I OSK 560/07

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-04-03

Skład orzekający: Irena Kamińska, Joanna Runge - Lissowska, Jerzy Stankowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej naruszył zasady postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 k.p.a.) poprzez oparcie ustaleń faktycznych dotyczących możliwości podłączenia nieruchomości do istniejącej infrastruktury kanalizacyjnej wyłącznie na opinii jednostki specjalistycznej, bez przeprowadzania własnych analiz (np. analizy poziomic)?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie narusza zasad postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 k.p.a.), jeśli w celu wyjaśnienia kwestii technicznych, takich jak możliwość podłączenia nieruchomości do infrastruktury kanalizacyjnej, zasięgnie opinii wyspecjalizowanej jednostki (np. Miejskich Wodociągów i Kanalizacji), która posiada niezbędną wiedzę w tym zakresie. W takiej sytuacji nie jest konieczne przeprowadzanie przez organ własnych, specjalistycznych analiz, zwłaszcza gdy kwestia techniczna nie była sporna.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opłaty adiacenckiej naliczonej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z wykonaniem nowej kanalizacji sanitarnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji, uznając, że organy naruszyły zasady postępowania administracyjnego, nie wyjaśniając wystarczająco, czy działki mogły być podłączone do starej kanalizacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło skargę kasacyjną, zarzucając sądowi błąd w ocenie, gdyż organy oparły się na opiniach specjalistycznych Miejskich Wodociągów i Kanalizacji, co było wystarczające do wyjaśnienia kwestii technicznej.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania. Odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie Joanna Runge - Lissowska (spr.) NSA Jerzy Stankowski Protokolant Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 grudnia 2006 r.sygn. akt II SA/Kr 2162/03 w sprawie ze skargi M. C. i innych na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania, 2. odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 2162/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi M. C., L. C., G. C. i K. C., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] oraz decyzję Prezydenta Miasta O. Ś. z dnia [...] nr [...], ustalającą ww. opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości dz. nr [...] przy ul. [...], stanowiącej ich współwłasność, z uwagi na wykonanie kanalizacji sanitarnej, oddanej do użytku dnia 22 grudnia 2000 r. Wojewódzki Sąd uznał, że organy naruszyły zasady postępowania administracyjnego, tj. art. 7 i 77 k.p.a., bowiem nie wyjaśniły jakie dowody pozwoliły na ustalenie stanu faktycznego, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia. Zdaniem Sądu organ drugiej instancji niewystarczająco wyjaśnił i odpowiedział na zarzut braku możliwości podłączenia dz. nr 49 do starego kanału sanitarnego, choć z wydruku mapy ewidencyjnej wynika, że działka ta znajduje się w pobliżu działki nr [...] podłączonej do starego kanału. Argumentacja organów co do braku możliwości podłączenia dz. nr [...] do starego kanału i możliwość podłączenia dopiero do oddanego w 2000 r. była w ocenie Sądu lakoniczna, oparta tylko na informacji Miejskich Wodociągów i Kanalizacji, bez poczynienia własnych, opartych na analizie poziomic na mapie co do wzajemnego położenia działki i starego kanału sanitarnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), polegające na błędnym przyjęciu, że skarżące Kolegium w sposób niewystarczający wyjaśniło i uzasadniło swoje stanowisko co do ustalenia braku możliwości podłączenia działki nr [...] do starego kanału sanitarnego, podczas gdy fakt konfiguracji terenu nie był sporny i nie wymagał dowodzenia przez organy. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że okoliczność możliwości podłączenia działki nr [...] do starego kanału oparto się na wyjaśnieniach Miejskich Wodociągów, specjalisty w zakresie kanalizacji, prowadzącego działalność w zakresie odprowadzania ścieków, inwestora kanału, które dwukrotnie stwierdzały, iż działka nr [...] nie miała możliwości podłączenia do starego kanału z uwagi na jej położenie, a ponieważ nie była to kwestia sporna, nie było konieczności prowadzenia w tym zakresie własnych ustaleń organu, niebędącego w tej mierze specjalistą. Zarzut Sądu, że doszło do naruszenia przez organy przepisów k.p.a. jest niezasadny, a uchylenie decyzji narusza art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ww. wskazanej w podstawie skargi ustawy. Naczelny Sad Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna posiada usprawiedliwioną podstawę. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", który stanowił podstawę uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny zaskarżonych decyzji, pozwala na uchylenie decyzji w sytuacji, gdy organy naruszyły przepisy postępowania inne, aniżeli te, które dają podstawę do wznowienia postępowania, o ile naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd uznał, iż organy naruszyły art. 7 i 77 k.p.a., co miało zasadniczy wpływ na rozstrzygnięcie. Art. 7 k.p.a., statuujący zasadę prawdy obiektywnej, nakazuje aby organy administracji, prowadząc postępowanie, podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zaś art. 77, niejako uszczegółowiający tę zasadę obliguje organ do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a te działania mają służyć załatwieniu sprawy, tj. wydaniu rozstrzygnięcia wynikającego ze stanu faktycznego tak ustalonego. Przedmiotem rozstrzygnięć organów, zaskarżonych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, była opłata adiacencka, związana z wybudowaniem nowej kanalizacji w ulicy, przy której położone są działki wnoszących skargę do tego Sądu. Naliczenie opłaty było uzależnione od tego, czy działki mogły być podłączone do starej kanalizacji, przebiegającej już w tej ulicy. Ta okoliczność była niezbędną do ustalenia w postępowaniu prowadzonym przez organy i jej niewystarczające wykazanie było podstawą do uchylenia przez Wojewódzki Sąd zaskarżonych decyzji. Istota sprawy polegała na tym, czy ze względu na ukształtowanie terenu (wzajemne położenie względem siebie działek i ulicy z uwagi na nachylenie terenu) istniała możliwość podłączenia działek do starej kanalizacji, czy też dopiero do nowej-grawitacyjnej. Z akt sprawy wynika, że, prowadząc postępowanie o naliczenie opłaty, organ pierwszej instancji, przed wydaniem decyzji, zwrócił się do Miejskich Wodociągów i Kanalizacji o informację czy, po pierwsze, wybudowanie nowej kanalizacji dało możliwość podłączenia do niej m.in. działek będących własnością wnoszących skargę zwykłą, a po drugie, czy możliwość taka istniała już wcześniej, tj. do starego kanału sanitarnego. Na skutek wniesienia odwołania, wobec jego zarzutów co do możliwości podłączenia do starej kanalizacji, organ ten ponownie do tychże Wodociągów wystąpił o te same wyjaśnienia, a dodatkowo o uzasadnienie przyczyn niemożności podłączenia do starej kanalizacji. Opinia Miejskich Wodociągów wskazywała, że podłączenie do starej kanalizacji nie było możliwe, a powodem tego było ukształtowanie terenu – działka położona niżej aniżeli ulica. Taki stan sprawy pozwolił organowi pierwszej instancji naliczyć opłatę adiacencką, zaś drugiej – utrzymać taką decyzję w mocy. Takie ustalenia Wojewódzki Sąd uznał za niewystarczające do wydania rozstrzygnięcia, zarzucając, że oparły się tylko na wyjaśnieniach Miejskich Wodociągów i Kanalizacji, natomiast nie poczyniły własnych ustaleń co do położenia działki w stosunku do starego kanału, opartych na analizie poziomic. W skardze kasacyjnej Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że nie jest ekspertem w kwestii analizy poziomic, natomiast co do możliwości podłączenia do kanalizacji zasięgnęło opinii jednostki, która wykonuje kanalizację i zajmuje się podłączeniami. Z Samorządowym Kolegium należy się zgodzić. Uchylenie decyzji z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 pkt 1 lit.c P.p.s.a. może mieć miejsce, gdy organ naruszy zasady prowadzenia postępowania w stopniu, mogącym mieć istotny wpływ na wynik. W niniejszej sprawie takiego zarzutu organom postawić nie można. Kwestia możliwości podłączenia do infrastruktury – kanalizacji była istotna do wyjaśnienia i organ pierwszej instancji przedsięwziął kroki niezbędne do jej wyjaśnienia, tj. zasięgnął (dwukrotnie) opinii Miejskich Wodociągów i Kanalizacji, zatem jednostki, która posiada niezbędną wiedzę w tej mierze, gdyż zajmuje się tą infrastrukturą. Takie postępowanie było zatem zgodne z art. 7 i 77 k.p.a. Zgodzić należy się z argumentem skargi kasacyjnej, że kwestia konfiguracji terenu nie była sporną, a wyjaśnienia wymagała tylko możliwość podłączenia, co zostało dokonane przez organ. Wobec tego nie było podstaw do uchylenia zaskarżonych decyzji i skargę kasacyjną należało uznać za uzasadnioną, zatem Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 i art. 207 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło