I SA/Lu 327/05

WyrokWSA w Lublinie2005-11-09

Skład orzekający: Irena Szarewicz-Iwaniuk, Halina Chitrosz, Anna Kwiatek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy syndyk masy upadłości osoby fizycznej jest obowiązany do sporządzenia i podpisania deklaracji PIT-5 na podatek dochodowy od osób fizycznych?
Ratio decidendi
Syndyk masy upadłości osoby fizycznej, działając we własnym imieniu, ale na rachunek upadłego, jest zobowiązany do sporządzenia i podpisania deklaracji PIT-5. Utrata przez upadłego prawa do zarządu majątkiem nie pozbawia go statusu podatnika, a syndyk działa w zastępstwie podatnika w zakresie czynności związanych z masą upadłości.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi syndyka masy upadłości osób fizycznych na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która odmówiła zmiany postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego. Syndyk kwestionował obowiązek sporządzania i podpisywania deklaracji PIT-5, twierdząc, że obowiązek ten spoczywa na podatniku, a on sam działa jedynie jako pełnomocnik. Organy podatkowe uznały, że syndyk, działając we własnym imieniu na rachunek upadłego, jest zobowiązany do składania deklaracji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Sędziowie WSA Halina Chitrosz,, NSA Anna Kwiatek /spr/, Protokolant asyst. Anna Strzelec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2005 r. sprawy ze skargi [...] S.G. i M.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego - oddala skargę Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpoznaniu zażalenia Syndyka Masy Upadłości S.G. i M.P., odmówił zmiany postanowienia Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia [...] lutego 2005 r. w przedmiocie interpretacji prawa podatkowego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że we wniosku z dnia 14 stycznia 2005 r., E.P. działająca jako syndyk masy upadłości osób fizycznych, przedstawiła wątpliwość prawną , czy wykonując funkcję syndyka jest obowiązana do sporządzenia i podpisywania deklaracji PIT-5 na podatek dochodowy od osób fizycznych, skoro art. 44 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) obowiązek ten nakłada na podatnika. Organ pierwszej instancji uznał, że w świetle art. 57 ust. 1, art. 75 ust. 1 i art. 160 Prawa upadłościowego i naprawczego (Dz.U. 2003 Nr 60, poz. 535 ze zm.), syndyk zobowiązany jest do dokonywania wszystkich czynności dotyczących masy upadłości na rachunek upadłego, lecz w imieniu własnym, stąd działając w zastępstwie podatnika zobowiązany jest do składania deklaracji (ich sporządzenia, podpisania i złożenia) stosownie do art. 44 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ odwoławczy podzielił pogląd wyrażony w postanowieniu argumentując, iż wprawdzie po ogłoszeniu upadłości upadły nadal pozostaje podatnikiem, bo zachowuje podmiotowość prawną i własność majątku, jednakże traci możliwość zarządu, korzystania i rozporządzania swym majątkiem, a wszelkie czynności prawne i procesowe dotyczące majątku wchodzącego do masy upadłości podejmuje syndyk we własnym imieniu i na rachunek upadłego. Organ wyjaśnił również, że interpretacja o zakresie stosowania prawa podatkowego udzielana jest w indywidualnej sprawie i przy określonym przez wnioskodawcę stanie faktycznym, stąd przywołana we wniosku interpretacja opublikowana przez Izbę Skarbową, nie mogą mieć wpływu na treść stanowiska organów w niniejszej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Syndyk Masy Upadłości S.G. i M.P. wnosił o uchylenie wydanych w sprawie rozstrzygnięć zarzucając naruszenie art. 44 ust. 6 w związku z art. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przez uznanie , że syndyk ma obowiązek złożenia deklaracji, podczas gdy obowiązek ten dotyczy podatnika oraz art. 57 ust. 1 i art. 160 Prawa upadłościowego i naprawczego poprzez przyjęcie, że syndyk jest pełnomocnikiem upadłego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, zważył co następuje: Dokonując oceny legalności zaskarżonych aktów należało mieć na względzie, że interpretacja co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, o której mowa w art. 14a § 1 ordynacji podatkowej (Dz.U. 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) , wydawana jest poza unormowanym w Dziale IV ordynacji postępowaniem podatkowym, stąd zachowanie formalnej poprawności istotne jest jedynie w tych granicach, jakie są niezbędne dla należytego - zgodnego z art. 14a § 1 i § 3 ordynacji podatkowej, załatwienia wniosku podmiotu uprawnionego. Interpretacje w rozumieniu art. 14a § 1 ordynacji podatkowej, zawarte są jedynie w postanowieniach organów w tym przepisie wskazanych, stąd w sytuacji, gdy organ odwoławczy nie uwzględnia zażalenia wnioskodawcy, argumentacja tego organu nie może mieć istotnego znaczenia dla oceny prawidłowości interpretacji zawartej w postanowieniu organu I instancji. Powyższe uwagi dotyczą podniesionego w skardze zarzutu, iż o wadliwości interpretacji świadczą końcowe sformułowania zawarte w zaskarżonej decyzji, w których organ rozważał okoliczności faktyczne nie będące przedmiotem interpretacji udzielonej w postanowieniu, gdyż nie były przedstawione we wniosku. Wbrew zarzutom skargi, zawarta w postanowieniu interpretacja arat. 44 ust .6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 160 ust. 1 ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze jest prawidłowa. Okoliczność, że upadłym jest osoba fizyczna nie ma wpływu na zakres jej praw i obowiązków po ogłoszeniu upadłości, ani też na zakres praw i obowiązków syndyka. Niesporne jest, że utrata prawna do zarządu, korzystania i rozporządzania mieniem wchodzącym w skład masy upadłości, nie pozbawia upadłego podmiotowości prawnej, a tym samym statusu podatnika , jednakże wszelkie czynności prawne i procesowe związane z tym mieniem dokonywane mogą być jedynie przez syndyka we własnym imieniu (zastępstwo pośrednie) i na rachunek upadłego. Na tej też podstawie prawnej wniosek syndyka o udzielenie pisemnej interpretacji mógł być przez organ uwzględniony, bowiem uznanie, że upadły może podejmować czynności dotyczące swego majątku, czyniłoby wniosek syndyka bezskutecznym jako , że uprawnionym do żądania pisemnej interpretacji jest jedynie podatnik, płatnik i inkasent. Z tych względów, na podstawie art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002, r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) , orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło