II OSK 423/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-09-13
Skład orzekający: Joanna Runge-Lissowska, Andrzej Jurkiewicz, Janina Kosowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stwierdzenie nieważności całej uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest uzasadnione, gdy zarzuty organu nadzoru dotyczą jedynie części planu, a naruszenie prawa nie jest istotne?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność całej uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd podkreślił, że stwierdzenie nieważności uchwały w całości jest uzasadnione tylko wtedy, gdy nie jest możliwe wyodrębnienie z jej treści uregulowań nienaruszających prawa bez wpływu na pozostałe zapisy. W sytuacji, gdy zarzuty organu nadzoru dotyczyły jedynie niewielkiego fragmentu planu, a naruszenie prawa nie było istotne, uchylenie całej uchwały było nieuzasadnione. Sąd wskazał również, że przepisy techniczno-budowlane są stosowane na etapie postępowania o pozwolenie na budowę, a nie na etapie tworzenia planu miejscowego, co oznacza, że planowanie zabudowy w pobliżu linii energetycznej nie musi być sprzeczne z prawem, jeśli nie można jednoznacznie wykazać przekroczenia dopuszczalnych norm.Stan faktyczny
Wojewoda stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta S. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu "B.", zarzucając naruszenie przepisów dotyczących planowania przestrzennego oraz warunków technicznych budynków w związku z lokalizacją zabudowy mieszkaniowej i usługowej w strefie oddziaływania napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze, uznając zarzuty za nieuzasadnione. Wojewoda wniósł skargę kasacyjną, kwestionując stanowisko WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska Sędziowie Andrzej Jurkiewicz /spr./ Janina Kosowska Protokolant Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 13 września 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 grudnia 2006 r. sygn. akt II SA/Sz 1135/06 w sprawie ze skargi Gminy Miasto S. na rozstrzygniecie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. terenu "B." oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2006 r. sygn. akt II SA/Sz 1135/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie po rozpatrzeniu skargi Gminy Miasto S. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. terenu "B", uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze.
Wyrok ten wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] znak [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 91 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) stwierdził nieważność uchwały Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...] sprawie Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. terenu "B ".
Zdaniem organu nadzoru przedmiotowa uchwała została podjęta z rażącym naruszeniem art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717, ze zm. ), oraz § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 75, poz. 690 ze zm.) - mającego zastosowanie ze względu na treść art. 1 ust. 2 pkt 1 tej ustawy.
W uchwalonym planie miejscowym dokonano zmiany przeznaczenia terenów, przez które przebiega napowietrzna linia elektroenergetyczna wysokiego napięcia 110 kV oznaczona na rysunku planu symbolem E - WN z niezabudowanych na zabudowane budynkami mieszkaniowymi jednorodzinnymi, wielorodzinnymi oraz usługowymi - oznaczone jako tereny elementarne symbolami: 1) P.B.1O44.MN,U - zabudowa jednorodzinna z usługami wbudowanymi (zakres usług finanse, gastronomia, handel detaliczny, kultura, obsługa, firm, klientów),-§ 50 uchwały, 2) P.B. 1O67.U.M - zabudowa usługowa z dopuszczeniem realizacji jednego lokalu mieszkalnego (zakres usług-finanse, gastronomia, handel detaliczny, kultura, obsługa firm i klientów, opieka zdrowotna, turystyka), § 73 uchwały, 3) P.B. 1068.U,M - zabudowa usługowa z dopuszczeniem realizacji jednego lokalu mieszkalnego (zakres usług - finanse, handel detaliczny, gastronomia , kultura, obsługa firm i klientów, opieka zdrowotna, turystyka), § 74 uchwały, 4) P.B. 1083.U - zabudowa usługowa (zakres usług - handel, kultura, obsługa firm i klientów, opieka zdrowotna, turystyka), § 89 uchwały, 5) P.B. 1134.MW,U - zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna z usługami wbudowanymi (zakres usług - finanse, handel detaliczny, gastronomia, kultura, obsługa firm i klientów, opieka zdrowotna, turystyka), § 140 uchwały.
Zmiana przeznaczenia wymienionych terenów doprowadziła do zlokalizowania w strefie szkodliwego promieniowania elektromagnetycznego projektowanej zabudowy z przeznaczeniem obiektów budowlanych na stały pobyt ludzi.
Zgodnie z § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury budynek z pomieszczeniami na pobyt ludzi powinien być wznoszony poza zasięgiem zagrożeń i uciążliwości, do których w szczególności zalicza się szkodliwe promieniowanie i oddziaływanie pól elektromagnetycznych.
Odniesienie w uchwalonym planie miejscowym w treści § 6 ust. 3 pkt 13 do przepisów odrębnych jest niewystarczające wobec wrysowania na rysunku planu nieprzekraczalnej linii zabudowy wewnątrz obszaru wskazującego strefę z zasięgiem oddziaływania linii elektroenergetycznej. Wprowadzenie linii zabudowy w tej strefie jednoznacznie wskazuje na umieszczenie tam zabudowy mieszkaniowej i usługowej. Przepis § 11 ust. 1 powołanego rozporządzenia przewiduje możliwość zlokalizowania takiej zabudowy w zasięgu oddziaływania linii energetycznej, pod warunkiem zastosowania środków technicznych zmniejszających uciążliwości poniżej poziomu ustalonego w przepisach odrębnych.
W uchwalonym planie miejscowym nie zamieszczono jednak stosownych obostrzeń wynikających z usytuowania tej linii, ani też nie przewidziano jej ewentualnej przebudowy, tak aby uniknąć nadmiernie szkodliwego oddziaływania na zdrowie. Na potrzeby tego planu sporządzono opracowanie pt. "Prognoza skutków wpływu ustaleń planu na środowisko, do opracowania planistycznego B. w S.". W rozdziale II pkt 14 oraz w rozdziale II pkt 25 Prognozy poruszono kwestię szkodliwego oddziaływania linii energetycznej 110 kV na zdrowie ludzi wskazując na wymaganie rozpoznania pomiarowego strefy, a także, iż będzie ona źródłem szkodliwego promieniowania elektroenergetycznego oraz na konieczność wyłączenia w tej strefie stałego pobytu ludzi. Nadto w rozdziale IV Prognozy w pkt 7 wskazano na dalsze niekorzystne oddziaływanie tej linii z zaleceniem wykluczenia tego terenu z użytkowania w zakresie stałego przebywania ludzi.
Z powyższego zdaniem organu nadzoru wynika, że uchwalony plan miejscowy nie uwzględnił wniosków i zaleceń zawartych w Prognozie.
Zatem wprowadzenie zabudowy mieszkaniowej i turystycznej w strefie szkodliwego oddziaływania linii 110 kV narusza treść § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 cytowanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury.
Pozostawienie powyższej linii elektroenergetycznej jako linii napowietrznej jest również niezgodne z treścią Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta S. uchwalonego w uchwale Nr XL VIII/593/98 Rady Miasta S. z dnia 8 czerwca 1998 r. W rozdziale 29 tego Studium, dotyczącym kierunków rozwoju systemów inżynierii komunalnej i cmentarnej, ustalono, iż na obszarach zainwestowanych - zwłaszcza w Śródmieściu - przewiduje się wymianę istniejących linii napowietrznych wysokiego napięcia na linie kablowe.
Niezgodność uchwalonego planu miejscowego z powyższym ustaleniem Studium doprowadziła do naruszenia przepisu art. 20 ust. 1 ustawy. Pozostawienie linii wysokiego napięcia 110 kV jako napowietrznej z jednoczesnym realizowaniem zabudowy mieszkaniowej i turystycznej bezpośrednio pod tą linią, w przypadku możliwego dojścia do przekroczenia dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach rozporządzenia Ministra środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. Nr 192, poz. 1883) stanowi naruszenie treści przepisu § 314 powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury.
Mając powyższe na uwadze oraz treść art. 28 cyt. ustawy konieczne było -zdaniem organu nadzoru - stwierdzenie nieważności wyżej wskazanej uchwały.
Następnie powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze zaskarżone zostało przez Gminę Miasto S. skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie . Zdaniem skarżącej zawarte w uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego zarzuty są nieuzasadnione.
W zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym Wojewody [...] podnoszone są dwie kwestie. Pierwsza - dotycząca naruszenia przepisu art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; druga - zarzuca naruszenie § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 75, poz. 690 ze zm.) mającego zastosowanie ze względu na treść art. 1 ust. 2 pkt 1 wskazanej wyżej ustawy.
W odniesieniu do pierwszego zarzutu dotyczącego niezgodności uchwalonego planu miejscowego z obowiązującym Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta S. wraz ze zmianami (uchwała Nr XLVIII/593/98 Rady Miasta S. z dnia 8 czerwca 1998 r. zm. uchwałą Nr VII!/148/03 z dnia 29 lipca 2003 r.) polegającej na pozostawieniu linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia 110 kV jako linii napowietrznej, skarżąca podniosła , że z treści powyższego Studium nie wynika nakaz przebudowy wszystkich, istniejących na obszarze miasta S. napowietrznych linii wysokiego napięcia na linie kablowe. Sformułowanie zawarte w Studium, w Rozdziale 29 w brzmieniu: "Na obszarach zainwestowanych - zwłaszcza w Śródmieściu - przewiduje się także wymianę istniejących linii napowietrznych wysokiego napięcia na linie kablowe" wyraźnie wskazuje, że decyzja ostateczna ma należeć do planu miejscowego. Przepis Rozdziału 29 Studium dotyczy obszarów zainwestowanych. Osiedle B. w granicach którego znajduje się teren objęty planem "B " jest obszarem w którym funkcjonują małe zespoły zabudowy mieszkaniowej, ale generalnie jest to obszar kształtującego się osiedla mieszkaniowego. Jedynie 50 % działek w obszarze planu jest zabudowana. Teren pod linią 110 kV wraz z hipotetycznym zasięgiem oddziaływania tej linii generalnie obejmuje działki niezabudowane, niezainwestowane. Jedynie dwie działki w terenie P.B.1044.MN.U i teren P.B.1O83.U są zabudowane. Na terenie P.B.1044.MN.U w obszarze pod napowietrzna linią elektroenergetyczną usytuowane są dwa budynki mieszkalne jednorodzinne, a określona planem linia zabudowy pozwala jedynie na uzupełnienia zagospodarowania działek w obiekty takie jak garaże lub budynki gospodarcze. Na terenie P.B.1083.U przeznaczonym dla usług istnieje budynek niemieszkalny, który może być przedmiotem zmiany użytkowania lub przebudowy na cele usług.
W odniesieniu do drugiej kwestii skarżąca Gmina podniosła, że przywołany przez organ nadzoru przepis § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 75, poz. 690 ze zm.) dopuszcza wznoszenie budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi w zasięgu szkodliwego promieniowania i oddziaływania pól elektromagnetycznych pod warunkiem zastosowania środków technicznych zmniejszających uciążliwości poniżej poziomu ustalonego w tych przepisach bądź zwiększających odporność budynku na te zagrożenia i uciążliwości, jeżeli nie jest to sprzeczne z warunkami ustalonymi dla obszarów ograniczonego użytkowania, określonych w przepisach odrębnych. Na etapie uzyskiwania pozwolenia na budowę badana jest zgodność inwestycji z wszystkimi przepisami istotnymi dla jej realizacji i późniejszego funkcjonowania.
Instytucja strefy oddziaływania obiektów, funkcjonująca w układzie normatywnym (bez uwzględnienia rzeczywistego zasięgu uciążliwości) była rozwiązaniem, które w istotny i nie zawsze uzasadniony sposób ograniczało wykonanie prawa własności. W dobie przyspieszonego postępu technologicznego ta sama funkcja (charakter prowadzonej działalności) może w różnych okolicznościach i przy zastosowaniu różnych technologii stwarzać uciążliwość o bardzo różnym zasięgu lub nie powodować żadnych uciążliwości poza granicami posesji. Stąd w prawie pojawiła się instytucja obszaru ograniczonego użytkowania jako obszaru rzeczywistego zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi z tytułu przekroczenia określonych w normach poziomów uciążliwości. Obszar ograniczonego użytkowania ustanawia się na podstawie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, a nie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska, art.73 ust. 1 wynika jedynie, że: "W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (..) uwzględnia się w szczególności ograniczenia wynikające z (...) utworzenia obszarów ograniczonego użytkowania". Przedmiotowa linia w obszarze planu nie ma ustanowionego obszaru ograniczonego użytkowania. Przy braku możliwości uzyskania szczegółowych badań dotyczących rzeczywistych uciążliwości (szczególnie w zakresie przekroczenia dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego), uwzględniając wnioski Zakładu Energetycznego Wysokich Napięć, wkreślono na rysunku planu miejscowego zasięg oddziaływania linii jako obszar hipotetyczny, nie poparty konkretnymi pomiarami, ale sygnalizujący przewidywanie wystąpienia zagrożenia, w którym mogą być nie dotrzymane dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku. Przedstawiony w rysunku planu zasięg oddziaływania linii jest zgodny z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. (Dz. U. Nr 192 poz. 1883) w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania, dotrzymania tych poziomów, i zapewnia dotrzymanie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych poza jej granicą dla terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową.
Projekt planu, przy ustaleniu pozostawienia linii 110 kV jako napowietrznej i
określeniu hipotetycznego zasięgu oddziaływania linii, przeszedł niezbędną drogę proceduralną i uzyskał wymagane prawem uzgodnienia i opinie. W trakcie tej procedury projekt planu został przedłożony do uzgodnienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z treścią zapisu: "w zasięgu
szkodliwego oddziaływania na zdrowie ludzi napowietrznej linii elektroenergetycznej
110 kV zakazuje się lokalizowania zabudowy mieszkaniowej i lokali mieszkalnych".
W wyniku uzgodnień z Inspektorem Sanitarnym, który jest organem właściwym do
uzgadniania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w zakresie
sprawowania nadzoru nad warunkami ochrony środowiska i zdrowia ludzkiego przed
niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, wprowadzono
zmianę § 6 ust. 3 pkt 13 na zapis: "w zasięgu szkodliwego oddziaływania na zdrowie
ludzi napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV dopuszcza się lokalizację
terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową oraz miejsc dostępnych dla
ludności w oparciu o obowiązujące przepisy", co ostatecznie potwierdziło
Postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego znak PS-NZ/400-
0103/97IAR106 z dnia 8 lutego 2006 r. zgodnie z pismem PPIS znak PS-NZ/400-0 1
03/647/ARI06 z dnia 2 sierpnia 2006 r.
Stwierdzenie zawarte w opracowaniu pt. "Prognoza skutków wpływu ustaleń planu na środowisko do opracowania planistycznego B. w S." w brzmieniu: "Zasięg strefy (...) wymaga rozpoznania pomiarowego (...)" nie wskazuje, że rozpoznanie jest wymagane w trakcie prac planistycznych planu miejscowego. Taki wymóg, na tym etapie nie wynika też z innych przepisów prawnych. Prognoza nie zawiera stwierdzenia, cytowanego w uzasadnieniu do Rozstrzygnięcia nadzorczego: "wskazując na (...) konieczność wyłączenia w tej strefie stałego pobytu ludzi". Pierwotny zapis projektu planu uwzględniał zapis Prognozy w brzmieniu: "z tego względu w strefie oddziaływania linii wyodrębniono pas terenu wykluczony z użytkowania dla stałego przebywania ludzi", ale uległ on zmianie zgodnie z wnioskiem i uzgodnieniem Państwowego Powiatowego inspektora Sanitarnego w S.
Gmina nie zgodziła się ze stwierdzeniem organu nadzoru w brzmieniu: "Zmiana przeznaczenia wymienionych terenów doprowadziła do zlokalizowania w strefie szkodliwego promieniowania elektromagnetycznego projektowanej zabudowy z przeznaczeniem obiektów budowlanych na stały pobyt ludzi" oraz ze stwierdzeniem, że: "Wprowadzenie linii zabudowy w tej strefie jednoznacznie wskazuje na umieszczenie tam zabudowy mieszkaniowej i usługowej." Plan miejscowy nie nakazuje w obszarze strefy oddziaływania pola elektroenergetycznego sytuowania obiektów budowlanych na stały pobyt ludzi. W granicach przedmiotowych terenów jedynie część gruntów znajduje się w zasięgu oddziaływania linii. Budynki usługowe lub mieszkalne mogą być zatem realizowane w pozostałych częściach terenów, poza obszarem gdzie występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego. Jednocześnie zauważa się, że z żadnych przepisów prawa nie wynika, że lokalizacja tych budynków jest zakazana w zasięgu oddziaływania linii. Gmina nie zgodziła się również ze stwierdzeniem organu nadzoru, że: "Pozostawienie linii wysokiego napięcia 110 kV jako napowietrznej z jednoczesnym realizowaniem zabudowy mieszkaniowej i turystycznej bezpośrednio pod tą linią (...) stanowi naruszenie treści przepisu § 314 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. który brzmi: "Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych." Plan dopuszcza realizację zabudowy mieszkaniowej i turystycznej w zasięgu oddziaływania linii co nie oznacza, że jest to możliwe bezpośrednio pod linią lub w obszarze gdzie występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego.
Wskazano nadto , iż plan nie ustala realizacji zabudowy bezpośrednio pod linią. Rzeczywisty zasięg oddziaływania linii, w którym dotrzymane zostaną dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych wyznacza się po wykonaniu odpowiednich pomiarów terenowych. W kontekście powyższych ograniczeń istotną kwestią przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz lokalizowaniu zabudowy w pobliżu linii jest identyfikacja rozkładu pola magnetycznego w jej otoczeniu, a także ustalenie granic obszaru, w którym natężenie pola elektrycznego przekracza wartość 1 kV/m. Z uwagi na to, że na wartość maksymalną i rozkład pola elektromagnetycznego w otoczeniu linii napowietrznej wpływa cały szereg parametrów takich jak: a) napięcie robocze linii, b) odległość przewodów fazowych od ziemi, c) odstępy pomiędzy przewodami różnych faz lub wiązkami przewodów, d) geometryczny układ przewodów fazowych, a w liniach dwu i wielotorowych -wzajemne usytuowanie przewodów tej samej fazy w różnych torach, e) średnica przewodów, f) elementy otoczenia położone w bezpośredniej jej bliskości, wyznaczenie dokładnego rozkładu oraz jednoznaczne określenie granic obszaru w których składowa pola elektrycznego jest większa od 1 kV/m tj. obszaru, w którym nie można byłoby realizować zabudowy mieszkaniowej na etapie sporządzania planów zagospodarowania jest niemożliwe. W celu określenia w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego szczegółowej lokalizacji budynków mieszkalnych, usługowych lub innych przeznaczonych na pobyt ludzi, przy dotrzymaniu warunków określonych w Rozporządzeniu Ministra Środowiska, w przypadku występowania w ich pobliżu linii elektroenergetycznych wysokiego napięcia konieczne byłoby w każdej takiej sytuacji, przeprowadzenie szczegółowych badań na całej długości przebiegu linii w celu wyznaczenia rzeczywistej szerokości takiego obszaru. Stąd zapisy miejscowego planu dotyczące w/w terenów dopuszczają w zasięgu oddziaływania przedmiotowej linii (a nie nakazują jak sugeruje Rozstrzygnięcie nadzorcze) lokalizację zabudowy mieszkaniowej oraz miejsc dostępnych dla ludności pod warunkiem spełnienia wymagań obowiązujących w tym zakresie przepisów, mając na uwadze między innymi wszystkie obowiązujące zagadnienia związane z oddziaływaniem pól magnetycznych, także przepis § 314 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury.
Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznając skargę za uzasadnioną na podstawie art. 148 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze.
W ocenie Sądu I instancji należy zgodzić się z większością zawartych w skardze argumentów. Skarżąca jak przyznał Sąd ma rację twierdząc, iż z treści "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta S. uchwalonego uchwałą nr XLVIII/593/98 z dnia 8 czerwca 1998 r. zmienionego uchwałą z dnia 29 lipca 2003 r. nie wynikał nakaz zastąpienia na całym obszarze miasta S. a w szczególności na objętym kwestionowaną uchwałą terenie, napowietrznej linii wysokiego napięcia linią kablową, podziemną. Wspomniany zapis studium jednoznacznie wskazuje, iż "przewiduje się" takie rozwiązanie w odniesieniu do obszarów zainwestowanych - zwłaszcza śródmieścia, co nie oznacza kategorycznego nakazu zawarcia takiego zapisu w planach zagospodarowania na całym obszarze miasta. Przedmiotowy obszar nie posiada charakteru obszaru zainwestowanego, wobec czego za bezzasadne uznać należy podniesienie w rozstrzygnięciu nadzorczym sprzeczności uchwalonego planu z powyższym zapisem Studium.
Bezzasadny jest też zdaniem Sądu I instancji drugi zarzut do planu organu nadzoru . Plan miejscowy kształtuje zasady zagospodarowania terenu, określając ogólnie jego przeznaczenie. Żaden przepis nie nakazuje organowi samorządowemu, określającemu te zasady, odwoływania się do przepisów techniczno - budowlanych. Nie wynika to z treści art. 1 ust.2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym , jak twierdzi w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ nadzoru. Powołany przepis wskazuje jedynie, iż w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury.
Przepisy techniczno-budowlane muszą być przestrzegane w procesie inwestycyjnym, a w szczególności przy wydawaniu pozwoleń na budowę. Kwestionowana przez organ nadzoru uchwała wskazuje na ograniczenie inwestycyjne związane z linią wysokiego napięcia. Mając jednak na uwadze postęp technologiczny oraz rzeczywiste zagrożenie życia i zdrowia; wynikające z udokumentowania odpowiednimi badaniami (pomiarami natężeń pola elektromagnetycznego) pozostawia to indywidualnym rozstrzygnięciom. Jest to podejście racjonalne i w żaden sposób nie można tego rozwiązania uznać za istotnie naruszające prawo, a tylko w przypadku istotnego naruszenia prawa przez organ samorządowy Wojewoda może zakwestionować jego akt w tym przypadku podjętą uchwałę (art. 91 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym). Zarzut organu nadzoru jest tym bardziej nieuzasadniony, że powyższe rozwiązanie planistyczne posiada wymagane uzgodnienia z właściwym organem tj. Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym. Poza tym art. 91 ust.1 stanowi, iż organ nadzoru orzeka o nieważności uchwały lub zarządzenia organu samorządowego w całości lub w części, co zależy od charakteru i zakresu istotnego naruszenia prawa przez organ samorządowy.
Konkludując Sąd I instancji wskazał , że w przedmiotowej uchwale Wojewoda zakwestionował jako naruszające prawo - tylko zapisy dotyczące 5 terenów elementarnych, leżących w bezpośrednim obszarze oddziaływania linii wysokiego napięcia, a ściśle - pod tą linią. Jest to niewielki fragment planu. W tej sytuacji za nieuzasadnione należało uznać stwierdzenie w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym nieważności całej uchwały ustanawiającej prawo miejscowe jakim jest plan zagospodarowania przestrzennego, dla całego obszaru planistycznego. Takie rozstrzygnięcie stanowi naruszenie art. 91 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Wojewoda [...] zaskarżając go w całości . Wyrokowi temu zarzucono naruszenia prawa materialnego przez niezastosowanie przepisu art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), w związku z przepisem § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), oraz niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.).
Wskazując na powyższe, wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W motywach skargi nie zgadzając się ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym wyroku wyjaśniono , że przepis art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zawiera katalog czynników, które powinny być uwzględniane przy planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nie jest to katalog zamknięty. Wymogi, które powinny być uwzględnione w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wymienione w powyższym przepisie, należy uznać za typowe i szczególnie istotne. Część z nich podlega prawnej ochronie przewidzianej w przepisach szczególnych. Wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury (art. 1 ust. 2 pkt 1), wynikają przede wszystkim z ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) i wydanych na jej podstawie aktów wykonawczych. Równocześnie jednak odwołanie się do wymagań urbanistyki i architektury stanowi konieczność odniesienia się do zasad i ocen o pozaprawnym pochodzeniu. Zatem przepis art. 1 ust. 2 pkt 1 cytowanej wyżej ustawy nakazujący uwzględnianie wymagań ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury, rodzi również w tym zakresie obowiązek przestrzegania także norm technicznych i np. estetycznych
Podkreślono , że zgodnie z przepisami z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego, na podstawie planu miejscowego opracowywany jest projekt budowlany, a treść pozwolenia na budowę wynika wprost z zapisów planu miejscowego. Wynika z tego, iż projekt budowlany musi w całości uwzględniać ustalenia planu miejscowego. Natomiast w przypadku, gdy plan miejscowy jest sprzeczny z przepisami techniczno -budowlanymi, dochodzi do sytuacji, w której projekt budowlany będąc zgodny z planem miejscowym, będzie równocześnie niezgodny z ustawą Prawo budowlane i przepisami wykonawczymi. W takim przypadku projekt budowlany będzie musiał uwzględniać wymogi wynikające z przepisów ustawowych, pozostając w kolizji z ustaleniami planu miejscowego.
Nie zgodzono się z poglądem Sądu orzekającego, uznającym za bezzasadny zarzut istotnego naruszenia prawa w przedmiotowej uchwale, w postaci przepisu § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia, mającego zastosowanie w związku z przepisem art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowani i zagospodarowaniu przestrzennym .
Istotne naruszenie prawa w powyższym zakresie w treści przedmiotowej uchwały, stanowi w ocenie organu nadzoru, naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego dotyczących ustaleń zawartych w planie.
Odnosząc się do uznania przez Sąd I instancji, iż stwierdzenie w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym nieważności całego planu miejscowego, obejmującego cały obszar planistyczny, zamiast fragmentu planu, dotyczącego pięciu terenów elementarnych, stanowi naruszenie przepisu art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zdaniem organu nadzoru powyższe stanowisko Sądu nie znajduje uzasadnienia. Przede wszystkim podkreślono, iż organ nadzoru stwierdził nieważność przedmiotowej uchwały w oparciu o przepis art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym , w wyniku stwierdzenia naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego. Wskazanie w art. 28 ust. 1 tej ustawy podstaw nieważności uchwały w sprawie studium lub planu miejscowego prowadzi do uznania, iż przepis ten stanowi lex specialis wobec przepisu art. 91 ust. 1 powołanej ustawy o samorządzie gminnym, według którego uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem (a więc z jakimkolwiek prawem) są nieważne, chyba że naruszenie prawa ma charakter nieistotny, wtedy zgodnie z art. 91 ust. 4 cytowanej ustawy organ nadzoru lub na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd administracyjny nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę wydano z naruszeniem prawa. Oznacza to, że rozstrzygnięcia nadzorcze wojewody albo orzeczenia sądu administracyjnego stwierdzające nieważność uchwał w sprawie gminnego studium lub planu miejscowego są wydawane w przypadku zajścia co najmniej jednej z podstaw nieważności wymienionych w art. 28 ust. 1 Ustawy (vide Tomasz Bąkowski "Ustawa o planowaniu...").
W świetle powyższego w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną brak jest podstaw do uznania, iż zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze, stwierdzające nieważność całego planu miejscowego, stanowi naruszenie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Wyjaśniono , iż uwzględniając szczególne przesłanki oceny zgodności z prawem uchwały w sprawie planu miejscowego, określone w art. 28 ust. 1 powołanej ustawy, stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały w zakresie fragmentu planu, dotyczącego pięciu terenów elementarnych, nie było możliwe. Albowiem jeżeli istnieje możliwość częściowego uchylenia ustaleń planu w treści uchwały, to brak jest możliwości uchylenia części graficznego załącznika do uchwały (podkładu mapowego).
Zgodnie z przepisem art. 20 ust. 1 ustawy plan miejscowy składa się z części tekstowej i z części graficznej (rysunku). Przyjmuje się, iż normatywny charakter planu miejscowego dotyczy zarówno treści uchwały, jak i jej graficznego załącznika. Za w pełni zasadny należy uznać podnoszony w orzecznictwie sądowym obowiązek orzekania w postępowaniu administracyjnym jednocześnie na podstawie tekstu i rysunku planu (yide prof. Zygmunt Niewiadomski "Planowanie i zagospodarowanie...'). Stąd też zdaniem Wojewody Zachodniopomorskiego stanowisko Sądu I instancji, iż rozstrzygnięcie nadzorcze w zakresie stwierdzenia nieważności całej uchwały (w tym jej części graficznej) stanowi naruszenie przepisu art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie znajduje uzasadnienia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach : 1) naruszenia prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie ; 2) naruszenie przepisów postępowania , jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy . Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej , bowiem według art. 183 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej , biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania . Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze . Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa , którym zdaniem skarżącego – uchybił Sąd , uzasadnienia ich naruszenia a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo , że wytknięte naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy . Kasacja nie odpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności . Ze względu na to , że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym jest obwarowana przymusem adwokacko – radcowskim ( art. 175 § 1 –3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ) . Opiera się on na założeniu , że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny .
Skarga kasacyjna wniesiona w przedmiotowej sprawie przez pełnomocnika Wojewody Zachodniopomorskiego oparta została o zarzut wskazany w art. 174 pkt . 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. naruszenia prawa materialnego . Jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w myśl art. 174 pkt 1 cytowanej ustawy skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie zarzutu naruszenia prawa materialnego zastosowanego przez Sąd ( porównaj wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2004 r. sygn. akt OSK 121/04 opublikowany ONSA i WSA Nr 1 z 2004 r. poz. 11 ) .
Badając stosownie do treści art. 183 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaistnienie , którejkolwiek z przesłanek nieważności , w tym zakresie Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń w rozpoznawanej sprawie .
Wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie , albowiem podniesione w niej zarzuty jawią się w okolicznościach tej sprawy jako nieusprawiedliwione .
Przystępując do wyjaśnienia przesłanek oddalenia skargi kasacyjnej podnieść należy , iż zgodnie z art. 91 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( tj. Dz. U. Nr 142 z 2001 r. poz. 1591 ze zm. ) uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna . O nieważności uchwały w całości lub części orzeka właściwy organ nadzoru w terminie 30 dni od daty doręczenia uchwały w trybie określonym w art. 90 .
Niewątpliwie każda uchwała podejmowana przez organ gminy musi pozostawać w zgodności z przepisami powszechnie obowiązującymi ( Konstytucją , ustawami i wydawanymi na ich podstawie przepisami wykonawczymi ) . Jednakże zaistnienie kwalifikowanego ( istotnego ) naruszenia prawa w uchwale podjętej przez organ gminy , upoważnia wojewodę jako organ nadzoru do stwierdzenia nieważność uchwały w całości lub części . W całości stwierdza się nieważność takiej uchwały , kiedy niemożliwe jest wyodrębnienie z jej treści uregulowań nienaruszających obowiązującego porządku prawnego bez wpływu na treść i zakres stanowionego prawa. Podstawowym zaś kryterium stwierdzenia nieważności uchwały w części jest przesłanka pozwalająca na samodzielne funkcjonowanie w obrocie prawnym podjętej uchwały mimo wyeliminowania z niej niektórych zapisów , nie wpływających na pozostałe uregulowania .
Uwagi powyższe uczynione zostały albowiem przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody [...] była uchwała Rady Miasta S. z dnia [...] NR [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. terenu " B." , którą ten organ nadzoru wyeliminował w całości mimo , że zakwestionował prawidłowość ustaleń ( zmian ) przeznaczenia terenu objętego przedmiotowym planem w odniesieniu tylko do 5 jednostek terytorialnych na ogólną liczbę 162 . Odniesiono je do terenu oznaczonego w planie jako 1) PB 1044 MN , U ( o powierzchni 2,76 ha) , 2) PB 1067 UM ( o powierzchni 0,58 ha) , 3) PB 1068 UM ( o powierzchni 1,77 ha ) , 4 PB 1083 U ( o powierzchni 0,67 ha ) , 5 PB 1134 MN , U ( o powierzchni 1,23 ha ) określonych kolejno w opisanej uchwale w §§ 50, 73, 74, 89 i 140 .
Przy uwzględnieniu ograniczonego zakresu ewentualnych nawet naruszeń w stosunku do całości obszaru objętego planem ( jednostek elementarnych ) , a przede wszystkim możliwości wyodrębnienia tych jednostek z całości przyjętego prawa miejscowego bez uszczerbku dla całości planu , należy zgodzić się z Sądem I instancji , że jest to niewielki fragment planu , co nie uzasadniało stwierdzenia zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym nieważności przedmiotowej uchwały w całości . Tezy tej nie może podważyć argumentacja skargi kasacyjnej , iż plan zagospodarowania przestrzennego to zarówno część tekstowa jak i graficzna stanowiąca załącznik do uchwały co uniemożliwiało zdaniem Wojewody podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego co do części planu . W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skoro zarówno część tekstowa jak i graficzna planu zagospodarowania przestrzennego zostały opracowane w odniesieniu do konkretnego terenu to nie ma przeszkód by w opisanej części ( dla precyzyjnie oznaczonych terenów ) wyłącznie w tej części uchwały stwierdzić nieważność . Po prostu wyłączenie z całości planu zagospodarowania przestrzennego niektórych obszarów powodowałoby , zarówno w części tekstowej jak i graficznej pozostawienie ich poza zakresem regulacji objętej tym prawem miejscowym .
Wbrew wywodom skargi kasacyjnej nie można również uznać , by przepis art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uniemożliwiał stwierdzenie nieważności w części przedmiotowej uchwały skoro stwierdzono naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego .
Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80 , poz. 717 ze zm. ) naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego , istotne naruszenie trybu ich sporządzania a także właściwości organów w tym zakresie , powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub części . Zatem zarówno naruszenie "zasad sporządzania " jak i "trybu sporządzania " miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pozwala na stwierdzenie nieważności takiej uchwały w całości lub części .
Tryb postępowania odnosi się do sekwencji czynności jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia studium , czy też planu miejscowego począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium lub planu a skończywszy na uchwaleniu studium lub planu . Pojęcie zasad sporządzania planu zagospodarowania przestrzennego należy wiązać ze sporządzaniem aktu planistycznego a więc zawartością aktu planistycznego ( część tekstowa , graficzna i załączniki ), zawartych w nim ustaleń a także standardów dokumentacji planistycznej . W odniesieniu do planu miejscowego , jego zawartość ( część tekstowa , graficzna , prognoza oddziaływania na środowisko ,) -określają art. 15 ust.1 i 17 pkt 4 , art. 20 ust. 1 cytowanej ustawy , przedmiot określa art. 15 ust.2 i 3 , natomiast standardy dokumentacji określało wydane na podstawie art. 16 ust. 2 wskazanej ustawy rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. 164 , poz. 1587 ).
W przypadku naruszenia zasad sporządzania studium lub planu naruszenie takie nie musi mieć charakteru istotnego .Oznacza to , że każde naruszenie zasad sporządzania studium lub planu skutkować będzie stwierdzeniem nieważności uchwały w całości lub części . Tym samym nie można zaaprobować stanowiska zawartego w skardze kasacyjnej , iż ewentualne naruszenie w tym postępowaniu zasad sporządzania planu miejscowego zobowiązywało organ nadzoru do stwierdzenia nieważności całej uchwały o uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego . Wskazane wyżej przesłanki w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w okolicznościach niniejszej sprawy pozwalały Sądowi I instancji już chociażby z tego powodu podjąć zaskarżone rozstrzygnięcie w trybie art. 148 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . Dlatego też wbrew stanowisku skarżącego nie można uznać , że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie niewłaściwie zastosował przepis art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym .
Przechodząc do oceny kolejnych zarzutów skargi kasacyjnej , przypomnieć jedynie należy , iż przyjmowane przez organ nadzoru niezgodność uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. terenu B. z treścią Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta S. uchwalonego uchwałą z dnia 8 czerwca 1998 r. nie została podzielona przez Sąd I instancji a fakt ten nie został skutecznie zaskarżony w skardze kasacyjnej , zatem nie można przyjmować , że w tej sprawie doszło do naruszenia art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jak to początkowo przyjmowano w rozstrzygnięciu nadzorczym . Natomiast skarżący zarzucił wyrokowi Sądu I instancji naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie przepisu art. 1 ust. 2 pkt. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie .
Z dyspozycji art. 1 ust. 2 pkt. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika , że w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się zwłaszcza wymagania ładu przestrzennego w tym urbanistyki i architektury. Natomiast przez wymagania ładu przestrzennego należy stosownie do treści art. 2 pkt. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym rozumieć takie ukształtowanie przestrzeni , które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w uporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne , społeczno-gospodarcze , środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno –estetyczne .
Nakaz uwzględniania w zagospodarowaniu wymagań ładu przestrzennego w tym urbanistyki i architektury nie można traktować jako przepis bezpośrednio zobowiązujący. Obowiązek uwzględniania w zagospodarowaniu przestrzennym w/w wymagań oznacza , że obowiązek ten istnieje w takim zakresie w jakim przewidują je przepisy szczególne .
W literaturze cytowany jest pogląd ,który w zakresie w jakim nakazuje uwzględniać w planie zagospodarowania przestrzennego wymagania ładu przestrzennego w tym urbanistyki i architektury , odnosi się do unormowań zawartych w aktach określających warunki jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( vide Z. Niewiadomski : Komentarz do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym C.H.Beck 2005 r. Niemniej jednak w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd ten nie ma zastosowania do sytuacji wskazanej w skardze tj. do stanu faktycznego przedmiotowej sprawy .
Należy zgodzić się z Sądem I instancji , że plan zagospodarowania przestrzennego kształtuje zasady zagospodarowania terenu określając jego przeznaczenie . Przeznaczenie terenu pod zabudowę mieszkaniową przebiegającą pod
linią wysokiego napięcia nie jest równoznaczne z naruszeniem § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm. )nakazującym wznoszenie budynków z przeznaczeniem na pobyt ludzi poza zasięgiem zagrożeń w tym oddziaływania pól elektromagnetycznych , bowiem o usytuowaniu budynku na gruncie przesądza się w odrębnym postępowaniu .
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu planistycznym nie jest możliwe zebranie pełnych danych do wykazania ewentualnego przekroczenia dopuszczalnych poziomów elektromagnetycznych aby w sposób jednoznaczny wypowiedzieć się o naruszeniu wskazanego wyżej § 11 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie . Nie można bowiem wyłączyć sytuacji w odniesieniu do wskazanych wielkości pięciu działek ( np. 2, 76 ha , czy 1,23 ha) , zaistnienia możliwości usytuowania obiektu poza sferą oddziaływania pól elektromagnetycznych . Dopiero więc na etapie pozwolenia na budowę możliwe będzie przyjęcie szczegółowych rozwiązań w zgodzie z § 11 powołanego wyżej rozporządzenia .
Równocześnie ze wskazanych przesłanek wynika brak podstaw do stwierdzenia , że zakwestionowana rozstrzygnięciem nadzorczym uchwała w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest sprzeczna z art. 1 ust. 2 pkt. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1 cytowanego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie . Do ewentualnego naruszenia warunków technicznych może dojść jedynie w hipotetycznych sytuacjach , czego na obecnym etapie postępowania nie można przesądzić . Z tych też powodów nie można Sądowi I instancji zarzucić naruszenia prawa materialnego poprzez niezastosowanie w/w przepisów .
Mając powyższe rozważania na uwadze uznać należało , iż w rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie prawidłowo zastosował przepis art. 148 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , uchylając zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze , co sprawia ,że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego pozostają nieusprawiedliwione .
Konkludując podkreślić należy, że skarga kasacyjna jako nie zawierająca usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu w oparciu o przepis art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U . Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło