I SA/Kr 1342/03

WyrokWSA w Krakowie2006-05-25

Skład orzekający: WSA Bogusław Wolas, WSA Ewa Długosz, Asesor WSA Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT, uznając wniosek za żądanie określenia zobowiązania podatkowego spółki cywilnej po jej likwidacji?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nieprawidłowo odmówił wszczęcia postępowania, ponieważ nie wyjaśnił istoty wniosku strony, który mógł dotyczyć stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT, a nie określenia zobowiązania podatkowego spółki po jej likwidacji. Brak wyjaśnienia wątpliwości co do żądania podatnika stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Spółka cywilna "A" została zlikwidowana i wykreślona z rejestru podatników. Urząd Skarbowy odmówił wszczęcia postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku VAT za kwiecień 2000 roku, uznając, że spółka już nie istnieje. Izba Skarbowa utrzymała tę decyzję w mocy, argumentując, że wspólnicy zlikwidowanej spółki nie mają legitymacji do występowania w postępowaniu dotyczącym zobowiązań spółki. Pełnomocnik wspólnika złożył skargę, twierdząc, że wniosek dotyczył stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT, a nie określenia zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej oraz poprzedzające ją postanowienie Urzędu Skarbowego i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Kr 1342/03 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 maja 2006r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Sędziowie: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk (spr), Asesor WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant: Dominika Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2006r., sprawy ze skargi A. s.c. R. G. , S. S., na postanowienie Izby Skarbowej, z dnia 16 czerwca 2003r. Nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania, I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji , II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 625 zł ( sześćset dwadzieścia pięć złotych) Sygn. I S.A./Kr 1342/03 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] marca 2003 r. Urząd Skarbowy odmówił wszczęcia postępowania odnośnie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 2000 rok dla spółki cywilnej "A"R.G. , S. S.. Organ ustalił , że wniosek w tym zakresie wpłynął w dniu [...] lutego 2003 roku , jednakowoż spółka ta została zlikwidowana i wykreślona z rejestru podatników w dniu [...] kwietnia 2001 roku. Podstawą odmowy wszczęcia postępowania był przepis art. 165 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa / DZ, U, Nr 137 , poz. 926 ze zm./. Na powyższe postanowienie złożył zażalenie pełnomocnik wspólnika rozwiązanej spółki wnosząc o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia i stwierdzając, iż ustalenie bytu prawnego podatnika nie stoi na przeszkodzie do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty , a jako taki należało potraktować złożone przez niego pismo z dnia 25 lutego 2002 r. Izba Skarbowa [...]czerwca 2003 r. utrzymała powyższe postanowienie w mocy. Organ odwoławczy powołał przepis art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym / DZ. U. Nr. 11 , poz. 50 ze zm./ ,wedle którego podatnikami tego podatku są osoby prawne , jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej i osoby fizyczne. W niniejszej sprawie podatnikiem podatku VAT była więc spółka cywilna a nie wspólnicy , którzy w momencie rozwiązania spółki tracą legitymację do występowania w postępowaniu dotyczącym zobowiązań spółki. Pełnomocnik reprezentujący jednego ze wspólników zlikwidowanej spółki nie był uprawniony do wniesienia wniosku , gdyż nie mógł być pełnomocnikiem strony , która przestała istnieć w chwili rozwiązania spółki. Nie był również stroną tego postępowania. Na poparcie swego stanowiska organ powołał się na orzecznictwo NSA wyrok I S.A./Kr 2082/00. W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie pełnomocnik byłych wspólników spółki zarzuca organowi naruszenie przepisów prawa procesowego i domaga się uchylenia postanowienia Izby Skarbowej. Zarzuca bezzasadną odmowę wszczęcia postępowania przez organy w zakresie stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT , w sytuacji gdy jego mocodawcy zapłacili podatek w wysokości nienależnej , na podstawie nieprawidłowo sporządzonej deklaracji podatkowej. Izba skarbowa utrzymała postanowienie organu I instancji z uwagi na brak umocowania do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, nie wzywając o pełnomocnictwo. Tymczasem wnoszący skargę został umocowany do reprezentowania zlikwidowanej spółki czego dowodem jest dołączony do skargi dokument. Argument dotyczący braku zdolności spółki , która zaprzestała działalności gospodarczej w postępowaniu dotyczącym nadpłaty w podatku VAT jest chybiony i narusza konstytucyjną zasadę równości. Skoro po zgłoszeniu zaprzestania działalności , organy podatkowe mogą dochodzić zapłaty nieprawidłowo naliczonego podatku , równie skutecznie spółka lub jej wspólnicy , powinni mieć możliwość dochodzenia zwrotu kwot wpłaconych skarbowi państwa nienależnie , na podstawie nieprawidłowo sporządzonej deklaracji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi podtrzymując zajmowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Na wstępie należy przypomnieć , że zgodnie z art. 1 par 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych / DZ.U. Nr. 153 , poz. 1269/, Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zgodność wydanych aktów z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia tego kryterium , trzeba stwierdzić ,że wydana została z naruszeniem przepisów postępowania. W pierwszym rzędzie stwierdzić należy , iż nie budzi wątpliwości Sądu stanowisko organów , iż skoro zgodnie z przepisami prawa materialnego - art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym / DZ. U. Nr. 11 , poz. 50 ze zm./ podatnikiem podatku od towarów i usług jest spółka cywilna , to w momencie jej rozwiązania wspólnicy tracą legitymację do występowania w postępowaniu dotyczącym zobowiązań spółki. Pogląd ten utrwalony jest w orzecznictwie sądów administracyjnych /między innymi wyrażony został w wyroku I S.A./Kr 2082/00 z dnia 11 X. 2002 r. na który powołują się organy / ,odnoszącym się do stanów faktycznych w których chodziło o dopuszczalność określenia zobowiązania podatkowego spółki cywilnej po jej rozwiązaniu. W niniejszej jednak sprawie obu organom umknął fakt , iż wniosek z dnia [...] lutego 2003 r. złożony przez pełnomocnika R.G. z dnia [...] lutego 2003 r. nie był mając na uwadze jego uzasadnienie jednoznaczny w swej treści w tym sensie , że zawierał istotnie żądanie wszczęcia postępowania o określenie zobowiązania podatkowego spółki za kwiecień 2000 rok. Sygnalizował on istnienie nadpłaty w podatku . Tymczasem bez wyjaśnienia jego istoty , organ pierwszej instancji potraktował go jako żądanie określenia zobowiązania spółki. W zażaleniu na postanowienie organu I instancji pełnomocnik już w sposób wyraźny podnosi , że chodzi o stwierdzenie nadpłaty w podatku VAT za miesiąc kwiecień 2002 r , w tym samym wymiarze co zaległość w podatku VAT podlegającym wpłacie za miesiąc marzec 2000 r. W tym stanie rzeczy co najmniej Izba Skarbowa , winna podjąć działania zmierzające do wyjaśnienia zaistniałych wątpliwości co do żądania podatnika a tymczasem, jak podano wyżej utrzymała w mocy postanowienie organu i instancji. Nie wyjaśnienie ich w ocenie Sądu czyniło przedwczesnym postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie złożonego wniosku , a tym samym doprowadziło do naruszenia przepisu art. 165 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa wyżej powołanej , skoro w świetle okoliczności wyżej przytoczonych oraz podnoszonych twierdzeń w treści skargi , nie jest jasne czego skarżący w złożonym wniosku się domagali , czy określenia zobowiązania podatkowego za miesiąc kwiecień 2000 rok / o czym organy orzekały / , czy stwierdzenia nadpłaty do czego się nie odniesiono. Mając na uwadze powyższe , Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy przepisu art. 145 par. 1 ust. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ, U. Nr. 153 , poz. 1270 ze zm./ w zw. z art. 97 par. 1 ustawy z tej samej daty Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ. U. Nr. 153 , poz. 1271 ze zm./ orzekł jak w sentencji. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 pierwszej z ustaw wyżej powołanych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło