I FSK 785/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Zając po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej spółki A [Spółka jawna w W.] od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 marca 2006 r., o sygn. akt I SA/Gl 248/06 w sprawie ze skargi spółki A na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia [...] grudnia 2005 r. [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia oddalić skargę kasacyjną. Przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Gl 248/06, mocą którego odrzucono skargę spółki A [spółka jawna w W.] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia [...] grudnia 2005 r., Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług. W motywach postanowienia Sąd opisał stan sprawy. Wskazał, że na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 lutego 2006 r. wezwano pełnomocnika strony skarżącej, doradcę podatkowego A. M., do uiszczenia wpisu od skargi oraz do uzupełnienia braków formalnych tejże skargi przez złożenie pełnomocnictwa procesowego lub jego odpisu z dnia 3 stycznia 2006 r. oraz dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie do podpisania pełnomocnictwa (wyciąg z rejestru sądowego) – wszystko to w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie doręczono pełnomocnikowi w dniu 27 lutego 2006 r. Wymagany wpis uiszczony został w zakreślonym terminie, natomiast pozostałe braki formalne skargi nie zostały uzupełnione. Sąd pierwszej instancji przytoczył treść art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 46 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej: u.p.p.s.a. i stwierdził, że skarga, jako pismo procesowe, czynić powinna zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma w postępowaniu sądowym (art. 57 § 1 u.p.p.s.a.), a brak pełnomocnictwa jest niewątpliwie brakiem formalnym skargi, którego nie uzupełnienie w terminie skutkuje odrzuceniem skargi. W ocenie Sądu brakiem formalnym skargi jest również nie złożenie dokumentu potwierdzającego upoważnienie do podpisania pełnomocnictw. Sąd zwrócił uwagę, że stroną skarżącą jest spółka jawna, a zgodnie z art. 30 § 1 ustawy z dnia 30 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) umowa spółki jawnej może przewidywać, że wspólnik jest pozbawiony prawa reprezentowania spółki albo że jest uprawniony do jej reprezentowania tylko łącznie z innym wspólnikiem lub prokurentem, dlatego też zapis w rejestrze sądowym obrazuje sposób reprezentacji w danej spółce i pozwala na dokonanie oceny, czy dana osoba posiada umocowanie do reprezentowania spółki. Skargą kasacyjną od powyższego postanowienia pełnomocnik spółki, działając w oparciu o art. 173 § 1 i 2 oraz art. 177 § 1 u.p.p.s.a., zaskarżył rozstrzygnięcie Sądu w całości, zarzucając mu, na podstawie art. 174 pkt 2) u.p.ps.a., naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1) naruszenie art. 37 § 1 u.p.p.s.a. poprzez przyjęcie przez Sąd stanu faktycznego, z którego wynika, że pełnomocnik nie dołączył do akt sprawy pełnomocnictwa z podpisem mocodawcy przy dokonaniu pierwszej czynności procesowej; 2) naruszenie art. 47 § 1 u.p.p.s.a. poprzez przyjęcie przez Sąd stanu faktycznego, z którego wynika, że pełnomocnik nie dołączył do pisma z dnia 3 marca 2006 r. załączników – oryginału pełnomocnictwa oraz wyciągu z rejestru sądowego, dotyczących wezwania z dnia 22 lutego 2006 r., sygn. akt I SA/Gl 248/06; 3) naruszenie art. 49 § 2 u.p.p.s.a. poprzez przyjęcie przez Sąd stanu faktycznego, z którego wynika, że strona za pośrednictwem pełnomocnika nie uzupełniła pisma na wezwanie Sądu z dnia 22 lutego 2006 r., sygn. akt I SA/Gl 248/06; 4) naruszenie art. 49 § 3 u.p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że skarga spółki uzupełniona pismem pełnomocnika z dnia 3 marca 2006 r., którym uzupełniono jej braki formalne, nie wywołuje skutków od dnia jej wniesienia; 5) naruszenie art. 58 § 1 pkt 3) w związku z art. 58 § 3 u.p.p.s.a. poprzez odrzucenie przez Sąd skargi strony, mimo uzupełnienia przez nią w terminie, za pośrednictwem pełnomocnika, jej braków formalnych pismem z dnia 3 marca 2006 r.; 6) naruszenie art. 141 § 4 u.p.p.s.a. poprzez brak wskazania przez Sąd w uzasadnieniu postanowienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia. W tym stanie rzeczy wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zwrot kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Uzasadniając zarzuty autor skargi kasacyjnej wskazał, że w dniu 11 stycznia 2006 r. pełnomocnik skarżącej złożył oryginał pełnomocnictwa z dnia 3 stycznia 2006 r. osobiście w Izbie Skarbowej. Ponadto podniesiono, że w odpowiedzi na wezwanie z dnia 22 lutego 2006 r. do uzupełnienia braków formalnych skarg w sprawach o sygnaturach: I SA/GL 246/06, I SA/GL 247/06, I SA/GL 248/06 oraz I SA 249/06, w dniu 3 marca 2006 r. pełnomocnik skarżącej przesłał do Sądu pismo, w którym powołano się na wszystkie powyższe sygnatury (jednakowoż omyłkowo wygenerowanym przez program edytorski jednym numerem sygnatury cztery razy, zamiast czteroma różnymi). Wraz z pismem przesłano oryginał pełnomocnictwa z dnia 3 stycznia 2006 r. oraz potwierdzoną notarialnie za zgodność z oryginałem kopię odpisu z KRS, jak również poinformowano o uiszczeniu wpisów od skarg w poszczególnych sprawach. W ocenie skarżącej u podstaw zaskarżonego postanowienia stanął błędnie ustalony stan faktyczny, gdyż Sąd uznał, że pismem z dnia 3 marca 2006 r. pełnomocnik uzupełnił braki formalne tylko jednej skargi, bowiem przesłał tylko jeden oryginał pełnomocnictwa oraz jedną kopię odpisu z KRS. Tymczasem Sąd nie wziął pod uwagę, że pismo przewodnie pełnomocnika skarżącej dotyczyło wszystkich czterech wezwań, podobnie jak załączony do niego oryginał pełnomocnictwa i odpis z KRS, o czym świadczy powołanie się przez pełnomocnika na wszystkie sygnatury akt przedmiotowych spraw. Powyższe dowodzi, że Sąd naruszył art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 u.p.p.s.a., ponieważ odrzucił skargę spółki mimo uzupełnienia przez nią braków. W skardze kasacyjnej wskazano ponadto, że w dniu wydawania zaskarżonego postanowienia Sąd w Gliwicach dysponował co najmniej dwoma oryginałami pełnomocnictw z 3 stycznia 2006 r., z których wynika umocowanie pełnomocnika do reprezentowania skarżącej przed sądami administracyjnymi, a więc w sprawie nie występował brak pełnomocnictwa uniemożliwiający nadanie sprawie dalszego biegu. Wnoszący skargę kasacyjną podniósł także argumenty wskazujące na braki w uzasadnieniu skarżonego postanowienia. W ocenie strony Sąd nie zawarł w uzasadnieniu interpretacji przepisu w odniesieniu do stanu faktycznego, który miał miejsce w sprawie, tj. faktu, że pismo pełnomocnika z dnia 3 marca 2006 r., jak również załączony do niego oryginał pełnomocnictwa oraz kopię odpisu z KRS dotyczyły wszystkich wezwań Sądu z dnia 22 lutego 2006 r. Ponadto Sąd nie wskazał, jaki tok rozumowania doprowadził go do przyjętego rozstrzygnięcia, co doprowadziło do naruszenia art. 144 § 4 w związku z art. 163 § 1 i § 2 oraz art. 166 u.p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Stwierdzić należy na wstępie, że wskazane w dwóch pierwszych punktach zarzuty kasacyjne sformułowane zostały w sposób nieprawidłowy, albowiem przepisy powołane jako podstawa kasacyjna nie mogą być podstawą dla ustalania przez Sąd pierwszej instancji stanu faktycznego. Art. 37 § 1 oraz 47 § 1 u.p.p.s.a. regulują kwestie czysto procesowe, związane z działaniem pełnomocnika oraz prawidłowym sposobem wnoszenia pism w postępowaniu sądowym, dlatego błędnie podnosi autor skargi kasacyjnej, że do naruszenia przepisów doszło "poprzez przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stanu faktycznego, z którego wynika, że pełnomocnik nie dołączył do akt sprawy pełnomocnictwa/załączników..." Bez względu na niefortunne sformułowanie podstaw kasacyjnych na uwzględnienie nie zasługuje zarzut naruszenia art. 37 § 1 u.p.p.s.a. Stosownie do powołanego przepisu pełnomocnik strony obowiązany jest dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa przy pierwszej czynności procesowej. Z brzmienia tego przepisu wynika, że ze wskazanego obowiązku nie zwalnia umocowanie pełnomocnika w toku postępowania przed organami administracyjnymi. Co więcej, w sytuacji gdy przed Sądem toczy się kilka tożsamych spraw tego samego skarżącego, reprezentowanego przez tego samego pełnomocnika, do akt sądowych każdej ze spraw należy dołączyć jeden z dokumentów wymienionych w omawianym przepisie i obowiązkowi temu nie czyni zadość przedłożenie jednego tylko pełnomocnictwa, chociażby w piśmie przewodnim wskazano na sygnatury innych spraw, zawisłych przed danym sądem. Ze znajdującego się w aktach sprawy Sądu pierwszej instancji kopii pisma przewodniego z dnia 22 lutego 2005 r. (karta nr 19) bezspornie wynika, że reprezentujący stronę pełnomocnik otrzymał 4 odrębne wezwania do uzupełnienia braków formalnych skarg, jak również do uiszczenia wpisów sądowych w sprawach o sygn. od I SA/Gl 246/06 do I SA/Gl 249/06. W wezwaniu został prawidłowo pouczony o konsekwencjach niewypełnienia wezwania w terminie 7 dni od jego otrzymania. Ponieważ wezwanie było prawidłowe, a w odpowiedzi na nie wraz z pismem z dnia 3 marca 2006 r. nadesłano tylko jedną kopię oryginału pełnomocnictwa z dnia 3 stycznia 2005 r. oraz jedną kopię odpisu z KRS, Sąd słusznie uznał, że przedłożona dokumentacja dotyczy tylko jednej z rozpoznawanych spraw skarżącej spółki (tym bardziej, że w piśmie przewodnim wskazano tylko jedną sygnaturę, czego wnoszący skargę kasacyjną nie kwestionuje). Powyższe działanie pełnomocnika uznać należało za niewypełnienie obowiązku przewidzianego w art. 37 § 1 u.p.p.s.a. w zakresie braku nadesłania pełnomocnictwa. Z podobnych względów nie można uwzględnić drugiego z postawionych zarzutów, a mianowicie naruszenia przez Sąd art. 47 § 1 u.p.p.s.a. W świetle tego przepisu do pisma należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Oznacza to, że obowiązkiem strony w przypadku niezłożenia w sądzie oryginału załącznika jest przedłożenie odpowiedniej liczby odpisów do akt sądowych. Obowiązek ten dotyczy wyłącznie załączników, które nie zostały w sądzie złożone w oryginale. W niniejszej sprawie sam pełnomocnik twierdzi, że do pisma z dnia 3 marca 2006 r. załączono jeden oryginał pełnomocnictwa procesowego oraz jedną kopię odpisu z KRS. Dlatego stwierdzić należy, że w odniesieniu do tych dokumentów wezwanie Sądu było zasadne. Zastosowania w omawianej sprawie nie znajduje art. 49 § 2 u.p.p.s.a., gdyż przedmiotowym pismem, którego braków nie uzupełniono na wezwanie Sądu, jest skarga, a skutki jej nieuzupełnienia w terminie reguluje art. 58 § 1 pkt 3 ustawy, który ma charakter przepisu szczególnego. Ponieważ jak wskazano powyżej skarga nie została uzupełniona w terminie, Sąd prawidłowo ją odrzucił stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 u.p.p.s.a. Tym samym nie sposób przyjąć, że doszło do naruszenia art. 49 § 3 omawianej ustawy. Pismo nie zostało prawidłowo uzupełnione, więc nie można mówić o wywołaniu przez nie jakichkolwiek skutków. Przechodząc do ostatniego z podniesionych zarzutów naruszenia art. 141 § 4 u.p.p.s.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu skarżonego postanowienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia zauważyć należy, że istotnie motywy rozstrzygnięcia przez Sąd pierwszej instancji nie zostały przedstawione w sposób wyczerpujący. Zastosowane jako podstawa rozstrzygnięcia przepisy u.p.p.s.a. przytoczono jedynie, nie dokonując powiązania ich z zaistniałymi w stanie faktami, mającymi kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Przede wszystkim w uzasadnieniu Sąd nie wspomniał o piśmie z dnia 3 marca 2006 r., na które powołuje się pełnomocnik strony skarżącej, a który to dokument był bez wątpienia ważnym elementem, mającym wpływ na podjęte przez Sąd rozstrzygnięcie. Niemniej jednak Sąd słusznie odrzucił skargę, biorąc za podstawę art. 58 § 1 pkt 3 u.p.p.s.a., dlatego uznać należy, że mimo niepełnego uzasadnienia zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu. Mając na względzie powyższe ustalenia tutejszy Sąd, działając w oparciu o art. 184 oraz przy zastosowaniu art. 182 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił oddalić skargę kasacyjną.