I SA/Ke 341/06
WyrokWSA w Kielcach2007-03-07
Skład orzekający: Ewa Rojek, Grażyna Jarmasz, Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik, zaliczony do I grupy inwalidzkiej, może odliczyć od dochodu wydatki na używanie samochodu osobowego dla celów rehabilitacyjnych, jeśli nie udokumentował uczestnictwa w zabiegach leczniczo-rehabilitacyjnych, a jedynie uprawdopodobnił swoją niepełnosprawność?Ratio decidendi
Odliczenie wydatków na używanie samochodu osobowego dla celów rehabilitacyjnych wymaga nie tylko posiadania przez podatnika orzeczenia o niepełnosprawności, ale przede wszystkim udowodnienia lub uprawdopodobnienia, że poniesione wydatki faktycznie dotyczyły koniecznego przewozu na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne. Brak obowiązku dokumentowania wydatków nie zwalnia z obowiązku wykazania, że z zabiegów tych podatnik korzystał.Stan faktyczny
Skarżący W.C., zaliczony do I grupy inwalidzkiej, złożył wnioski o stwierdzenie nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2001-2004, dokonując odliczeń wydatków związanych z używaniem samochodu osobowego dla celów rehabilitacyjnych. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając, że skarżący nie udokumentował ani nie uprawdopodobnił korzystania z zabiegów leczniczo-rehabilitacyjnych, co jest warunkiem koniecznym do skorzystania z ulgi. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących ulgi rehabilitacyjnej, twierdząc, że jego inwalidztwo stanowi wystarczające uprawdopodobnienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi W.C. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. utrzymujące w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. odmawiające stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2001-2004.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Jarmasz (współspr.), Asesor WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant Sekr.sąd. Łukasz Pastuszko, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 marca 2007 roku sprawy ze skarg W.C. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej: z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok, z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 rok, z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 rok, z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok oddala skargi.
Zaskarżonymi decyzjami z dnia [...] o numerach [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia 3 sierpnia 2006r. odpowiednio:
* nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. w kwocie 399,00 zł,
* nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. w kwocie 433,20 zł,
* nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. w kwocie 433,20 zł,
* nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r. w kwocie 433,20 zł,
W uzasadnieniach decyzji organ odwoławczy podał, iż pismem z dnia 18 czerwca 2006 r. W. C. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych odpowiednio za 2001 r., 2002 r., 2003 r. i 2004 r. Jednocześnie do wniosku dołączył korekty zeznań podatkowych PIT-37 za każde z tych lat, w których dokonał odliczeń wydatków na cele rehabilitacyjne, w związku z używaniem samochodu osobowego stanowiącego jego własność dla potrzeb związanych z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo -rehabilitacyjne. Za 2001 r. wnioskodawca dokonał odliczenia w wysokości 2.100 zł, natomiast za pozostałe lata w wysokości 2.280,00 zł za każde z nich.
Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w K., aby podatnik w ramach ulgi rehabilitacyjnej mógł odliczyć od dochodu wydatki na używanie samochodu osobowego muszą być spełnione łącznie przesłanki określone w art. 26 ust. 7a pkt 14 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.d.o.f., tj.: podatnik lub osoba będąca na jego utrzymaniu winna posiadać orzeczenie o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do I lub II grupy inwalidztwa lub orzeczenie o niepełnosprawności dziecka, które nie ukończyło 16 roku życia, samochód musi stanowić własność podatnika, natomiast przewóz winien być związany z niezbędnymi zabiegami
2
leczniczo-rehabilitacyjnymi. Mimo tego, że przepis art. 26 ust. 7c ustawy p.d.o.f. zwalnia z obowiązku dokumentowania wydatków poniesionych na cel wskazany w art. 26 ust. 7a pkt 14 powołanej ustawy, to podatnik w toku prowadzonego przez organ postępowania powinien uprawdopodobnić, że w roku, w którym dokonał pomniejszenia dochodów faktycznie korzystał z zabiegów leczniczo-rehabilitacyjnych. Organ odwoławczy wskazał, iż wnioskodawca nie posiada żadnych dokumentów potwierdzających uczestnictwo w jakichkolwiek zabiegach leczniczo-rehabilitacyjnych, odmówił ponadto uprawdopodobnienia tej okoliczności. Tym samym w ocenie organu nie spełnione zostały wszystkie warunki wynikające z powołanego przepisu art. 26 ust. 7a pkt 14 ustawy p.d.o.f. uprawniające do skorzystania z ulgi
Na powyższe decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. W. C.
złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. skargi, zarzucając
naruszenie art. 26 ust. 7 c ustawy p.d.o.f. oraz błędną interpretację tego przepisu.
Podniósł, iż skoro przepis prawa nie wymaga uprawdopodobnienia korzystania z
samochodu dla celów rehabilitacyjnych, to oznacza, iż decyzje pozbawione są
podstawy prawnej. Uprawdopodobnieniem takim jest natomiast okoliczność, iż
skarżący jest zaliczany do I grupy inwalidzkiej. Zdaniem skarżącego celem
wprowadzenia ryczałtu rehabilitacyjnego podlegającego odliczeniom od dochodu było uproszczenie rozliczeń i uwolnienie podatnika od konieczności udowadniania, że korzystał z samochodu do celów rehabilitacyjnych. Ponadto skarżący wskazał, że z racji wieku pozostaje w stałym leczeniu.
W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o ich oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., Sąd bada zaskarżone orzeczenia pod kątem ich zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skarg oraz powołaną podstawą prawną.
3
Skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Istotą sporu pomiędzy stronami w niniejszej sprawie jest ocena ustawowych przesłanek i okoliczności uprawniających do skorzystania przez podatnika z ulgi rehabilitacyjnej, co czyniłoby zasadnym jego wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku.
Do rozstrzygnięcia sporu konieczne jest dokonanie wykładni art. 26 ust. 7a pkt 14 w związku z ust.7c ustawy p.d.o.f.. Stosownie do brzmienia tej normy w związku z art. 26 ust.1 ustawy p.d.o.f. podstawę obliczenia podatku stanowi dochód po odliczeniu kwot m.in. wydatków poniesionych na używanie samochodu osobowego, stanowiącego własność (bądź współwłasność - w brzmieniu przepisu od 1 stycznia 2004r) osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną zaliczoną do I lub II grupy inwalidztwa albo dzieci niepełnosprawne, które nie ukończyły 16 roku życia, dla potrzeb związanych z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne. Przy czym stosownie do treści ust.7c tego artykułu wysokość tych wydatków na te cele nie wymaga dokumentów stwierdzających ich poniesienie.
Wbrew więc zasadzie, że wydatki są odliczane, jeżeli ich podstawą jest posiadanie dowodu poniesienia tych wydatków, w przedmiotowej sytuacji posiadanie dowodu poniesienia wydatków na cel, o których mowa m.in. w art.26 ust.7a pkt 14 ustawy p.d.o.f. nie jest wymagane. Mimo jednak, że z przepisu art.26 ust.7c ustawy p.d.o.f. wynika, że podatnik nie musi dokumentować tych wydatków, to nie znaczy, że wydatki te mogą być ponoszone na inny cel niż ustawowy tj. samochód może być używany dla innych potrzeb niż związanych z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo - rehabilitacyjne. Ryczałt, na który powołuje się w swych pismach skarżący nie dotyczy więc jakichkolwiek wydatków z tytułu używania przez tę osobę samochodu, a jedynie dla potrzeb związanych z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo - rehabilitacyjne. Udokumentowania nie wymagają więc jedynie wydatki na przewóz na zabiegi, natomiast potwierdzenia wymaga uczestnictwo w niezbędnych zabiegach leczniczo-rehabilitacyjnych.
Z powołanej wyżej normy prawnej, wbrew twierdzeniu skarżącego, w sposób jednoznaczny wynika, że odliczenie wydatków z tytułu używania samochodu nie przysługuje każdej osobie niepełnosprawnej posiadającej stosowny dokument potwierdzający niepełnosprawność, a tylko gdy wydatki poniesione zostały w związku z koniecznym przewozem na zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne. Wyrażenie "konieczny
4
przewóz na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne" zawęża w istotny sposób cel przejazdu, który upoważnia do zastosowania przedmiotowego odliczenia. W odliczeniu tym nie mieszczą się np. wizyty u lekarzy, których celem jest jedynie rozpoznanie bieżącego stanu zdrowia pacjenta, wizyty kontrolne czy wskazanie dalszego sposobu leczenia.
Przy czym należy w tym miejscu podkreślić, że zgodnie z zasadą, przyjętą w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w doktrynie prawa podatkowego, ulgi podatkowe są wyjątkami od zasady równości i powszechności opodatkowania. Tak więc przepisy stanowiące ulgi, winny być interpretowane ściśle, przeto niedopuszczalna jest ich interpretacja rozszerzająca. Do nabycia prawa do skorzystania z ulgi konieczne jest wyczerpujące spełnienie wszystkich warunków wyżej przewidzianych przez prawo. W przypadku więc dojazdów na zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne brak obowiązków dokumentacyjnych odnośnie poniesionych wydatków nie zwalnia podatnika od obowiązku wykazania, że rzeczywiście z owych zabiegów korzystał. Uprawdopodobnienia tego faktu podatnik może dokonać wszelkimi środkami, przedkładając np.: skierowanie lekarskie, kartę zabiegową lub zaświadczenie o uczestnictwie w zabiegach.
W niniejszej sprawie w toku postępowania podatkowego stwierdzono, że wnioskodawca - W. C. nie wykazał w żaden sposób, że wydatki za lata objęte wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, dotyczące używania samochodu związane były z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo - rehabilitacyjne.
Dlatego Sąd podziela stanowisko organu podatkowego tak w zakresie ustaleń faktycznych jak i argumentacji prawnej. Analiza materiału dowodowego sprawy, w aspekcie ustawowych kryteriów kontroli sądowej, nie uzasadnia w ocenie Sądu, wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego.
Reasumując, Sąd działając w warunkach art. 151 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło