I SA/Bd 759/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska, Sędziowie Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.), Asesor WSA Urszula Wiśniewska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Stanisława Majkut, po rozpoznaniu w dniu 08 marca 2006r. na rozprawie sprawy ze skargi Grzegorza P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] 2005r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę I SA/Bd 759/05 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2005r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w T. z dnia [...] 2003r. Nr [...] w sprawie odmowy uchylenia decyzji organu I instancji uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe. Decyzją z dnia [...] 2003r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w T. uznał zgłoszenie celne zawarte w dokumencie SAD Nr [...] z dnia [...] 2000r. za nieprawidłowe i określił kwotę wynikającą z długu celnego. Z uwagi na brak możliwości doręczenia decyzji w miejscu zamieszkania adresata, doręczyciel nie zastał adresata, awizował zatem przesyłkę umieszczając w skrzynce pocztowej zawiadomienie o jej pozostawieniu w urzędzie pocztowym. Organ celny uznał, iż przedmiotowa decyzja została stronie doręczona w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej. Pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o uchylenie w całości decyzji organu I instancji w trybie art. 2651 Kodeksu Celnego oraz umorzenie postępowania podnosząc zarzut nieskutecznego doręczenia decyzji. Naczelnik Urzędu Celnego w T. nie podzielił wysuwanego zarzutu i decyzją z dnia [...] 2003r. Nr [...] odmówił uchylenia wydanego rozstrzygnięcia. Na powyższą decyzję pełnomocnik strony złożył odwołanie, w którym zarzucił organowi celnemu naruszenie przepisów art. 148, art. 149 oraz art. 150 Ordynacji podatkowej. Wskazał, iż zanim organ skorzysta z doręczenia zastępczego na podstawie art. 150 ustawy musi podjąć próbę doręczenia w sposób uregulowany w art. 148 i 149 ustawy z zachowaniem kolejności czynności tam wymienionych. Dyrektor Izby Celnej w T. decyzją z dnia [...] 2004r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, na które to rozstrzygniecie pełnomocnik strony złożył skargę do Sądu wnosząc o jej uchylenie jak również o uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T. Wyrokiem dnia 1 grudnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione wymogi z art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej z uwagi na brak potwierdzenia faktu pozostawienia przez pracownika poczty w oddawczej skrzynce pocztowej lub innym miejscu wskazanym w tym przepisie, zawiadomienia o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym. W uznaniu Sądu, adnotacje sporządzone przez pracownika poczty na kopercie o dwukrotnym awizowaniu przesyłki poleconej, nie są równoznaczne ze skutecznym zawiadomieniem strony o przechowywaniu pisma przez okres 14 dni w placówce pocztowej. Powyższe orzeczenie zostało zaskarżone przez Dyrektora Izby Celnej w T. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 29 czerwca 2005r. skargę kasacyjną oddalił. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż Dyrektor Izby Celnej w T. powinien w celu ustalenia czy stronie prawidłowo doręczono decyzję uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe, uzupełnić w uzasadnieniu swojej decyzji ocenę dowodów, względnie zebrać dodatkowe dowody, które skutecznie potwierdzą fakt zachowania wymogów z art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej. Wykonując zalecenia Sądu Dyrektor Izby Celnej w T. zwrócił się do Urzędu Pocztowego G. o udzielenie informacji, w jaki sposób doręczono przesyłkę adresatowi oraz jak został on powiadomiony o nadejściu pisma i możliwości jego odbioru. W odpowiedzi PPUP Poczta Polska poinformowała, iż zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej zostały umieszczone w skrzynce lokatorskiej adresata. Mając powyższe na uwadze Dyrektor Izby Celnej w T. wydaną decyzją z dnia [...] 2005r. utrzymał w mocy rozstrzygniecie organu I instancji. W jej uzasadnieniu przytoczył treść, mających zastosowanie w sprawie, przepisów regulujących sposób doręczenia pism i zakwestionował twierdzenie pełnomocnika strony skarżącej, iż organ nie skorzystał z trybu doręczenia, o którym mowa w art. 148 i 149 Ordynacji podatkowej i nie wykazał niemożności doręczenia w powyższym trybie, przez co bezzasadnie skorzystał z formy doręczenia przewidzianej w art. 150 cytowanej ustawy. Wyjaśnił, że decyzja organu I instancji powróciła do Urzędu Celnego w T. dnia [...] 2003r. Z adnotacji zamieszczonych przez pracownika poczty na kopercie wynikło, iż nie posiadała ona zapisów: zwrot – adresat nieznany, czy zwrot – adresat wyprowadził się natomiast zawierała informacje: "zwrot – nie podjęto w terminie" oraz "nie zastałem [...] 2003r.", powtórzona awizacja [...] 2003r. Z treści zwrotnego potwierdzenia odbioru można było przyjąć, iż doręczyciel nie zastając adresata awizował nadaną do niego przesyłkę. Nadto, jak wynikało z wyjaśnień zawartych w piśmie PPUP Poczta Polska z dnia [...] 2005r., po nieudanej próbie doręczenia przesyłki adresatowi, listonosz pozostawił zawiadomienie w skrzynce pocztowej. Ponieważ druk potwierdzenia odbioru nie przewiduje określenia miejsca pozostawienia zawiadomienia - informacji tej nie było na przesyłce pocztowej. Została ona zawarta w ponownym zawiadomieniu z dnia [...] 2003r., pozostawionym w skrzynce lokatorskiej, gdzie określono czas i miejsce zalegania przesyłki. Dyrektor Izby Celnej w T. biorąc pod uwagę dokonane przez pracownika poczty adnotacje na kopercie oraz wyjaśnienia zawarte w powołanym piśmie PPUP Poczta Polska uznał, że doręczenie przesyłki w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej należy uznać za skuteczne. Nadto, w jego ocenie organ celny miał podstawy do skorzystania ze wskazanego trybu doręczenia, a wymogi zawarte w art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej dotyczące obowiązku pozostawienia przez listonosza zawiadomienia o awizowaniu przesyłki w skrzynce pocztowej bądź innym miejscu wskazanym w przepisie zostały spełnione. Na powyższą decyzję strona złożyła skargę do Sądu wnosząc o jej uchylenie. Zarzuciła, iż decyzja Dyrektora Izby Celnej w T. została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w szczególności: art. 262 Kodeksu Celnego wskutek wadliwego zastosowania przepisów ustawy Ordynacja podatkowa zobowiązujących organ celny do należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy przed wydaniem decyzji, art. 120 Ordynacji podatkowej w związku z naruszeniem zasady proporcjonalności przy wyznaczaniu granicy swobody organu przyznanych przepisami prawa celnego, oraz art. 122 i art. 187 wskutek uchybienia zasadzie prawdy obiektywnej wynikającego z nie podjęcia z urzędu wszystkich działań, które doprowadzą do dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych oraz nie zebrania i nie rozpatrzenia całego materiału dowodowego niezbędnego do ustalenia, czy doręczyciel pozostawił zawiadomienie o przesyłce poleconej w pocztowej skrzynce lokatorskiej skarżącego. Ponadto skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z "Książki awis" oraz "Karty doręczeń" na okoliczność ustalenia, czy znajdują się w tych dokumentach pocztowych wpisy doręczyciela o miejscu pozostawienia zawiadomienia o przesyłce poleconej, a także o przeprowadzenie dowodu z przepisów par. 90, par.105, par. 120, par. 126 Instrukcji Technologicznej dla Służb Doręczeń ozn. nr II.P.17 Centralnego Zarządu Poczty Polskiej z 2002 r. na okoliczność ustalenia, czy w przedmiotowej sprawie użyta była właściwa dla przesyłek poleconych w postępowaniach administracyjnych, procedura doręczenia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko wyrażone w skarżonej decyzji. Dodał, iż jej wydanie zostało poprzedzone dodatkowym postępowaniem dowodowym, stanowiącym wyraz realizacji zaleceń sądu. Nadto, treść otrzymanego z PPUH Poczta Polska z dnia [...] 2005r., nie nasuwa żadnych wątpliwości co do tego, że wymogi stawiane doręczeniu zastępczemu, o których mowa w art. 150 Ordynacji podatkowej zostały zachowane. Zgodnie z informacją zawartą w w/w piśmie zawiadomienie o miejscu i czasie przechowywania przesyłki zostało dwukrotnie umieszczone w skrzynce lokatorskiej adresata. Podkreślił, że przedmiotowe pismo stanowi dokument urzędowy, wydany przez kompetentny organ w prawem przewidzianej formie i jako taki zgodnie z art. 194 ustawy Ordynacja podatkowa posiada szczególną moc dowodową. W ocenie Dyrektora Izby Celnej w T. cel przeprowadzonego postępowania dowodowego został osiągnięty, a w jego trakcie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczność faktyczne, od których uzależnione było wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zauważyć, że Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zaistniały między stronami spór sprowadza się do rozstrzygnięcia czy organy zasadnie przyjęły, że doręczenie zastępcze, o jakim mowa w art. 150 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu Celnego, decyzji z dnia [...] 2003r. Naczelnika Urzędu Celnego w T. uznającego zgłoszenie celne dotyczące objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochodu osobowego marki Citroen Evasion było skuteczne jak wywodzą organy celne, czy też było nieskuteczne jak wywodzi skarżący. Rozstrzygnięcie tej kwestii ma podstawowe znaczenie dla oceny czy przedmiotowa decyzja jest decyzją prawomocną czy też nie a w konsekwencji czy w odniesieniu do tej decyzji można było prowadzić postępowanie w przedmiocie jej uchylenia w trybie art. 265’ Kodeksu Celnego. Zgodnie art. 170 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i Sąd, który je wydał, lecz również inne Sądy i organy. Z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29.06.2005r. sygn. akt I GSK 475/05 wynika, że koniecznym w sprawie było uzupełnienie postępowania dowodowego w celu oceny skuteczności doręczenia decyzji z dnia [...] 2003r. W ocenie Sądu w zakresie wystarczającym dla potrzeb prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy Dyrektor Izby Celnej dokonał uzupełnienia materiału dowodowego poprzez zwrócenie się do Urzędu Pocztowego G. o udzielenie informacji, w jaki sposób doręczono przesyłkę adresatowi oraz jak został on powiadomiony o nadejściu pisma i możliwości jego odbioru w następstwie, czego uzyskał pismo PPUP "Poczta Polska" z dnia [...] 2005r. informujące o dwukrotnym pozostawieniu w skrzynce lokatorskiej zawiadomienia dotyczącego przesyłki poleconej nr [...]. Dyrektor Izby Celnej dokonał także uzupełnienia oceny zebranych dowodów, które skutkowało uznaniem, że doręczyciel nie zastając adresata awizował nadesłaną do niego przesyłkę, umieszczając w skrzynce pocztowej zawiadomienie o pozostawieniu jej w Urzędzie Pocztowym. Niesporne w sprawie jest, że sporządzony przez PPUP "Poczta Polska" dokument z dnia [...] 2005 r. był dokumentem urzędowym. Dokument urzędowy stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Art. 194 Ordynacji podatkowej ustanawia domniemanie prawdziwości oraz domniemanie zgodności z prawdą dokumentu urzędowego, co oznacza, że dokument urzędowy nie podlega swobodnej ocenie dokonywanej przez organy administracji państwowej i za udowodnione należy przyjąć to, co wynika wprost z jego treści. Można obalić domniemanie prawdziwości przysługujące dokumentom urzędowym przeprowadzając zarówno dowód przeciwko temu, że dokument taki pochodzi od organu, który go wystawił jak i przeciwko treści dokumentu. Do czasu, gdy dowód taki nie zostanie przeprowadzony, dokumentowi urzędowemu przysługuje moc dowodu zupełna. Chociaż art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej nakłada na organy ciężar dowodzenia określonych faktów, nie zwalnia to strony od współdziałania w realizacji obowiązku wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Kwestionując ustalenia organów administracyjnych na stronie ciąży obowiązek wykazania istnienia faktów, które uzasadniałyby jego twierdzenia. W wyroku z dnia 19 lutego 2003r. sygn. akt I SA/Gd 1658/00 ( niepubl. ) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że art. 122 Ordynacji podatkowej nie oznacza obciążenia organu nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Z wykładni celowościowej art. 122 wynika, że proces dowodzenia polega na wykazaniu istnienia danego faktu a nie na negowaniu jego istnienia. Jeżeli skarżący twierdził, że zawarte w piśmie PPUP "Poczta Polska" stwierdzenia i poświadczenia były niezgodne z rzeczywistością powinien był to udowodnić. W postępowaniu przed organami celnymi strona nie podjęła żadnych kroków w celu ustalenia innego stanu faktycznego niż uczynił to organ. Dopóki nie zostanie udowodnione, że dokument zawierający oświadczenie urzędu pocztowego jest niezgodny z prawdą (art. 194 Ordynacji podatkowej), stanowi on dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów dodatkowych mianowicie przeprowadzenia dowodu z "Książki avis" oraz "Karty doręczeń" na okoliczność ustalenia, czy znajdują się w tych dokumentach pocztowych wpisy doręczyciela o miejscu pozostawienia zawiadomienia o przesyłce poleconej, a także o przeprowadzenie dowodu z przepisów § 90, § 105, §. 120, § 126 Instrukcji Technologicznej dla Służb Doręczeń ozn. nr II.P.17 Centralnego Zarządu Poczty Polskiej z 2002 r. na okoliczność ustalenia, czy w przedmiotowej sprawie użyta była właściwa dla przesyłek poleconych w postępowaniach administracyjnych, procedura doręczenia, zarzucając brak wiarygodności dowodu w postaci pisma PPUP "Poczta Polska" z dnia [...] 2005r. Odnosząc się do wniosków dowodowych zawartych w skardze, stwierdzić należy, że co do zasady kontrola legalności zaskarżonego aktu administracyjnego opiera się na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym ten akt. W wyjątkowych sytuacjach Sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów o ile jest to niezbędne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużania postępowania w sprawie. W postępowaniu przed Sądem postępowanie dowodowe ograniczone jest tylko do dowodów z dokumentów. Prowadzenie jakichkolwiek innych dowodów poza dowodem z dokumentów jest niedopuszczalne. Zdaniem Sądu organy celne zebrały i rozpatrzyły materiał faktyczny i dowodowy sprawy sposób niebudzący istotnych wątpliwości, wobec tego brak było wystarczających podstaw do dopuszczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym przeprowadzenia dowodów postulowanych przez skarżącego. Akceptując postępowanie organów celnych dotyczące ustalenia stanu faktycznego, oceny stanu faktycznego i wywiedzenia konkluzji wynikającej z tej oceny należy stwierdzić, że doręczenie zastępcze, o jakim mowa w art. 150 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu Celnego decyzji z dnia [...] 2003r. Naczelnika Urzędu Celnego w T. uznającej zgłoszenie celne dot. objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochodu osobowego marki Citroen Evasion było skuteczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) orzekł jak w sentencji.