, 80 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, z przyczyn wskazanych wyżej – przepisy prawa materialnego oraz art. 153 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a. i lit. c. oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Z uwagi natomiast na charakter prawny rozstrzygnięcia, który nie ma przymiotu wykonalności, nie znaleziono podstaw do orzekania w przedmiocie jego wykonania w trybie art.152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło