II SA/Lu 1000/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi R. U. na decyzję Wojewody z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ograniczenia sposobu korzystania z działki nr [...] o powierzchni, [...] ha położonej w B.; II. oddala skargę w pozostałej części; III. nakazuje ściągnąć od Wojewody na rzecz Skarbu Państwa- Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie kwotę 200 /dwieście/ złotych tytułem opłaty sądowej, od uiszczenia której skarżący został zwolniony. IV. przyznaje [...] K. S. wynagrodzenie w kwocie 292, 80 /dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100/ złotych w tym VAT w kwocie 52, 80 /pięćdziesiąt dwa 80/100/ złotych płatne ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Decyzją z dnia [...]., Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa Wojewoda [...] po rozpoznaniu odwołania R. U. utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...]., Nr [...] o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości gruntowych położonych w B. gm. L. w związku z budową gazociągu. Zaskarżoną decyzją Starosta ograniczył sposób korzystania z dwóch działek stanowiących własność R. U.: 1) działki nr [..] o pow. 0,33 ha do powierzchni 0,02 ha na czas budowy gazociągu dla mieszkańców wsi B. i innych w gminie L.. (oznaczonej literami P,O,W,X,Y,G,I,T,S,R,P) oraz do powierzchni 0,003 ha do korzystania z gazociągu (oznaczonej literami L,K,I,M,N,J,L) 2) działki nr [...] o pow. 0,39 ha do powierzchni 0,018 ha na czas budowy gazociągu (oznaczonej literami A,B,C,D,A) oraz do powierzchni 0,0018 ha do korzystania z gazociągu (oznaczonej literami E,F,G,H,E). Rozpoznając odwołanie R. U. Wojewoda stwierdził, że decyzja Starosty z dnia [...] jest uzasadniona w świetle art. 122 i 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j.: Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.), uprawniających właściwego starostę do ograniczenia praw rzeczowych przysługujących do nieruchomości w sytuacji, gdy prawa te nie mogą być nabyte w drodze umowy. Dotyczy to w szczególności udzielenia zezwolenia na zakładanie i przeprowadzanie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów służących do przesyłania płynów, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji na nieruchomościach stanowiących własność prywatną, jeżeli właściciel nieruchomości nie wyraża na to zgody. W niniejszej sprawie nie doszło do zawarcia umowy z R. U., który nie wyraża zgody zarówno na przebieg gazociągu przez działkę nr [...], jak i na doprowadzenie przyłącza gazociągu do działki nr [...]. Nie ulega wątpliwości, że budowa gazociągu stanowi realizację inwestycji celu publicznego. Zdaniem Wojewody ograniczenie sposobu korzystania z działek nr [...] i [...] jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Gminnej Rady Narodowej nr [...] z dnia [...]. (t.j.: uchwała nr [...] Rada Gminy z dnia [...]. w sprawie II etapu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy ogłoszona w Dz. Urz. Woj. Lubelskiego Nr 25, poz. 366 z dnia 29 czerwca 2000 r.) Trasa przebiegu gazociągu przez te działki została zaprojektowana zgodnie z dokumentacją geodezyjną wykonaną przez uprawnionego geodetę mgr inż. M. S., zarejestrowaną w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej pod [...] z dnia [...]. W projekcie zostały uwzględnione zastrzeżenia R. U. dotyczące kolizji przebiegu trasy gazociągu z projektowanym na działce nr [...] budynkiem mieszkalnym. W toku postępowania odwoławczego pełnomocnik Wójta Gminy oraz projektant sieci gazowej stwierdzili, że przyjęte rozwiązanie w stosunku do obu działek nr [...] i [...] jest najbardziej optymalne. W szczególności konieczne jest przeprowadzenie przyłączy gazociągu do działek nr [...] i nr [...] przez sąsiednią działkę nr [...] należącą do R. U., ponieważ niemożliwe jest wykonanie tych przyłączy w inny sposób, tj. pod drogą wojewódzką nr [...] we wsi B., gdyż taki sposób nie spełnia wymaganych w przepisach ustawy o drogach publicznych czy rozporządzenia o sieciach telekomunikacyjnych warunków technicznych oraz norm branżowych dotyczących odległości gazociągu od innego inżynieryjnego uzbrojenia terenu. Ponadto zmiana sposobu zasilania w gaz działki nr [...] wymagałaby bardzo dużych dodatkowych nakładów, w tym ograniczenia prawa własności w stosunku do innych działek, które jako nieuzasadnione nie znalazłyby akceptacji dostawcy gazu. Natomiast odnośnie działki nr [...], przez którą w poprzek przebiega główna "nitka" gazociągu jest usytuowaniem najlepszym z możliwych, wziąwszy pod uwagę położenie budynków po zachodniej stronie drogi wojewódzkiej oraz fakt, że wszyscy właściciele działek sąsiednich wyrazili zgodę na taki przebieg. W przypadku uwzględnienia propozycji R. U., polegającej na tym, aby główną nitkę gazociągu przeprowadzić wzdłuż drogi T., odchodzącej od drogi wojewódzkiej w kierunku północnowschodnim, wszystkie przyłącza sieci rozdzielczej znacznie wydłużyłyby się i w tym przypadku zakres ograniczenia prawa własności byłby również znacznie większy. R. U. w obszernej skardze do sądu administracyjnego, a następnie jego pełnomocnik ustanowiony w postępowaniu sądowym z urzędu, w piśmie procesowym z dnia 28 marca 2007r. podnosili, że rozstrzygnięcia organów administracyjnych obu instancji w częściach dotyczących działki nr 528/2 są bezprzedmiotowe. Jak bowiem wynika z akt sprawy, główna "nitka" gazociągu nie przebiega przez tę działkę, a projekt gazociągu będący przedmiotem oceny w toczącym się równolegle postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę nie obejmuje tej działki, gdyż inwestor tj. Gmina uwzględniając zastrzeżenia R. U. zrezygnowała z doprowadzenia przyłącza gazowego do tej działki. Gazociąg nie obejmuje również sąsiedniej działki nr [...], do której przyłącze miało być prowadzone przez działkę skarżącego nr [...], dlatego zdaniem skarżącego i jego pełnomocnika w tej części decyzja o ograniczeniu korzystania z tej działki jest bezprzedmiotowa. Skarżący wyrażając szeroko w licznych pismach swoje niezadowolenie z wydanych decyzji, zakwestionował również ogólnie sposób przeprowadzenia przez organ odwoławczy rozprawy administracyjnej w dniu 10 października 2006r., a także podnosił, że organ nie wziął pod uwagę, że na działce [...] zamierza w przyszłości budować dom, a poza tym, że prowadzenie przez tę działkę przyłącza gazowego jest – jego zdaniem – sprzeczne z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001r. w sprawie warunków technicznych dla sieci gazowych. Skarżący kwestionował też prowadzenie gazociągu przez działkę nr [...], podnosząc ogólnie, że wbrew stanowisku organów jest możliwe ominięcie tej działki zgodnie z prawem i bez zwiększenia kosztów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Skarga w części dotyczącej działki skarżącego nr [...] zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 112 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) przy realizacji celów publicznych, wyliczonych enumeratywnie w art. 6 dopuszcza możliwość wywłaszczenia nieruchomości położonych na obszarze przeznaczonym w planie miejscowym na cele publiczne, o ile cele te nie mogą być zrealizowane w inny sposób niż przez pozbawianie lub ograniczenie praw do nieruchomości, a prawa te nie mogą być nabyte w drodze umowy. Celem publicznym określonym w art. 6 pkt 2 ustawy jest m.in. budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Dla realizacji tego celu ustawa w art. 124 ust. 1 uprawnia właściwego starostę do ograniczenia w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzanie na nieruchomości prywatnej wymienionych w art. 6 pkt 2 urządzeń, jeżeli właściciel nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie następuje zgodnie z planem miejscowym, a w razie braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zezwolenie może być udzielone z urzędu bądź na wniosek zarządu jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej. Bezspornym jest, że budowa gazociągu jest inwestycją celu publicznego i podlega regulacji przewidzianej w art. 112 i nast. ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jego realizacja m.in. przez działkę skarżącego nr [...] została przewidziana w planie miejscowym zatwierdzonym uchwałą Gminnej Rady Narodowej nr [...] z dnia [...] (t.j.: uchwała nr [...] Rada Gminy z dnia [...]. w sprawie II etapu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy ogłoszona w Dz. Urz. Woj. Lubelskiego Nr 25, poz. 366 z dnia 29 czerwca 2000 r.), a zatem w stosunku do tej działki spełnione zostały podstawowe przesłanki wywłaszczenia określone w art. 112 ust. 1 cyt. ustawy. Ponadto z akt sprawy wynika, że organy administracji publicznej rozważały zgłaszane przez skarżącego zarzuty dotyczące głównej "nitki" gazociągu i ostatecznie przyjęły wersję najbardziej ekonomiczną i najmniej dolegliwą dla właścicieli wszystkich działek, czemu dały wyraz w uzasadnieniach swoich decyzji, a więc zarzuty skargi w tym zakresie są nieuzasadnione. Odmienna natomiast sytuacja zachodzi w odniesieniu do działki skarżącego nr [...] W toczącym się równolegle postępowaniu o pozwolenie na budowę gazociągu została wydana decyzja Starosty z dnia [...]., Nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca Gminie pozwolenia na budowę sieci gazowej średniego ciśnienia kat. XXVI wg indywidualnego projektu budowlanego, z przyłączami i instalacjami wewnętrznymi dla wsi: B., K. W. , W. R. i R., gm. L. na [...] działkach gruntu szczegółowo w decyzji wymienionych. Decyzja ta jednak – na wniosek inwestora – nie objęła działki R.U. nr [...], ani działki nr [...], bowiem w toku postępowania inwestor zrezygnował z prowadzenia przyłączy gazociągu do tych działek. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę a następnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, który wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2007r., sygn. akt [...] oddalił skargę R. U. Skoro zatem z zakresu inwestycji celu publicznego polegającej na budowie gazociągu została wyłączona przedmiotowa działka, a także działka nr [...], do której miało być prowadzone przyłącze przez działkę [...], to organ rozpoznający niniejszą sprawę powinien ponownie rozważyć zasadność wniosku o ograniczenie prawa własności tej działki w świetle powołanych przepisów art. 112 i 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej działki nr 528/2, zaś w pozostałej części oddalił skargę. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 223 § 2 powołanej ustawy.