II SA/Kr 142/04
WyrokWSA w Krakowie2007-02-08
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Ewa Rynczak, Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo nakazał inwestorowi doprowadzenie przebudowanego dachu garażu do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem budowlanym, mimo że inwestor twierdził, iż zmiana nie narusza przepisów prawa i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dowodowego. Organy nie ustaliły jednoznacznie, czy obecna forma dachu jest sprzeczna z prawem i z jakimi konkretnie przepisami, nie oceniły opinii Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych jako dowodu, ani nie wyjaśniły, czy doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem musi oznaczać zgodność z projektem, czy też może nastąpić w inny sposób. Nakazanie zgodności z projektem musi być poprzedzone ustaleniem zgodności z prawem.Stan faktyczny
Inwestorzy M. i R. P. dokonali przebudowy dachu garażu, odbiegając od zatwierdzonego projektu budowlanego. Sąsiad złożył skargę, twierdząc, że zmiana dachu zasłania widok z okna jego budynku. Organy nadzoru budowlanego nakazały inwestorom doprowadzenie dachu do formy ustalonej w projekcie, powołując się na sprzeczność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i negatywną opinię Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych. Inwestorzy zaskarżyli tę decyzję, argumentując, że zmiana nie narusza prawa i że organy nieprawidłowo oceniły dowody oraz nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Zasądził koszty postępowania od organu na rzecz skarżących.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II SA/ Kr 142/ 04 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 lutego 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Ewa Rynczak ( spr. ) WSA Barbara Pasternak Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2007 r. sprawy ze skargi M. P., R. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2003 r., nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania przebudowy dachu garażu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I Instancji, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w na rzecz skarżącej M. P. kwotę 500 ( pięćset ) złotych tytułem uiszczonego wpisu i na rzecz skarżącego R. P. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] 2003 r., znak: [...] na podstawie art. 80 ust. 2 pkt. 1 w związku z art. 83 ust. 1 oraz art. 81 ust. 1 i art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity : Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), a także art. 104 kpa, nakazał M. i R. P., inwestorom budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem, realizowanego na działce nr 194/7 w R. i przyłączami: kablem, wodociągowym i kanalizacji wykonanie takiej przebudowy dachu garażu by doprowadzić go do formy ustalonej w zatwierdzonym projekcie budowlanym do decyzji pozwolenia na budowę z dnia [...] 2001 r. nr [...], wydanej przez Wójta Gminy Z., w terminie do dnia [...] 2003r.
Inspektorat prowadził postępowanie administracyjne w sprawie wznoszonego z odstępstwem od ostatecznej decyzji pozwolenia na budowę Nr [...] z dnia [...] 2001r. wydanej przez Wójta Gminy Z. - budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem na działce nr 194/7 w R. i przyłączami. Powyższa sprawa została wszczęta z wniosku T. W., współwłaściciela sąsiedniej działki nr 195/4 w R., który skarżył się, iż "w czasie realizacji inwestycji wybudowany został garaż niezgodnie z wcześniejszymi uzgodnieniami i zatwierdzonym projektem. Dach garażu podniesiony został o około 2 metry, co spowodowało zasłonięcie widoku z okna jego budynku znajdującego się na wysokości II kondygnacji".
Przeprowadzone w dniu [...] 2002 r. oględziny w obecności stron, potwierdziły, że inwestorzy M. i R. P. dokonali istotnego odstępstwa od ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę zmieniając formę dachu nad garażem oraz kubaturę budynku garażu, a zatem i całej inwestycji. Zatwierdzony do pozwolenia na budowę projekt przewidywał dach nad garażem, czterospadowy, o spadkach 42°. W trakcie realizacji inwestycji dach został zmieniony i wykonany w innej formie. Połać dachowa została załamana kilkakrotnie w kierunku północnym oraz podniesiona przy ścianie budynku mieszkalnego o ok. 1,30 m. Zatwierdzony projekt przewidywał nad garażem poddasze nieużytkowe. Natomiast ze zmian naniesionych przez projektanta wynika, że powodem zmiany dachu jest dążenie inwestorów do uzyskania dodatkowego pomieszczenia na poddaszu. W tym też celu inwestor wykonał w dachu budynku dwa okna połaciowe, jedno na stronę północną, a drugie na stronę wschodnią. Zmiany dokonane w dachu nad garażem projektant odnotował w dzienniku budowy oraz wprowadził zmiany (kolorem czerwonym) w projekcie. Jednakże inwestor nie występował o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę. W trakcie prowadzonego przez Inspektorat postępowania w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego (art. 50 nie ma w tym przypadku zastosowania, gdyż budowa garażu została ukończona), nałożono na inwestorów (postanowieniem nr 132/2002) obowiązek dostarczenia uzgodnienia nowej formy dachu z Dyrekcją Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych w K., a po uzyskaniu pozytywnego tegoż uzgodnienia, dostarczenie opinii odnoszącej się do zrealizowanych odstępstw od zatwierdzonego projektu i pozwolenia na budowę w kontekście zacienienia pokoju na poddaszu w sąsiednim budynku własności T. W.
Inwestor w wykonaniu obowiązku nałożonego postanowieniem dostarczył opracowanie "wykres cienia rzuconego" skonstruowanego metodą linijki słońca MT wykonane przez dr inż. arch. A. Z. (upr. budowl. nr UAN-Upr. 166/86), które wykazuje, iż "istniejąca zmieniona bryła dachu garażu, wybudowanego na dz.nr 194/7, nie wpływa na zmianę czasu nasłonecznienia pokoju na poddaszu budynku sąsiedniego w określonym ustawowo przedziale czasowym (8.00 – 16.00). W tym przedziale czasowym cień rzucony od istniejącego dachu nie przesłania okna pomieszczenia na poddaszu sąsiedniego budynku nr [...] na działce nr 195/4 oraz, że aktualne gabaryty przedmiotowego dachu nie wpływają również na pogorszenie i nie warunkują naturalnego oświetlenia pomieszczenia na poddaszu budynku sąsiedniego na dz. nr 195/4, oraz analizowane zmiany gabarytu (wysokości) dachu nad garażem nie mają wpływu na naturalne oświetlenie światłem dziennym i nasłonecznienie pomieszczenia na poddaszu budynku sąsiedniego, o oknie w elewacji wschodniej".
Wobec powyższego nie zostały naruszone warunki techniczne (§ 13 ust. 1, 2 w związku z § 60) zawarte w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa (Dz.U. z 1995r. Nr 10, poz. 46 ze zm.), obowiązujące w dniu wszczęcia postępowania w nin. sprawie.
Inwestor dostarczył również pismo Dyrekcji Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych z dnia [...] 2003 r. znak: [...], stanowiące żądaną opinię o dokonanych zmianach dachu nad garażem. Obowiązek uzgodnienia realizowanego obiektu z Dyrekcją Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych wynikał z decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nr [...] z dnia [...] 2001 r. dla tej inwestycji. Dokonane zmiany dachu Dyrekcja Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych zaopiniowała negatywnie, ponieważ forma dachu jest obca tradycji budownictwa na tym terenie, nachylenie jednej z połaci jest mniejsze niż 37 °.
W zaistniałej sytuacji konieczne było również wyjaśnienie, czy samowolnie dokonana zmiana dachu nie jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Dostarczony przez Urząd Gminy w Z. plan zagospodarowania przestrzennego (wyciąg) dla terenu obejmującego działkę nr 194/7 w R., zatwierdzony Uchwałą [...] Rady Gminy Z. z dnia [...] 1992r. przewiduje obiekty o wys. 1,5 kondygnacji z dachami dwuspadowymi o kącie nachylenia 45° z tolerancją 10° oraz zakazuje stosowania dachów płaskich, pulpitowych, kopertowych, asymetrycznych.
Mając powyższe na uwadze, organ I instancji ustalił , że wykonany dach z odstępstwem od pozwolenia na budowę, nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich w zakresie przewidzianym w art. 5 ust. 1 pkt. 6 i ust.2 pkt 2b Prawa budowlanego, jednakże jest on sprzeczny z planem zagospodarowania przestrzennego ustalonym dla tego terenu. Bowiem wykonany dach posiada w części środkowej "pulpit", pochylony pod kątem około 20°. Niemożność akceptacji takiego rozwiązania została potwierdzona przez Zespół Jurajskich Parków Krajobrazowych, który sprawuje nadzór nad ochroną krajobrazu na tym terenie. Mimo, iż wniosek T. W. uznaje się za nieuzasadniony, bowiem wyraża subiektywną ocenę zmiany dachu powodującą zasłonięcie widoku z okna jego budynku, to jednak rozpatrując sprawę w oparciu o konkretne przepisy i normy Prawa budowlanego, należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 51 Prawa budowlanego.
W dniu [...] 2003 r. odwołanie od powyższej decyzji wniosła M. P. Odwołująca podniosła, że organy nadzoru budowlanego winny nakazać wykonanie czynności, które bezpośrednio doprowadzą wykonane roboty do stanu zgodnego z prawem (art. 51 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego). Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla gminy Z. kąt nachylenia dachu winien mieścić się między 37° a 42°. Tymczasem organ I instancji przyjął, że "połać dachu została złamana kilkakrotnie" w sposób sprzeczny z planem miejscowym, który przewiduje zakaz stosowania dachów płaskich, pulpitowych, kopertowych, asymetrycznych. Połać dachowa to część lub całość górnej powierzchni pokrycia dachowego, niezależnie od załamania, zatem kąt nachylenia przedmiotowej połaci winien być liczony jako całość, nie zaś jej fragmenty w poszczególnych załamaniach. Połać dachowa garażu nie jest dachem pulpitowym. Zdaniem odwołującej doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem nie oznacza jedynie doprowadzenia do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem . Gdyby intencją ustawodawcy było "doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z projektem", to zrezygnowałby z zapisu o doprowadzeniu wykonanych robót do "stanu zgodnego z prawem". Zdaniem odwołującej organ naruszył przepisy art. 7 kpa i art. 77 kpa oraz art. 101 k.p.a. , gdyż nie ustosunkował się formie przepisanej do wniosku strony o zawieszenie postępowania, ograniczając się jedynie do stwierdzenia "brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o zawieszenie postępowania". Organ I instancji przyjął błędną kwalifikację stanu faktycznego w sprawie w stosunku do norm prawa powszechnie obowiązującego. Organ winien był rozważyć, czy odstępstwa mają charakter istotny i czy nie mieszczą się jednak w granicach prawa.
W dniu [...] 2003 r. odwołanie od powyższej decyzji organu I instancji wniósł również T. W. Odwołujący wniósł o sprostowanie nieprawdziwych i sprzecznych ze stanem faktycznym i prawnym faktów ustalonych przez organ I instancji oraz o skrócenie terminu wykonania decyzji. Odwołujący zarzucił, że nie podnosił kwestii zaciemnienia pokoju na poddaszu jego budynku, co wynika z opinii inż. R. C. zamieszczonej w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2002 r. i służyło to matactwu w sprawie. Odwołujący zarzucił też , że dach garażu podniesiono o około 2 m, co spowodowało zasłonięcie widoku z okna jego budynku znajdującego się na wysokości II kondygnacji. Odniósł się również do kompetencji zawodowych inspektora nadzoru budowlanego. Inwestor nie występował o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę, to wbrew obowiązującemu prawu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podjął próbę zalegalizowania samowoli budowlanej, gdyż w postanowieniu z dnia [...] 2002 r. rozpoczął próbę usankcjonowania samowoli budowlanej poprzez zbieranie opinii. Odwołujący zarzucił też, że organy administracji przeciągają sprawę i wniósł o utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy i o skrócenie terminu jej wykonania przez inwestorów .
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] 2003 r. znak: [...] na podstawie art. 138 §1 pkt 2 oraz 104 kpa i art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku i orzekł termin wykonania robót budowlanych do dnia [...] 2004 r., w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że wobec ustalonych przez organ I instancji okoliczności nie ma możliwości zalegalizowania kształtu dachu przedmiotowego garażu w obecnie istniejącym kształcie. Dlatego też, aby przedmiotowy obiekt był zgodny z obowiązującymi przepisami w ocenie organu odwoławczego, za właściwą należy uznać decyzję organu I instancji wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane nakazującą inwestorom doprowadzenie przedmiotowego obiektu do formy określonej w pozwoleniu na budowę. Jedyną bowiem możliwością doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem jest przywrócenie wykonanych odstępstw do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem budowlanym.
Skargę wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w dniu [...] 2004 r. wnieśli M. i R. P. Podali, że otrzymali pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego z garażem na działce nr 194/7 z dnia [...] 2001 r. wydane przez Wójta Gminy Z. Dokonali niewielkiej zmiany połaci dachowej i Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na nich obowiązek dostarczenia opinii (uzgodnień) zmienionej formy dachu. Negatywna opinia Dyrektora Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych (jako innego organu) w myśl art. 106 kpa powinna być wydana w formie postanowienia, na które służy stronie zażalenie, lub w formie zaświadczenia, na które również przysługuje zażalenie – art. 217 kpa, 219 kpa. W niniejszej sprawie skarżący zostali pozbawieni możliwości kontroli instancyjnej tego stanowiska. Tymczasem zdaniem skarżących stanowisko Parku Krajobrazowego narusza przepis art. 13a ust. 1 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody, gdyż zgodnie z tym przepisem, plan ochrony sporządza się i realizuje dla obszaru objętego ochroną, a nie dla otuliny, a zatem brak było podstaw do formułowania wymogów i realizowania ochrony dla terenów położonych poza obszarem parku krajobrazowego, leżącego w jego otulinie. Powołanie się w opinii Parków Krajobrazowych na Rozporządzenie nr [...] Wojewody z dnia [...] 1997 r. w sprawie ochrony Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych, pozostaje w sprzeczności z przepisem ustawy o ochronie przyrody i nie może stanowić podstawy prawa materialnego, gdyż jest przepisem niższego rzędu. Po nowelizacji ustawy o ochronie przyrody z dnia 7 grudnia 2000 r. plany ochrony tworzy się tylko dla obszarów parków, a nie otulin, jak poprzednio. Organ I instancji naruszył art. 101 kpa – gdyż nie ustosunkował się do wniosku strony o zawieszenie postępowania w formie wydania postanowienia, na które służy zażalenie, tylko w uzasadnieniu decyzji stwierdził: "brak podstaw do uwzględnienia wniosku". Organ I instancji naruszył art. 7, art. 77 kpa gdyż niewłaściwe zinterpretował zgromadzony materiał w sprawie i przyjął błędnie stan faktyczny w stosunku do norm prawa powszechnie obowiązujących. Organ nie ustalił, czy są to istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu i czy mieszczą się one w granicach prawa. Organ nadzoru budowlanego naruszył art. 51 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego, gdyż powinien był nakazać wykonanie czynności, które bezpośrednio doprowadzą do stanu zgodnego z prawem. Skarżący przytoczyli też swoje uwagi dotyczące dachu, że kąt nachylenia przedmiotowej połaci dachu winien być liczony jako całość, nie zaś jej fragmenty między poszczególnymi załamaniami i dach ich nie jest dachem pulpitowym. Organy obu instancji istotnie naruszyły przepisy prawa procesowego, art. 7, art. 77, art. 101, art. 106, art. 219 kpa oraz materialnego tj. art. 13a ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody, art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] 2003 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm. , zwanej dalej ustawą o p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Orzekanie , w myśl art.135 p.p.s.a., następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego , w której został wydany akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Wnikliwa analiza postępowania administracyjnego, jakie toczyło się w niniejszej sprawie przed organami obu instancji prowadzi do wniosku, że kontrolowane postępowanie administracyjne dotknięte jest wadami postępowania na tyle istotnymi, że musiały one prowadzić do wyeliminowania obu decyzji z obrotu prawnego.
Z przepisu art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27.03.2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz.U. 2003r., Nr 80, poz.718) – która weszła w życie 11.07.2003r., wynika że do spraw wszczętych przed wejściem w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe, z zastrzeżeniem ust. 2. Ustęp 2- nie dotyczy niniejszej sprawy.
W niniejszej sprawie decyzja organu Instancji została wydana [...] 2003r., a II instancji [...] 2003r., wobec tego miały zastosowanie przepisy ustawy prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym sprzed zmiany dokonanej ustawą z dnia 27.03.2003r.
Materialnoprawną podstawą decyzji obu organów był przepis art. 51 ust.1 pkt 2 i ust.4 w związku z art. 50 ust.1 pkt 3 Prawo budowlane (Dz. U. 2000r., Nr, poz. 1126 ze zm.).
Stosownie do treści art.51 ust.1 pkt 2 – przed upływem terminu, o którym mowa w art.50 ust.4, właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonywania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin wykonania tych czynności.
Ustęp 4 art. 51 stanowił, że przepisy ust.1-3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art.48 (dot. rozbiórki) zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art.50 ust.1.
W myśl art. 50 ust.1 cytowanej ustawy, w przypadkach innych niż określone w art.48 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych:
1. bez wymaganego pozwolenia albo zgłoszenia lub
2. w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska lub
3. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź w przepisach.
Urząd Gminy w Z. przesłał do organu I instancji pismo przewodnie z dnia [...] 2003r. dołączając do niego wyrys z aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wraz z opisem i ustaleniami szczegółowymi
( k.78 – 82).Dokumenty te są niepełne.
I tak, po pierwsze fragment wyrysu planu z granicami przedmiotowej działki inwestorów o nr 194/7 położonej w R. obrysowany jest trzema różnymi kolorami, z podaniem, że:
- kolor żółty – dotyczy obszaru 03 MN/MR/U,
- kolor pomarańczowy – dotyczy 05 MN/U,
- a kolor zielony – dotyczy 08 U/M.
Oznacza to, że przedmiotowa działka położona jest w trzech obszarach. Z rysunku planu i tekstu planu wynika, że dla obszaru 03 MN /MR/U, na którym położona jest działka skarżących (oznaczona kolorem żółtym), nie przewidziano ograniczeń co do formy dachów ale odwołuje się tu plan do obszaru 02 MR/MN/U, a w tym obszarze dla dachów nie przewidziano określonej formy.
Po drugie jak wynika z fragmentów kserokopii ustaleń szczegółowych planu zagospodarowania dla wsi R. i zasad zagospodarowania terenu (k.80-81) uwarunkowania wynikające z położenia w ustalonych obszarach są następujące:
1. obszar oznaczony kolorem żółtym (03 MN/MR/U) – przeznaczony jest do zabudowy jednorodzinnej, zagrodowej i usług
2. obszar oznaczony kolorem pomarańczowym (05 MN/U) – przeznaczony jest również do zabudowy jednorodzinnej i usług . W obu wyżej wymienionych obszarach nie ma mowy o dachach.
3. obszar oznaczony kolorem zielonym (08 U/M) – przeznaczony jest na usługi i mieszkalnictwo i w tym obszarze podano, że wysokość obiektów może przewidywać do 1,5 kondygnacji, z dachami dwuspadowymi, o kącie nachylenia 45° z tolerancją 10°.
Pozostałe informacje w części zasad zagospodarowania – nie dotyczą niniejszej sprawy.
Do wyrysu z aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania Gminy Z. z dnia [...] 1992 r. dot. działki Nr 194/7 w R. (k.82), został też dołączony fragment tekstu (2 strony kserokopii maszynopisu) zawierający prawdopodobnie zaznaczone generalne ustalenia planu, ale ten dokument nie jest opisany i nie potwierdzony za zgodność z oryginałem. Z fragmentu tego tekstu wynika, że zakazuje się stosowania dachów płaskich, pulpitowych, kopertowych i asymetrycznych ( k.78), ale tego z całą pewnością stwierdzić nie można, skoro nie jest on potwierdzony za zgodność.
W aktach administracyjnych znajduje się decyzja WZiZT wydana [...] 2001r. przez Wójta Gminy Z. (k.46- bez załącznika graficznego) dla inwestorów i w punkcie I tej decyzji podano, że projektowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uznanego uchwałą Nr [...] Rady Gminy Z. dnia [...] 92r. w sprawie miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy Z. ( Dz. Urz. Wkr. Nr 7 poz. 51 z dnia [...] 1992r.) – 03 MR/MN/U (obszar zaznaczony na k. 82 kolorem żółtym) oraz że zakazuje się stosowania dachów płaskich, pulpitowych, kopertowych i asymetrycznych.
W związku z powyższym organ w pierwszej kolejności musi ustalić w jakim obszarze planu zagospodarowania przestrzennego leży przedmiotowy budynek inwestorów i czy obowiązuje w nim jakiś rodzaj dachu, zgodnie z wypisem i wyrysem z planu , biorąc pod uwagę wydaną decyzję WZiZT .
Organy nie wyjaśniły co to jest dach pulpitowy i dlaczego taka forma dachu nie może być akceptowana na przedmiotowym budynku. Organy również nie dokonały oceny opinii Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych z dnia [...] 2003 r., jeżeli ta opinia była konieczna. Opinia tegoż Parku jest jednym z dowodów i podlega ocenie. W związku z tym, oprócz położenia działki inwestorów w konkretnym obszarze objętym planem zagospodarowania przestrzennego, należy ustalić czy ograniczenia, na które powołuje się Jurajski Park Krajobrazowy dotyczą tylko strefy krajobrazowej czy też dotyczą otuliny i czy ewentualne ograniczenia obowiązujące w strefie krajobrazowej odnoszą się do otuliny, czy też nie.
Zgodnie z Rozporządzeniem Wojewody Nr [...], z dnia [...] 1997r. w sprawie Jurajskich Parków Krajobrazowych w województwie k. ( Dz.Urz. Nr 18, poz.113) wydanym na podstawie art. 24 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 16.10.1991r. o ochronie przyrody ( Dz.U. Nr 114, poz. 492 ze zm.) w załączniku Nr 2 pkt II znajduje się tytuł: ograniczenia, zakazy i nakazy obowiązujące w Zespole Jurajskich Parków Krajobrazowych w woj. K. i w punkcie 3 dot. zakazów w parkach krajobrazowych i otulinie odnośnie obiektów nakazuje się: "obiekty mieszkalne i usługowe, w tym obiekty turystyczne z bazą noclegową należy realizować zgodnie z wytycznymi architektonicznymi, nawiązującymi do regionu i krajobrazu". Rozporządzenie to nic więcej nie mówi na temat formy dachów.
Należy również wyjaśnić czy było konieczne w ogóle uzgodnienie kształtu dachu z Zespołem Jurajskich Parków Krajobrazowych i jaki ewentualnie charakter ma to uzgodnienie w kontekście Rozporządzenia Nr [...] Wojewody o z dnia [...] 1997r.
Organy nie ustaliły też czy zmiana formy jednej połaci dachu z podniesieniem go jest istotnym odstępstwem. Organ nie stwierdził też jak należy liczyć kąt nachylenia dachu.
Organy żadnych ustaleń w oparciu o konkretne dowody na ten temat nie poczyniły. Ustaliły tylko, że istotne odstępstwa są sprzeczne z projektem, ale nie ustaliły czy te istotne odstępstwa są sprzeczne też z prawem, w myśl art. 51 ust.1 pkt 2 Prawo budowlane z 1994r. Przepis art. 51 ust.1 pkt 2 wyżej cyt. wymaga doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem (co nie musi w każdym przypadku odstępstw od zatwierdzonego projektu oznaczać obowiązku doprowadzenia do zgodności z tymże projektem). Organy ustaliły, że inwestorzy dopuścili się istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu natomiast nie ustaliły, czy odstępstwo to jest odstępstwem od obowiązujących przepisów prawa budowlanego i prawa miejscowego – z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Organ musi ustalić także czy doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem musi polegać na doprowadzeniu do stanu zgodnego z projektem.
Skarżący M. i R. P. zarzucili, że opinia Jurajskiego Zespołu Parków Krajobrazowych powinna być wydana w formie postanowienia. Przepis art.106 § 1 i § 5 k.p.a stanowi, że jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie ), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ. Zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia , na które służy zażalenie. Przepis art. 106 k.p.a. normuje wyłącznie kwestie proceduralne współdziałania z innym organem i sam nie stwarza ani obowiązku jego podejmowania, ani też nie stanowi prawnej podstawy wszczynania czynności mających na celu współdziałanie z innym organem przy wydawaniu decyzji. Trafne jest stanowisko zawarte w tezie wyroku NSA z dnia 27.09.2000r., II SA/Ka 2357/98 (niepubl.), w której stwierdzono, że: "w sytuacji braku wyraźnego przepisu prawa uzależniającego wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ może to nastąpić dopiero na zasadach ogólnych, nie zaś w trybie art.106 § 1 i 5 kpa , w takim wypadku organ nie działa jako organ współkompetentny, nie zajmuje stanowiska w formie postanowienia, lecz wyraża go w drodze opinii, oceny noszącej cechy opinii biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 kpa". Takie samo stanowisko zajął w uzasadnieniach dwóch uchwał NSA (5) z 18.2.2002r., OPK 23/01 ( ONSA 2002r., Nr 3, poz.109, s. 196-198) oraz uchwale NSA (5) z 16.09.2002r., OPK 27/02 (ONSA 2003r, Nr 2, poz. 56 s.175) – por: Komentarz do kpa 8 wydanie B. Adamiak, J. Bartkowski, str. 494. W niniejszej sprawie organ administracyjny nie był zobowiązany do wydania postanowienia w trybie art. 106 k.p.a. , gdyż nie ma przepisu prawa materialnego nakazującego wydanie w tej sprawie takiego postanowienia. W związku z tym zarzut skargi, że organ administracyjny powinien wydać takie postanowienie jest bezzasadny. Natomiast organ winien dokonać oceny tej opinii jako dowodu w sprawie, zgodnie z przepisami kpa.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że decyzja organu była przedwczesna.
Organ nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego i tym samym organy obu instancji naruszyły treść przepisu art.107 kpa oraz przepis prawa materialnego art. 51 ust. 1 pkt. 2 Prawo budowlane 1994r. Organ przy ponownym rozpatrzeniu sprawy musi ustalić czy i dlaczego obecna forma dachu jest sprzeczna z prawem i z jakimi konkretnie przepisami prawa, ponadto ocenić czy stan zgodny z przepisami to stan zgodny z projektem. Nakazanie inwestorowi doprowadzenia do stanu zgodności z projektem musi być poprzedzone ustaleniem, czy będzie to zgodne z przepisami prawa, a także czy jedynym sposobem doprowadzenia do zgodności z przepisami prawa będzie doprowadzenie do stanu zgodnego z projektem, czy też może to nastąpić w inny sposób. Organ powinien też dołączyć do akt załącznik graficzny do decyzji WZiZT, którego nie ma w aktach administracyjnych.
W związku z tym Sąd uznał skargę za zasadną z przyczyn wyżej omówionych.
Stosownie do treści przepisu art.145 § 1 pkt 1 "a", "c" p.p.s.a. ,Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w niniejszej sprawie Sąd stwierdził.
Orzeczenie wydano na zasadzie cyt. wyżej przepisu ustawy .
W punkcie II sentencji wyroku orzeczono na mocy art.152 p.p.s.a.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło