II OSK 926/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-08-07
Skład orzekający: Maria Czapska – Górnikiewicz, Zofia Flasińska, Jan Paweł Tarno
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko mieniu, nawet jeśli nie ma bezpośredniego związku z użyciem broni, stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń palną na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko mieniu, zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń. Ustawodawca sam przesądził, że takie skazanie tworzy domniemanie uzasadnionej obawy użycia broni w celu sprzecznym z porządkiem publicznym, które jest niewzruszalne i nie wymaga wykazywania bezpośredniego związku z użyciem broni ani analizy okoliczności popełnienia przestępstwa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową i myśliwską A. G. po jego prawomocnym skazaniu za przestępstwa przeciwko mieniu (paserstwo i fałszerstwo dokumentu). Organy Policji cofnęły pozwolenie, powołując się na art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu jest wystarczającą przesłanką. A. G. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie prawa materialnego i postępowania, w tym zaniechanie przeprowadzenia dowodu z akt sprawy karnej.Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną A. G. oraz oddalił wniosek Komendanta Głównego Policji o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz Sędziowie NSA Zofia Flasińska NSA Jan Paweł Tarno ( spr.) Protokolant Anna Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 1735/06 w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową i broń palną myśliwską 1. oddala skargę kasacyjną, 2. oddala wniosek Komendanta Głównego Policji o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 14 lutego 2007 r., VI SA/Wa 1735/06 oddalił skargę A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z [...], nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską i broń palną sportową. Orzeczenie to zapadło w następujących okolicznościach sprawy.
W dniu 5 lutego 2004 r, do Wydziału Postępowań Administracyjnych [...] wpłynęła kserokopia aktu oskarżenia, skierowanego przeciwko A. G. do Sądu Rejonowego dla W. [...], o popełnienie czynu z art. 291 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 270 § 1 k.k. w zb. z art. 272 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 91 k.k. W związku z powyższym dnia 18 lutego 2004 r. organ właściwy w sprawie pozwoleń na broń, wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w celu cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową i broń palną myśliwską. Wyrokiem z [...] grudnia 2004 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla W. [...] Wydz. [...] uznał A. G. za winnego popełnienia zarzucanych mu aktem oskarżenia czynów tj. popełnienia przestępstw z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 91 k.k. i art. 291 § 1 k.k.
Komendant [...] Policji działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z 21 maja 1999 roku o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525) dwoma decyzjami z dnia [...] o tym samym numerze, cofnął skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską i broń palną sportową.
Decyzją z dnia [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżone decyzje. W uzasadnieniu podał między innymi, że zaskarżone decyzje są zasadne, a ustalony stan faktyczny sprawy odpowiada treści przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Zgodnie z przywołanymi przepisami, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, co do których zachodzi uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Jak więc wynika z powyższego, ustawodawca sam bezpośrednio wskazał, jakie okoliczności uzasadniają istnienie przedmiotowej obawy, z powodu której organy Policji obowiązane są cofnąć pozwolenie na broń - jest to w szczególności skazanie m.in. za przestępstwo przeciwko mieniu (przy tym ustawodawca nie ustanowił warunku, iż przestępstwa te muszą mieć jakikolwiek związek z bronią). Zauważyć zatem należy, iż A. G. został prawomocnie skazany - wbrew jego przekonaniu - m.in. właśnie za przestępstwo przeciwko mieniu. Wskazuje na to wyraźnie wspomniany wyżej wyrok Sądu Rejonowego dla W. [...] z [...] grudnia 2004 r. (prawomocny od 31 stycznia 2005 r.), którym uznano go za winnego popełnienia przestępstw z art. 270 § 1 k.k. oraz 291 § 1 k.k. Ten drugi czyn w nomenklaturze karnej nazywany jest paserstwem, które polega na nabyciu lub pomocy w zbyciu rzeczy uzyskanej za pomocą czynu zabronionego albo też na ukryciu tej rzeczy lub pomocy w jej ukryciu. Z tego względu, wobec wypełnienia przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, organy Policji nie mogły rozstrzygnąć niniejszej sprawy inaczej, niż tylko cofając stronie pozwolenie na broń. Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy nie pozostawia bowiem organom Policji żadnego innego wyboru. Tym samym nie można mówić o nadinterpretacji przepisów prawa materialnego, co strona zarzuciła w odwołaniu organowi I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za bezzasadną. W uzasadnieniu stwierdził, że zarówno zaskarżona decyzja organu II instancji, jak i utrzymane nią w mocy decyzje Komendanta [...] Policji w W. z [...], cofające pozwolenia na broń palną myśliwską i broń palną sportową, nie naruszają ani przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie o broni i amunicji, jak i przepisów k.p.a., a w szczególności art. 7 i 8 k.p.a., jak również w art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy obu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie, kierując się wyrażonymi w art. 7 i art. 77 k.p.a. zasadami prawdy obiektywnej i uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, wnikliwie badając wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności. W oparciu o zebrany materiał, dokonały niewadliwych ustaleń faktycznych, a dokonana przez nie ocena materiału dowodowego nie budzi zastrzeżeń Sądu. Zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji nie narusza zasad postępowania administracyjnego, znajduje oparcie zarówno w przepisach ustawy o broni i amunicji, jak i pozostaje w zgodzie z podstawowymi celami ustawy nałożonymi przez ustawodawcę, a więc celem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Działanie organów obu instancji było rzetelne, wolne od arbitralności, dające się racjonalnie wyjaśnić okolicznościami faktycznymi konkretnej sprawy.
Materialnoprawną podstawą decyzji organów obu instancji były przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji - zwanej dalej ustawą. Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy, to jest osobom, co do których zachodzą negatywne przesłanki wydania pozwolenia na broń. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że użyte w cytowanym przepisie sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne. Oznacza ono obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania decyzji przez organy li II instancji stanowił, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom "co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw."
Ze zgromadzonego materiału wynika niewątpliwie, że wyrokiem Sądu Rejonowego dla W. [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. w sprawie [...], A. G. został skazany na karę łączną 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności za przestępstwa określone w art. 270 § 1 k.k. oraz w art. 291 § 1 k.k. w zbiegu z art. 270 § 1 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. i w związku z art. 91 k.k. W stosunku do skarżącego wyrok ten uprawomocnił się dnia 6 stycznia 2005 r. Czyn penalizowany w art. 291 § 1 k.k. określany jest mianem paserstwa i należy niewątpliwie do kategorii przestępstw przeciwko mieniu. Z kolei fałszerstwo materialne dokumentu, określone w art. 270 § 1 k.k., godzi w wiarygodność dokumentów. Przestępstwa określone w tych przepisach popełnić można jedynie umyślnie, przy czym fałszerstwo może być dokonane jedynie w zamiarze bezpośrednim. W tej sytuacji należy zgodzić się z organami Policji obu instancji, iż w niniejszej sprawie zachodziła obligatoryjna przesłanka do cofnięcia skarżącemu posiadanego pozwolenia na broń palną myśliwską i broń palną sportową.
Ustosunkowując się do twierdzeń skarżącego, że w stosunku do jednego z przypisanych czynów doszło do przedawnienia karalności, należy podkreślić, że zgodnie z art. 11 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Skutkiem tego nie jest możliwe uwzględnienie argumentacji pełnomocnika skarżącego, dotyczącej przedawnienia karalności jednego z czynów skarżącego. Skierowanie do Rzecznika Praw Obywatelskich wniosku o wywiedzenie kasacji od prawomocnego orzeczenia nie jest bowiem jednoznaczne ze wzruszeniem takiego orzeczenia w wyniku postępowania kasacyjnego.
Z uwagi na umyślny charakter przestępstw przypisanych skarżącemu, za chybione należy uznać powoływanie się na jego dotychczasową dobrą opinię, jak również na postawę w postępowaniu karnym, wyrażającą się między innymi w powiadomieniu organów o popełnionym przez siebie przestępstwie. Z tego samego względu za niepoparte żadnymi dowodami należy uznać zawarte w skardze twierdzenia, że przypisane skarżącemu przestępstwa popełnił on nieumyślnie.
Bez wątpienia prawo posiadania broni nie należy w Polsce do bezwzględnych praw obywatelskich gwarantowanych w Konstytucji RP. Prawa tego nie gwarantują również przepisy prawa międzynarodowego, w tym także prawa wspólnotowego. Organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ten wzgląd zaś dyktuje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń (zwłaszcza palną, której użycie w każdym przypadku zagraża zdrowiu lub życiu innych osób), a więc wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne, oraz cofanie pozwoleń w sytuacjach, w których powyższy interes jest zagrożony. Organy te, dokonując oceny przepisów i oceny stanu faktycznego, muszą realizować swoje zadania w sposób odpowiadający uzasadnionemu interesowi obywatela, chyba że wchodzi on w konflikt z interesem ogólnym. Z takim właśnie przypadkiem organy obu instancji miały do czynienia w niniejszej sprawie i dokonując oceny materiału dowodowego, podjęły decyzje kierując się celami wskazanymi w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, przedkładając interes społeczny nad interesem strony skarżącej.
Ponadto organy Policji nie mogą dowolnie interpretować przepisów aktów normatywnych regulujących omawianą materię. Ma to szczególne znaczenie w rozpatrywanej sprawie z uwagi na użyte w treści art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy sformułowanie "w szczególności". Sprawia to, że wymienione grupy przestępstw (przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu) traktowane powinny być jako wytyczne, którymi powinien kierować się organ przy ocenie, czy dana osoba daje należytą rękojmię zgodnego z prawem posługiwania się posiadaną bronią. Jednakże wbrew zarzutom skarżącego, w rozpatrywanej sprawie brak jest uzasadnionych podstaw, aby skutecznie zarzucić organom obu instancji, że dokonały dowolnej oceny osoby i postawy skarżącego.
Z orzecznictwa sądów administracyjnych jednoznacznie wynika, iż uzasadniona obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, dotyczy przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może ją uzasadniać dotychczasowe postępowanie danej osoby (np. nadużywanie alkoholu, dopuszczanie się czynów nagannych), czy też ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie psychiczne i inne) (tak m.in. wyr. NSA z 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 128/05, niepublik.). Sąd podzielił wyrażone przez organy administracji stanowisko, że osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizję z prawem, zaś od posiadacza broni palnej wymagać należy nieskazitelnej postawy. Bezspornym jest, że skarżący naruszając obowiązujący ład prawny takiej postawy nie okazał. Z kolei fakt popełnienia przez skarżącego - legitymującego się wieloletnim doświadczeniem w zakresie posiadania pozwolenia na różne rodzaje broni palnej - ciągu przestępstw przeciwko mieniu, stwierdzony prawomocnym wyrokiem karnym, świadczy o braku poszanowania dla obowiązującego porządku prawnego. Charakter przypisanych mu przestępstw z całą pewnością uprawnia do stwierdzenia, że mają one wpływ na ocenę, wskazanej w powołanym przepisie ustawy, przesłanki negatywnej zezwolenia na posiadanie broni. Oceny takiej nie zmienia fakt, że wykonanie orzeczonej wobec skarżącego kary warunkowo zawieszono. Świadczy to jedynie o tym, że orzekający w sprawie karnej sąd powszechny, kierując się dyrektywami wymiaru kary i środków karnych uznał, iż wystarczy to do osiągnięcia celów kary, a w szczególności zapobiegnie powrotowi do przestępstwa. Podsumowując Sąd uznał, że skarżący nie daje gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie nie tylko bezpiecznego posiadania broni palnej, ale również jej używania.
A. G. zaskarżył powyższy wyrok w całości, opierając skargę kasacyjną na:
1) rażącej obrazie przepisów prawa materialnego, która miała wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji poprzez uznanie, że skazanie skarżącego prawomocnym orzeczeniem za popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu jest tożsame z istnieniem z jego strony obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego;
2) rażącej obrazie przepisów postępowania, która miała istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:
a) art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) polegające na zaniechaniu przeprowadzenia postępowania dowodowego z akt sprawy karnej – sygn. [...], co było niezbędne dla wyjaśnienia, czy ze strony skarżącego zachodzi obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego;
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonych decyzji Komendanta Głównego Policji z [...] i Komendanta [...] Policji z [...], pomimo, że zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy.
Powołując się na wskazane powyżej zarzuty, wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu podniesiono, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, niezasadnie uznał, że skazanie A. G. za przestępstwo z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 91 k.k. i art. 291 k.k., wyrokiem Sądu Rejonowego dla W. - [...], III Wydział [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. (sygn. akt [...]), stanowi samo w sobie okoliczność tego rodzaju, że uzasadnia obligatoryjne cofnięcie skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską i sportową.
Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Nie ulega wątpliwości, że ocena, czy popełniony przez skarżącego czyn zabroniony, za który został skazany prawomocnym wyrokiem, pozwalająca na przyjęcie uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 cytowanej ustawy, nie może być oderwana od okoliczności towarzyszących popełnieniu przestępstwa. Skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu nie jest wystarczające dla uznania, iż zachodzi wskazana wyżej obawa. Niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym czynem a dotychczasowym postępowaniem i cechami charakteru posiadacza broni. Zgodzić należy się z niewątpliwie słusznym poglądem zawartym w wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie III SA 2248/02, zgodnie z tezą którego: "Przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można się powoływać jedynie na fakt skazania wyrokiem skazującym, w takich przypadkach niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany, i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego". Stanowisko zawarte w powyższym orzeczeniu jest tym bardziej zasadne, iż rozdział XXXV kodeksu karnego, w którym spenalizowano przestępstwa przeciwko mieniu, wymienia dość obszerny katalog tych przestępstw. Na przykład w przepisie art. 293 k.k. zostało spenalizowane przestępstwo paserstwa komputerowego. Nie sposób jest uznać, iż osoba posiadająca w komputerze "pirackie" oprogramowanie przestaje dawać gwarancję przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie jej bezpiecznego używania. Dlatego też niezbędnym staje się zbadanie okoliczności podmiotowych i przedmiotowych popełnionego przestępstwa.
Zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny, jak i organy administracji zaniechały przeprowadzenia dowodu z akt sprawy karnej przeciwko A. G. (sygn. akt [...]), zawisłej przed Sądem Rejonowym dla W. - [...], III Wydział [...]. Przeprowadzenie tego dowodu miało bowiem zasadniczy wpływ na ustalenie stanu faktycznego sprawy i jej rozstrzygnięcie. Rozpoznając sprawę A. G. Wojewódzki Sąd Administracyjny pominął okoliczności, w jakich skarżący dopuścił się popełnienia zarzuconego mu czyn, zarówno od strony podmiotowej jak i przedmiotowej. Skarżący wskazał, iż padł ofiarą oszustwa. Okoliczność ta znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym akt wspomnianej sprawy. Przyznał się do popełnienia zarzuconego mu czynu i dobrowolnie poddał się odpowiedzialności karnej, gdyż takie rozwiązanie było dla niego w owym czasie najmniej uciążliwe. W prowadzonym w niniejszej sprawie postępowaniu powinien zatem zostać przeprowadzony dowód z akt sprawy karnej przeciwko A. G. (sygn. akt [...]. Przeprowadzenie tego dowodu miało bowiem zasadniczy wpływ na ustalenie stanu faktycznego sprawy i jej rozstrzygnięcie. Obowiązek taki wynika z dyspozycji przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd ma obowiązek przeprowadzić dowód z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Na s. 7 uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia Sąd stwierdził, iż "za chybione należy uznać powoływanie się na jego dotychczasową dobrą opinię, jak również na postawę w postępowaniu karnym, wyrażająca się miedzy innymi w powiadomieniu organów o popełnionym przez siebie przestępstwie. Z tego samego względu za niepoparte żadnymi dowodami należy uznać zawarte w skardze twierdzenia, że przypisane przestępstwo popełnił on nieumyślnie." Przedstawione stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uprawnia twierdzenie, iż skarżący został pozbawiony możliwości wszechstronnego wyjaśnienia swojej sprawy. Zarówno w toku postępowania administracyjnego, jak i w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, skarżący wnosił o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z akt wskazanej wyżej sprawy karnej. Sąd zaniechał przeprowadzenia tego dowodu, jednocześnie wskazując, iż twierdzenia skarżącego odnośnie przedmiotowego postępowania karnego nie są poparte żadnymi dowodami. Takie stanowisko niewątpliwie narusza podmiotowe prawa skarżącego do należytego rozpoznania jego sprawy przez Sąd.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie oraz o zasądzenie na rzecz Komendanta Głównego Policji kosztów postępowania według norm przepisanych. Podniesiono w szczególności, że organ administracji podziela w całości interpretację przepisów prawa zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem według art. 183 § 1 ustawy - p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, określenia, jaką postać miało to naruszenie, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej, usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko - radcowskim (art. 175 § 1 - 3 p.p.s.a). Opiera się on na założeniu, że powierzenie czynności sporządzenia skargi kasacyjnej wykwalifikowanym prawnikom zapewni jej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający Sądowi II instancji dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia.
Złożona w rozpatrywanej sprawie skarga kasacyjna, choć formalnie odpowiada przedstawionym wymogom, to jednak podniesionych w niej zarzutów nie można uznać za usprawiedliwione.
Pierwszy z zarzutów dotyczący błędnej wykładni art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jest chybiony. Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 roku o broni i amunicji właściwy organ policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 cyt. wyżej ustawy. Zastosowanie przez organ policji powołanego przepisu i cofnięcie pozwolenia na broń jest zatem obligatoryjne w każdym przypadku, gdy strona należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Jedną z takich kategorii osób są osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności zaś skazanych prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z literalnego brzmienia cytowanego przepisu wynika w sposób oczywisty, że ma on przede wszystkim zastosowanie do osób skazanych za którekolwiek z przestępstw wskazanych w tym przepisie. Fakt skazania skarżącego prawomocnym wyrokiem za przestępstwo określone w art. 291 § 1 k.k., tj. za przestępstwo przeciwko mieniu jest bezsporny. Tym samym organy administracyjne miały obowiązek zaliczyć go do kategorii osób, którym nie wydaje się pozwolenia na broń, a jeżeli już je posiadają, to należy je im cofnąć (art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy). Zgodzić się należy z Sądem I instancji, że to sam ustawodawca przesądził w treści przepisu art. 15 ust. 2 pkt 6 cyt. ustawy, że osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu z mocy samej ustawy należy do grona osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Tej kwalifikacji prawnej nie są w stanie zmienić opinie członków środowiska, w którym żyje skarżący, że jest on osobą na wskroś prawą i godną zaufania, jak i jego postawa w procesie karnym.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego jest to domniemanie niewzruszalne, co oznacza, że podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia przepisów postępowania także nie mają usprawiedliwionych podstaw, ponieważ okoliczności, których istnienia chciałby dowieść skarżący są bez znaczenia dla stanu faktycznego sprawy, a co za tym idzie pozostają bez wpływu na wynik sprawy. Odnośnie powołanego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. NSA pragnie dodatkowo przypomnieć, że zgodnie z regułą obowiązującą w postępowaniu sądowoadministracyjnym Sąd rozpoznaje i rozstrzyga sprawę na podstawie akt sprawy przedstawionych przez organ administracji publicznej. Przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów jest zatem wyjątkiem dopuszczalnym tylko w przypadku, gdy ustalenia stanu faktycznego w zakresie przesądzającym o prawidłowości rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu administracji budzą wątpliwości. W rozpoznawanej sprawie wątpliwości takich nie było i nie ma, a zatem nie było potrzeby przeprowadzania żadnego uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu wnioskowanego przez skarżącego.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niemającą usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na zasadzie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 1 zd. 1 p.p.s.a. Ten ostatni przepis stanowi, że do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, ponieważ Komendant Główny Policji był reprezentowany przez swego pracownika, niebędącego ani adwokatem, ani radcą prawnym (art. 35 § 2 p.p.s.a.). Zatem wniosek o zasądzenie na rzecz Komendanta Głównego Policji kosztów postępowania według norm przepisanych nie mógł być uwzględniony, ponieważ strona nie wykazała, że poniosła jakiekolwiek koszty wymienione w art. 205 § 1 zd. 1, zaś w polskim systemie nie ma prawnym przepisów, które określałyby stawki minimalne za prowadzenie sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym przez nieprofesjonalnego pełnomocnika.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło