I SA/Łd 1396/05

PostanowienieWSA w Łodzi2006-03-14

Skład orzekający: Z. Kmieciak, P. Kiss, P. Kowalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rada Miejska jest uprawniona do samodzielnego wniesienia skargi do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie nadzorcze Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej dotyczące uchwały Rady Miejskiej, a jeśli tak, to czy uchwała podjęta po terminie na wniesienie skargi może ją konwalidować?
Ratio decidendi
Skarga Rady Miejskiej na uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej została odrzucona z powodu niedopuszczalności. Zgodnie z art. 98 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, stroną skarżącą w postępowaniu sądowoadministracyjnym na rozstrzygnięcie nadzorcze jest gmina, a organem uprawnionym do jej reprezentowania i wniesienia skargi jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta, a nie rada gminy. Ponadto, uchwała Rady Miejskiej stanowiąca podstawę skargi została podjęta po terminie na jej wniesienie, co stanowi brak formalny uniemożliwiający skuteczne jej złożenie.
Stan faktyczny
Rada Miejska w Ł. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł., która stwierdziła nieważność części uchwały Rady Miejskiej w sprawie opłaty targowej. Rada Miejska podniosła zarzuty naruszenia przepisów ustawy o samorządzie gminnym i Konstytucji. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej wniosło o odrzucenie skargi, argumentując brak zdolności sądowej Rady Miejskiej i brak uchwały będącej podstawą skargi. Rada Miejska próbowała uzupełnić braki formalne, przedstawiając uchwałę podjętą po terminie.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Z. Kmieciak (spr.), Sędzia NSA P. Kiss, Sędzia WSA P. Kowalski, Protokolant A. Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2006 r. sprawy ze skargi Rady Miejskiej w Ł. na uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłaty targowej p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. Uchwałą z dnia [...] nr [...] Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. uznało swoją niewłaściwość rzeczową do rozpatrzenia części § 2 ust. 7, 8, 9, 10, 13 w zakresie obejmującym postanowienia dotyczące administratorów, części § 7 w zakresie obniżenia czynszu dzierżawnego, części § 8 w zakresie zwolnień z czynszu dzierżawnego, § 10 oraz § 13 pkt 1 uchwały Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...]., nr [...] w sprawie wysokości i zasad poboru opłaty targowej oraz ustalenia inkasentów i administratorów targowisk na terenie miasta Ł., a także funkcjonowania targowisk miejskich i w tym zakresie przekazało uchwałę właściwemu organowi nadzoru – Wojewodzie [...]. Uchwałą zaś z dnia nr 25/59/2005 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł., z uwagi na sprzeczność z prawem art. 15 ust. 1, 2 i 2a ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2002r., Nr 9, poz. 84 ze zm.) oraz art. 19 pkt 1 lit. a, pkt 2 i 3 tej ustawy stwierdziło nieważność postanowień § 1, § 2 ust.1, 2, 3, 4, 5, 6, 11, 12 części ust. 7, 8, 9, 10, 13 w zakresie inkasentów, § 3, § 4, § 5, § 6, części § 7 w zakresie obniżenia dziennej stawki opłaty targowej, części § 8 w zakresie zwolnień w opłacie targowej, § 9, § 11, § 13 pkt 2 i 3 uchwały Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...], nr [...] w sprawie wysokości i zasad poboru opłaty targowej oraz ustalenia inkasentów i administratorów targowisk na terenie miasta Ł., a także funkcjonowania targowisk miejskich. Na powyższą uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. z dnia [...] Rada Miejska w Ł. wniosła do sądu administracyjnego skargę, w której podnosząc zarzuty naruszenia art. 91 ust. 1 w związku z art. 91 ust. 4 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. ) w związku z art. 165 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 91 ust. 3 w związku z art. 91 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 107 § 1 i 3 Kpa i art. 30 ust. 2 pkt 3 powołanej ustawy, wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały. W odpowiedzi na skargę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. wniosło alternatywnie o jej odrzucenie z uwagi na brak zdolności sądowej i procesowej Rady Miejskiej i brak uchwały będącej podstawą wniesionej do Sądu skargi lub o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniesiono, że przepis art. 98 ust. 1 i 3 ustawy o samorządzie gminnym wyłącza możliwość wniesienia skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze przez jakikolwiek inny podmiot niż gmina lub związek komunalny. Rada Miejska występując jako podmiot samodzielny nie mogła zatem wnieść skutecznie do sądu skargi, ponieważ jest organem wyposażonym w kompetencje uchwałodawcze i kontrolne względem wójta, burmistrza lub prezydenta miasta – organu uprawnionego do wniesienia skargi. Ponadto wskazano, iż Rada Miejska nie spełniała obowiązku wynikającego z treści art. 98 ust. 3 zd. 2 ustawy o samorządzie gminnym, który stanowi, iż podstawą wniesienia skargi jest uchwała lub zarządzenie organu, który podjął uchwałę lub zarządzenie albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze. W piśmie procesowym z dnia 2 lutego 2006r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu do wyraźnego wskazania w czyim interesie została wniesiona skarga i przedstawienia uchwały będącej podstawą wniesionej skargi wraz z protokołem z posiedzenia Rady Miejskiej w Ł., pełnomocnik podniósł, że skarga została wniesiona w interesie gminy – Miasta Ł. w związku z rozstrzygnięciem nadzorczym Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. na uchwałę Rady Miejskiej. Rada Miejska zaś jako organ gminy umocowana jest do wyrażania woli osoby prawnej, jaką jest gmina. Przedstawiając uchwałę Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...], nr [...] w sprawie zaskarżenia do Sądu uchwały Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. z dnia 12 października 2005r. pełnomocnik podkreślił, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych i Sądu Najwyższego, że podjęcie uchwały przez radę gminy w sprawie zaskarżenia uchwały organu nadzoru, po wniesieniu skargi na tą uchwałę, stanowi brak formalny, który zdaniem pełnomocnika podlega uzupełnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. zważył co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Zgodnie z treścią art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U z 2001r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) do złożenia skargi uprawniona jest gmina lub związek międzygminny, których interes prawny, uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest uchwała lub zarządzenie organu, który podjął uchwałę lub zarządzenie albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze. Oznacza to, że stroną skarżącą, przeciwną w stosunku do organu nadzorczego jest gmina (lub związek międzygminny) i niedopuszczalne jest złożenie skargi przez jakikolwiek inny podmiot, nawet wtedy gdy rozstrzygnięcie to narusza jego interes prawny lub obowiązek. O tym jednak, kto jest organem uprawnionym do wniesienia skargi decydują przepisy regulujące ustrój danej osoby prawnej oraz przepisy określające zakres uprawnień i kompetencji poszczególnych organów w strukturze organizacyjnej tej osoby. Należy zatem uznać, że w przypadku gminy, w systemie jej organów (czy też "władz", jak został zatytułowany rozdział 3 powołanej ustawy) organem wyposażonym w uprawnienia do reprezentowania gminy w postępowaniach sądowych, w tym również w postępowaniu sądowoadministracyjnym ze skargi na rozstrzygnięcie organu nadzorczego dotyczącego gminy jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Wynika to z faktu, iż na podstawie art. 31 ustawy o samorządzie gminnym, wójt (burmistrz lub prezydent miasta) kieruje bieżącymi sprawami gminy i reprezentuje ją na zewnątrz. (por. T. Woś Skarga gminy do NSA na rozstrzygnięcie organu nadzorczego – aspekty procesowe, Państwo i Prawo 1993, nr 7, str. 45). Wójt, burmistrz lub prezydent miasta jest więc podmiotem, który w imieniu gminy uprawniony jest do dokonywania czynności procesowych i to on powinien skargę podpisać. Analizując zaś treść art. 98 ust. 3 zd. 2 ustawy o samorządzie gminnym na tle rozpoznawanej sprawy, który stanowi, iż podstawą do wniesienia skargi jest uchwała lub zarządzenie organu, który podjął uchwałę lub zarządzenie albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze, Sąd dostrzegł również, że uchwała Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...], nr [...] będąca podstawą wniesienia skargi została podjęta po wniesieniu do Sądu skargi i po upływie trzydziestodniowego terminu do jej wniesienia. Ten ostatni termin należy liczyć od dnia 14 października 2005r., tj dnia, w którym doręczono stronie skarżącej uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. Podjęcie natomiast takiej uchwały ex post, po wniesieniu do Sądu skargi nie może konwalidować naruszenia postanowień art. 98 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym. Nieistnienie bowiem uchwały w momencie składania skargi oznacza, że akt zaskarżenia nie mógł być dokonany w sposób zgodny z treścią art. 98 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, który wymaga, by podstawą wniesienia skargi była wcześniej podjęta uchwała właściwego organu gminy. Brak uchwały właściwego organu gminy stanowiący element aktu zaskarżenia rozstrzygnięcia organu nadzorczego należy zatem traktować jako inną przyczynę niedopuszczalności skargi, o której mowa w art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Z tych względów Sąd, na podstawie powołanego przepisu art. 58 § 1 pkt 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uprawniony był orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło