I SA/Wa 1889/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.) Sędziowie asesor WSA Joanna Skiba asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant referendarz sądowy Aneta Wirkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2007 r. sprawy ze skargi K.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie wstępnego projektu podziału nieruchomości 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] września 2006 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia W.K. i K.K. na postanowienie Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu przedstawiono, co następuje: Postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r. Wójt Gminy S. na podstawie art. 93 ust. 1, 4, 5 i art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) zaopiniował pozytywnie wstępny projekt podziału nieruchomości stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] położoną we wsi K. o powierzchni [...] ha. Projekt ten zakłada wydzielenie działki nr [...] o powierzchni około [...] ha przeznaczonej pod drogę publiczną - ulicę [...], pozostała z wydzielenia działka nr [....] licząca około [...] ha powierzchni położona jest w strefie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Proponowany podział będzie dokonany z urzędu dla realizacji celu publicznego jakim jest budowa drogi - ulicy [...], podział jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wschodniej części gminy S. w odniesieniu do wsi K.. Plan uchwalono w dniu [...] października 2003 r., uchwałą Rady Gminy nr [...]. Na powyższe postanowienie zażalenie wnieśli W.K. i K.K.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie podniosło m.in., że stosownie do art. 93 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami podział nieruchomości może nastąpić tylko wtedy, gdy jest on zgodny z częścią tekstową i graficzną planu miejscowego, przepis ten nie wskazuje innych warunków podziału. Z załączonych do akt dokumentów wynika jednoznacznie, że proponowany podział działki ewidencyjnej nr [...] położonej we wsi K., stanowiącej własność W.K., K.K., M.G. i H.K. jest zgodny z ustaleniami obowiązującego dla przedmiotowego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy S. nr [...] z dnia [...] października 2003 r. Z załączonego do akt sprawy wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, że działka ewidencyjna nr [...] położona we wsi K. znajduje się na terenie oznaczonym i określonym w planie jako: symbol terenu [...] - strefa zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, symbol terenu [...] droga dojazdowa oraz symbol terenu [...] droga lokalna. Podział działki nr [...] dokonywany jest z urzędu dla realizacji celu publicznego jakim jest budowa drogi - ulicy [...] i sposób, w jaki to nastąpi jest determinowany ustaleniami obowiązującego planu. Cel publiczny wynika z aktu prawa lokalnego - miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego w 2003 r. na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, postanowienie w sprawie powinno zostać podjęte z urzędu. Podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami - art. 93, 96 i 97. Instytucja podziału nieruchomości pełni rolę służebną w realizacji zapisów miejscowego planu zagospodarowana przestrzennego i wszelkie działania organów oraz czynności cywilnoprawne podporządkowane są, poza wyjątkami, reżimowi prawa miejscowego, którym jest plan. Wyłącznie dla rady gminy, w ramach uchwalania planu miejscowego, zastrzeżona została funkcja planistyczna i określenie ładu przestrzennego, któremu z kolei służy określenie przeznaczenia nieruchomości, nie wyłączając odjęcia lub ograniczenia prawa własności nieruchomości. Dlatego też podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu (art. 93 ust. 1), zgodności tej ma służyć zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości. Po uchwaleniu planu i jego wejściu w życie nie ma już możliwości zmiany jego postanowień. Kwestionowane postanowienie wydano na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami i ustaleń obowiązującego na terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zastrzeżenia co do zastosowanych rozwiązań planistycznych są obecnie spóźnione, uwagi co do zamierzeń powinny być zgłoszone w czasie postępowania dotyczącego uchwalenia planu miejscowego. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł K.K.. Domagając się uchylenia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2006 r. skarżący podniósł, że wnioskodawcom w związku z budową drogi publicznej zabrano z działki pas ziemi o szerokości [...] cm, podczas gdy innym właścicielom zaledwie po [...] cm, co nie jest zgodne z zasadami współżycia społecznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Sprawując w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem Sąd - stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Taka sytuacja wystąpiła w sprawie niniejszej. Zgodnie z art. 133 § 1 powołanej ustawy Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy przekazanych przez organ wraz z odpowiedzią na skargę. W świetle zawartości tych akt uznać należało, że zarówno zaskarżone postanowienie, jak i utrzymane przez nie w mocy postanowienie Wójta Gminy S. z dnia [...] lipca 2006 r. naruszają przepisy prawa w sposób uzasadniający uchylenie tych postanowień. Przede wszystkim podnieść należy, że zasadą jest, że o sposobie podziału nieruchomości, jeżeli projektowany podział jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego decyduje właściciel nieruchomości bądź jej użytkownik wieczysty, co wynika z regulacji zawartej w art. 97 i 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, bowiem podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Bez wniosku właściciela podziału nieruchomości można dokonać jedynie w przypadkach wskazanych w przepisach ustawy, m.in. wówczas, gdy podział ten jest niezbędny do realizacji celów publicznych (art. 97ust. 3 ustawy), a więc także wtedy, gdy konieczne jest wydzielenie działek pod budowę drogi publicznej (art. 6 pkt 1 ustawy). W sprawie niniejszej postępowanie podziałowe wszczęte zostało przez Wójta Gminy S. z urzędu, jak wynika z zawiadomienia z dnia 16 maja 2006 r., dotyczyło ono podziału nieruchomości przeznaczonych pod projektowaną drogę gminną - ulicę [...] we wsi K.. Okoliczność ta nie znajduje potwierdzenia w znajdujących się w aktach administracyjnych dokumentach. Zgodnie z wypisem z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi K. zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy nr [...] z dnia [...] października 2003 r. działka nr [...] położona we wsi K. znajduje się na terenie oznaczonym i określonym w Planie jako: symbol terenu [...] - strefa zabudowy mieszkaniowej i jednorodzinnej, symbol terenu [...] - droga dojazdowa, symbol terenu [...] - droga lokalna. Z treści tego zapisu nie wynika, że grunty wydzielone z przedmiotowej nieruchomości są przeznaczone dla realizacji celu publicznego wskazanego w art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Drogi dojazdowe i lokalne nie mieszczą się w pojęciu drogi publicznej, o jakiej mowa w art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie bowiem z treścią art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2086), do której należy się w tej kwestii odwołać, drogi publiczne dzieli się na następujące kategorie: drogi krajowe, drogi wojewódzkie, drogi powiatowe i drogi gminne. Z materiałów sprawy nie wynika, by projektowana droga należała do jednej ze wskazanych wyżej kategorii, nie wynika również, by projektowana ulica znajdowała się w ciągu ulicy zaliczonej do drogi publicznej w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, co mogłoby stanowić podstawę do uznania tego odcinka drogi za drogę tej samej kategorii, w której ciągu znajduje się projektowana ulica. W tej sytuacji uznać należało, że z naruszeniem art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami zostało z urzędu wszczęte i przeprowadzone postępowanie zakończone zaskarżonym postanowieniem. Tak istotne naruszenie zarówno wskazanego wyżej przepisu, jak i przepisów kodeksu postępowania administracyjnego spowodować musiało uchylenie obydwu wydanych przez organy postanowień niezależnie od zarzutów skargi. Zaznaczyć należy, że podobne stanowisko w analogicznych przypadkach zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 listopada 2004 r., sygn. akt I SA 1418/03 (lex 164689) i z dnia 1 lutego 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1591/06 (nie publ.). Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że projektowana powierzchnia działki nr [...] ([...] ha), położonej w strefie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - w świetle zapisów zawartych w art. 11 ust. 4 pkt 5 i 6 planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego w dniu [...] października 2003 r. powoduje, że działka ta nie spełnia ustalonej w planie normy wielkości działek. Z przedstawionych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.