III SA/Po 268/07
WyrokWSA w Poznaniu2007-05-31
Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Barbara Koś, Szymon Widłak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przekształcenie prawa zabudowy w prawo własności, złożony na podstawie ustawy z 1997 r. i niezakończony ostateczną decyzją przed wejściem w życie ustawy z 2005 r., podlega przepisom nowej ustawy, która nie przewiduje możliwości przekształcenia prawa zabudowy?Ratio decidendi
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Wniosek o przekształcenie prawa zabudowy w prawo własności, złożony na podstawie ustawy z 1997 r., nie mógł być uwzględniony na gruncie ustawy z 2005 r., która uchyliła poprzednie przepisy i ograniczyła krąg uprawnionych, wyłączając osoby posiadające prawo zabudowy. Zmiana stanu prawnego sprawiła, że wcześniejsze poglądy sądu wyrażone w wyroku z 2006 r. stały się nieaktualne.Stan faktyczny
Wnioskodawcy złożyli wniosek o przekształcenie prawa zabudowy w prawo własności nieruchomości. Organy obu instancji odmówiły uwzględnienia wniosku, wskazując, że przysługuje im prawo zabudowy, a nie prawo użytkowania wieczystego, a ustawa z 2005 r. nie przewiduje możliwości przekształcenia prawa zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił poprzednie decyzje organów. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organy ponownie odmówiły, powołując się na nową ustawę z 2005 r. Wnioskodawcy wnieśli skargę, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym art. 153 PPSA, wskazując na niezastosowanie się organów do wskazań sądu z poprzedniego wyroku.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 31 maja 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Barbara Koś As. sąd. Szymon Widłak ( spr.) Protokolant: sekr. sąd. Damian Wojtkowiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2007 roku przy udziale sprawy ze skargi W. i R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]roku nr [...] w przedmiocie odmowy nabycia prawa własności. oddala skargę /-/ Sz. Widłak /-/ M. Ławniczak /-/ B. Koś
Pismem z dnia [...] W. i R. S. na podstawie ustawy z dnia 04 września 1997 r. o przekształcaniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz.U. Nr 123 poz. 781) złożyli wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej przy ulicy C. [...] w P., zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], obręb P., ark. mapy [...], działka [...]o pow. [...]m2.
Decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] odmówiono W. i R. S. stwierdzenia nabycia prawa własności przedmiotowej nieruchomości, a decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Wyrokiem z dnia 08 marca 2006r. w sprawie oznaczonej sygn. II SA/Po 408/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c. oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) uchylił decyzje organów obu instancji jako niezgodnych z prawem to jest przepisami obowiązującymi w chwili orzekania.
W toku ponownie przeprowadzonego postępowania Prezydent Miasta P. działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (jedn. tekst Dz. U. Nr 98 z 2000r. poz. 1071 ze zm.), art. 1 ust.1,art.3 pkt. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459), decyzją z dnia [...] o numerze [...] ponownie odmówił przekształcenia prawa dziedzicznej zabudowy w prawo własności wskazanej wyżej nieruchomości. W uzasadnieniu podał, iż na wniosek z dnia [...] W. i R. S. wszczęto postępowanie w sprawie przekształcenia prawa zabudowy w prawo własności nieruchomości położonej w P., przy ul. C. [...], w trybie ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 120 poz. 1299 z poźn. zm.) W ponownie toczącym się postępowaniu postanowił odmówić przekształcenia prawa zabudowy w prawo własności nieruchomości położonej w P. przy ul. C. [...] na rzecz W. i R. S., bowiem zgodnie z przepisem art.1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175,poz. 1459) osobom fizycznym będącymi użytkownikami wieczystymi przysługuje prawo przekształcenia tego prawa w prawo własności. Wskazał, iż w przedmiotowej sprawie jak również z odpisu księgi wieczystej nieruchomości wynika, że na przedmiotowej nieruchomości jest ustanowione prawo zabudowy, a nie zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego. Ponieważ W. i R. S. przysługuje prawo dziedzicznej zabudowy, tym samym nie mogą skorzystać z zapisów wyżej wskazanej ustawy z dnia 29 lipca 2005r.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył pełnomocnik W. i R. S. zarzucając decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 6 i 7 k.p.a. oraz art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270 ze zm.) polegające na nie uwzględnieniu oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w wyroku WSA z dnia 8 marca 2006 r. (sygn. akt II SA/Po 408/05). W uzasadnieniu wskazał, iż organy administracji nie zastosowały się do wiążącego ich poglądu sądu wyrażonego w wyroku z 08 marca 2006r. i stwierdzającego błędne działanie organów administracyjnych oddalających wniosek W. i R. S. o zamianę prawa zabudowy do przedmiotowej nieruchomości w prawo własności.
W zaskarżonej decyzji nr [...] z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje Prezydenta m. P. podzielając stanowisko tam zawarte. Wskazało nadto, iż wnioskodawcy żądali przekształcenia przysługującego im prawa zabudowy w prawo własności, a tym czasem podstawą decyzji jest ustawa z 29 lipca 2005r., która nie przewiduje dla prawa zabudowy takiej możliwości.
W skardze na powyższą decyzję pełnomocnik W. i R. S. ponownie zarzucił naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, a w szczególności art. 1 ust. 3 tegoż aktu, pozwalającego na uwłaszczenie osób, którym przysługiwało prawo zabudowy oraz ustawy z dnia 26 lipca 2001 r., a zwłaszcza art. 2 ust.1 przewidującego, że do osób o których mowa w art. 1 ust. 1 nie stosuje się ustawy z 4 września 1997 r., co oznacza, że ustawę z 4 września 1997 r. nadal należy stosować do osób w niej wymienionych, z wyłączeniem kręgu osób objętych dyspozycją art. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. Autor skargi powtórzył także zarzut naruszenia przepisów postępowania tj. art. 6 i 7 k.p.a. oraz art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270 ze zm.) polegające na nie uwzględnieniu oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w wyroku WSA z dnia 8 marca 2006 r. (sygn. akt II SA/Po 408/05). W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...]. i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia ewentualnie o stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja Prezydenta Miasta P. są nieważne w świetle art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem skarżącego w wyroku z dnia 08 marca 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyraził pogląd, iż wniosek W. i R. S. winien być rozpoznany w trybie art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 24 września 1997r o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Wniosek W. i R. S. z dnia 11 stycznia 2000r. zmierzał do przekształcenia przysługującego im prawa zabudowy w prawo własności nieruchomości położonej przy ulicy C. [...] w P., zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...] obręb P., ark. mapy [...], działka [...] o pow. [...]m2. Podstawą prawną tego wniosku były przepisy obowiązującej wówczas ustawy z dnia 04 września 1997 r. o przekształcaniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz.U. Nr 123 poz. 781) przewidujące odpowiednie jej stosowanie w przypadku prawa zabudowy (art. 1 ust.3 cyt. ustawy). Ustawa ta - oraz druga wymieniona w zarzutach skargi ustawa z dnia 26 lipca 2001 r., o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości - uchylone zostały w dniu 13 października 2005r. na mocy art. 9 ust.1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (Dz.U. nr 175 poz. 1459). Jednocześnie zgodnie z art. 8 tego aktu prawnego do spraw wszczętych na podstawie obu tych ustaw i niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy ustawy nowej. Przy czym ustawa z dnia 29 lipca 2005r. w art. 1 ograniczyła krąg osób uprawnionych do ubiegania się ze stosownym wnioskiem o przekształcenie w prawo własności do wskazanych w tym przepisie podmiotów, wśród których nie ma osób którym przysługuje prawo zabudowy. Za słuszną zatem należy uznać zaskarżoną decyzję odmawiającą W. i R. S. przekształcenia prawa dziedzicznej zabudowy w prawo własności, albowiem wniosek ten w stanie prawnym obowiązującym w czasie wydawania zaskarżonej decyzji jest pozbawiony podstawy prawnej. W tym miejscu odnieść się należy do zawartego w skardze zarzutu naruszenia art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wyrokiem z 08 marca 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylając obie wcześniejsze decyzje ocenił je jako niezgodne z obowiązującym wówczas prawem. Dla przeprowadzonej przez sąd oceny tych decyzji bez znaczenia był fakt zmiany przepisów, albowiem podstawą orzekania organów nie była nieobowiązująca jeszcze wówczas ustawa z dnia 29 lipca 2005r. W ponownie toczącym się postępowaniu organy słusznie stosowały jednak ustawę nową - tj z 29 lipca 2005r. - która nakładała na nie obowiązek stosowania nowych przepisów do wszystkich niezakończonych decyzją ostateczną spraw zgodnie z art. 8 tej ustawy. Jest przy tym oczywiste, iż "związanie" oceną prawną sądu wyrażoną w wyroku jest aktualne do czasu, kiedy nastąpi taka zmiana stanu prawnego, która czyni pogląd prawny sądu nieaktualnym, (por. wyrok NSA z 22 września 1999r I SA 2019/98 ONSA 2000, nr 3 poz. 129). W niniejszej sprawie brzmienie zapisów ustawy z 29 lipca 2005r. - w szczególności art. 8 tego aktu prawnego - stwarzało nowy stan prawny, w którym wyrażone w wyroku z dnia 08 marca 2006r. poglądy stały się nieaktualne.
Stąd tez zarzut naruszenia przez art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać za nieuzasadniony.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.
/-/S.Widłak /-/M.Ławniczak /-/B. Koś
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło