II SA/Ke 219/07
WyrokWSA w Kielcach2007-05-25
Skład orzekający: Renata Detka, Danuta Kuchta, Jacek Kuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy stwierdzająca wygaśnięcie mandatu radnego, podjęta na podstawie przepisów uznanych później przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją, może zostać utrzymana w mocy?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność uchwały rady gminy o wygaśnięciu mandatu radnego, ponieważ została ona podjęta na podstawie przepisów (art. 190 ust. 1 pkt 1a Ordynacji wyborczej oraz art. 24j ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym), które Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z Konstytucją. Sąd uznał, że naruszenie konstytucyjnych praw wyborczych radnego przez zastosowanie niekonstytucyjnych przepisów uzasadnia stwierdzenie nieważności uchwały, nawet jeśli została ona podjęta przed ogłoszeniem wyroku Trybunału.Stan faktyczny
Rada Miejska stwierdziła wygaśnięcie mandatu radnego G. W. z powodu niezłożenia w terminie oświadczenia o działalności gospodarczej prowadzonej przez małżonkę. Radny G. W. kwestionował ten obowiązek, wskazując, że jego małżonka przekształciła spółkę cywilną w spółkę jawną przed upływem terminu do złożenia oświadczenia. Skarżący podniósł również zarzuty proceduralne dotyczące sposobu zwołania i prowadzenia sesji rady. W trakcie postępowania przed sądem, Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją przepisów stanowiących podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały, orzekł, że uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta,, Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant Referent stażysta Katarzyna Tuz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 maja 2007r. sprawy ze skargi G. W. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...]nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały, II. orzeka, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Gminy na rzecz G. W. kwotę 557 ( pięćset pięćdziesiąt siedem ) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.
II SA/Ke 219/07
Uzasadnienie
Uchwałą Nr [...] Rada Miejska na podstawie art. 190 ust. 1 pkt 1a, ust. 2 i 4 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, stwierdziła wygaśnięcie mandatu radnego Rady Miejskiej G. W. wybranego w Okręgu Wyborczym nr [...] z Listy nr [...] Komitetu Wyborczego, wskutek niezłożenia w terminie oświadczenia o działalności gospodarczej prowadzonej przez małżonkę na terenie Gminy.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że zgodnie z art. 24j ust.1 ustawy
z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, radny zobligowany jest do złożenia oświadczenia o działalności gospodarczej prowadzonej przez małżonka, jeżeli działalność ta jest wykonywana na terenie gminy, w której osoba obowiązana do złożenia oświadczenia pełni funkcję. Dnia 3 stycznia 2007 r. radny G. W. złożył oświadczenie, iż jego małżonka jest wspólnikiem spółki cywilnej prowadzącej aptekę ogólnodostępną typu A w S.. Z pisma Urzędu Miejskiego z dnia 5 lutego 2007 r. wynika, że małżonka radnego A. W. w dniu 12 grudnia 2006 r. ( ostateczny termin złożenia oświadczenia o działalności gospodarczej prowadzonej przez małżonka) figurowała w ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej w Urzędzie Miejskim.
Dnia 15 lutego 2007 r. radny G. W. cofnął swoje oświadczenie dotyczące działalności gospodarczej małżonki, poinformował, że 10 listopada 2006 r. spółka cywilna przekształciła się w spółkę jawną, która została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 21 grudnia 2006 r. i stwierdził, że nie miał obowiązku złożenia oświadczenia o działalności gospodarczej małżonka w rozumieniu art. 24j ust.1 ustawy o samorządzie gminnym.
Przepis art. 4 ust.1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej stanowi, że przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna
i jednostka organizacyjna nie będąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Organ podkreślił, że ostatnia część zdania tego przepisu odnosi się do spółki jawnej, a zatem przytoczone informacje złożone przez radnego nie mają żadnego wpływu na zasadność podjęcia uchwały dotyczącej stwierdzenia wygaśnięcia jego mandatu. Skutkiem niezłożenia oświadczenia w terminie jest zaś utrata mandatu z mocy prawa.
W piśmie z dnia 26 lutego 2007 r. skierowanym do Przewodniczącego Rady Miejskiej, G. W. podniósł, że jeszcze podczas sesji, po podjęciu powyższej uchwały, wezwał Radę Miejską – zgodnie z trybem przewidzianym w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym – do usunięcia naruszenia prawa. W imieniu Rady, Przewodniczący odmówił ustnie usunięcia tegoż naruszenia. Wobec powyższego G. W. wniósł o pisemne potwierdzenie stwierdzenia odmowy usunięcia naruszenia prawa lub o doręczenie wyciągu
z protokołu sesji Rady Miejskiej, zawierającego tę odmowę.
W wyniku powyższego wezwania, Przewodniczący Rady Miejskiej
pismem z dnia 20 marca 2007 r. poinformował radnego, że podejmując uchwałę
o wygaśnięciu mandatu Rada "nie dokonała żadnych uchybień prawnych, postępując zgodnie z zapisami ustawy ordynacja wyborcza, oraz ustawy o samorządzie gminnym z dnia 8 marca 1990 r."
Skargę na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach G. W. zarzucając naruszenie przepisów:
- art. 24j ust.1 oraz art. 20 ust.3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym w zakresie, w jakim określają one termin składania oświadczeń majątkowych,
- art. 190 ust.1 pkt 1a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. – ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw.
Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały.
W uzasadnieniu skargi G. W. podniósł, że nigdy nie był zobowiązany do złożenia oświadczenia o działalności gospodarczej prowadzonej przez małżonkę, o jakim mowa w art. 24j ust.1 ustawy o samorządzie gminnym, albowiem dnia 10 listopada 2006 r. ( przed datą wyborów do rad gminnych), jego małżonka i pozostali wspólnicy spółki cywilnej, przekształcili ją - zgodnie z art. 26 ust.4 kodeksu spółek handlowych – w spółkę jawną, która została zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Przedsiębiorców. Postanowienie o wpisie spółki do rejestru z dnia 21 grudnia 2006 r. ma w takim przypadku charakter deklaratoryjny. Również w tej dacie ( 10 listopada 2006 r.), żona skarżącego przestała być wspólnikiem spółki cywilnej i stała się wspólnikiem spółki jawnej. W ocenie skarżącego, nie mamy już w tym przypadku do czynienia z prowadzeniem działalności gospodarczej na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, tylko na podstawie wpisu do rejestru Przedsiębiorców KRS.
Nie kwestionując okoliczności, że małżonka była uprzednio wspólnikiem spółki cywilnej "A." w S. i że działalność ta została wpisana do ewidencji działalności gospodarczej Urzędu Miejskiego, skarżący podniósł, że jego żona nigdy nie uczestniczyła
w pracach tej spółki i nie wykonywała w jej ramach żadnej działalności gospodarczej. Faktycznie uczestniczyła w niej jedynie kapitałowo, a taka sytuacja nie wyczerpuje przesłanek określonych w art. 24j ustawy o samorządzie gminnym, gdzie małżonek oprócz tego, że prowadzi działalność gospodarczą, to musi ją jeszcze wykonywać.
Skarżący zgłosił także zarzuty formalne co do samego sposobu zwołania i trybu prowadzenia sesji Rady Miejskiej w dniu 24 marca 2007 r.
Na samej sesji Przewodniczący Rady stwierdził, że została ona zwołana na wniosek Prezydenta Miasta, a w trybie nadzwyczajnym powinny być załatwiane sprawy pilne, które nie mogą być załatwione w trybie sesji zwyczajnej. Skarżący podniósł, że na pewno taką sprawą nie jest wygaszenie mandatu radnego. Ponadto przygotowanie projektu uchwały tej treści należy do prerogatyw Przewodniczącego Rady, gdy tymczasem pod projektem uchwały widnieje podpis Prezydenta Miasta. Naruszono też przepis § 18 ust.4 regulaminu Rady, gdyż do projektu uchwały winno być załączone uzasadnienie celowości jej podjęcia. Projekty uchwał powinny być składane w Biurze Obsługi Rady Miejskiej nie później niż na 10 dni przed sesją, na której mają być rozpatrywane. W tej sytuacji "uzupełnienie do uzasadnienia", które skarżący otrzymał do materiałów na sesję w dniu 24 lutego pochodzi z dnia 15 lutego 2007 r., tak jak i całość materiałów na te sesję.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wniosła o jej oddalenie przedstawiając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Podniosła dodatkowo, że zgodnie z art. 194 ust.1 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. ordynacja wyborcza do rad gmin, powiatów i sejmików województwa, Rada Miejska na następnej sesji w dniu 12 marca 2007 r. podjęła uchwałę o wstąpieniu w miejsce radnego W. kandydata z tej samej listy, który złożył ślubowanie radnego.
W piśmie procesowym złożonym dnia 7 maja 2007 r. skarżący wniósł, aby Sąd "miał na uwadze stan obowiązywania i zasady stosowania prawa spowodowane" wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 marca 2007 r. sygn. akt K 8/07, w którym orzekł on o niezgodności z Konstytucją RP art. 190 ust.1 pkt 1a ustawy – Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalaj p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że
w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego
i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 ustawy o p.p.s.a). W przypadku uchwał podejmowanych przez organy samorządu terytorialnego, kontrola sądowa sprowadza się do oceny, czy dany akt wydany został z obrazą obowiązujących przepisów,
gdyż zaistnienie takiej sytuacji powoduje konieczność stwierdzenia jego nieważności bądź stwierdzenia, że wydany został z naruszeniem prawa – stosownie do treści art. 147 § 1 ustawy.
Sądowa kontrola legalności zaskarżonych aktów administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej uchwały podnieść w pierwszym rzędzie należy, że skarga wniesiona została w oparciu o przepis art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz.U. 01.142.1591 ze zm.), po spełnieniu przewidzianych w nim formalnych przesłanek, podlega zatem merytorycznemu rozpoznaniu. Nie ulega także wątpliwości, że interes prawny skarżącego został tym aktem naruszony, albowiem wskutek jego podjęcia został on pozbawiony mandatu radnego.
Na wstępie odnieść się należy do głównego zarzutu skargi, polegającego na zakwestionowaniu obowiązku G. W. do złożenia oświadczenia
o działalności gospodarczej prowadzonej przez małżonka, o jakim mowa w art. 24j ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz.U. nr 142 z 2001 r., poz. 1591 ze zm.).
Z niekwestionowanych w sprawie okoliczności wynika, że małżonka G. W. była wspólnikiem spółki cywilnej, zarejestrowanym w ewidencji działalności gospodarczej Urzędu Miejskiego pod nazwą A. Stan taki trwał także dnia 12 grudnia 2006 r., tj. ostatniego dnia w jakim stosownie do art. 24j ust.3 ustawy o samorządzie gminnym, radny zobowiązany był złożyć oświadczenie o działalności gospodarczej współmałżonka. W tym czasie istniał już akt przekształcenia spółki cywilnej w spółkę jawną, podjęty w oparciu o przepis art. 26 § 4 kodeksu spółek handlowych, przy czym zawiązana spółka została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego dopiero dnia 21 grudnia 2006 r. Nie ulega przy tym wątpliwości, że wpis do rejestru ma w tym przypadku charakter konstytutywny, a nie deklaratoryjny, o czym stanowi wprost przepis art. 251§ 1 w zw. z art. 26 § 5 k.s.h. Przyjmuje się przy tym, że spółka jawna w organizacji (przed wpisem do KRS) nie ma podmiotowości prawnej, a zatem nie może we własnym imieniu nabywać praw ani zaciągać zobowiązań. Jeżeli w tym okresie jakiekolwiek prawa zostaną nabyte bądź zaciągnięte zobowiązania, następuje to na rzecz przyszłych wspólników (por. komentarze do art. 25 kodeksu spółek handlowych: A.Kidyba, Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Zakamycze 2005,wyd.III oraz K.Kohutek, M.Olczyk, A. Rachwał, M.Rusinek, M.Spyra, M.Wyrwiński, Komentarz do ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o zmianie ustawy – Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw - Dz.U.03.229.2276, LEX/el.2004).
Analizując charakter obowiązku, o jakim mowa w art. 24j ust.1 ustawy
o samorządzie gminnym, nie sposób pominąć regulacji ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o działalności gospodarczej ( Dz.U.04.173.1807 ze zm.) definiującej pojęcia przedsiębiorcy i działalności gospodarczej. Przepis art. 2 tej ustawy stanowi, że działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Zgodnie zaś z art. 14 ust.1 działalność gospodarczą wykonywać może jedynie przedsiębiorca, czyli osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna nie będąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – wykonująca tę działalność we własnym imieniu. Za przedsiębiorców ustawa uznaje także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej ( art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o działalności gospodarczej).
W stanie faktycznym sprawy nie ma zatem mowy o tym, aby spółka jawna
w organizacji – nie będącą osobą prawną ani nie mająca zdolności prawnej - była przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy o działalności gospodarczej, co zwalniałoby skarżącego od złożenia oświadczenia z art. 24j ust.1 ustawy o samorządzie gminnym. W dacie 12 grudnia 2006 r. małżonka skarżącego nie była już wprawdzie wspólnikiem spółki cywilnej, ale nadal figurowała jako podmiot gospodarczy
w ewidencji działalności gospodarczej Urzędu Miejskiego. Była zatem przedsiębiorcą w rozumieniu art. 4 ust.1 powołanej wyżej ustawy
o działalności gospodarczej, a ponieważ działalność gospodarcza w formie prowadzenia apteki ogólnodostępnej przez cały czas była wykonywana, nie ma podstaw do przyjęcia, aby skarżący był zwolniony od złożenia oświadczenia
o jakim moa w art. 24j ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. W nawiązaniu do zarzutów skargi dotyczących wyłącznie kapitałowego uczestnictwa małżonki G. W. w spółce cywilnej ( co w ocenie autora skargi wyklucza przyjęcie, że prowadziła ona działalność gospodarczą) podnieść należy, że pozostają one bez znaczenia prawnego. Sam wpis do ewidencji działalności gospodarczej,
o jakiej mowa w art. 14 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej stanowi bowiem podstawę do przyjęcia, że działalność gospodarcza jest przez danego przedsiębiorcę prowadzona. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że A. przez cały czas funkcjonowała, także w okresie tworzenia spółki jawnej. Działalność gospodarcza w rozumieniu art. 2 ustawy
o działalności gospodarczej była zatem prowadzona, a jest to element wystarczający do zaistnienia obowiązku złożenia oświadczenia, o jakim mowa w art. 24j ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Jest także bezsporne, że skarżący powinności przewidzianej w powyższym przepisie nie dokonał w terminie, co stosownie do treści art. 190 ust.1 pkt 1a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r.- Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz.U.03.159.1547 ze zm.), zwanej dalej ordynacją, obowiązującego w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały przez Radę Miejską, powodowało wygaśnięcie mandatu radnego. Przepis ten, podobnie jak i art. 24j ust.3 ustawy o samorządzie gminnym ( przewidujący termin do złożenia oświadczeń
o jakich mowa w art. 24j ust.1 tej ustawy), utracił jednak z dniem 19 marca 2007 r. moc obowiązującą na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 marca 2007 r. sygn. akt K 8/07, który orzekł o niezgodności obu przepisów z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej – art. 190 ust.1 pkt 1a ordynacji z art. 31 ust.3 oraz art. 2 Konstytucji, zaś art. 24j ust.3 ustawy o samorządzie gminnym – z art. 2 Konstytucji (Dz.U. nr 48 poz.327). Okoliczność, że stosownie do art. 190 ust.2 i 3 Konstytucji orzeczenie Trybunału wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w organie urzędowym,
w którym akt normatywny był ogłoszony, nie może jednak zmieniać oceny, iż przepis uznany przez Trybunał za niekonstytucyjny ma taki charakter od samego początku, tj. od dnia jego wejścia w życie. Fakt ten musi być brany pod uwagę przy kontroli aktu administracyjnego podjętego na podstawie niekonstytucyjnego przepisu,
a poddanego pod osąd sądowi administracyjnemu – mimo, że generalnie sądy te orzekają o legalności aktu biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny w dacie jego wydania. Zgodnie z art. 8 Konstytucji R.P., Konstytucja jest bowiem najwyższym prawem Rzeczypospolitej i jej przepisy stosuje się bezpośrednio, chyba, że stanowi ona inaczej. Z kolei zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji sędziowie są niezawiśli
i podlegają tylko Konstytucji i ustawom. Z tych unormowań wynika po pierwsze, że przepisy Konstytucji są prawem najwyższej rangi a po drugie, że podlegają, tak jak
i przepisy innych ustaw, bezpośredniemu stosowaniu przez sąd.
Kwestią mającą istotne znaczenie w niniejszej sprawie jest to, że w oparciu
o przepis pozostający w sprzeczności z Konstytucją nastąpiła utrata nabytych przez skarżącego praw podmiotowych, co nie da się pogodzić z podstawowymi zasadami demokratycznego państwa prawa. Przepis art. 190 ust.4 Konstytucji stanowi, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych
w przepisach właściwych dla danego postępowania. Jak widać z powyższego,
w przypadku wydania aktu w oparciu o przepis niekonstytucyjny, ustawa zasadnicza wprowadza możliwość zastosowania takich środków proceduralnych, aby zrealizować zasadę stosowania prawa w zgodzie z Konstytucją. W niniejszej sprawie chodzi zaś o wyeliminowanie skutków, jakie w sferze praw podmiotowych wywołała uchwała organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, wydana na podstawie niekonstytucyjnego przepisu. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przewidują w takiej sytuacji możliwość żądania wznowienia postępowania (art. 145a), jednak nie mają one zastosowania w przypadku podjęcia uchwały takiej, jaka zapadła w sprawie. W przepisach ustawy o samorządzie brak jest natomiast unormowań, które pozwalałyby osobie, której interes prawny został naruszony uchwałą podjętą na podstawie przepisu niezgodnego z Konstytucją, domagania się od organu samorządowego podjęcia -w trybie wznowienia czy też
w jakimś innym trybie- kolejnej uchwały w tym samym przedmiocie.
Racjonalnym jest zatem wykorzystanie przez sąd administracyjny takich środków proceduralnych, które - zastosowane w ramach kontroli aktu wydanego
w sprzeczności z ustawą zasadniczą - umożliwią przywrócenie porządku konstytucyjnego.
Nie bez znaczenia dla oceny o jakiej mowa w art. 3 § 1 p.p.s.a., pozostają także wartości konstytucyjne naruszone przepisami, w oparciu o które podjęty został zaskarżony akt. W uzasadnieniu wyroku z dnia 13 marca 2007 r. Trybunał Konstytucyjny podniósł, że "kwestionowana regulacja dotyka konstytucyjnie chronionych praw podmiotowych. Jest to z jednej strony czynne prawo wyborcze, które wyraża się nie tylko w akcie głosowania, lecz także w skuteczności dokonanego wyboru. Także bierne prawo wyborcze radnego/wójta jest przedmiotem ingerencji. Mandat bowiem, który jest (...) korelatem tego prawa, zostaje wygaszony przez ustawodawcę na skutek czysto formalnie ujętego uchybienia, nie prowadzącego – w przypadku opóźnienia – do zniweczenia celu, który przyświecał wprowadzeniu obowiązku składania oświadczeń majątkowych. Jest to użycie środka nieproporcjonalnego, a tym samym w niekonstytucyjny sposób wkraczającego
w prawo wyborcze ( zniweczenie wyniku przeprowadzonego glosowania)". Trybunał podkreślił także, iż "kontrolowane normy oddziałują na sferę konstytucyjnych praw podmiotowych obywateli, a więc dóbr bardzo wysoko umiejscowionych w hierarchii interesów, których realizacji ma sprzyjać system prawny".
Mając na uwadze powyższe wywody Sąd przyjął, że mimo obowiązywania w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały przepisów na podstawie których ją wydano, wobec oczywistej sprzeczności zawartych w nich unormowań z Konstytucją i naczelnymi zasadami podlegającymi ochronie w polskim porządku prawnym, koniecznym jest odmowa ich zastosowania, a tym samym uwzględnienie skargi w oparciu o art.147 § 1 p.p.s.a.
Wskazać także należy, że przeszkodą do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały nie może być fakt, że już po jej podjęciu dnia 12 marca 2007 r. Rada Miejska stwierdziła wstąpienie na zwolnione przez G. W. miejsce – wskutek podjęcia uchwały objętej osądem w sprawie - radnego, kandydata z tej samej listy, który uzyskał kolejno największą liczbę głosów.
W aspekcie wagi omówionych wyżej wartości konstytucyjnych naruszonych przepisami, na podstawie których podjęto uchwałę dnia 24 lutego 2007 r., okoliczność powyższa – na którą powołuje się organ - nie może mieć żadnego znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu, tym bardziej jeśli się zważy, że uchwała powołująca nowego radnego zapadła zaledwie dzień przed wyznaczoną przez Trybunał Konstytucyjny rozprawą mającą na celu skontrolowanie przepisów art. 190 ust.1 pkt 1a ordynacji oraz art. 24j ust.3 ustawy o samorządzie gminnym. Powstrzymanie się przed podejmowaniem uchwały tworzącej nowy stan faktyczny
i prawny było zatem ze wszech miar pożądane i celowe, a niedostrzeżenie tej oczywistej sytuacji przez organ stanowiący Gminy nie może aktualnie mieć wpływu na ocenę zaskarżonego aktu, a przede wszystkim eliminować skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego poprzez metodę "faktów dokonanych".
Wobec wskazanej wyżej przyczyny dla której Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały, uznać należy, że pozostałe zarzuty skargi dotyczące kwestii proceduralnych związanych z jej podjęciem, stały się bezprzedmiotowe.
Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku oparto o przepis art. 152 p.p.s.a., zaś w pkt III
o przepis art. 200 tej ustawy.
Na koszty postępowania sądowego składają się: wpis 300 zł., wynagrodzenie z tytułu zastępstwa procesowego – 240 zł. ustalone na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1c
w zw. z § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz.U. nr 163, poz. 1349 ze zm.) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło