I OSK 572/07

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-01-30

Skład orzekający: Małgorzata Pocztarek, Izabella Kulig-Maciszewska, Jerzy Stankowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podjęcie przez osobę zarejestrowaną jako bezrobotna innej pracy zarobkowej, nawet jeśli przychód z niej nie przekracza połowy minimalnego wynagrodzenia, skutkuje utratą statusu osoby bezrobotnej?
Ratio decidendi
Podjęcie przez osobę zarejestrowaną jako bezrobotna innej pracy zarobkowej, w tym na podstawie umowy zlecenia, skutkuje utratą statusu osoby bezrobotnej, niezależnie od wysokości uzyskiwanego przychodu. Definicja osoby bezrobotnej zawarta w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy jednoznacznie wyklucza zatrudnienie lub wykonywanie innej pracy zarobkowej jako warunek posiadania tego statusu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła utraty statusu osoby bezrobotnej przez A. B. z powodu podjęcia pracy na podstawie umowy zlecenia od dnia 1 grudnia 2004 r. Organy administracji uznały, że fakt podjęcia innej pracy zarobkowej skutkuje utratą statusu bezrobotnego, mimo że przychód z tej umowy nie przekraczał połowy minimalnego wynagrodzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez A. B.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie NSA Izabella Kulig- Maciszewska Jerzy Stankowski (spr) Protokolant Magdalena Cieślak po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2008r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 31 stycznia 2007 sygn. akt III SA/Gd 508/06 w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej. oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 31 stycznia 2007 r. sygn. akt III SA/Gd 508/06 oddalił skargę A. B. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej. Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] Starosta T., działając na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 33 ust 4 pkt. 1 oraz art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99 poz. 1001 ze zm.) oraz art. 104 i 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz.1071 ze zm. - dalej: k.p.a.), orzekł o uchyleniu w całości decyzji własnej z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] i utracie przez A. B. statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 grudnia 2004 r. z powodu podjęcia innej pracy zarobkowej. Organ stwierdził, że w dniu [...] listopada 2004 r. A. B. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w T. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. W związku ze złożonym przez skarżącego w dniu [...] stycznia 2005 r. oświadczeniem o podjęciu prowadzenia działalności gospodarczej, Starosta T. orzekł o utracie przez A. B. statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] stycznia 2005 r. W dniu [...] marca 2006 r. organ uzyskał informację z ZUS Inspektorat w T. o zgłoszeniu skarżącego do ubezpieczeń społecznych, jako osoby wykonującej umowę agencyjną lub umowę zlecenie w Zakładzie "[...]" A. D. w O. od dnia 1 grudnia 2004 r. Organ uznał, że A. B. nie spełniał od tego dnia przesłanek do uznania za osobę bezrobotną, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, ponieważ bezrobotnym może być osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej. W odwołaniu A. B. wnosząc o uchylenie decyzji zarzucił naruszenie: art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia instytucjach rynku pracy, poprzez dokonanie jego nieprawidłowej wykładni oraz naruszenie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i art. 33 ust. 4 pkt 1 cytowanej ustawy, a także art. 6, 7, 8 i 9 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem skarżącego, ustawodawca zezwalał na uzyskiwanie przez osobę bezrobotną przychodów przy zachowaniu głównego warunku, że nie przekraczał on miesięcznie wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę (art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. h ustawy). Na potwierdzenie A. B. wskazał na art. 2 ust. 1 pkt 24 ustawy zawierającego definicję przychodów. Zaznaczył, że w decyzji powołano brzmienie tego przepisu obowiązujące od dnia 1 listopada 2005 r. do stanu faktycznego mającego miejsce przed tą datą. Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Wojewoda P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 33 ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdził, że na mocy art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2. Z kolei zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, ilekroć jest w niej mowa o bezrobotnym, oznacza to osobę niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie, Definicja "innej pracy zarobkowej" zawarta w art. 2 ust.1 pkt 11 ustawy oznacza wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych. Organ podał, że samo podjęcie innej pracy zarobkowej stanowi negatywną przesłankę do posiadania statusu osoby bezrobotnej. Zatem, skoro skarżący podjął z dniem 1 grudnia 2004 r. pracę na podstawie umowy zlecenia, konieczne było pozbawienie go statusu osoby bezrobotnej z tym dniem. Zdaniem organu, nie miała znaczenia w sprawie wysokość przychodu uzyskiwanego z tytułu pracy na podstawie umowy zlecenia, ponieważ sam fakt podjęcia "innej pracy zarobkowej" jest okolicznością powodującą pozbawienie statusu bezrobotnego. W skardze A. B. wniósł uchylenie decyzji obu instancji zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego i procesowego, a w szczególności przepisów art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, poprzez dokonanie nieprawidłowej wykładni w powiązaniu z czasem zaistnienia zdarzeń oraz art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy w związku z nieprawidłową wykładnią przepisu art. 2 ust 1 pkt. 2 ustawy na skutek czego pozbawiono statusu osoby bezrobotnej osobę, mimo spełnienia przez nią wszystkich wymaganych ustawą warunków. W skardze postawiono także zarzut naruszenia art. 6, 7, 8, 9 i 10 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania niezgodnego z wymienionymi w tych przepisach zasadami ogólnymi, jak również naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w związku z niewystarczającym i błędnym uzasadnieniem decyzji przez organy obu instancji. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 2 i art. 7 Konstytucji RP. W uzasadnieniu wyjaśnił, że ustawodawca zezwalał osobie bezrobotnej i nie wykonującej innej pracy zarobkowej na uzyskiwanie przychodów, w tym z tytułu umowy zlecenia, do wysokości nie przekraczającej połowy miesięcznego minimalnego wynagrodzenia za pracę i nie powodowało to utraty statusu osoby bezrobotnej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 31 stycznia 2007 r. sygn. akt III SA/Gd 508/06 stwierdził, że organy orzekające w sprawie zasadnie uznały, iż zachodziły przesłanki do wznowienia postępowania, w efekcie czego doszło do uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] lutego 2005 r. i wydania decyzji o pozbawieniu skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 grudnia 2004 r. W sprawie doszło do wznowienia postępowania z uwagi na fakt, że pojawiły się nowe istotne okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji z dnia [...] lutego 2005 r. i nie znane organowi, który wydał decyzję. Organ pierwszej instancji uzyskał bowiem od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych informację o zgłoszeniu A. B. do ubezpieczenia. W myśl art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] lutego 2005 r.) starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Sąd wskazał, że stanowisko skarżącego, iż ustawodawca nie wykluczył uznania za bezrobotnego osoby, która z rożnych tytułów uzyskuje miesięczny przychód w wysokości nieprzekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę, jest sprzeczne z przyjętą w ustawie definicją "osoby bezrobotnej", z treści której wynika, że musi to być osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej. Fakt podjęcia przez skarżącego innej pracy zarobkowej, którą zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy było wykonywanie usług na podstawie umowy zawartej z A. D. (Zakład "[...]") spowodował, że kryteria uznania za osobę bezrobotną nie mogły być przez niego spełnione. Nadto, dokonując rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w Karcie Rejestracyjnej Bezrobotnego skarżący złożył oświadczenie, że został pouczony o obowiązku zawiadomienia urzędu o każdej okoliczności powodującej brak gotowości do pracy, czego skarżący nie uczynił. Sąd stwierdził, że już z samej definicji bezrobotnego wynika, że zwrot "przychody" nie obejmuje przychodów z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Nie ma zatem racji skarżący twierdząc, że za słusznością jego stanowiska przemawia fakt zmiany powołanego wyżej przepisu. W sprawie zarówno w dacie podjęcia decyzji z dnia [...] lutego 2005 r., jak również w dacie wydania zaskarżonych decyzji, pomimo zmiany brzmienia art. 2 ust. 1 pkt 24 ustawy, w taki sam sposób należało dokonać oceny sytuacji powstałej na skutek podjęcia przez skarżącego innej pracy zarobkowej. Sąd pierwszej instancji nie podzielił również zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., stwierdzając, że decyzja organu drugiej instancji zawiera szczegółowe uzasadnienie sanując tym samym braki uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji. Organ w sposób staranny przedstawił motywy podjęcia rozstrzygnięcia odnosząc się przy tym do sformułowanych w odwołaniu zarzutów. W skardze kasacyjnej A. B. wniósł uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię, polegającą na mylnym rozumieniu przepisów zawartych w art. 2 ust. 1 pkt 2, w powiązaniu z art. 2 ust. 1 pkt 24 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001), dotyczących statusu osoby bezrobotnej i uzyskiwanych przez nią przychodów. Ponadto zarzucił naruszenie prawa materialnego przez jego wadliwe zastosowanie, polegające na uznaniu przez Sąd za właściwe: postępowania organu pierwszej instancji, który dokonał zniesienia statusu osoby bezrobotnej decyzją administracyjną osobie spełniającej wszystkie ustawowe warunki do posiadania tegoż statusu, a tym samym naruszenie art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a także postępowania organu drugiej instancji utrzymującego decyzję w mocy, a tym samym niewykorzystanie uprawnień przysługujących w myśl art. 138 k.p.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej A. B. stwierdził, że stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, ustawodawca zezwalał osobie bezrobotnej na uzyskiwanie przychodów z następujących tytułów: posiadania nieruchomości o powierzchni użytków rolnych nieprzekraczającej 2 ha przeliczeniowych, prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej gdy dochód z tej działalności obliczany dla ustalenia podatku dochodowego od osób fizycznych nie przekracza wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 2 ha przeliczeniowych, nieprzekraczania miesięcznie wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych. Podał, że do innej pracy zarobkowej zaliczało się, w myśl art. 2 ust. 1 pkt 11 tej ustawy, wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło. W jego ocenie art. 2 ust. 1 pkt 24 ww. ustawy, wyłączający z przychodów tylko zasiłek dla bezrobotnych i świadczenia uzyskiwane z Funduszu Pracy oraz wprost odwołujący się do prawa podatkowego posiadał i posiada wielu adresatów, wymienionych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Adresatami takimi były m.in. osoby uzyskujące przychody z tytułu działalności wykonywanej osobiście, do której w myśl art. 13 pkt 8 ustawy, zalicza się także umowy zlecenia. Wobec tego, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. h ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, należało uznać, że osoba uzyskująca przychody z tytułu umowy zlecenia do wysokości nie przekraczającej połowy miesięcznego minimalnego wynagrodzenia za pracę może być uprawniona do posiadania statusu osoby bezrobotnej w zależności od wypełniania pozostałych przesłanek ujętych w wyżej cytowanym art. 2 ust. 1 pkt 2, a w przypadku uzyskiwania wyższych przychodów (z tytułu umowy zlecenia), od połowy miesięcznego minimalnego wynagrodzenia za pracę nie może rościć żadnych praw do posiadania tegoż statusu. A. B. podniósł także, że nie oczekiwał na zatrudnienie, lecz dofinansowanie działalności a umowa zlecenia (wynagrodzenie w wysokości [...] zł w miesiącu grudniu 2004 r.), wykonywana przez skarżącego nie miała wpływu na jej gotowość do podjęcia zatrudnienia (która w zasadzie nie była wymagana). Skarżący nie powiadamiał Powiatowego Urzędu Pracy w T. o braku gotowości do pracy, bo ze względu na nieznaczące obciążenie z powyższego tytułu, brak gotowości nie występował. A. B. dodał ponadto, że status osoby bezrobotnej był elementem niezbędnym do uzyskania dofinansowania w celu podjęcia działalności gospodarczej. Wojewoda P. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie. Nie zgodził się z argumentacją skarżącego odnośnie interpretacji art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Wskazał na konieczność uwzględniania definicji osoby poszukującej pracy (art. 2 ust. 1 pkt 22), która, w przeciwieństwie do osoby bezrobotnej, może być zatrudniona. W piśmie procesowym z dnia 20 czerwca 2007 r. skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w zakresie rozumienia pojęcia osoby bezrobotnej, wskazując na racjonalne i wykluczające przypadek działanie prawodawcy. Nie negując stanowiska organu, co do zasadniczego celu "bycia osobą bezrobotną", A. B. nie zgodził się jednak z dokonaną przez organ interpretacją prawa w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie Sądu granicami kasacji oznacza konieczność wskazania w skardze kasacyjnej między innymi jej podstaw. Prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych polega zaś na powołaniu konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - uchybił sąd, a także uzasadnieniu zarzutu ich naruszenia. Stosownie do art. 174 p.p.s.a., skarga kasacyjna może być oparta na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Ze względu na wskazanie w skardze kasacyjnej - jako jej podstawy - jedynie na naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 2 ust. 1 pkt 2 w powiązaniu z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. h (co wskazano w uzasadnieniu skargi kasacyjnej) i art. 2 ust. 1 pkt 24 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a także art. 33 ust. 4 pkt 1 tej ustawy (co wynika z punktu 2 lit. a skargi kasacyjnej) i wobec niestwierdzenia nieważności postępowania, Sąd drugiej instancji zobowiązany był ograniczyć swoje rozważania wyłącznie do oceny prawidłowości zastosowania tych przepisów przez Sąd pierwszej instancji. Podnosząc bowiem w punkcie drugim lit. b) skargi kasacyjnej zarzut: naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu przez Sąd za właściwe postępowanie organu drugiej instancji utrzymującego decyzję w mocy, a tym samym niewykorzystanie uprawnień przysługujących w myśl art. 138 k.p.a., wnoszący skargę kasacyjną nie wskazał żadnego przepisu, który mógłby być zaliczony do prawa materialnego i którego naruszenie zarzuca. Zarzut ten został wadliwie sformułowany, nie określa bowiem w ogóle przepisów prawa materialnego, które miałyby zostać naruszone zaskarżonym wyrokiem. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma zaś możliwości we własnym zakresie dochodzenia, jakie były intencje wnoszącego skargę kasacyjną. Stąd, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną jedynie w zakresie zarzutów naruszenia wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego. Skarga kasacyjna wniesiona w rozpoznawanej sprawie nie mogła być uwzględniona, gdyż podniesione w niej zarzuty przeciwko zaskarżonemu wyrokowi są nietrafne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku dokonał prawidłowej interpretacji art. 2 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit.h oraz art. 2 ust. 1 pkt 24 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99 poz. 1001 ze zm.) i w konsekwencji prawidłowo stwierdził, że organy zgodnie z prawem zastosowały art. 33 ust. 4 pkt 1 wymienionej ustawy. Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w brzmieniu obowiązującym do dnia 14 czerwca 2005 r., ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym - oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-d lub cudzoziemca - członka rodziny obywatela polskiego, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, bądź, jeśli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem szkół dla dorosłych lub szkół wyższych w systemie wieczorowym albo zaocznym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, która nadto, spełnia pozostałe warunki przewidziane w tym przepisie. Jednym z nich jest nieuzyskiwanie miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych. Spełnienie tej przesłanki, łącznie z innymi, wymienionymi w art. 2 ust. 1 pkt 2, jest niezbędne zarówno dla uzyskania, jak i zachowania statusu bezrobotnego. Posiadanie tego statusu wyklucza zatem niespełnienie któregokolwiek z warunków określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w tym podjęcie innej pracy zarobkowej, to jest m.in. wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, czy umowy o dzieło (art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy). W sytuacji zaistnienia takiego przypadku w odniesieniu do osoby posiadającej status osoby bezrobotnej, organ obowiązany jest, zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy, pozbawić ją statusu bezrobotnego. Powołany przepis reguluje tę kwestię w sposób kategoryczny, nie pozostawiając organowi swobody w decydowaniu. Stanowi on bowiem, że starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2. W sprawie organ zatrudnienia został zawiadomiony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G., Inspektorat w T. o zgłoszeniu A. B. do ubezpieczeń społecznych, jako osoby wykonującej umowę agencyjną lub zlecenia od dnia 1 grudnia 2004 r. Organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy ocenił tę informację i zasadnie orzekł, w trybie wznowienia postępowania, o uchyleniu decyzji Starosty T. z dnia [...] lutego 2005 r. oraz o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 grudnia 2004 r. Twierdzenie skarżącego, że ustawodawca zezwalał na uzyskiwanie przez osobę bezrobotną przychodów z tytułu wykonywania umowy zlecenia, czy umowy agencyjnej, przy zachowaniu warunku, że nie przekraczały one miesięcznie wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę i powyższe nie prowadziło do utraty statusu osoby bezrobotnej, jest nieuprawnione. Takie rozumienie przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nadające zawartej w nim normie w istocie odmienne znaczenie, niż to wynika z jej wykładni gramatycznej, jest niedopuszczalne. Definicja pojęcia osoby bezrobotnej nie zawiera zwrotów niedookreślonych i nie pozostawia miejsca na dowolną ich interpretację. W rozumieniu ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99 poz. 1001 ze zm.), jest to osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, czyli niewykonująca pracy i nieświadcząca usług na podstawie m.in. umowy agencyjnej i umowy zlecenia (art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy). Ustalania znaczeń przepisów należy dokonywać w ten sposób, aby żaden ze zwrotów wchodzących w skład interpretowanych przepisów nie został uznany za zbędny, czyli nie został pozbawiony znaczenia, ani też norma interpretowana nie została uznana za zbędną w ramach danego aktu normatywnego. Powołane przez autora skargi kasacyjnej przepisy art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. h w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 24 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie są przepisami o charakterze lex specialis w odniesieniu do przepisu ustanawiającego definicję osoby bezrobotnej (art. 2 ust. 1 pkt 2 wymienionej ustawy). Stanowią one element tej definicji i nie mogą funkcjonować w oderwaniu od niej. Z przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wynika, że w każdym przypadku status osoby bezrobotnej może uzyskać i zachować, jedynie osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej. Przesłanki nieuzyskiwania miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę nie można rozpatrywać w oderwaniu od tych podstawowych warunków uzyskania statusu osoby bezrobotnej. Tylko zatem osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, która jednocześnie nie uzyskuje miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, może być uznana za osobę bezrobotną. Do skarżącego, który od dnia 1 grudnia 2004 r. wykonywał inną pracę zarobkową, powyższy przepis, jak również art. 2 ust. 1 pkt 24, w ogóle nie znajdował zastosowania. Dlatego nie miała znaczenia w sprawie wysokość uzyskanego przez skarżącego przychodu. Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej wykładni art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stwierdzając, że już z samej definicji bezrobotnego wynika, iż nieuzyskiwanie miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę wynagrodzenia za pracę nie odnosi się do przychodów z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Zarówno bowiem zatrudnienie, jak i wykonywanie innej pracy zarobkowej (świadczenie usług na podstawie umowy zlecenia) wyklucza posiadanie statusu osoby bezrobotnej. Z tego względu brak było podstaw do uwzględnienia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, uznając że zaskarżony wyrok nie narusza prawa, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło