IV SA/Po 958/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant Sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu w wydziale IV na rozprawie w dniu 07 marca 2007 r. sprawy ze skargi T. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie specjalnego dodatku mieszkaniowego oddala skargę /-/ E. Kręcichwost- Durchowska /-/ P. Miładowski /-/ E. Makosz- Frymus Decyzją nr [...] z [...] r. wydaną na wniosek T. D. z [...] 2003 r.., Prezydent Miasta na podstawie uchwały nr XLV/534/III/2000 Rady Miasta z 17 października 2003 r. w sprawie zasad i trybu przyznawania, ustalania wysokości, finansowania i wypłacania specjalnych dodatków mieszkaniowych, oraz pkt 5.1, pkt 5.2, pkt 5.2a, pkt 5.4, pkt 8.1 załącznika nr 1 do wskazanej uchwały odmówił przyznania specjalnego dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu organ wskazał, że dodatek ten przysługuje gdy powierzchnia użytkowa zajmowanego lokalu mieszkaniowego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 50%, pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. W rzeczonej sprawie organ ustalił, że powierzchnia użytkowa zajmowanego lokalu wynosząca 86,05 m2 przekracza normatywną powierzchnię o więcej niż 50%. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie z [...] 2004 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, organ II instancji decyzją nr [...] z [...] 2004 r. uchylił zaskarżoną decyzje i umorzył postępowanie w sprawie specjalnego dodatku mieszkaniowego. Powyższe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który wyrokiem w sprawie sygn. akt IV SA/Po 520/04 z 20 maja 2005 r. uchylił zaskarżoną decyzję uznając, że samorządowe kolegia odwoławcze nie mogą dokonywać oceny legalności aktów prawa miejscowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając ponowne odwołanie T. D. decyzją [...] z [...] r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że w rzeczonej sprawie powierzchnia normatywna dla dwóch osób wynosi 50 m2, co sprawia, że powierzchnia użytkowa nie może przekraczać 75 m2. Wobec powyższego oraz faktu, że skarżąca zajmuje lokal o powierzchni użytkowej wynoszącej 86,05 m2, a zatem przekracza normatywną powierzchnie o więcej niż 50%, organ uznał odmowę przyznania specjalnego dodatku mieszkaniowego za słuszną. W skardze na powyższą decyzję skarżąca wniosła o jej uchylenie, wskazując na wadliwość uchwały nr XLV/534/III/2000 Rady Miasta z 17 października 2000 r. oraz wielokrotne próby zmiany lokalu na inny. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na wcześniejszą argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269, daje: p.p.s.a), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art. 1 § 1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 u.s.a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministrracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafności wykładni tych przepisów. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie ma podstaw prawnych do przyznania skarżącej prawa do specjalnego dodatku mieszkaniowego. Przede wszystkim przyznanie takiego dodatku nie znajduje umocowania w przepisach rangi ustawy, w tym w szczególności ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz. U. nr 71, poz. 734 ze zm.). Przywołana ustawa przewiduje natomiast możliwość przyznania dodatku " zwykłego" mieszkaniowego, uzależniając to jednak od spełnienia określonych kryteriów. Kwestia przyznania skarżącej prawa do dodatku mieszkaniowego była jednak przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego. W aktach sprawy znajduje się bowiem decyzja Prezydenta Miasta nr [...] z [...] 2003 r. którą odmówiono skarżącej prawa do dodatku mieszkaniowego, w której ustalono, że udział pokoi i kuchni przekracza 60% powierzchni użytkowej mieszkania, a jednocześnie w lokalu nie zamieszkuje osoba niepełnosprawna o której mowa w art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Sąd stwierdza, że z akt sprawy nie wynika aby ta decyzja została wzruszona, wobec czego uznać można że ma przymiot ostateczności w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżąca nie kwestionuje powyższych ustaleń, nie przytacza jednak innych faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, które prowadziłyby do ustaleń odmiennych, niż poczynione przez organy administracji publicznej w zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. W tych okolicznościach należało rozważyć możliwości przyznania skarżącej prawa do specjalnego dodatku mieszkaniowego w oparciu o normy zawarte w uchwale nr XLV/534/III/2000 Rady Miasta z dnia 17 października 2000 r. w sprawie zasad i trybu przyznawania, ustalania wysokości, finansowania i wypłacania specjalnych dodatków mieszkaniowych, z uwzględnieniem zmian dokonanych na mocy uchwały nr LXII/743/III/2001 Rady Miasta z dnia 19 czerwca2001 r. w sprawie zmian do załącznika nr 1 uchwały nr XLV/534/III/2000 Rady Miasta z dnia 17 października 2000 r. zasad i trybu przyznawania, ustalania wysokości, finansowania i wypłacania specjalnych dodatków mieszkaniowych. Jest to bowiem akt prawa miejscowego, z którego mogą wynikać określone prawa dla obywateli. Przyznanie tego prawa- w tym przypadku specjalnego dodatku mieszkaniowego – zależy jednak od spełnienia przez stronę pewnych kryteriów ( warunków koniecznych) określonych w tej uchwale. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie skarżąca nie spełnia kryteriów do przyznania jej specjalnego dodatku mieszkaniowego, o którym mowa w ww. uchwale. W tym zakresie Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując ponownie sprawę zasadnie utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Jak wynika z akt sprawy, w tym wniosku skarżącej- zajmuje ona wraz z synem mieszkanie o powierzchni wynoszącej 86,05 m2. Zgodnie natomiast z normą zawartą w pkt. 5.4 wskazanej uchwały specjalny dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa zajmowanego lokalu nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 50%. W przedmiotowym przypadku powierzchnia normatywna dla dwóch osób wynosi 50 m2, a zatem aby specjalny dodatek mieszkaniowy mógł być przyznany powierzchnia użytkowa lokalu nie mogłaby przekroczyć 75,00 m2. Jak już podkreślono powierzchnia użytkowa lokalu zajmowanego przez skarżącą wynosi 86,05 m2. Przekracza więc normatywną powierzchnię o więcej niż 50%. W tych okolicznościach stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego wyrażone w decyzji z dnia [...] r. nr [...] Sąd w pełni podziela. Osobną kwestią jest natomiast legalność uchwały nr XLV/534/III/2000 Rady Miasta z dnia 17 października 2000 r. w sprawie zasad i trybu przyznawania, ustalania wysokości, finansowania i wypłacania specjalnych dodatków mieszkaniowych wraz z jej późniejszymi zmianami. W tym zakresie należy stwierdzić, iż legalności tej uchwały nie mogła być badana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Jak bowiem stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 maja 2005 r. sygn. akt IV SA/Po 520/04. Uchwały organów gminy co do których istnieje domniemanie zgodności z prawem ( wobec których organ nadzoru nie orzekł o nieważności) wiążą samorządowe kolegia odwoławcze. Wynika to wprost z art. 21 ust. 1 ustawy z 12.10.1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( tj. Dz. U. 2001 r., nr 79, poz. 856 ze zm.), w myśl którego przy orzekaniu członkowie składów orzekających kolegium związani są wyłącznie przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Kolegium nie może zatem uchwały rady gminy, która jest przepisem prawa miejscowego, pominąć, tak jak sąd administracyjny, który jest związany tylko ustawami. W myśl jak judykatury, dopóki uchwały rady gminy obowiązują, dopóty organ administracji nie może rozstrzygać inaczej niż według stanu prawnego zawartego w obowiązujących uchwałach. Rozstrzygając o prawach i obowiązkach obywateli, organy administracji publicznej mogą to uczynić tylko na podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego i dlatego należy przyjąć, że kolegia nie mogą oceniać legalności tych przepisów ( uchwała NSA z dnia 28 października 2002 r. , sygn. akt FPK 7/02, uchwała NSA z dnia 18 grudnia 1997 r., sygn. FPK 23/97, uchwała NSA z dnia 30 października 2000 r. sygn. OPK 13/00, uchwała NSA z dnia 18 grudnia 2000 r. , sygn. OPK 22/00). Co istotne stanowiskiem tym związane było orzekające w niniejszym postępowaniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Stanowisko to podziela także Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie. Normami zawartymi w uchwale nr XLV/534/III/2000 Rady Miasta z dnia 17 października 2000 r. w sprawie zasad i trybu przyznawania, ustalania wysokości, finansowania i wypłacania specjalnych dodatków mieszkaniowych nie jest natomiast związany Wojewódzki Sąd Administracyjny. Sąd ten uznając, iż przepisy uchwały wydane zostały bez podstawy prawnej albo z przekroczeniem delegacji ustawowej mógł nie zastosować jej norm. Podkreślić jednak należy, iż w niniejszej sprawie stanowisko takie nie wpłynęłoby na sytuację prawną skarżącej, tzn. nie skutkowałoby przyznaniem jej specjalnego dodatku mieszkaniowego ani też dodatku mieszkaniowego przewidzianego w ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Rekapitulując należy zatem stwierdzić, iż skarżącej- niezależnie od oceny legalności przywołanej uchwały Rady Miasta - nie przysługuje prawo do specjalnego dodatku mieszkaniowego. Przyjmując bowiem założenie, iż uchwała ta jest legalna, skarżąca nie spełnia kryteriów do przyznania tego dodatku. Natomiast przy przeciwnym założeniu skarżąca nie nabyła tego prawa na podstawie omawianego aktu ani na gruncie przepisów rangi ustawy. Należy także podkreślić, iż na ocenę niniejszej sprawy nie mają wpływu takie okoliczności jak niskie dochody skarżącej, czy też brak możliwości zamiany lokalu na inny. Przepisy określające prawo do dodatku mieszkaniowego nie dają bowiem organom administracji pola do stosowania tzw. uznania administracyjnego. Dlatego więc niespełnienie kryteriów określonych przepisami powszechnie obowiązującego prawa skutkuje odmową przyznania prawa do tych świadczeń. Niezależnie od powyższego warto zauważyć, iż sytuacja życiowa skarżącej może być podstawą do zwrócenia się do organów pomocy społecznej o przyznanie innych form pomocy. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, iż skarżąca nie podważyła skutecznie legalności kwestionowanej w skardze decyzji, co zgodnie z art. 151 ppsa prowadzi do oddalenia skargi. /-/ E. Kręcichwost- Durchowska /-/ P. Miładowski /-/ E. Makosz- Frymus AT