I SA/Lu 555/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, Sędziowie WSA Halina Chitrosz, WSA Bogusław Wiśniewski (spr.), Protokolant Stażysta Magda Gryzek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 grudnia 2006r. sprawy ze skargi M.Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za m-ce: [...] i [...] [...]r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Decyzją z dnia [...] znak : [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego określił dla M. Z. różnicę podatku naliczonego i należnego w podatku od towarów i usług do zwrotu na rachunek podatnika za miesiąc [...]r. w kwocie [...] złotych, za miesiąc [...]r. w kwocie [...] złotych, oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za te miesiące odpowiednio w kwocie [...] złotych za [...] i [...]zł za [...]. W motywach decyzji wyjaśniono, że podatnik od [...]r. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą Firma A. Od [...]r. został zarejestrowany jako podatnik VAT dokonujący transakcji wewnątrzwspólnotowych. W toku kontroli podatkowej organ podatkowy stwierdził nieprawidłowość rozliczenia podatku należnego za miesiące [...] i [...] r. Powyższe ustalenie było konsekwencją zakwestionowania dwóch faktur VAT: z dnia [...] nr [...] o wartości [...] EURO i z dnia [...] nr [...] o wartości [...] EURO dotyczących wewnątrzwspólnotowej dostawy parkietu mozaikowego pokładowego. W fakturach zastosowano 0 stawkę VAT. Odbiorcą parkietu, zgodnie z oznaczeniem na fakturze miał być [...]HANDEL[...] . Ponieważ zgodnie z art.42 ust.1 ustawy z dnia 11 marca 2004r o podatku od towarów i usług (Dz. U Nr 54, poz.535 ze zmianami ) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów podlega opodatkowaniu według 0 stawki VAT tylko wówczas, gdy podatnik dokonał dostawy na rzecz nabywcy posiadającego właściwy i ważny numer identyfikacyjny dla transakcji wewnątrzwspólnotowych nadany przez państwo członkowskie właściwe dla nabywcy i podał ten numer oraz swój numer, o którym mowa w art. 97 ust.10 tej ustawy na fakturze stwierdzającej dostawę towarów oraz przed złożeniem deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy posiada w swojej dokumentacji dowody potwierdzające, że towary będące przedmiotem dostawy zostały wywiezione z terytorium kraju i dostarczone do nabywcy na terytorium państwa członkowskiego inny niż terytorium kraju, dokonano sprawdzenia numeru identyfikacyjnego VAT odbiorcy parkietu. Ustalono, że numer [...] jest niepoprawny formalnie i nie ma możliwości potwierdzenia identyfikacyjnego dla transakcji wewnatrzwwspólnotowej. Wobec powyższego podatnik złożył oświadczenie, z którego wynikało, że numer VAT uwidoczniony w zakwestionowanych fakturach jest błędny, a właściwy numer to [...]. Po ponownym sprawdzeniu tego numeru okazało się, że figuruje pod nim B. Takie też dane potwierdził Urząd podatkowy w [...] w zaświadczeniu z dnia 15 września 2005r. dla podatnika o podleganiu obowiązkowi podatku VAT. W oświadczeniu z dnia 17 listopada 2005r. podatnik stwierdził, że [...]HANDEL [...]jest częścią firmy: B i ma prawo posługiwania się nazwą B, co potwierdza także zaświadczenie Urzędu Skarbowego w [...]. Podatnik przypomniał, że w dniu 14 listopada 2005r. dokonał korekty przedmiotowych faktur wpisując jako odbiorcę B. Organ podatkowy stwierdził jednak, że zaświadczenie to nie ma dla sprawy żadnego znaczenia, skoro z systemu wymiany informacji o VAT ( VIES ) wynika, że [...]HANDEL [...] nie jest podatnikiem VAT. Obie zaś firmy : B oraz [...]HANDEL [...] są firmami odrębnymi, posługującymi się odrębnymi numerami VAT dla transakcji wewnątrzwwspólnotowych. Organ stwierdził ponadto, że zgodnie z § 21 ust.1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 97, poz. 971) oraz § 18 ust.1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 95, poz.798) fakturę, nazwaną notą korygującą może wystawić jedynie nabywca towaru. Jej zakresem mogą być objęte pomyłki w sposobie określenia nabywcy np. błąd w nazwie, adresie lub numerze identyfikacyjnym dotyczące tego konkretnego podatnika. Istotnym jest, aby nie ulegała wątpliwości tożsamość podmiotów uczestniczących w obrocie. W drodze noty korygującej nie jest natomiast możliwa zmiana podmiotów umowy sprzedaży. Odnosząc się do zaświadczenia przedstawionego przez urząd podatkowy w [...] organ I instancji zauważył, że wynika z niego jedynie tyle, że jednostka fiskalna B podlega obowiązkowi podatku VAT. Powyższe ustalenia, zdaniem organu podatkowego prowadzą do wniosku, że M. Z. nie spełnił warunku określonego w art.42 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług uprawniającego do zastosowania 0 stawki podatku VAT dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Dostawa ta powinna zostać zatem opodatkowana stawką 22 % VAT, a wobec powyższego dokonano odmiennego od zadeklarowanego przez stronę rozliczenia i wymiaru podatku od towarów i usług za miesiące[...] i [...][...]r. W odwołaniu od powyższej decyzji podatnik dołączył dwie noty korygujące z dnia 2 kwietnia 2006r. dotyczące przedmiotowych faktur z dnia [...] i [...] wystawione przez [...]HANDEL [...]. Jako właściwy nr VAT wskazano w nich [...] . Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko organu I instancji. Wyjaśnił ponadto, że w związku z przedstawionymi korektami faktur dokonano sprawdzenia identyfikacji podanego w nich podatnika VAT. W wyniku tych czynności ustalono, że pod wskazanym przez stronę adresem nabywca towarów – [...]HANDEL [...] nie jest zidentyfikowany dla potrzeb transakcji wewnątrzwspólnotowej. W systemie VIES pod nr [...] jest ujawniony [...]. Z uwagi zatem na te ustalenia jak i fakt, że w toku całego postępowania w sprawie podatnik nie był w stanie jednoznacznie i rzetelnie wyjaśnić , kto był rzeczywistym nabywcą wywiezionego za granicę RP towaru za zasadne uznano stanowisko organu I instancji. Organ odwoławczy podkreślił, że to na podatniku spoczywał ciężar dowodu, że w istocie doszło do transakcji dostawy wewnątrzwspólnotowej. Takich dowodów jednak nie dostarczono, a z materiałów zgromadzonych w sprawie wynikają wnioski przeciwne do stanowiska strony. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. Z. zarzucając decyzji Dyrektora Izby Skarbowej naruszenie art.42 ust.1 pkt 1 i art.42 ust.3, 4 i 11 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług przez ich niewłaściwe zastosowanie, domagał się jej uchylenia w całości i umorzenia postępowania w sprawie. Skarżący podkreślał, że jego kontrahentem handlowym był podmiot [...]HANDEL [...]. Posługuje się on swoim adresem [...] – który jest kodem pocztowym i nazwą [...]– nazwą strefy przemysłowej zawierającą się w małej wiosce [...]. W ocenie skarżącego zarówno [...] jak i [...] oznaczają ten sam adres, tylko raz kontrahent holenderski podaje nazwę miejscowości , innym zaś razem nazwę dzielnicy. Zawsze podawany jest ten sam numer identyfikacji dla transakcji wewnątrzwspólnotowych tj. [...]. Skarżący przekonywał, że transakcji dokonał z podmiotem posiadającym właściwy i ważny numer identyfikacyjny dla tego rodzaju transakcji, a tylko na skutek omyłki w zamówieniu i trudności językowych w porozumieniu się ze swoim kontrahentem faktury zostały wypełnione z błędem, które jednak zostały skorygowane. Nabywca nie był jednak zmieniany. Skarżący zaznaczył, że jego zamiarem nie było świadome wprowadzenie w błąd organu podatkowego. Jego błędne zachowanie spowodowane było brakiem znajomości języka partnera handlowego oraz faktem , że jest on udziałowcem bądź współwłaścicielem kilku firm. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art.5 ust.1 pkt.5 ustawy z dnia 11 marca 2004r o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz.535 ze zmianami) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów jest jedną z czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. Opodatkowanie tego typu transakcji opiera się jednak na szczególnych zasadach. Transakcje polegające na dostawie na rzecz podatnik VAT lub osoby prawnej nie będącej podatnikiem VAT zarejestrowanej dla potrzeb VAT w celu rozliczenia podatku z tytułu dostawy (art.13 ust.2 pkt.1 i 2) podlegają bowiem zwolnieniu z opodatkowania podatkiem VAT z prawem do odliczenia podatku w kraju wysyłki, a są opodatkowane w kraju przeznaczenia przy zastosowaniu obowiązujących w nim stawek. Zaznaczyć przy tym należy, że zgodnie z art.28c (A) VI Dyrektywy państwa członkowskie są uprawnione do określenia warunków stosowania tego zwolnienia. Ich celem jest zapewnienie prawidłowego i jednoznacznego stosowania tych zwolnień oraz zapobieganie uchylaniu się od opodatkowania, unikaniu opodatkowania lub nadużycia prawa. Z treści art.28c (A) VI Dyrektywy wynika, że zwolnieniu podlega jedynie wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów na rzecz podatnika VAT lub osoby prawnej nie będącej podatnikiem VAT zarejestrowanej dla potrzeb VAT w celu rozliczenia podatku z tytułu dostawy. Tylko w takim przypadku możliwe jest bowiem opodatkowanie transakcji od strony nabywcy. Oznacza to, że warunkiem zastosowania zwolnienia jest ustalenie przez dostawcę statusu swojego kontrahenta, co ma także istotne znaczenie z punktu widzenia kontroli dokonywanych transakcji. Warunki zwolnienia o jakich mowa w art. 28 c (A) VI Dyrektywy określa art.42 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług, według którego wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów podlega opodatkowaniu według stawki podatku 0 % pod warunkiem, że: - podatnik dokonał dostawy na rzecz nabywcy posiadającego właściwy i ważny numer identyfikacyjny dla transakcji wewnątrzwspólnotowych, nadany przez państwo członkowskie właściwe dla nabywcy zawierające dwuliterowy kod stosowany dla podatku od wartości dodanej i podał ten numer oraz swój numer, o którym mowa w art.97 ust.10 na fakturze stwierdzającej dostawę towarów oraz - podatnik przed złożeniem deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, o którym mowa w art. 99 , posiada w swojej dokumentacji dowody, że towary będące przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy zostały wywiezione z terytorium kraju i dostarczone do nabywcy na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju. Z akt sprawy wynika, że bezsporny jest fakt wywozu towarów z terytorium Polski, a wątpliwości organów podatkowych budzi identyfikacja podatnika wskazana w zakwestionowanych fakturach VAT. Zgłoszone zastrzeżenia sprowadzają się do odmiennego adresu odbiorcy towarów wykazanego na zakwestionowanych fakturach i ujawnionego w systemie VIES – bazy danych o podatnikach dokonujących transakcji wewnątrzwspólnotowych. W przekonaniu organów podatkowych ujawniona rozbieżność stanowi podstawę do stwierdzenia, że dokonana transakcja nie odpowiada warunkom umożliwiającym zastosowania do niej preferencyjnej 0 % stawki VAT. Z tym poglądem nie można się jednak zgodzić. Jak już wcześniej wskazano, zasadą jest, że nabywcą wewnatrzwspólnotowej dostawy towarów musi być zarejestrowany w kraju przeznaczenia towaru podatnik VAT lub osoba prawna nie będąca podatnikiem, zarejestrowana dla potrzeb VAT w celu rozliczenia podatku z tytułu tego rodzaju transakcji. Dostawca chcąc zastosować stawkę 0 % dla tego rodzaju transakcji powinien wykazać, że nabywca spełnia powyższe warunki. Dowodem tego jest wykazanie na fakturze dostawy właściwego i ważnego numeru identyfikacyjnego dla transakcji wewnątrzwspólnotowych nadany przez państwo członkowskie właściwe dla nabywcy, zawierającego dwuliterowy kod stosowany dla podatku od wartości dodanej. To właśnie ten kod podlega weryfikacji i stanowi podstawę zastosowania preferencyjnej stawki VAT. Przepisy Tytułu XVI VI Dyrektywy nie wprowadzają w tym względzie żadnych innych warunków. Zakres danych jakie powinna zawierać faktura dokumentująca transakcje podlegające opodatkowaniu reguluje art.22 VI Dyrektywy. Przepis ten jednak nie zawiera unormowań będących przesłankami zastosowania innych przepisów, w tym dotyczących zwolnień z tytułu wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Podobnie z treści art.42 ustawy o podatku od towarów i usług dotyczącego tej materii nie sposób wywieść, aby decydujące znaczenie miał adres nabywcy. Znajdujące się w aktach sprawy potwierdzenie zidentyfikowania podmiotów z krajów członkowskich wspólnoty europejskiej innych niż terytorium RP na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych z dnia 20 października 2005 r. wskazuje, że firma [...]HANDEL [...]posiada numer identyfikacyjny [...]. Kod ten został wskazany także w notach korygujących wystawionych przez nabywcę w [...]r. Bezsprzecznie zatem nabywca towaru spełniał warunki, według których skarżący miał podstawy do zastosowania 0% stawki VAT. Podkreślić należy, że kwestia adresu firmy sprowadzająca się do wyjaśnienia czy jest to [...] czy też [...] była przedmiotem pism samego nabywcy, który usiłował rzecz tę wyjaśnić. Skoro organy podatkowe przedstawianej argumentacji nie przyjęły, ograniczając się jedynie do polemiki z zapisami złożonej przez stronę mapy, winny wskazać, jakie dowody miałyby ostatecznie tę kwestię tłumaczyć. Art.180 Ordynacji podatkowej wymaga bowiem od organów podatkowych samodzielnego poszukiwania stanu faktycznego sprawy. Skoro tego nie zrobiono, nie można było stawiać zarzutu skarżącemu, że nie usunął wątpliwości nasuwających się organowi podatkowemu. Z tego względu na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zmianami) zaskarżoną decyzję należało uchylić. Stosownie do art.210 § 1 powołanej ustawy strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, jeśli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów. Stronę działająca bez adwokata lub radcy prawnego Sąd powinien pouczyć o skutkach niezgłoszenia wniosku w powyższym terminie. Skarżący nie złożył wniosku o przyznanie mu kosztów postępowania. Wobec reprezentowania go przez radcę prawnego Sąd odstąpił od stosownego pouczenia. Z tego też względu nie orzeczono kosztów postępowania.