II FSK 1032/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-11-06
Skład orzekający: Włodzimierz Kubiak, Jacek Brolik, Grażyna Jarmasz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy późniejsze ujawnienie wartości niematerialnych i prawnych (wartości firmy) w ewidencji podatkowej, po miesiącu od przekazania ich do używania, uprawnia do dokonywania odpisów amortyzacyjnych?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przepisy art. 16d ust. 2 i art. 16h ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych tworzą unormowanie pozwalające na wprowadzenie do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych po terminie przekazania ich do używania. Późniejsze ujawnienie wartości niematerialnych i prawnych jest traktowane jako ujawnienie środka trwałego, co uprawnia do odpisów amortyzacyjnych od miesiąca następującego po miesiącu wprowadzenia do właściwej ewidencji. Wykładnia organów podatkowych, ograniczająca to prawo wyłącznie do środków trwałych, została uznana za błędną.Stan faktyczny
Spółka T. Polska sp. z o.o. nabyła w lipcu 2004 r. zorganizowaną część przedsiębiorstwa, w tym prawo wieczystego użytkowania gruntu, budynki, wartości niematerialne i prawne. Wartość nabytych aktywów, oszacowana przez rzeczoznawcę, okazała się różna od wartości na fakturze. Spółka dokonała korekty wartości początkowej i wystąpiła o interpretację podatkową dotyczącą możliwości amortyzacji ujawnionej wartości firmy. Organy podatkowe odmówiły prawa do amortyzacji wartości niematerialnych i prawnych, uznając, że przepisy dotyczą jedynie środków trwałych. WSA uchylił decyzje organów, a NSA oddalił skargę kasacyjną organu podatkowego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Kubiak, Sędziowie: NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), NSA del. Grażyna Jarmasz, Protokolant Paweł Koluch, po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 3857/06 w sprawie ze skargi T. Polska sp. z o.o. w Z na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 26 września 2006 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego oddala skargę kasacyjną.
Objętym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 3857/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną przez T. Sp. z o.o. w Z. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 26 września 2006 r. oraz poprzedzające ją postanowienie Naczelnika Trzeciego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w R. z dnia 3 sierpnia 2006 r.
Z ustaleń przedstawionych przez Sąd I instancji wynika, że pismem z dnia 6 maja 2006 r. spółka złożyła do Naczelnika Trzeciego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w R., wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji w trybie art. 14 a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., zwanej dalej w skrócie: Ordynacja podatkowa). We wniosku spółka wskazała, że w dniu 12 lipca 2004 r. otrzymała od T. M. Sp. z o.o. fakturę na kwotę 94.981.053,65 zł za sprzedaż prawa wieczystego użytkowania gruntu, budynków i budowli posadowionych na tym gruncie, zbiorników wewnątrzzakładowych, sieci technologicznych, środków trwałych należących do grup 3-8, wartości niematerialnych i prawnych (licencje i programy komputerowe) oraz inwestycji rozpoczętych. Zakupione środki trwałe i wartości niematerialne i prawne wprowadzone przez skarżącą do ksiąg w cenie zakupu były amortyzowane zgodnie z przepisami ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm., zwanej dalej: u.p.d.o.p.).
W opinii do sprawozdania finansowego niezależni audytorzy stwierdzili, że dla celów księgowych nabycie to powinno być potraktowane jako zakup zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Zatem, zgodnie z przepisami o rachunkowości (art. 44b i 44d), aktywa te powinny być ujęte w księgach w wartości początkowej zgodnie z ich wartością rynkową lub wartością według niezależnej wyceny. Wobec tego skarżąca zleciła sporządzenie operatu szacunkowego dla określenia wartości nieruchomości, oraz oszacowanie wartości wszystkich zakupionych przez nią środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz środków trwałych w budowie. W operatach szacunkowych stwierdzono, że rzeczywista wartość zakupionych aktywów jest różna od wartości przyjętej w dokumentującej zakup fakturze. W tej sytuacji skarżąca uznała, iż w lipcu 2004 r. dokonała zakupu zorganizowanej części przedsiębiorstwa, wyodrębnionej organizacyjnie i finansowo. Zwróciła się więc o potwierdzenie tego stanowiska w świetle przepisu art. 4a u.p.d.o.p. Dokonała też korekty wartości początkowej zakupionych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych w taki sposób, aby ich wartość odpowiadała wartości rynkowej, oszacowanej przez rzeczoznawcę na moment ich nabycia zgodnie z treścią art. 16g ust. 10 i 12 u.p.d.o.p. Korekta objęła również dokonane już podatkowe odpisy amortyzacyjne i polegała zarówno na zmniejszeniu ich wartości jak i na ich zwiększeniu, w zależności od tego, czy ustalona przez rzeczoznawcę wartość rynkowa okazała się wyższą, czy też niższą od zapłaconej ceny nabycia danego środka. Jednocześnie, zgodnie z art. 16g ust. 2 u.p.d.o.p., skarżąca ustaliła w drodze oszacowania wartość początkową firmy, jako dodatnią różnicę między ceną nabycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa a wartością rynkową składników majątkowych wchodzących w jego skład. Ponieważ w wyniku błędu popełnionego przez skarżącą, w momencie dokonywania przez nią zakupu środków i wartości tworzących zakład, doszło do powstania nieujawnionej wartości niematerialnej w postaci wartości firmy nabytej zorganizowanej części przedsiębiorstwa, skarżąca nie może rozliczyć podatkowych odpisów amortyzacyjnych, przypadających na okres między zakupem a ujawnieniem. W opinii skarżącej, ma ona natomiast pełne prawo do dokonywania tych odpisów od momentu ujawnienia wartości firmy do końca okresu przewidzianego przepisem art. 16m ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. Zdaniem skarżącej, podatkowe odpisy amortyzacyjne dotyczące wartości firmy, jako podlegającej podatkowej amortyzacji na podstawie art. 16b ust. 2 pkt 2a u.p.d.o.p., powinny być dokonywane począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym wartość ta została wprowadzona do ewidencji.
Organ podatkowy I instancji w postanowieniu z dnia 3 sierpnia 2006 r. uznał za prawidłowe stanowisko spółki w zakresie kwalifikacji transakcji dokonanej przez nią w lipcu 2004 r., jako zakupu zorganizowanej części przedsiębiorstwa oraz w części dotyczącej korekty wartości początkowej zakupionych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Natomiast za nieprawidłowe uznał stanowisko skarżącej w części dotyczącej dokonywania podatkowych odpisów amortyzacyjnych dotyczących wartości firmy (wartości niematerialnych i prawnych).
W sprawie podatkowych odpisów amortyzacyjnych dotyczących wartości firmy, organ podatkowy stwierdził, że przepis art. 16h ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. odnosi się jedynie do ujawnionych środków trwałych, pomijając wartości niematerialne i prawne. Zdaniem organu, podatnicy nie mogą wprowadzić do ewidencji ujawnionych wartości niematerialnych i prawnych ani naliczać od nich podatkowych odpisów amortyzacyjnych.
Po rozpatrzeniu odwołania spółki, Dyrektor Izby Skarbowej, decyzją z dnia 26 września 2006 r. odmówił zmiany postanowienia organu I instancji, popierając jego stanowisko i argumentację.
Od powyższej decyzji spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego – 16 d ust. 2 u.p.d.o.p. oraz przepisów postępowania podatkowego określonych w art. 120 i 121 Ordynacji podatkowej. Zdaniem skarżącej, organy podatkowe przywołały przepisy materialne w sposób arbitralny i niezgodny z ich treścią, a działając wbrew regulacjom prawnym naruszyły art. 120 Ordynacji podatkowej oraz art. 121, nie prowadziły bowiem działań w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), uchylił decyzję z dnia 26 września 2006 r. oraz poprzedzające ją postanowienie z dnia 3 sierpnia 2006 r., stwierdzając naruszenie prawa materialnego – 16 d ust. 2 u.p.d.o.p. oraz przepisów postępowania : art. 120, 121 Ordynacji podatkowej.
Sąd w pierwszej kolejności podkreślił, że spór pomiędzy skarżącą a organami podatkowymi dotyczy interpretacji treści przepisu art. 16 d ust. 2 u.p.d.o.p., zdanie drugie. Zdaniem skarżącej, przepis ten odnosi się do "składników majątku", o których mowa w art. 16a - 16c u.p.d.o.p., czyli do wszystkich środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji podatkowej, zaś zdaniem organów podatkowych, art. 16 d ust. 2 zdanie drugie u.p.d.o.p. odnosi się jedynie do środka trwałego, który został w tym zdaniu wymieniony, ponieważ ustawodawca w zdaniu tym nie wymienił "składników majątku", o których mowa w art. 16a - 16c u.p.d.o.p. Zdaniem organów podatkowych, takie rozumienie przepisu art. 16 d ust. 2, znajduje potwierdzenie także w treści przepisu art. 16h ust. 1, który wymienia przypadki, kiedy dokonuje się odpisów amortyzacyjnych. W przepisie tym nie zostały wymienione ujawnione wartości niematerialne i prawne, a w art. 16 h ust. 1 pkt 4 wymienia się tylko ujawnione środki trwałe.
Sąd I nie zaakceptował wykładni zaprezentowanej przez organy podatkowe.
W motywach wyroku wskazano wskazał, że środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne podlegają amortyzacji, jeśli są wykorzystywane w działalności prowadzonej przez podatnika. W przypadku zaprzestania tej działalności, składniki majątku, służące tej działalności stają się wartościami nieużywanymi, co powoduje, że podatnik zobowiązany jest zaprzestać ich amortyzacji. Pojęcie ujawnienia środka trwałego, zgodnie z art. 16 d ust. 2 u.p.d.o.p., zostało sprecyzowane nowelizacją ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr 141, poz. 1179), obowiązującą od dnia 1 stycznia 2003 r.
W przywołanej noweli uzupełniono przepis art. 16 d ust. 2 u.p.d.o.p. dodając, że późniejszy termin wprowadzenia środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych do ewidencji uznaje się za ujawnienie środka trwałego, o którym mowa w art. 16 h ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p.. Zdaniem Sądu, treść art. 16 d zdanie drugie należy interpretować tak, że pod pojęciem "ujawnienie środka trwałego" trzeba rozumieć "ujawnienie składników majątku". Nie ma bowiem żadnych racjonalnych powodów, dla których ujawnione na skutek błędu w wycenie takie składniki majątku jak wartości niematerialne i prawne (wartość firmy) nie mogłyby podlegać amortyzacji tylko dlatego, że zostały ujawnione w ewidencji w okresie późniejszym.
Podkreślono, że z brzmienia przepisu art. 16 h ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. nie wynika zakaz amortyzacji wartości niematerialnych i prawnych. Zakaz ten, zdaniem Sądu, nie wynika ani z wykładni językowej ani też z wykładni systemowej, na którą bezpodstawnie powołują się organy podatkowe twierdząc twierdząc, że " środki trwałe i wartości niematerialne i prawne nie są w przepisach dotyczących amortyzacji traktowane analogicznie, niektóre przepisy dotyczą obu tych składników majątku, lecz są i takie które odnoszą się jedynie do środków trwałych lub jedynie do wartości niematerialnych i prawnych".
W końcowej części uzasadnienia Sąd ocenił, że art. 16 d ust. 2 u.p.d.o.p. nie wymienia jedynie "środków trwałych", ale odnosi się do "składników majątku", o których mowa w art. 16a — 16c u.p.d.o.p., czyli do wszystkich środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych, podlegających amortyzacji podatkowej, na co wyraźnie wskazuje zarówno budowa zdania jak i analiza przepisu pod względem jego brzmienia oraz usytuowania w systemie objętym regulacją u.p.d.o.p.
Od powyższego wyroku Dyrektor Izby Skarbowej wniósł skargę kasacyjną, zarzucając, na podstawie art.174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., naruszenie:
▪ przepisów prawa materialnego - art. 16 d ust. 2 u.p.d.o.p. poprzez
jego błędną wykładnię (w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy),
▪ przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. (w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy).
Wskazując na tak sformułowane podstawy kasacyjne wniesiono o uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenie wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w kosztów postępowania według norm przepisanych.
Wnoszący skargę kasacyjną nie podzielił wykładni art. 16 d ust. 2 zdanie 2 u.p.d.o.p., dokonanej w zaskarżonym wyroku. Przepis ten, jego zdaniem, wyraźnie stanowi tylko i wyłącznie o ujawnieniu środków trwałych. Literalna wykładnia, która ma podstawowe znacznie przy interpretacji przepisów prawa podatkowego, w żaden sposób nie wskazuje, iż przepis ten odnosi się do składników majątku, o których mowa w art. 16a - 16c u.p.d.o.p. Taka wykładnia analizowanego przepisu znajduje potwierdzenie także w brzmieniu art. 16h ust. 1, w którym wymienione zostały przypadki kiedy dokonuje się odpisów amortyzacyjnych - w pkt 4 wskazano tylko ujawnione środki trwałe. W żadnym punkcie tego przepisu nie zostały wymienione ujawnione wartości niematerialne i prawne.
Ponadto, w ocenie autora skargi kasacyjnej, Sąd nie wyjaśnił jednej z podstaw prawnych przedmiotowego rozstrzygnięcia - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., czym naruszył art. 141 § 4 tej p.p.s.a zgodnie. W ocenie skarżącego, lakoniczne powołanie się na naruszenie ogólnych zasad postępowania unormowanych w art. 120 i 121 Ordynacji podatkowej, bez wyjaśnienia na czym to naruszenie miałoby polegać, nie spełnia jednego z obligatoryjnych wymogów uzasadnienia wyroku, to jest wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną i w późniejszym piśmie procesowym spółka wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej, argumentując analogicznie jak Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Na podstawie art. 16 d. ust. 2 u.p.d.o.p. : Składniki majątku, o których mowa w art. 16 a. – 16 c., wprowadza się do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych zgodnie z art. 9 ust. 1, najpóźniej w miesiącu przekazania ich do używania. Późniejszy termin wprowadzenia uznaje się za ujawnienie środka trwałego, o którym mowa w art. 16 h. ust. 1 pkt 4.
Na podstawie art. 16 h. ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. natomiast : Odpisów amortyzacyjnych dokonuje się od ujawnionych środków trwałych nie objętych dotychczas ewidencją począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym środki te zostały wprowadzone do ewidencji.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przytoczone przepisy tworzą unormowanie w obszarze prawa amortyzacji objętych nim przedmiotów, które zostały wprowadzone do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych w terminie późniejszym aniżeli miesiąc przekazania ich do używania.
Organy podatkowe w sprawie niniejszej przekonywały do takiej interpretacji przywoływanych zapisów prawnych, z której wynika, że tylko w odniesieniu do środków trwałych przyznają one podatnikowi uprawnioną możliwość uzasadniającego dokonywanie odpisów amortyzacyjnych ujawnienia po miesiącu przekazania do używania w wymaganej przez prawo ewidencji (środków trwałych); nie dotyczy to natomiast wartości niematerialnych i prawnych.
Jeżeli więc, tak jak podnosi to strona w rozpoznanej sprawie, w wyniku błędu w ocenie określonych elementów stanu faktycznego stanowiącego podstawę samoobliczenia podatku, nie wprowadzi się wartości niematerialnej do ewidencji wartości niematerialnych i prawnych najpóźniej w miesiącu przekazania jej do używania, to, gdyby zaakceptować - rekapitulowane w ten sposób w relacji do przewidywanych następstw - stanowisko organów administracji, podatkowych skutków tego błędu w obszarze prawa do amortyzacji podatnik nie mógłby już naprawić.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładnia prawa materialnego prezentowana przez wnoszący skargę kasacyjną podatkowy organ odwoławczy jest nietrafna, błędna i nieuzasadniona.
W zdaniu pierwszym przepisu art. 16 d. ust. 2 u.p.d.o.p. ustawodawca stanowi o składnikach majątku wymienionych w art. 16 a. – 16 c. u.p.d.o.p., to jest o zbiorze obejmującym zarówno środki trwałe, jak i wartości niematerialne i prawne, a więc także o wartości firmy wskazywanej przez uwzględniony w analizowanej regulacji art. 16 b. ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.p.
W tym samym normującym zdaniu mowa jest o wprowadzaniu przywoływanych w nim składników majątku nie tylko do obszaru ewidencji środków trwałych, ale również ewidencji wartości niematerialnych i prawnych.
Zdanie drugie rozważanego przepisu (art. 16 d. ust. 2 ) rozpoczyna się od sformułowania : " późniejszy termin wprowadzenia", który niewątpliwie odnosi się do przedmiotów wymienionych w zdaniu go poprzedzającym, w przeciwnym bowiem przypadku nie tworzyłoby ono znaczącego komunikatu (prawodawcy), nie przekazywało informacji – wiedzy o tym, co wprowadza się do ewidencji.
W zdaniu pierwszym art. 16 d. ust. 2 u.p.d.o.p., jak skonstatowano, stanowi się o wszystkich przedmiotach regulacji art. 16 a – 16 c u.p.d.o.p., o środkach trwałych, o wartościach niematerialnych i prawnych, w tym także o wartości firmy.
Ponadto, bez powiązania zdania pierwszego wykładanego zapisu prawnego z jego zdaniem drugim, nie można samodzielnie odczytać : do czego środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne są wprowadzane. Połączenie wypowiedzi ustawodawczych zdania pierwszego i drugiego art. 16 d ust. 2 u.p.d.o.p. wskazuje natomiast jednoznacznie, że późniejsze ujawnienie dokonuje się w ewidencjach środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, to jest, bez pominięcia obszaru ewidencjonowania wartości niematerialnych i prawnych.
Przeprowadzona dotąd egzegeza prawa wskazuje więc niewątpliwie, że ustawodawca uregulował późniejsze – po miesiącu przekazania do używania – wprowadzenie do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych zarówno środków trwałych jak i wartości niematerialnych i prawnych.
Prawo do przewidzianego w ustawie ujawnienia - późniejszego wprowadzenia do ewidencji wartości niematerialnych i prawnych tychże wartości, nie miałoby jednak dla rozważanej problematyki unormowań amortyzacyjnych żadnego znaczenia, gdyby, jak interpretuje wnoszący skargę kasacyjną, na podstawie art. 16 h. ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p., nie uprawniało do odpisów amortyzacyjnych od ujawnionych składników majątku, począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym zostały wprowadzone do ewidencji. Ustawodawca, od którego stosujące prawo i zobowiązane do przestrzegania prawa w państwie prawnym podmioty, w sposób uzasadniony jego konstytucyjnymi wartościami i standardami (art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej), powinny oczekiwać umożliwiających racjonalną wykładnię i stosowanie regulacji prawnych, w analizowanym obszarze normatywnym do sytuacji takiej, która w sprawie niniejszej wynikać tylko może z błędnej interpretacji obowiązującego prawa, nie dopuścił.
Z wyłożonego powyżej zdania drugiego art. 16 d. ust. 2 u.p.d.o.p. wynika, że późniejszy, w relacji do miesiąca przekazania do używania, termin wprowadzenia składników majątku, o których mowa w art. 16. a – 16 c. u.p.d.o.p., to jest wymienionych w nich środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, do ewidencji środków trwałych i ewidencji wartości niematerialnych i prawnych, uznaje się za ujawnienie środka trwałego, o którym mowa w art. 16 h. ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p.
Prawidłowa, uwzględniająca treść i znaczenie zdania pierwszego art. 16 d. ust. 2 u.p.d.o.p., interpretacja przytoczonego zapisu jego zdania drugiego wskazuje niewątpliwie, że odnosi się on również do wartości niematerialnych i prawnych, a nie tylko do środków trwałych. Późniejszy termin wprowadzenia do ewidencji składników majątku, o których stanowi art. 16 d. ust. 2 , to jest środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wskazanych w tym przepisie poprzez przywołanie w nim art. 16a. – 16c. u.p.d.o.p., na mocy analizowanych zapisów prawnych uznaje się za ich ujawnienie. Ponieważ ujawnienie środków trwałych objęte jest regulacją art. 16 h. ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p., które łącznie z art. 16 d. ust. 2 tworzy unormowanie wprowadzenia do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych po terminie przekazania ich do używania, poprzez sformułowanie : "uznaje się za ujawnienie środka trwałego" ustawodawca w obszarze analizowanej normy zrównuje wartości niematerialne i prawne z wymienionymi w niej dosłownie środkami trwałymi. Podkreślić przy tym należy, że w zdaniu drugim art. 16 d. ust. 2 u.p.d.o.p. ustawodawca nie stanowi o "późniejszym terminie wprowadzenie do ewidencji środka trwałego", ale tylko o "późniejszym terminie wprowadzenia", który to zwrot uzyskuje znaczenie dopiero w połączeniu z treścią zdania go poprzedzającego, w którym natomiast mowa jest niewątpliwie zarówno o środkach trwałych jak i wartościach niematerialnych i prawnych.
Konkludując. Przepisy art. 16 d. ust. 2 i art. 16 h. ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm.) tworzą unormowanie wprowadzenia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawych, o których mowa w art. 16a. – 16c. wymienionej ustawy, do odpowiadających im obszarów ewidencji w terminie późniejszym aniżeli miesiąc przekazania ich do używania, które w odniesieniu do wartości niematerialnych i prawnych uznaje się za ujawnienie środka trwałego, uprawniające do odpisów amortyzacyjnych począwszy od miesiąca następującego po miesiącu wprowadzenia do właściwej ewidencji.
Wnoszący skargę kasacyjną organ podatkowy nie przedstawił w niej jakiejkolwiek racjonalizacji, na podstawie której, w obszarze normy prawnej wynikającej z art. 16 d. ust. 2 i art. 16 h. ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p., ujawnienie wartości niematerialnej i prawnej posiadałoby inną - mniejszą wartość od ujawnienia środka trwałego, a więc w odróżnieniu od środków trwałych nie uprawniało do odpisów amortyzacyjnych po wprowadzeniu do wymaganej przez prawo ewidencji, a ponadto podatnik nie miałby skutecznych prawnie możliwości naprawienia ewentualnego błędu w ewidencjonowaniu.
W świetle przeprowadzonej i przedstawionej powyżej przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładni prawa, wyrok Sądu I instancji nie narusza podnoszonych w zarzutach kasacyjnych przepisów materialnego prawa podatkowego w postaci art. 16d. ust. 2 i art. 16h. ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p., a w konsekwencji także unormowania procesowego art. 145 § 1 pkt 1 lit a. p.p.s.a.
Wobec trafności rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a. p.p.s.a. dodatkowe powołanie się przez Sąd I instancji na przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit c. p.p.s.a. było wprawdzie zbędne, a ponadto niedostatecznie uzasadnione, jednakże to naruszenie przepisów postępowania nie miało i mieć nie mogło żadnego wpływu na merytorycznie prawidłowy wynik postępowania sądowego.
Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło