I SA/Kr 318/07

WyrokWSA w Krakowie2007-09-18

Skład orzekający: Ewa Długosz-Ślusarczyk, Urszula Zięba, Stanisław Grzeszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego, że środki na pokrycie udziałów w spółce pochodzą z ujawnionych źródeł przychodu, jeśli posiada jedynie dokumenty takie jak decyzja Ministra Finansów zezwalająca na zmianę struktury kapitału i wyciąg z rachunku bankowego, a nie dokumenty dotyczące faktycznych dochodów wspólnika?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia, jeśli nie posiada w swojej ewidencji danych potwierdzających fakty lub stan prawny, o które wnioskuje strona. W przypadku wniosku o zaświadczenie dotyczące pochodzenia środków na pokrycie udziałów, właściwym organem do jego wydania jest organ podatkowy właściwy dla rozliczania dochodów wspólnika, a nie organ właściwy dla spółki. Decyzja Ministra Finansów zezwalająca na zmianę struktury kapitału oraz wyciąg z rachunku bankowego nie są wystarczające do potwierdzenia legalności pochodzenia środków.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że środki na pokrycie udziałów w spółce pochodzą z ujawnionych źródeł przychodu. Organ pierwszej instancji odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na brak właściwości i niewystarczające dokumenty. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Kr 318/07 | | WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 września 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk, Sędziowie: WSA Urszula Zięba (spr), WSA Stanisław Grzeszek, Protokolant: Małgorzata Celińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2007r., sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...], na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...], z dnia 25 stycznia 2007 r. nr [...], w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia, oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] 2006 r. nr [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] odmówił wydania A sp. z o.o. w [...] zaświadczenia stwierdzającego, że środki na pokrycie [...] udziałów na łączną kwotę [...] zł, które posiada we wskazanej spółce Pan T. G., obywatel austriacki pochodzą z ujawnionych źródeł przychodu. W uzasadnieniu organ wskazał, iż spółka wystąpiła o wydanie zaświadczenia, dołączając do wniosku m.in. odpis decyzji Ministra Finansów udzielającej zgodę na zmianę w strukturze kapitału spółki, w której uzasadnieniu wskazane było, iż T. G. przeznaczy na ten cel środki pochodzące z udokumentowanej pożyczki, co miało być podstawą wydania zaświadczenia. Tymczasem organ, do którego zwrócono się o wydanie zaświadczenia jest właściwy dla obsługi spółki a nie dla obsługi jej udziałowców. Uwzględniając tą okoliczność podniesiono dalej, iż spółka -podatniczka w składanych deklaracjach wykazuje jedynie kwotę dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych wypłaconych wszystkim udziałowcom nie wskazanych jednak imiennie. Zapis w KRS wskazuje jedynie, że jednym z udziałowców jest Pan T. G., co jednak nie może stanowić potwierdzenia, że kwota [...] zł, przeznaczona na zakup należących do niego udziałów, została uzyskana z ujawnionych źródeł przychodu. W tej mierze może wypowiedzieć się urząd skarbowy kontrolujący przychody Pana T. G. jako podatnika. Na powyższe postanowienie spółka złożyła zażalenie w którym wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wydanie zaświadczenia. W uzasadnieniu podniesiono, iż spółka wystąpiła z wnioskiem na podstawie art. 32 ust. 1 pkt 16 lit a) ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (tekst jedn. 2004 Nr 4, poz. 27 z późn. zm.). We wniosku powołała się na decyzję Ministra Finansów w której wyrażono zgodę na objęcie udziałów przez Pana T. G. W decyzji tej wyraźnie zaznaczono, iż środki przeznaczone na udziały pochodzą z udokumentowanej pożyczki. Świadczy to o tym, że do wniosku o wydanie decyzji spółka dołączyła dokumenty jednoznacznie wskazujące na pochodzenie środków. Dalej odwołująca wskazała, iż wszelkie wątpliwości organ mógł wyjaśnić w toku postępowania zwracając się o udostępnienie dokumentów do Ministerstwa Finansów. Argumentacja, że właściwym do wydania zaświadczenia będzie urząd skarbowy właściwy dla wspólnika jest błędny, gdyż austriackich organów podatkowych nie będzie wiązać podstawa prawna zawarta w art. 32 ust. 1 pkt 16 lit a) polskiej ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Zaznaczono, iż o legalności pochodzenia środków na pokrycie udziałów świadczy niezbicie dokument w postaci wyciągu z rachunku bankowego, faktu iż przelew tak dużej kwoty środków pieniężnych podlegał kontroli Głównego Inspektora Informacji Finansowej na podstawie ustawy z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdziałaniu wprowadzania do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oraz stwierdzenie w decyzji Ministra Finansów, że udziały zostały objęte za środki pochodzące z udokumentowanej pożyczki. Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2007 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podniesiono, iż zaznaczenie w decyzji zezwalającej na objęcie udziałów faktu wskazującego, że objęcie dokonane zostanie za środki pochodzące z udokumentowanej pożyczki, nie jest wystarczające dla stwierdzenia, że środki te pochodzą z ujawnionych źródeł, podobnie jak dowód przelewu bankowego kwoty [...] zł. Zaznaczono, iż w kwestii wysokości i legalności źródeł przychodów Pana T. G. może wypowiedzieć się tylko organ posiadający informacje na ten temat. Takim organem z pewnością nie jest [...] Urząd Skarbowy. W kwestii dochodów znajdujących pokrycie w ujawnionych przez wspólników źródłach mogą wypowiedzieć się organy właściwe dla miejsca zamieszkania poszczególnych wspólników, do których składane są ich roczne zeznania podatkowe. Zaznaczono, iż to wnioskodawca ma na podstawie art. 6 k.c. obowiązek udowodnić fakt z którego wywodzi skutki prawne. Z tego powodu organ nie miał obowiązku zwracać się do Ministerstwa Finansów o udostępnienie dokumentów się tam znajdujących. Podkreślono również, iż organ podatkowy wydaje zaświadczenia potwierdzające stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania. Organ pierwszej instancji nie może być uznany za właściwy potwierdzenia stanu faktycznego dotyczącego pochodzenia środków pieniężnych obywatela obcego państwa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie spółka zarzuciła postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej w [...] naruszenie art. 306c Ordynacji podatkowej i na tej podstawie wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, zasądzenie kosztów postępowania i zobowiązanie organu do wydania zaświadczenia. W uzasadnieniu skargi powtórzono, iż zaświadczenie o które wystąpiła spółka powinno zostać wydane ze względu na to, że w decyzji Ministra Finansów jednoznacznie wskazano, iż środki Pana T. G. przeznaczone na objęcie podwyższonych udziałów pochodzą z udokumentowanej pożyczki. Okoliczność tą potwierdza również wyciąg z konta bankowego świadczący o dokonanym przelewie kwoty [...] zł, który to przelew z racji kwoty podlegał kontroli finansowej zarówno w Polsce jak i w Austrii. Obowiązek wystąpienia z wnioskiem do austriackiego urzędu nie może wynikać i nie wynika z regulacji ustawy o grach i zakładach wzajemnych a austriacki organ skarbowy nie będzie związany polską ustawą. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wniósł ojej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko oraz argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do zarzutów skarżącej organ odwoławczy powtórzył, iż zgoda Ministra Finansów na pokrycie udziałów przez Pana T. G. z udokumentowanej pożyczki nie uprawnia przyjęcia założenia, że środki te pochodzą ze źródeł ujawnionych. Organ powtórzył, iż zaświadczenie może wydać organ kontrolujący przychody Pana G. a nie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego, którego właściwości podlega spółka a nie Pan T. G. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U nr 153 poz 12707 sądy administracyjne sprawuj ą kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności tj. z punktu widzenia zgodności zaskarżonych decyzji /postanowień/ z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z treści art. 145 § 1 cytowanej ustawy wynika natomiast, że sąd uchyla decyzję /postanowienie /jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem. Dokonując kontroli pod względem zgodności z prawem sąd bada czy organy prowadzące sprawę do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeżeli dopuściły się takich uchybień, to czy uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Analiza akt prowadzonego postępowania oraz zarzutów podniesionych w skardze doprowadziły Sąd do przekonania, iż przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub procesowego a zatem złożona skarga nie jest zasadna. Na wstępie rozważań nad zasadnością skargi zauważyć należy, iż regulowane w Dziale VIIIa Ordynacji podatkowej postępowanie w przedmiocie wydawania zaświadczeń jest postępowaniem o uproszczonym charakterze. Jego istota sprowadza się bowiem do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez ten organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, stosownie do wniosku złożonego przez stronę inicjującą to postępowanie. Zgodnie z treścią art. 306b § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy obowiązany jest wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Tylko w tym zakresie i w celu potwierdzenia żądanych okoliczności prowadzić można przewidziane w § 2 art. 306b Ordynacji podatkowej, niezbędne postępowanie wyjaśniające. Procedura wydawania zaświadczeń niejednokrotnie podlegała ocenie sądów administracyjnych, które w swych orzeczeniach jednolicie wskazywały na związanie organów podatkowych określonymi w Ordynacji podatkowej zasadami realizacji wniosków podatników. Jako reprezentatywny przytoczyć można wyrok z dnia 20 stycznia 2006 roku sygn. I FSK 528/05 /Lex nr 196475/ w którym NSA stwierdził, że, " istota postępowania o którym mowa w art. 306b § 2 Ordynacji podatkowej, sprowadza się wyłącznie do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez ten organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie. W konsekwencji, czynione ustalenia są ograniczone, bowiem wydający zaświadczenie organ nie ma kompetencji do wykorzystywania na potrzeby jego wystawienia danych, które nie znaj duj ą się w dyspozycji tegoż organu. Nie mają więc zastosowania przepisy o postępowaniu dowodowym a w sytuacji gdy dane konieczne do wydania zaświadczenia nie znajdują się w dyspozycji organu, który zaświadczenia ma wydać, organ ten odmawia wydania zaświadczenia na podstawie art. 3 05 c Ordynacji podatkowej". Pogląd ten w pełni podziela sąd orzekający w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, wniosek " A" spółka z o.o. w [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia został rozpoznany według opisanych wyżej zasad. Organ do którego wniosek skierowano przeprowadził adekwatne postępowanie wyjaśniające w wyniku, którego stwierdził zarówno brak w swej dokumentacji danych umożliwiających wydanie zaświadczenia jak i brak właściwości do wydania zaświadczenia. Organ ten prawidłowo ocenił, że ; - aktualny odpis z KRS spółki "A, - zaznaczenie w uzasadnieniu decyzji Ministra Finansów z dnia 7 sierpnia 2006r zezwalającej na zmianę struktury kapitału spółki faktu wskazującego, że na objęcie udziałów T. G. przeznaczy środki pochodzące z udokumentowanej pożyczki, - wyciąg z konta bankowego spółki potwierdzający przekazanie przez T. G. za pośrednictwem banku w dniu [...] 2006r kwoty [...] zł. tytułem objęcia udziałów, nie są wystarczające dla stwierdzenia, że środki te pochodzą z ujawnionych źródeł przychodów. Informacje, co do tego z jakich źródeł faktycznie pochodziła kwota wpłacona na konto spółki w dniu [...] 2006r posiadać bowiem może - jak słusznie podnosiły organy podatkowe - wyłącznie organ podatkowy właściwy dla rozliczania dochodów udziałowca dokonującego wpłaty. On to bowiem znajduje się w posiadaniu dokumentów służących rozliczeniu dochodów osobistych T. G. i jest w stanie określić pochodzenie przekazanego kapitału. Na pewno, nie wystarczającym dowodem w tym zakresie byłaby decyzja Ministra Finansów zezwalająca na zmianę struktury kapitału. W decyzji tej zatwierdzano bowiem pewien stan hipotetyczny, który ma się ziścić w przyszłości. Świadczy o tym użycie sformułowania "..przeznaczy.." środki z udokumentowanej pożyczki podczas gdy przepis art. 32 ust l pkt 16a ustawy z dnia 29 lipca 1992r o grach i zakładach wzajemnych /tekst jednol. Dz,U, 2004 nr 4 poz. 27 ze zm./ wymaga przedstawienia zaświadczenia z urzędu skarbowego o pokryciu udziałów lub akcji z ujawnionych źródeł przychodów. Przepis wymaga więc potwierdzenia legalności pochodzenia kapitału poprzez ocenę transakcji już dokonanych. Wspomniana decyzja Ministra Finansów w żaden sposób nie oceniała faktycznie dokonanej wpłaty na poczet objęcia udziałów spółki a czasowo wyprzedzała ją o ponad miesiąc. Nie znajduje nadto żadnego uzasadnienia prawnego pogląd strony skarżącej, zgodnie z którym [...] Urząd Skarbowy zajmujący się rozliczaniem podatkowym spółki z ograniczoną odpowiedzialnością miałby wystawiać żądane zaświadczenie dla jednego ze wspólników spółki podczas, gdy co do pozostałych wspólników będących osobami fizycznymi, zaświadczenia takie wystawiły właściwe z uwagi na ich miejsce zamieszkania urzędy skarbowe. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, iż zaświadczenia tego rodzaju wystawiać winny urzędy skarbowe właściwe dla udziałowców spółki / por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 maja 2006r sygn. VI SA/Wa 472/06 Lex nr 230513 /. Ponadto, na podstawie art. 306j pkt 2 Ordynacji podatkowej Minister Finansów wydał w dniu 22 sierpnia 2005 roku rozporządzenie w sprawie zaświadczeń wydawanych przez organy podatkowe / Dz.U. nr 165 poz. 1374 ze zm. /. W § 9 rozporządzenia wskazał, iż zaświadczenia są wydawane przez organ podatkowy właściwy rzeczowo i miejscowo w sprawach poszczególnych zobowiązań podatkowych. Zasady te obowiązują nić tylko obywateli polskich ale i wszystkie podmioty, których działalność podlega przepisom prawno-podatkowym obowiązującym w Polsce. W ocenie Sądu, nie mógł też być podstawą wydania spornego zaświadczenia argument o braku związania austriackiego organu podatkowego, polskim przepisem ustawy o grach i zakładach wzajemnych obligującym udziałowca spółki prowadzącej działalność w tym zakresie do przedstawienia zaświadczenia o pokryciu udziałów z ujawnionych źródeł przychodu. Jest oczywistym, że związanie takie w sposób bezpośredni nie występuje. Jednakże właściwy organ podatkowy uwzględnić musi interes prawny podatnika swym charakterze zaświadczeń o niekaralności osób fizycznych będących udziałowcami spółek prowadzących działalność w zakresie gier i zakładów wzajemnych, także przez nierezydentów, statuuje przepis art. 33 ust 2 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, obligując te osoby bezpośrednio do przedstawienia uwierzytelnionego zaświadczenia wystawionego przez właściwe władze państwa, którego są obywatelami. Także więc w tym przypadku organ obcego państwa nie jest związany przepisem polskiej ustawy ale interesem swego obywatela w uzyskaniu stosownego zaświadczenia. Stanowisku organów podatkowych nie można więc postawić zarzutu pozbawienia podatnika możliwości uzyskania zaświadczenia. Mając zatem na uwadze całokształt przedstawionych okoliczności stwierdzić należy, iż w rozpoznawanej sprawie nie można organom podatkowym zarzucić naruszenia przepisów prawa materialnego czy procesowego. Organy te, prawidłowo oceniły okoliczności faktyczne sprawy a następnie rozstrzygnęły sprawę w oparciu o właściwe przepisy prawa materialnego, wyczerpująco i logicznie uzasadniając zajęte stanowisko. Z tych względów skargę jako nieuzasadnioną oddalono, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło