II SA/Gd 58/07
WyrokWSA w Gdańsku2007-04-19
Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Przybielski, Sędzia WSA Jolanta Górska, Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nadbudówka w postaci centrali wentylacyjnej, ze względu na swoje rozmiary i sposób posadowienia, może być traktowana jako kolejna kondygnacja budynku, a tym samym wymagać zmiany decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły, iż nadbudówka w postaci centrali wentylacyjnej, ze względu na swoje rozmiary i sposób posadowienia, stanowi kolejną kondygnację budynku, a nie jedynie nadbudówkę ponad dachem. W związku z tym, zmiana projektu budowlanego w tym zakresie wymagała uprzedniego ustalenia nowych warunków zabudowy. Skargę oddalono na podstawie art. 151 PPSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. P. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą zmiany pozwolenia na budowę. Inwestor chciał powiększyć budynek mieszkalny o centralę wentylacyjną. Organy uznały, że planowana centrala, ze względu na swoje rozmiary i sposób posadowienia, stanowi kolejną kondygnację, co wymaga zmiany decyzji o warunkach zabudowy, która dopuszczała maksymalnie pięć kondygnacji. Inwestor kwestionował tę interpretację, twierdząc, że centrala jest jedynie nadbudówką.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Przybielski Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Protokolant Sekretarz Sądowy Ilona Panic po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. P. - Przedsiębiorstwa Handlowego A na decyzję Wojewody z dnia 30 listopada 2006r., nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę oddala skargę
Prezydent Miasta, po ponownym rozpoznaniu, decyzją z dnia 10 października 2006 r., na podstawie art. 35 ust. 3 w związku z art. 36 a i 82 ust. 2 i art. 81 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2006r. Nr 156 poz. 1118), art. 104 k.p.a., art. 92 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001 r. nr 142, poz.1592 ze zm.) oraz art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. nr 142, poz.1591 ze zm.) odmówił A. P. prowadzącemu działalność gospodarczą jako P.H.U. A- zmiany decyzji [...] z dnia 8 maja 2000r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego [...] przy ul. [...] w G.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż w wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, iż wnioskiem z dnia 5 czerwca 2006 r. A. P. wystąpił o zmianę projektu budowlanego polegającego na powiększeniu budynku mieszkalnego wielorodzinnego [...] o centralę wentylacyjną.
Postanowieniem z dnia 24 lipca 2006 r. organ zobowiązał inwestora do doprowadzenia projektu do zgodności z decyzją o warunkach zabudowy z dnia 5 listopada 1999 r., która dopuszczała realizację budynku o maksymalnej wysokości pięciu kondygnacji. W związku z nie wywiązaniem się inwestora z nałożonego obowiązku organ odmówił zmiany pozwolenia na budowę. Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Organ pierwszej instancji rozpoznając ponownie sprawę stwierdził, iż przedmiotowie pozwolenie na budowę wydane zostało w oparciu o decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która przewidywała maksymalną wysokość planowanego budynku do pięciu kondygnacji. Wskazano, iż stosownie do § 3 pkt 16 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie instalacja centrali wentylacyjnej nie stanowi nadbudowy, jednakże w analizowanym przypadku przedstawiony we wniosku obrys projektowanej centrali, mającej powierzchnię użytkową wynoszącą 136,92 m² nieznacznie różni się od obrysu niżej położonych kondygnacji mieszkalnych. W ocenie organu wnioskowane prace stanowią nadbudowę, co w konsekwencji oznacza podniesienie budynku o kolejną kondygnację.
Mając na uwadze powyższe organ uznał, iż wnioskowane zmiany do pierwotnego projektu budowlanego wymagały uprzedniego ustalenia warunków zabudowy, ponieważ w sposób radykalny zmieniła się ilość kondygnacji oraz jeden z podstawowych parametrów budynku – wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej.
Ponadto organ dodał, iż w uzasadnieniu wcześniejszej decyzji o odmowie zmiany decyzji w zakresie załącznika graficznego zawarto informację o pracach planistycznych toczących się nad planem miejscowym, którego ustalenia w obecnej fazie zaawansowania nie pozwoliłyby na pozytywne rozpatrzenie takiego wniosku, gdyż obecna wysokość budynku znacząco przekracza skalę sąsiadującej zabudowy.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A. P. żądając uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz rozstrzygnięcia zaskarżonej sprawy zgodnie ze złożonym wnioskiem.
Odwołujący wskazał na naruszenie następujących przepisów prawa:
• art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. poprzez nie zebranie i nie rozważenie całego materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie, a w szczególności nie zapoznanie się z treścią złożonego wniosku wraz z załącznikami,
• § 3 pkt 16 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez nie uznanie zaprojektowanej centrali na dachu budynku jako nadbudówki w rozumieniu cytowanego przepisu, oraz
• błędne odczytanie załączonej do wniosku dokumentacji projektowej, z której wynika, że projektowana na dachu budynku nadbudówka centrali wentylacyjnej zajmuje 72,73 % powierzchni wybudowanego dachu.
W uzasadnieniu A. P. podniósł, iż organ nie wskazał, jakie dowody w niniejszym postępowaniu zostały przeprowadzone oraz nie ustalił stanu faktycznego sprawy z punktu widzenia przepisów prawa materialnego.
Ponadto odwołujący się nie zgodził się z przyjętym przez organ stanowiskiem, iż przedmiotowa inwestycja stanowi kolejną kondygnację, bowiem w jego ocenie jest to sprzeczne z przepisem § 3 pkt 16 cytowanego wyżej rozporządzenia, które jednoznacznie wskazuje, iż centrala wentylacyjna stanowi jedynie nadbudówkę ponad dachem, nie zaś kondygnację.
Odnosząc się natomiast do kwestii zarzutu przekroczenia wysokości sąsiedniej zabudowy A. P. wyjaśnił, iż w sąsiedztwie jego budynku, przy ul. [...], znajduje się budynek jedenastokondygnacyjny, o wysokości około 40 m. Natomiast w kwartale ulic na terenie, na którym zlokalizowana jest przedmiotowa inwestycja budynków jedenastokondygnacyjnych, o wysokości około 40 m znajduje się aż osiem.
Odwołujący się wywodził również, iż plan miejscowy, na który powołuje się organ jest dopiero w fazie projektu i nie został jeszcze uchwalony, zatem nie może on stanowić podstawy do wydania decyzji administracyjnej bez rażącego naruszenia prawa przez organ pierwszej instancji.
Ponadto odwołujący podniósł, iż nie został zapoznany z zebranym materiałem dowodowym, pozbawiono go możliwości złożenia wniosków i uwag, oraz że decyzja nie zawierała w jego ocenie uzasadnienia prawnego, czyli wyjaśnienia podstawy prawnej wraz z przytoczeniem przepisów prawa.
Wojewoda decyzją z dnia 30 listopada 2006 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy po szczegółowym przedstawieniu stanu faktycznego oraz przytoczeniu przepisów art. 36 a ust. 1 ustawy Prawo budowlane oraz § 3 pkt 16 16 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, poz. 690 ze zm.) podzielił stanowisko organu pierwszej instancji.
Wskazano, iż ze względu na sposób zagospodarowania i faktyczną wysokość projektowanej nadbudowy, wysokość dodatkowej szóstej kondygnacji nadziemnej wynoszącej 2,82 m oraz prawidłową interpretację § 3 pkt 16 wspomnianego wyżej rozporządzenia nie można uznać, iż projekt zamienny jest zgodny z obowiązującymi przepisami i treścią decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, bowiem projekt zamienny faktycznie obejmuje nadbudowę pełnej kondygnacji nadziemnej, a nie nadbudówki ponad dachem.
Podsumowując organ odwoławczy uznał, iż decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z przepisami § 3 pkt 16 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Skargę na powyższą decyzję wniósł A. P. żądając jej uchylenia oraz zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego, a szczególności § 3 pkt 16 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 7 kwietnia 2004 r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 109, poz. 1156 ) w skutek błędnej wykładni tego przepisu poprzez przyjęcie, iż nadbudowa budynku w postaci centrali wentylacyjnej stanowi całą nową kondygnację, podczas gdy z parametrów dotyczących przedmiotowej nadbudówki wynika, że nie obejmuje ona obrysu całego budynku, jest cofnięta w sposób znaczny od płaszczyzny elewacji kondygnacji licząc od parteru do trzeciego piętra i jest mniejsza od obrysu dachu budynku (ostatniej kondygnacji).
Ponadto z ustaleń projektu budowlanego wynika, iż powierzchnia użytkowa projektowanej nadbudówki – centrali wentylacyjnej stanowi 48,12 % powierzchni obrysu powtarzalnych kondygnacji mieszkalnych. Obrys zaś zaprojektowanej na dachu centrali wentylacyjnej stanowi 64,39 % powierzchni obrysu kondygnacji mieszkalnej.
Skarżący wskazał także, iż budowa centrali wentylacyjnej wynika z zaleceń konstrukcyjnych w sprawie bezpieczeństwa konstrukcji i prawidłowego sposobu przenoszenia dodatkowych obciążeń już zrealizowanej budowy na grunt. Zainstalowanie przedmiotowej centrali, w ocenie A. P. stanowi dla mieszkańców budynku zabezpieczenie cieplne, co stanowi istotny aspekt przemawiający za słusznością tego przedsięwzięcia.
W skardze podkreślono, iż w związku z nieobowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w dacie wydania pozwolenia na budowę nie został on zmieniony (brak uchwalonego nowego), zatem trudno uznać zasadność twierdzenia naruszenia przepisów nowego planu.
Ponadto zarzucono nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla ostatecznego rozstrzygnięcia poprzez pominięcie relacji przedmiotowego budynku do zabudowy znajdującej się w bezpośrednim sąsiedztwie
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie ponawiając argumentację faktyczną i prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).
W postępowaniu sądowoadministracyjnym badaniu podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
Uwzględnienie skargi następuje jedynie w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.).
Skarga A. P. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.
W niniejszej sprawie problem sprowadzał się do oceny, czy stwierdzenie organów administracji publicznej, iż nadbudówka w postaci centrali wentylacyjnej posadowionej na budynku jednorodzinnym [...] położonej w G. przy ul. [...], stanowi kolejną kondygnację jest zgodne z prawem.
Zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1997 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm.) po przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego.
Stosownie do § 3 pkt 16 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, poz. 690 ze zm.) przez "kondygnację" - należy rozumieć poziomą nadziemną lub podziemną część budynku, zawartą między górną powierzchnią stropu lub warstwy wyrównawczej na gruncie a górną powierzchnią stropu lub stropodachu znajdującego się nad tą częścią, w tym poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomą część budynku stanowiącą przestrzeń na urządzenia techniczne, mającą wysokość w świetle nie mniej niż 2,0 m, z wyjątkiem nadbudówek ponad dachem, takich jak maszynownia dźwigu, centrala wentylacyjna, klimatyzacyjna lub kotłownia gazowa.
Z akt sprawy wynika, iż w dniu 5 listopada 1999 r. Prezydent Miasta wydał na wniosek skarżącego decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która w swej treści przewidywała maksymalną wysokość budynku [...] położonej na działce nr 162 k.m. 60 w G. przy ul. [...] do pięciu kondygnacji nadziemnych z garażem w podpiwniczeniu.
Decyzja ta stanowiła podstawę zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania skarżącemu budynku mieszkalnego wielorodzinnego [...] dniu 8 maja 2000 r. pozwolenia na budowę.
W związku z zamiarem wybudowania centrali wentylacyjnej na przedmiotowym budynku A. P. wystąpił do Prezydenta Miasta z wnioskiem o zmianę projektu budowlanego.
Do wniosku załączono zamienny projekt budowlany zawierający techniczne dane nadbudowy.
Jak wynika z treści zamiennego projektu budowlanego zmiana miała polegać na wybudowaniu nadbudówki centrali wentylacyjnej na dachu wraz z połączeniem tej nadbudówki ciągiem komunikacyjnym z klatką schodową, adaptacji pomieszczenia gospodarczego 5.11 na komunikacje oraz przedłużeniu szybu windy do dachu nadbudówki.
W ocenie skarżącego określone w projekcie dane jednoznacznie wskazują, iż przedmiotem zmiany jest nadbudówka nad dachem.
Zdanie ostanie § 3 pkt 16 przytoczonego wyżej rozporządzenia wskazuje, iż kondygnacją nie jest nadbudówka ponad dachem, taka jak maszynownia dźwigu, centrala wentylacyjna, klimatyzacyjna lub kotłownia gazowa.
Przedmiotem zamiennego projektu budowlanego jest w istocie wybudowanie centrali wentylacyjnej. Jednakże rozmiary owej inwestycji oraz forma jej realizacji budzi wątpliwości czy jest to jedynie nadbudówka na dachu.
Przepis § 3 pkt 16 rozporządzenia definiuje kondygnację nadziemną jako poziomą nadziemną część budynku pomiędzy górną powierzchnią stropu a górną powierzchnią stropu lub stropodachu znajdującego się nad tą częścią.
Jak wynika z zamiennego projektu budowlanego zewnętrzna ściana inwestycji od strony północno-zachodniej i zarazem ulicy (usytuowana w osi A) przebiega na całej długości w płaszczyźnie ściany kondygnacji użytkowych, zaś zewnętrzna ściana od strony północno-wschodniej (usytuowana w osi 3) przebiega na całej długości w płaszczyźnie ściany kondygnacji użytkowych. Zewnętrzna ściana od strony południowo-wschodniej (usytuowana w osi D") przebiega w płaszczyźnie ściany kondygnacji użytkowych na odcinku 5,85 m, cofając się o ok.2 m na odcinku ok.3,30 m, natomiast jej zewnętrzna ściana od strony południowo-zachodniej na odcinku usytuowanym w osiach: 6, 7, 8 przebiega w tej samej płaszczyźnie, co ściany kondygnacji użytkowych, cofając się o ok.1,8m na odcinku 2,20m.
Powierzchnia centrali wentylacyjnej wynosi 143,63 m², wysokość 2,82 m. Z przekroju A-A projektu budowlanego wynika zaś, iż nadbudowa pokryta jest dachem w spadku 1%. Łączna wysokość budynku, zgodnie z założeniami projektu wynosić będzie 19,2 m (pierwotna wysokość: 16 m) na powierzchni 143,63 m².
Wybudowanie centrali wentylacyjnej w obecnej formie spowodowałoby podniesienie ścian o około 3,5 m i ponowne położenie dachu. Trudno zatem podzielić stanowisko skarżącego, iż przedmiotowa centrala wentylacyjna jest jedynie nadbudówką na dachu. Zaprzeczają temu ustalenia samego projektu.
Ustawodawca używając w art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego sformułowania "nadbudowa" nie wskazał jego pełnej definicji. Brak jednoznacznej definicji nadbudowy powodować może problem w ocenie, czy dana inwestycja jest nadbudową tworzącą kolejną kondygnację budynku, czy też jest to tylko nadbudówka na dachu.
Rozumowanie skarżącego, iż skoro w rozporządzeniu ustawodawca stwierdził, iż centrala wentylacyjna stanowi nadbudówkę na dachu, to zwiększenie jej rozmiarów, tak iż wynosi ona 64,39% powierzchni kondygnacji, nie pozbawia jej charakteru nadbudówki nad dachem jest oczywiście błędne.
Ustawodawca dokonując wyłączenia z definicji kondygnacji nadbudówek takich jak maszynownia dźwigu, centrala wentylacyjna, klimatyzacyjna lub kotłownia gazowa kierował się ich rozmiarem. Z ich charakteru jednoznacznie wynika, iż są to urządzenia, które można nadbudować na dachu, w ewentualnie zainstalować je w niewielkich pomieszczeniach chroniących je przed czynnikami zewnętrznymi. Śledząc oferty sprzedaży różnych centrali wentylacyjnych, klimatyzacyjnych, czy też kotłowni gazowych należy stwierdzić, iż nie są to urządzenia, które swoją powierzchnią zajmują więcej niż kilka, kilkanaście m². Wybór danej centrali wentylacyjnej oczywiście należy do właściciela budynku, podkreślić jednakże należy, iż przy kupnie danej centrali trzeba wziąć pod uwagę możliwości posadowienia jej na budynku zgodnie z przepisami prawa.
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, gdy centrala wentylacyjna, nie stanowi nadbudówki, lecz umiejscowiona została na kolejnej kondygnacji, pod dachem (por. Projekt budowlany zamienny – Przekrój AA).
Samo stwierdzenie skarżącego w uzasadnieniu skargi, iż inwestycja ma wyraźnie zmniejszony rzut w stosunku do powtarzalnej kondygnacji mieszkalnej oraz w stosunku do rzutu dachu ostatniej kondygnacji – cofnięcie względem płaszczyzn elewacji kondygnacji mieszkalnych spełnia przesłanki definicji kondygnacji. To iż nadbudowa nie pokrywa w pełni niższej kondygnacji, i że jest ona cofnięta względem elewacji frontowej nie powoduje, iż kondygnacją nie jest.
Ocena skarżącego, iż przedmiotowa centrala wentylacyjna jest nadbudówka nad dachem, jest jego subiektywną oceną, która nie jest wiążąca ani dla organów, ani dla sądu. Skarżący ma prawo do własnej oceny zaistniałej sytuacji co nie oznacza, iż jest ona zgodna ze stanem faktycznym i obowiązującymi przepisami.
Podsumowując stwierdzić należy, iż organy prawidłowo zbadały stan faktyczny sprawy skupiając się na faktycznym charakterze inwestycji, nie zaś na założeniach inwestora.
Mając na względzie powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło