VI SA/Wa 91/07

WyrokWSA w Warszawie2007-03-23

Skład orzekający: Andrzej Czarnecki, Grażyna Śliwińska, Małgorzata Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną jest obligatoryjne, gdy przeciwko posiadaczowi broni toczy się postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu, nawet jeśli nie został on prawomocnie skazany?
Ratio decidendi
Cofnięcie pozwolenia na broń palną jest obligatoryjne, gdy przeciwko posiadaczowi broni toczy się postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu. Sam fakt wszczęcia postępowania karnego o taki czyn, zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, uzasadnia obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co na mocy art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy obliguje organ Policji do cofnięcia pozwolenia. Organ administracyjny nie jest uprawniony do badania zasadności zarzutów karnych ani prawidłowości postępowania karnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową i myśliwską panu K. G. przez Komendanta Głównego Policji, który utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Podstawą cofnięcia pozwolenia było prowadzone przeciwko skarżącemu postępowanie karne o popełnienie przestępstw przeciwko mieniu. Skarżący kwestionował zasadność tej decyzji, argumentując, że organy nie wykazały istnienia uzasadnionej obawy użycia broni i nie przeprowadziły należytego postępowania dowodowego w tym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Asesor WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Krzysztof Wierzbicki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2007 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej i myśliwskiej oddala skargę Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w R. z dnia [...] października 2006 r. cofającą panu K. G. pozwolenie na broń palną bojową oraz myśliwską. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 tekst jednolity ze zm.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.). Podstawę faktyczną zaskarżonej decyzji stanowiło ustalenie przez organ I instancji, że przeciwko stronie prowadzone jest postępowanie karne o popełnienie czynu przeciwko mieniu, obrotowi gospodarczemu i wiarygodności dokumentów tj. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. w zb. z art. 273 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 12 k.k. W tej sprawie Prokuratura Rejonowa w S. wniosła do sądu przeciwko stronie akt oskarżenia z dnia [...] sierpnia 2005 r. Na tej podstawie organ I instancji zaliczył pana K. G. do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a w rezultacie cofnął mu przedmiotowe pozwolenia na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Odwołując się od powyższej decyzji pan K. G. zarzucił organowi I instancji nieprawidłową interpretację oraz niezasadne zastosowanie w jej sprawie przepisów ustawy o broni i amunicji, nie wykazanie istnienia obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6, a jedynie powołanie się na prowadzone postępowanie karne. Podnosił, że to postępowanie jest prowadzone przez jednostkę policji podległą organowi I instancji (Komenda Powiatowa Policji w S.) od 2002 r. i trudno uznać, że dopiero w 2006 r. organ ten dowiedział się o tym postępowaniu, które - według strony - było prowadzone w sposób tendencyjny. Ponadto odwołujący wskazywał na okoliczności tego postępowania karnego, podważając jego zasadność. Podkreślał, że posiada dobrą opinię środowiskową i wykonuje odpowiedzialną pracę. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję organ II instancji stwierdził, że z treści art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wynika, że pozwolenia na broń nie mogą posiadać osoby wzbudzające uzasadnioną obawę możliwości użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności (m.in.) osoby przeciwko którym toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu. Przeciwko stronie toczy się obecnie postępowanie karne o kilka przestępstw, w tym także przeciwko mieniu (art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., tj. oszustwo polegające na doprowadzeniu innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości). Stąd wypełnia określoną w art. 15 ust. 1 pkt 6 przesłankę, ponieważ toczy się przeciwko niej postępowanie karne m.in. o czyn przeciwko mieniu. Z omawianego przepisu wynika, że ustawodawca uznał, iż taka okoliczność uzasadnia określoną w tym przepisie obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jest bezsporne, że strona stoi pod zarzutem popełnienia również tego rodzaju przestępstwa i ten fakt daje podstawę do zaliczenia jej do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że ustawodawca w takich przypadkach nie określił jakiegokolwiek innego sposobu rozstrzygnięcia sprawy, jak tylko cofnięcie pozwolenia na broń. Organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji organu I instancji wskazując, że powoływane przez stronę okoliczności zarzucanych jej czynów objętych aktem oskarżenia zostaną wyjaśnione przez sąd karny. Organ Policji, w ramach postępowania administracyjnego dotyczącego prawa strony do posiadania broni, nie jest uprawniony do wchodzenia w rolę sądu karnego, nie może zatem badać zasadności stwierdzenia strony o jej niewinności. Nie ma też kompetencji do oceny prawidłowości postępowania karnego, w tym zebranych w nim materiałów dowodowych i zastosowanej kwalifikacji prawnej zarzucanych stronie aktem oskarżenia czynów. Z tego względu ocena strony co do możliwości zachowania jej pozwolenia na broń nie jest dowolna. Nie zmienia jej okoliczność, że w miejscu zamieszkania ma ona dobrą opinię oraz jest współwłaścicielem firmy ochroniarskiej. Dyspozycja powołanych wyżej przepisów, stanowiących podstawę materialno - prawną decyzji cofającej pozwolenie na broń, ma bowiem charakter obligatoryjny. Ustawodawca w sprawach, jak rozstrzygana, przyznał bezwzględnie prymat interesowi społecznemu, nakazując cofnięcie prawa do dysponowania bronią palną osobom stojącym pod zarzutem popełnienia przestępstwa przeciwko mieniu. Broń palna nie jest zwykłą rzeczą ze względu na jej ścisły związek ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego, a więc zgodnie z wolą ustawodawcy - mogą ją posiadać tylko takie osoby, co do których obawa zagrożenia takich dóbr nie istnieje lub nie jest uzasadniona. Fakt toczącego się przeciwko stronie postępowania karnego o czyn także przeciwko mieniu nie pozwala zaliczyć strony do takich osób. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pan K. G. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zarzucając im naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 z późn. zm.), które to naruszenie polega na niewłaściwej interpretacji i zastosowaniu, poprzez przyjęcie, że istnieje uzasadniona obawa, że skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego bez przeprowadzenia należytego postępowania w celu ustalenia czy rzeczywiście istnieje takowa obawa oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Wskazywał w uzasadnieniu, że organy administracyjne nie wykazały w postępowaniu, iż w przypadku skarżącego istnieje uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ I instancji nie przeprowadził szczegółowego postępowania, aby zbadać czy zarzucane skarżącemu czyny w postępowaniu karnym mają jakikolwiek związek z użyciem broni czy samym jej posiadaniem. Organy nie badały opinii miejscowej policji czy skarżący kiedykolwiek dopuścił się zachowań, które uzasadniałyby przedmiotową obawę, nie mogą zatem bezpodstawnie stwierdzić, że takowa obawa istnieje. Skarżący nie kwestionował treści art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym orzekający organ Policji ma rzeczywiście obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń osobie, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności taka uzasadniona obawa może m.in. zachodzić, gdy wobec posiadacza broni toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu. Powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2002 r. (sygn. akt III SA 746/02), który stwierdzi, że "w razie jednak gdy sprawca (posiadacz broni) nie został skazany prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwa wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, a jedynie toczy się przeciwko niemu postępowanie karne, powzięcie "uzasadnionej obawy" musi być poprzedzone należycie przeprowadzonym postępowaniem, w toku którego w sposób niebudzący wątpliwości zostanie ustalone, iż skarżący należy do osób, których zachowanie budzi uzasadnione obawy, że mogą broni użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego". Postępowanie takie w przypadku skarżącego nie zostało przeprowadzone przez organy I i II instancji. Wskazywał także na szereg innych orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, gdzie m.in. w wyroku z dnia 13 maja 2005 r. Sąd ten w sprawie (sygn. akt VI SA/Wa 1879/04) uznał, iż "organ musi wyszczególnić, jakie okoliczności wskazują na istnienie uzasadnionej obawy, że osoba może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego". W przypadku skarżącego organy Policji nie wyszczególniły jakie to okoliczności uzasadniają obawę o której mówi ustawa. Zdaniem skarżącego, w świetle zebranego przez organy Policji materiału dowodowego, ograniczonego jedynie do uzyskania informacji o prowadzonym przez Komendę Powiatową Policji w S. przeciwko skarżącemu postępowaniu przygotowawczym [...], brak było podstaw do przyjęcia, iż w stosunku do jego osoby istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Powzięcie "uzasadnionej obawy" musi być poprzedzone należycie przeprowadzonym postępowaniem, w toku którego w sposób niebudzący wątpliwości zostanie ustalone, iż skarżący należy do osób, których zachowanie budzi uzasadnione obawy, że mogą broni użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wnosił o jej oddalenie. W uzasadnieniu podtrzymał dotychczasową argumentację powołując się na fakt skierowania przeciwko stronie aktu oskarżenia o to, że w okresie od dnia [...] października 1998 r. do dnia [...] grudnia 2004 r., jako wspólnik w spółce A. O. i U. D. A. S.A., a następnie członek zarządu S. A. O. A. Sp. z o.o., działając wspólnie i w porozumieniu z A. G. i J. G., a w okresie do dnia [...] lutego 2002 r., także wspólnie i w porozumieniu z A. G., w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wprowadził w błąd Pełnomocnika Rządu do Osób Niepełnosprawnych co do spełnienia przez ten zakład pracy warunków, określonych w art. 28 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych, w zakresie parytetu zatrudnionych osób niepełnosprawnych w ogólniej liczbie zatrudnionych oraz co do warunków pracy w nim panujących, przedstawiając nieprawdziwe informacje w tym zakresie i przedkładając poświadczające nieprawdę w przedmiocie spełnienia przez zakład pracy warunków niezbędnych dla uzyskania statusu zakładu pracy chronionej, w wyniku czego uzyskał decyzję Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] stycznia 1999 r., o nadaniu spółce A. O. i U. D. A. S.A., statusu zakładu pracy chronionej, a następnie decyzję Wojewody M. z dnia [...] grudnia 2003 r. o przedłużeniu w stosunku do ww. spółki na dalszy czas określony - przeniesionego potem decyzją tego samego organu z dnia [...] kwietnia 2002 r. na powstałą z przekształcenia spółki cywilnej w spółkę A. O. A. Sp. z o.o. i w ten sposób doprowadził Skarb Państwa do niekorzystnego rozporządzenia podatku VAT oraz udzielenia nienależnych subwencji i dofinansowań w łącznej kwocie nie mniejszej niż 7 059 514 złotych, tj. o czyn z art. 286 § 1 w zw. z art. 294 § 1 w zw. z art. 271 § 1 w zb. z art. 273 w zw. z art. 11 § 2 i art. 12 ustawy z dnia 6 czerwca 1998 r. Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 z późn. zm.). Dlatego zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6, czyli co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Analiza tych przepisów prowadziła także do wniosku, że już oskarżenie osoby posiadającej pozwolenie na broń lub o popełnienie którekolwiek z przestępstw określonych w ww. przepisie nakazuje uznać ją za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w ww. celu. Zaznaczył, że dla podjęcia decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń na mocy w.w. przepisów nie ma znaczenia okoliczność, że czyn, za który została skazana lub, o który jest podejrzana (albo oskarżona) osoba posiadająca pozwolenie na broń, nie został popełniony z użyciem broni. Podstawową przesłanką cofnięcia pozwolenia jest uzasadniona obawa, że osoba taka może użyć broni w celu określonym w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia, a wynika ona z faktu popełnienia przez nią czynu zabronionego. Z tego względu organ Policji dysponując dowodami potwierdzającymi fakt wszczęcia wobec osoby, posiadającej pozwolenie na broń, postępowania karnego o popełnienie przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu zobligowany jest cofnąć wydane jej pozwolenie, bez przeprowadzania innych czynności dowodowych na okoliczność, czy istnieje w stosunku do niej uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. To sam ustawodawca przesądził o tym, że w stosunku do osób skazanych lub oskarżonych o popełnienie ww. rodzaju przestępstw zachodzi przedmiotowa obawa i z tego powodu nie mogą posiadać pozwolenia na broń. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz. U. 02.153.1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02.153.1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie zaś według kryteriów słusznościowych. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialną podstawę orzekania regulują przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 1999 r., Nr 53, poz. 549 z póź. zm.). Zgodnie z powołanym wyżej przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano należy do osób, o których mowa m.in. w art. 15 ust. 1 pkt 6. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 uznaje, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Na gruncie niniejszego postępowania uzasadnioną obawę o której mowa w ustawie spowodowało skierowanie aktu oskarżenia do sądu, czyli wszczęcie postępowania karnego przeciwko posiadaczowi broni w sytuacji, kiedy zarzuty dotyczą naruszenia porządku prawnego poprzez popełnienie przestępstwa m.in., przeciwko mieniu. W ocenie Sądu zaistnienie jednej z opisanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 przesłanek obliguje organy Policji, zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji do cofnięcia pozwolenia na broń. Zastosowana w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji alternatywa rozłączna w postaci użycia spójnika "albo" obliguje organ do rozważenia czy zachodzi przesłanka cofnięcia pozwolenia na broń w związku z toczącym się postępowaniem karnym o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Zgodnie z zasadami logiki w przypadku zaistnienia pierwszej przesłanki, a więc cofnięcia przez organ pozwolenia na broń w związku z toczącym się przeciwko osobie postępowaniem karnym o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, nie ma możliwości skorzystania z przesłanki opisanej w dalszej części tego przepisu. Sformułowanie art. 18 ust. 1 "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne. Oznacza ono obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1-6. W przypadku skarżącego zaistniała przesłanka przewidziana w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, której brzmienie pozwala na przyjęcie, że osoba wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstw przeciwko mieniu stwarza niebezpieczeństwo użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Rozważania skarżącego na temat okoliczności związanych ze stawianymi mu karnymi zarzutami, w niniejszej sprawie nie mają znaczenia albowiem o jego winie bądź niewinności wyda orzeczenie sąd w toczącej się sprawie karnej. W sprawie, której przedmiotem jest cofnięcie pozwolenia na broń znaczenie ma sam fakt toczącego się postępowania karnego, a ten wątpliwości nie budzi. Dlatego podnoszony przez skarżącego dotychczasowy tryb życia - w tym pozytywna opinia w miejscu zamieszkania - nie mogły mieć wpływu na decyzje organów Policji, bowiem nie zmienia to faktu co do toczącego się przeciwko stronie postępowania karnego. Z tego względu okoliczność ta, brana pod uwagę, ostatecznie nie została uwzględniona przez organ administracji. Wypełnienie przesłanki zaliczenia skarżącego do osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji było wystarczającym argumentem - zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy – do utrzymania decyzji cofającej pozwolenie na broń. Taki pogląd zaprezentował także Naczelny Sad Administracyjny w wyroku z dnia 22 listopada 2006 r. w sprawie II OSK 1366/05 (niepublikowany). Analizując niniejszą sprawę, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie okoliczności mogłyby w świetle art. 145 p.s.a. spowodować uchylenie zaskarżonej przez stronę decyzji. Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło