II FSK 737/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-05-25

Skład orzekający: Grzegorz Borkowski, Jerzy Rypina, Anna Maria Świderska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny ma obowiązek wydać postanowienie dotyczące uchylenia czynności egzekucyjnych, jeśli w postępowaniu egzekucyjnym nie dokonano żadnej skutecznej czynności egzekucyjnej poza doręczeniem tytułów wykonawczych i nieudaną próbą zajęcia rachunku bankowego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organ egzekucyjny nie miał obowiązku wydawania postanowienia o uchyleniu czynności egzekucyjnych, ponieważ w postępowaniu nie dokonano żadnej skutecznej czynności egzekucyjnej. Doręczenie tytułów wykonawczych i nieudana próba zajęcia rachunku bankowego nie stanowią czynności egzekucyjnych w rozumieniu ustawy, które mogłyby podlegać uchyleniu. Postępowanie w przedmiocie uchylenia czynności egzekucyjnych było bezprzedmiotowe.
Stan faktyczny
Andrzej O. złożył wniosek o stwierdzenie uchylenia czynności egzekucyjnych. Organ egzekucyjny odmówił, uznając, że nie dokonano żadnej czynności egzekucyjnej. Po uchyleniu przez WSA postanowienia o odmowie, Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie egzekucyjne. Następnie Dyrektor Izby Skarbowej uchylił postanowienie o odmowie i umorzył postępowanie w sprawie uchylenia czynności egzekucyjnych, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na umorzenie postępowania egzekucyjnego. WSA oddalił skargę Andrzeja O., uznając postępowanie za bezprzedmiotowe z powodu braku skutecznych czynności egzekucyjnych. NSA oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Borkowski, Sędzia NSA Jerzy Rypina, Sędzia del. NSA Anna Maria Świderska (sprawozdawca), Protokolant Anna Dziewiż, po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej Andrzeja O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 marca 2006 r. sygn. akt I SA/Sz 874/05 w sprawie ze skargi Andrzeja O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 7 października 2005 r. (...) w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie uchylenia czynności egzekucyjnych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Andrzeja O. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w S. kwotę 440,00 (słownie: czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. II FSK 737/06 U Z A S A D N I E N I E Wyrokiem z dnia 27 marca 2006 r., I SA/Sz 874/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę Andrzeja O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 7 października 2005 r. (...) w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie uchylenia czynności egzekucyjnych. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne: W dniu 10 września 2003 r. Andrzej O. zwrócił się do Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w K. z wnioskiem o stwierdzenie uchylenia czynności egzekucyjnych na podstawie art. 60 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2004 r. (...) Naczelnik (...) Urzędu Skarbowego w K., na podstawie art. 17 par. 1 i art. 60 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, odmówił stwierdzenia uchylenia czynności egzekucyjnych. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że zgodnie z art. 60 par. 2 powołanej wyżej ustawy, organ egzekucyjny wydaje w razie potrzeby postanowienie dotyczące uchylenia dokonanych czynności wskutek umorzenia postępowania. Tymczasem w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec Andrzeja O., na podstawie tytułów wykonawczych (...) wystawionych przez Urząd Skarbowy w B., poza doręczeniem wkładki tytułów wykonawczych, nie dokonano żadnej czynności egzekucyjnej. Była wprawdzie próba dokonania czynności w postaci zajęcia rachunku bankowego, jednakże bank, do którego skierowano zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego, poinformował organ, że strona nie posiada rachunku bankowego w tymże banku. Mając na uwadze powyższe, organ przyjął, że nie było ani potrzeby, ani możliwości stwierdzenia uchylenia tej czynności przez wydanie postanowienia. Pismem z dnia 9 kwietnia 2004 r. Andrzej O. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie do Dyrektora Izby Skarbowej w S. OZ w K., zarzucając organowi pierwszej instancji błędną wykładnię przepisu art. 60 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Postanowieniem z dnia 24 maja 2004 r. (...) Dyrektor Izby Skarbowej w S. OZ w K. zawiesił postępowanie odwoławcze w sprawie uchylenia czynności egzekucyjnych w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przeciwko Andrzejowi O. do czasu rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie sprawy ze skargi Andrzeja O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 26 lutego 2003 r. (...) w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2004 r., SA/Sz 683/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazano konieczność ponownego zbadania okoliczności faktycznych sprawy i wydania orzeczenia zgodnego z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Prawomocnym postanowieniem z dnia 23 listopada 2004 r. (...), w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Naczelnik (...) Urzędu Skarbowego w K. na podstawie art. 60 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umorzył postępowanie egzekucyjne z przyczyn, o których mowa w art. 59 par. 1 pkt 2 i 3 tejże ustawy /uchylenie decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułów wykonawczych i egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji/. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 60 par. 1 wyżej wymienionej ustawy, umorzenie postępowania z powyższych przyczyn powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych. W dniu 7 października 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej w S. OZ w K. postanowieniem (...), wydanym na podstawie art. 97 par. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, podjął zawieszone postępowanie w sprawie uchylenia czynności egzekucyjnych i na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 w zw. z art. 144 wyżej wymienionej ustawy oraz art. 17, 18 i 59 par. 3 i 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji uchylił zaskarżone postanowienie Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w K. z dnia 5 kwietnia 2004 r. (...), którym odmówiono stwierdzenia uchylenia czynności egzekucyjnych i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania w sprawie było spowodowane tym, iż w obrocie prawnym znajduje się ostateczne postanowienie Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w K. z dnia 23 listopada 2004 r. (...), którym umorzono postępowanie egzekucyjne i uchylono czynności egzekucyjne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższe postanowienie, w części dotyczącej umorzenia postępowania pierwszej instancji, pełnomocnik Andrzeja O. zarzucił postanowieniu organu odwoławczego obrazę przepisów art. 60 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 138 par. 1 pkt 2 w zw. z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 18 wskazanej powyżej ustawy egzekucyjnej i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w zakresie umorzenia postępowania pierwszej instancji i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania oraz o rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym. W uzasadnieniu podniesiono, że w następstwie uwzględnienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie skargi na postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, postanowieniem z dnia 23 listopada 2004 r. Naczelnik (...) Urzędu Skarbowego w K. dokonał zmiany podstawy prawnej umorzenia postępowania egzekucyjnego z art. 59 par. 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /podstawa nieskutkująca uchyleniem czynności egzekucyjnych/ na art. 59 par. 1 pkt 2 i 3 /podstawa skutkująca uchyleniem czynności egzekucyjnych z mocy prawa/. Dalej wskazano, że powołując się na art. 60 par. 2 wyżej wymienionej ustawy, skarżący wystąpił z żądaniem stwierdzenia uchylenia czynności egzekucyjnych, motywując je m.in. koniecznością usunięcia stanu niepewności prawnej co do tego, czy i kiedy sporne zobowiązanie skarżącego wygasło wskutek upływu terminu przedawnienia. Zdaniem pełnomocnika skarżącego organ odwoławczy naruszył art. 60 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przez jego niezastosowanie, uzasadniając niemożność wydania postanowienia stwierdzającego uchylenie czynności egzekucyjnych istnieniem postanowienia z dnia 23 listopada 2004 r., tj. postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Dodatkowo, wskazał na błędne określenie przez organ odwoławczy wniosku skarżącego z dnia 10 września 2003 r. jako wniosku o uchylenie czynności egzekucyjnych, podczas gdy z treści uzasadnienia wniosku wyraźnie wynika, iż dotyczy on żądania stwierdzenia uchylenia czynności egzekucyjnych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w S. OZ w K., podtrzymał dotychczasowe stanowisko zawarte w postanowieniu z dnia 7 października 2005 r. i wniósł o oddalenie skargi, nie domagając się przeprowadzenia rozprawy. Oddalając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał, że w myśl art. 60 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 2002 nr 110 poz. 968 ze zm./ umorzenie postępowania egzekucyjnego z przyczyny, o której mowa w art. 59 par. 1 pkt 1-8 i 10 tej ustawy, powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Pozostają jednak w mocy prawa osób trzecich nabyte na skutek tych czynności. Organ w razie potrzeby wydaje postanowienie dotyczące uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych wskutek umorzenia postępowania egzekucyjnego /par. 2/. Na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie uchylenia lub odmowy uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych służy zażalenie /par. 3/. Skutkiem zatem umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyn określonych w art. 59 par. 1 pkt 1-8 i 10 jest uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych z mocy prawa. Postanowienie dotyczące uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych, o którym mowa w art. 60 par. 2, ma natomiast charakter deklaratoryjny i wydawane jest przez organ egzekucyjny "w razie potrzeby". W razie zatem złożenia takiego wniosku przez osobę, mającą interes prawny w żądaniu stwierdzenia uchylenia czynności egzekucyjnych, organ egzekucyjny, na podstawie art. 60 par. 2, ma obowiązek ustosunkowania się do tego żądania, w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Warunkiem, jednakże, wydania postanowienia w przedmiocie uchylenia czynności egzekucyjnych na tej podstawie jest uprzednie dokonanie konkretnych czynności egzekucyjnych w toku postępowania egzekucyjnego. Sąd pierwszej instancji zauważył jednocześnie, że z materiału dowodowego zgromadzonego w rozpatrywanej sprawie wynika, iż w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przeciwko Andrzejowi O., umorzonym postanowieniem Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w K. z dnia 23 listopada 2004 r. na podstawie art. 59 par. 1 pkt 2 i 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poza doręczeniem tytułów wykonawczych, nie dokonano żadnej czynności egzekucyjnej. Została wprawdzie podjęta próba zajęcia rachunku bankowego w Banku (...) SA II Oddział w K. /zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego z dnia 14 sierpnia 2001 r./, ale bank ten, pismem z dnia 17 sierpnia 2001 r., poinformował organ egzekucyjny, że nie prowadzi rachunku podatnika i dokonał zwrotu zajęcia rachunku bankowego. I na tej podstawie nie zgodził się z zarzutem skarżącego, że w przedmiotowej sprawie w toku postępowania egzekucyjnego miało miejsce dokonanie czynności egzekucyjnej w postaci "próby zajęcia rachunku bankowego". Zgodnie bowiem z art. 1a pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przez pojęcie czynności egzekucyjnej rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Taką czynnością, w przypadku egzekucji z rachunków bankowych, jest przesłanie przez organ egzekucyjny do banku, a jeżeli bank posiada oddziały - do właściwego oddziału banku, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości należności pieniężnej wraz z odsetkami oraz kosztami egzekucyjnymi /art. 80 par. 1, zd. pierwsze, ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji/. Przesłanką konieczną dokonania tego rodzaju czynności egzekucyjnej jest jednakże posiadanie przez zobowiązanego rachunku bankowego w banku, który jest adresatem powyższego zawiadomienia. Nie można więc mówić o dokonaniu czynności egzekucyjnej zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w sytuacji, gdy zobowiązany takiego rachunku nie posiada. Z powyższych względów Sąd pierwszej instancji uznał, że postępowanie w rozpatrywanej sprawie było od początku bezprzedmiotowe. Podkreślił przy tym, że istota bezprzedmiotowości postępowania polega na tym, iż brak jest "przedmiotu" postępowania w postaci braku jednego z elementów materialnego stosunku prawnego w odniesieniu do jego strony podmiotowej lub przedmiotowej. Brak zatem takiego elementu w przedmiotowej sprawie, tj. brak wskazania konkretnych czynności egzekucyjnych dokonanych w toku postępowania egzekucyjnego, poza wyżej opisaną "próbą zajęcia rachunku bankowego", spowodował niemożność orzekania w tym przedmiocie, a tym samym - konieczność umorzenia postępowania. Jednoczenie podzielając stanowisko organu odwoławczego co do konieczności umorzenia postępowania z wniosku o stwierdzenie uchylenia czynności egzekucyjnych, Sąd ten nie zgodził się z przesłanką powyższego rozstrzygnięcia, odwołującą się do faktu wcześniejszego wydania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Umorzenie postępowania egzekucyjnego z przyczyny, o której mowa w art. 59 par. 1 pkt 1-8 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jakkolwiek w myśl art. 60 par. 1, powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, to nie wyklucza jednak potrzeby wydania postanowienia dotyczącego uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych. Mając zatem na względzie przywołaną wyżej argumentację dotyczącą istnienia potrzeby uchylenia czynności egzekucyjnych wyłącznie w odniesieniu do czynności dokonanych, Sąd pierwszej instancji uznał, że wskazana wyżej wadliwość argumentacji organu odwoławczego pozostawała jednak bez istotnego wpływu na wynik sprawy. Ponadto odnosząc się do zarzutu dotyczącego błędnego, zdaniem skarżącego, określenia przez organy egzekucyjne jego żądania jako wniosku o uchylenie czynności egzekucyjnych, podczas gdy z tytułu i treści wniosku wynikało, że skarżący żądał stwierdzenia uchylenia tych czynności, uznał, iż nie jest on uzasadniony. Zgodnie bowiem z art. 60 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny wydaje postanowienie "dotyczące uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych", nie zaś stwierdzające ich uchylenie. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniósł Andrzej O. zaskarżając powyższy wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1. naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 60 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż postanowienie stwierdzające uchylenie czynności egzekucyjnych nie jest postanowieniem dotyczącym uchylenia czynności egzekucyjnych, a zatem, że przepis ten nie stanowi podstawy prawnej wniosku złożonego w niniejszej sprawie przez skarżącego; 2. naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 1a pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że warunkiem uznania danej czynności organu egzekucyjnego za czynność egzekucyjną jest skuteczność tej czynności; 3. naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 65 par. 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niedoręczenie pełnomocnikowi skarżącego odpisu odpowiedzi na skargę, skutkujące pozbawieniem skarżącego możliwości obrony jego praw. Jednocześnie autor skargi kasacyjnej zastrzegł, że na wypadek uznania przez Sąd, iż wskazane w punktach 1 i 2 przepisy w niniejszej sprawie nie mają charakteru prawa materialnego, lecz procesowego, skarżący przedstawia jako zarzuty ewentualne: 4. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 60 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; 5. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 1a pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Podnosząc powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona skarżąca, przywołując stan faktyczny sprawy, podniosła, że skarżący nie domagał się i nie żąda uchylenia czynności egzekucyjnych, lecz domagał się wydania przez organ egzekucyjny postanowienia stwierdzającego uchylenie tych czynności z mocy prawa. Żądał natomiast, aby organ egzekucyjny wydał postanowienie deklaratoryjne, w którym wiążąco dla wszystkich innych organów publicznych potwierdzi, że czynności egzekucyjne dokonane w danym postępowaniu egzekucyjnym uległy uchyleniu z mocy prawa na skutek umorzenia w oparciu o odpowiednią podstawę prawną. Żądanie to znajduje podstawę prawną w przepisie art. 60 par. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Kwestionując przy tym zawartą w zaskarżonym wyroku ocenę charakteru czynności organu egzekucyjnego, autor skargi kasacyjnej podniósł, że charakter czynności organu egzekucyjnego powinno się oceniać nie z perspektywy skutków, jakie dana czynność wywołała, lecz zamiarów organu egzekucyjnego, jakie towarzyszyły dokonaniu tej czynności. Działanie organu egzekucyjnego nastąpiło w związku z doręczeniem skarżącemu tytułów wykonawczych. Doręczając te tytuły, organ egzekucyjny przystąpił zatem do dokonania czynności egzekucyjnej, co oznacza, że czynność doręczenia tytułów wykonawczych należałoby potraktować jako czynność egzekucyjną. Autor skargi kasacyjnej wskazał ponadto, iż Sąd pierwszej instancji nie doręczył skarżącemu odpisu odpowiedzi na skargę. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w S., kwestionując poprawność konstrukcji zawartych w niej zarzutów oraz ich zasadność, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Ustosunkowując się do tej odpowiedzi, skarżący podtrzymał stanowisko zawarte w skardze kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem zgodnie z art. 183 par. 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym uchybił sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna nieodpowiadająca tym wymaganiom, uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Dokonując oceny skargi kasacyjnej wniesionej w sprawie niniejszej w oparciu o przytoczone wyżej przepisy prawne, Sąd doszedł do wniosku, że skarga ta nie w pełni odpowiada stawianym przez ustawodawcę wymogom. W tym kontekście przede wszystkim zauważyć należy, iż przyjęta konstrukcja dwóch pierwszych zarzutów i wskazanie przez autora skargi kasacyjnej zarzutów ewentualnych, przesądza o braku skuteczności wniesionego środka odwoławczego w tym zakresie. Nie można bowiem zakładać, że kwestia rodzaju powoływanych norm prawnych cechuje się względnością i ocena Sądu w tym zakresie kreuje ich charakter prawny. Abstrahując w tym miejscu od poprawności konstrukcji zgłoszonych zarzutów, stwierdzić zatem jedynie można, w ramach już tylko wyjaśnienia stronie skarżącej, że powołane przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /t.j. Dz.U. 2005 nr 229 poz. 1954 ze zm./, zwanej dalej p.e.a., stanowią normy prawa procesowego. Normy prawne zawarte bowiem w tych przepisach, stanowiąc o czynności egzekucyjnej /art. 1a pkt 2/, formie rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego /art. 60 par. 2/, dotyczą kwestii procesowych, a zatem w żadnej mierze nie można im przypisywać materialnoprawnego charakteru, a w konsekwencji skutecznie podnosić zarzut niewłaściwej wykładni owych przepisów w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej. Wskazane braki konstrukcyjne skargi kasacyjnej uniemożliwiają Sądowi ocenę jej zasadności w tym zakresie. Natomiast dwa kolejne zarzuty /naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. w związku z art. 60 par. 2 p.e.a. oraz w związku z art. 1a pkt 2 p.e.a./ są niezasadne. Zgodnie z art. 60 par. 2 p.e.a., organ egzekucyjny wydaje w razie potrzeby postanowienie dotyczące uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych wskutek umorzenia postępowania egzekucyjnego. Czynnością egzekucyjną, w rozumieniu przyjętym na gruncie art. 1a p.e.a., są wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. W rozpoznawanej sprawie nastąpiło doręczenie tytułów wykonawczych oraz podjęto próbę zajęcia rachunku bankowego, lecz skarżący nie posiadał rachunku bankowego w banku, do którego wysłano zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej. Mamy zatem do czynienia z dwiema czynnościami egzekucyjnymi, zarówno bowiem doręczenie tytułów wykonawczych, jak i podjęcie próby zajęcia rachunku zaliczyć należy do działań objętych definicją czynności egzekucyjnej. Organ egzekucyjny umorzył postępowanie w sprawie uchylenia czynności egzekucyjnych jako bezprzedmiotowe, wskazując w uzasadnieniu na konieczność skutecznego dokonania owych czynności. Decydujące znaczenie ma tu jednak kwestia potrzeby uchylenia tych czynności wiążąca się niewątpliwie z ich skutecznym dokonaniem. Kwestia ta powinna decydować o bezprzedmiotowości tego postępowania i jego umorzeniu. Potrzeba ta z uwagi na stan sprawy /wysłanie tytułów wykonawczych, podjęta jedynie próba zajęcia rachunku bankowego/ nie zachodziła, bezprzedmiotowym było zatem uchylanie tych czynności, co przesądza tym samym o braku zasadności obu zarzutów i potwierdza trafność stanowiska Sądu pierwszej instancji wyrażonego w zaskarżonym wyroku. Przechodząc do oceny ostatniego zarzutu /naruszenie przepisów postępowania - art. 65 par. 1 p.p.s.a. poprzez niedoręczenie pełnomocnikowi skarżącego odpisu odpowiedzi na skargę, skutkujące pozbawieniem skarżącego możliwości obrony jego praw/ wskazać należy, iż jest on chybiony. W sprawie bezspornym pozostaje fakt, że Sąd pierwszej instancji nie doręczył skarżącemu odpisu odpowiedzi na skargę. Niemniej okoliczność ta mogłaby przesądzać o konieczności merytorycznej oceny powyższego zarzutu, gdyby jego konstrukcja nie budziła wątpliwości. Przede wszystkim w ramach redakcji tego zarzutu skarżący nie wykazał istotnego wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Posłużył się jedynie formułą "naruszenie skutkujące pozbawieniem skarżącego możliwości obrony jego praw", której nie przewiduje art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Z tego względu zawarta w skardze kasacyjnej argumentacja jakoby strona nie miała możliwości obrony swych praw, może być rozważana w kategoriach, co najwyżej, podstawy wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w trybie art. 271 p.p.s.a., a nie zaś podstawy skargi kasacyjnej. Ponadto, jak dowodzi uzasadnienie skargi kasacyjnej, skarżący nie wskazał, jak rozumie stwierdzenie, że strona nie miała możliwości obrony swych praw, a także jaki wpływ miało to uchybienie /brak doręczenia odpowiedzi/ na wynik sprawy /treść orzeczenia/. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło