VII SA/Wa 1137/06

WyrokWSA w Warszawie2007-04-20

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Mirosława Kowalska, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, określający krąg stron w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, ma zastosowanie również do postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, określający krąg stron w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, ma zastosowanie również do postępowań nadzwyczajnych, takich jak postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Stroną w takim postępowaniu jest osoba, której interes prawny lub obowiązek może być dotknięty skutkami stwierdzenia nieważności decyzji, a przymiot strony należy wykazać na podstawie przepisów prawa materialnego. Samo sąsiedztwo z działką inwestora nie jest wystarczającą przesłanką do uznania kogoś za stronę.
Stan faktyczny
Skarżący A. i T. K. domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] czerwca 2004 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Wojewoda stwierdził nieważność tej decyzji, uznając, że budowa nie jest zagrodowa, a plan zagospodarowania przestrzennego na to nie pozwala. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody i odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że skarżący nie są stronami postępowania, ponieważ ich działka nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę A. i T. K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi A. i T. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2006 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala W przedmiotowej sprawie Wojewoda [...] pismem z dnia [...] stycznia 2006r., znak:[...], poinformował o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2004r., znak:[...], Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S. i G. D. pozwolenia na budowę, w ramach siedliska, budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz ze zbiornikiem bezodpływowym na działce nr [...], położonej w [...] gm. [...], przeniesionej decyzją organu powiatowego z dnia [...] czerwca 2005r., znak: [...], Nr [...] na rzecz E. A. W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2006r., znak:[...], na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z póź. zm.),stwierdził nieważność w/w decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2004r., Nr [...], oraz z dnia [...] czerwca 2005r., Nr [...]. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził m. innymi, że szczegółowy plan zagospodarowania przestrzennego pozwala na zabudowę zagrodowa na gruntach rolnych, Tymczasem proponowanej zabudowy w formie przedstawionej we wniosku i projekcie budowlanym nie można uznać za zagrodową. Przedmiotem bowiem zarówno wniosku inwestora jak i wydanej decyzji jest de facto budynek mieszkalny jednorodzinny ze zbiornikiem bezodpływowym, Wojewoda uznał za stronę postępowania jedynie inwestora E. A. Rozstrzygnięcie Wojewody zostało zaskarżone przez E. A. do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który decyzją z dnia [...] maja 2006 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2004r. i [...] czerwca 2005r. W opinii Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności, weryfikowanej w niniejszym postępowaniu, decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ odwoławczy zauważył, że miejscowy plan zagospodarowania z roku 1994 utracił swoją moc obowiązywania z dniem [...] grudnia 2003r. natomiast pozostała w obiegu prawnym decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...] czerwca 2003r. Organ stwierdził, że analiza przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego oraz planu zagospodarowania terenu pozwala na stwierdzenie, iż są one zgodne z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, nie doszło do naruszenia przepisu art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Również i ta decyzja została skierowana do tylko inwestora, mimo że A. i T. K. zgłosili wolę udziału w postępowaniu odwoławczym jako strony postępowania. Organ odwoławczy rozpatrując wniosek A. i T. K. z dnia [...] kwietnia 2006r., postanowieniem z dnia [...] maja 2006r., znak: [...], w wyniku odmówił dopuszczenia wnioskodawców do postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji Starosty [...]. Organ odwoławczy wskazał w tym postanowieniu, że w postępowaniu związanym z pozwoleniem na budowę kwestię przymiotu strony określa się na podstawie art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania nieruchomości. W opinii organu obszar oddziaływania inwestycji określony w zatwierdzonej decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] czerwca 2004r. w granicach działki nr [...] został prawidłowo określony. Tym samym stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę jest jedynie inwestor. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnieśli A. i T. K. podnosząc, że powołany przez organ przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego znajduje zastosowanie wyłącznie w postępowaniach w sprawach o udzielenie pozwolenia na budowę. Tymczasem przedmiotowa sprawa nie jest sprawą o udzielenie pozwolenia na budowę, lecz sprawą, której przedmiotem jest weryfikacja w trybie nadzwyczajnym ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przez Starostę [...] dnia [...] czerwca 2004r. A zatem, zdaniem skarżącego, ocena legitymacji procesowej stron w postępowaniu nieważnościowym, dokonana z punktu widzenia art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stanowi naruszenie normy prawnej z powyższego przepisu polegającą na niewłaściwym jej zastosowaniu. W dalszych wywodach skargi skarżący odnieśli się bardzo obszernie do oceny zgodności z prawem wydanego pozwolenia na budowę podnosząc przede wszystkim kwestię braku zgodności pozwolenia z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem skarżących istnieje wyraźna sprzeczność pomiędzy obu decyzjami w kwestii rodzaju zabudowy. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi podkreślając, że skarżący nie zostali uznani za strony w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Sądy administracyjne stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem materialnym i procesowym. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Na wstępie należy zauważyć, że krąg podmiotów, które mogą być stronami w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę ulega rozszerzeniu i należą do niego strony postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanego rozstrzygnięcia oraz każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności tej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podziela wielokrotnie wyrażony zarówno w orzecznictwie, jak i doktrynie pogląd, że pojęcie strony może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustaleni uprawnienia lub obowiązku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 stycznia 1995r., sygn. akt I SA 1326/93). Bez znaczenia jest przy tym fakt czy podmiot wnoszący o stwierdzenie nieważności decyzji brał udział czy też nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem tej decyzji. I w tym sensie można zgodzić się z tezą skarżącego, że stroną się jest z mocy samego prawa, albo się nią nie jest, a przepisy obowiązującego prawa nie przewidują wydawania postanowień w sprawie dopuszczenia lub niedopuszczenia kogoś do postępowania administracyjnego w charakterze strony. Ale ten interes prawny należy wykazać i w tym znaczeniu przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, znowelizowany ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane i zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) odnosi się nie tylko do postępowania zwyczajnego w sprawie pozwolenia na budowę ale również do postępowań nadzwyczajnych określonych w rozdziale 13 kodeksu postępowania administracyjnego dot. uchylenia, zmiany oraz stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. W niniejszym postępowaniu wskazać dodatkowo należy, że obecnie obowiązujący art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, znowelizowany ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane i zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), który wszedł w życie dnia 11 lipca 2003r., skonkretyzował krąg podmiotów mogących być stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę określając, iż są nimi inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodzić należy się ze stanowiskiem organu odwoławczego, wyrażonym w zaskarżonej decyzji, iż skarżący nie posiadają przymiotu strony w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...], gdyż nie wykazali swojego interesu prawnego w niniejszej sprawie. Samo graniczenie z działką inwestora nie jest wystarczającą przesłanka do nabycia uprawnień strony. Jak to zostało wyżej wyjaśnione o przymiocie strony decyduje istnienie przepisu prawa materialnego wskazującego na własne prawa lub obowiązek podmiotu, który podlega skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 1991r., sygn. akt III ARN 13/91). Zasadnie uznał Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, że działka skarżących nie znajduje się w określonym obszarze oddziaływania obiektu budowlanego, wobec czego skarżący nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu nadzorczym dot. decyzji Starosty [...]. Z akt administracyjnych nie wynika, aby inwestycja ta naruszała uzasadnione interesy skarżących. Reasumując wskazać należy, iż brak interesu prawnego skarżących w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] w przedmiocie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych pozbawił ich legitymacji czynnej do uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło