I OSK 957/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-11-29
Skład orzekający: Izabella Kulig-Maciszewska, Wojciech Chróścielewski, Ewa Dzbeńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Obrony Narodowej pozostawał w bezczynności w rozumieniu Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadniającej wymierzenie grzywny, pomimo podejmowania działań zmierzających do uregulowania statusu kadrowego żołnierza?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Ministra Obrony Narodowej, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo stwierdził bezczynność organu. Pomimo podejmowania przez organ działań związanych z usytuowaniem żołnierza w strukturach Sił Zbrojnych, odwołanie zostało rozpoznane dopiero po ponad czterech miesiącach od doręczenia prawomocnego wyroku sądu administracyjnego, co uzasadniało wymierzenie grzywny na podstawie art. 154 § 1 i § 6 P.p.s.a.Stan faktyczny
K. O. złożył skargę na niewykonanie wyroku WSA w Warszawie z dnia 18 maja 2006 r., który uchylił postanowienie Ministra Obrony Narodowej o niedopuszczalności odwołania. WSA w Warszawie wymierzył Ministrowi Obrony Narodowej grzywnę w wysokości 2500 zł za niewykonanie wyroku. Minister Obrony Narodowej wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błędne uznanie bezczynności. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Ministra Obrony Narodowej.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska (spr.) Sędziowie sędzia NSA Wojciech Chróścielewski sędzia NSA Ewa Dzbeńska Protokolant Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Obrony Narodowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 29/07 w sprawie ze skargi K. O. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 maja 2006r. sygn. akt II SA/Wa 166/06 w przedmiocie rozpoznania odwołania oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 lutego 2007 r.. sygn. akt II SA/Wa 29/07, po rozpoznaniu skargi K. O. na niewykonanie wyroku tegoż Sądu z dnia 18 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 166/06, w przedmiocie rozpoznania odwołania, wymierzył Ministrowi Obrony Narodowej grzywnę w wysokości 2500 zł.
Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach sprawy:
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 18 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 166/06, w sprawie ze skargi K. O. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, uchylił zaskarżone postanowienie i stwierdził, że nie podlega ono wykonaniu w całości. Wskazany wyrok stał się prawomocny od dnia 4 lipca 2006 r. i jego odpis ze stwierdzeniem prawomocności oraz aktami administracyjnymi przekazano organowi w dniu 10 sierpnia 2006 r.
Pismem z dnia 25 października 2006 r. K. O. wezwał Ministra Obrony Narodowej do wykonania prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 maja 2006 r., natomiast w dniu 1 grudnia 2006 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na niewykonanie wyroku z żądaniem wymierzenia organowi grzywny, na podstawie art. 154 § 1 i § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a. oraz zasądzenia kosztów postępowania. Podniósł, iż pomimo otrzymania w dniu 20 sierpnia 2006 r. akt sprawy, organ nie rozpatrzył odwołania zgodnie z wyrokiem Sądu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej wniósł o jej odrzucenie, podnosząc, iż zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), skarga do sądu administracyjnego nie może być wniesiona na decyzje w sprawach wyznaczenia, przeniesienia i zwolnienia ze stanowiska służbowego oraz przeniesienia do rezerwy kadrowej lub do dyspozycji. Z ostrożności procesowej wniósł o umorzenie postępowania w sprawie i nieuwzględnienie wniosku o wymierzenie grzywny, wskazując przy tym na prowadzone w Ministerstwie Obrony Narodowej działania związane z usytuowaniem [...] K. O. w strukturach Sił Zbrojnych. Mając na uwadze okoliczność, iż zaistniała możliwość wyznaczenia skarżącego na stanowisko służbowe, Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] uchylił rozkaz Dowódcy Garnizonu W. nr [...] z dnia [...] w części dotyczącej zwolnienia chorążego z dniem 1 lipca 2004 r. ze stanowiska służbowego.
Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie bezspornym jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazanym wyrokiem z dnia 18 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 166/06, uchylił zaskarżone postanowienie Organu. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, iż w odwołaniu skarżący wnosi o uchylenie w całości rozkazu Dowódcy Garnizonu Warszawa z dnia [...] nr [...], co zobowiązywało Organ odwoławczy do rozpatrzenia odwołania w zakresie odnoszącym się również do zwolnienia.
Minister Obrony Narodowej rozpatrzył odwołanie dopiero w dniu 12 grudnia 2006 r., po wniesieniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi na bezczynność organu. Decyzją nr [...] Minister Obrony Narodowej uchylił rozkaz Dowódcy Garnizonu W. nr [...] z dnia [...] w części dotyczącej zwolnienia podoficera z dniem 1 lipca 2004 r. ze stanowiska służbowego Szef Służby MPS – [...].
Jak wskazał Sąd pierwszej instancji, stosownie do treści art. 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczenie prawomocne wiąże w szczególności strony i Sąd, który je wydał. Natomiast, zgodnie z przepisem art. 286 § 1 i § 2 ww. ustawy, po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji akta administracyjne sprawy zwraca się organowi administracji publicznej, załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem prawomocności. Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.
Z powołanych przepisów wynika zatem – w ocenie Sądu – dla organu obowiązek zgodnego z prawem i wskazaniami Sądu oraz terminowego załatwienia sprawy. Natomiast Minister Obrony Narodowej nie rozpoznał odwołania w ustawowym terminie. W sprawie przedmiotem skargi nie była kwestia przeniesienia na inne stanowisko służbowe, a niedopuszczalność odwołania i rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odnosiło się właśnie do tej kwestii. Wysokości wymienionej grzywny, jak wskazał Sąd zawiera się w przedziale określonym w przepisie art. 154 § 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ustalając jej wysokość, Sąd wziął pod uwagę w szczególności okoliczność, iż bezczynność organu nie wynikała z jego złej woli, lecz z trudności z usytuowaniem żołnierza w strukturach Sił Zbrojnych.
W ocenie Sądu, grzywna wymierzona w dolnych jej granicach spełni zarówno cel dyscyplinujący, jak i represyjny, które to cele zostały jej przez ustawodawcę przypisane.
Minister Obrony Narodowej wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. przepisów art. 133 § 1 zd. 1 w związku z art. 106 § 5 cyt. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 233 § 1 k.p.c., które to uchybienie miało wpływ na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, bowiem wadliwość wyroku z powodu naruszenia przytaczanych wyżej przepisów postępowania jest w szczególności konsekwencją naruszenia przez Sąd pierwszej instancji zasady swobodnej oceny dowodów i wyciągnięcie błędnych wniosków, tj. przyjęcie, że Minister Obrony Narodowej pozostawał w bezczynności po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 166/06 uchylającego postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania. Ten błędny wniosek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego skutkował wydaniem zaskarżonego wyroku, na mocy którego Ministrowi Obrony Narodowej wymierzona została grzywna w wysokości 2500,00 zł. W konsekwencji powyższego został naruszony przepis art. 154 § 6 w zw. z art. 154 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez wydanie wadliwego wyroku.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, iż odpis prawomocnego wyroku został doręczony Ministrowi Obrony Narodowej w dniu 10 sierpnia 2006 r., a decyzja rozstrzygająca kwestię sprawy wskazanego powyżej rozkazu Dowódcy Garnizonu W. została wydana dopiero w dniu [...] grudnia 2006 r., tj. po wniesieniu przez skarżącego skargi poprzedzonej wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa jednak nie oznacza to, że Minister Obrony Narodowej pozostawał w bezczynności po wyroku z dnia 18 maja 2006 r.
Ponadto wskazano, że przedmiotowy rozkaz dotyczył sprawy kadrowej i wydany został w [...] Minister Obrony Narodowej nie mógł skorygować przedmiotowego rozkazu bez jednoczesnego uregulowania statusu kadrowego K. O.. Utrzymanie w mocy rozkazu personalnego z dnia [...] w części dotyczącej zwolnienia chorążego zajmowanego stanowiska służbowego czy też jego uchylenie, musiało wiązać się z wyznaczeniem na inne stanowisko służbowe. Działania zmierzające do usytuowania skarżącego na innym stanowisku służbowym podjęto w lutym 2006 r.
Bezspornym jest – w ocenie skarżącego – że organ przez cały czas prowadził działania zmierzające do uregulowania statusu kadrowego skarżącego, jednak skarżący konsekwentnie korzystał ze środków zaskarżenia, kwestionując każdą podjętą przez organ decyzję.
Wydając przedmiotowy wyrok, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uwzględnił podejmowanych przez organ działań i nie dostrzegł tego, że weryfikacja rozkazu personalnego Dowódcy Garnizonu W. była ściśle powiązana z koniecznością uregulowania statusu kadrowego [...] K. O. oraz, że organy działające w imieniu Ministra Obrony Narodowej nie tylko nie pozostawały w tej sprawie w bezczynności ale informowały skarżącego o podejmowanych działaniach.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną K. O. wniósł o jej oddalenie podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw i w związku z tym podlegała oddaleniu.
Przede wszystkim stwierdzić należy, iż Sąd pierwszej instancji nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego w ramach przepisu art. 106 § 3 P.p.s.a. W związku z tym nie mógł naruszyć przepisu art. 106 § 5 P.p.s.a. Przepis ten ma bowiem zastosowanie jedynie do przeprowadzonych dowodów uzupełniających, a jak to wskazano wyżej, Sąd takich dowodów nie przeprowadzał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stosownie do art. 133 § 1 P.p.s.a. oparł bowiem swoje rozstrzygnięcie na aktach sprawy. Przy czym w żaden sposób przepisu tego nie naruszył gdyż dokonane ustalenia co do istnienia przesłanek z art. 154 § 1 Ppsa zostały oparte właśnie na aktach sprawy przekazanych Sądowi przez organ. Bezsporne w sprawie jest, iż dopiero po wniesieniu skargi zostało rozpoznane odwołanie skarżącego, co nastąpiło po przeszło 4 miesiącach od doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem. To z akt sprawy wynika, że od dnia 7 listopada 2006 r. nie były podejmowane żadne czynności w sprawie, a na wezwanie skarżącego do załatwienia sprawy, które wpłynęło 6 listopada 2006 r. organ nie udzielił skarżącemu żadnej odpowiedzi. W takiej sytuacji nie można zarzucić Sądowi pierwszej instancji, iż bezzasadnie uznał, że organ pozostawał w bezczynności. Fakt, że w dniu [...] grudnia 2006 r. zostało rozpoznane odwołanie, nie czyni niniejszej sprawy bezprzedmiotowej ani nie może stanowić podstawy oddalenia skargi, co wynika jednoznacznie z przepisu § 3 art. 154 P.p.s.a.
Jeżeli więc organ pozostawał w zwłoce w załatwieniu sprawy – rozpoznaniu odwołania – to całkowicie nietrafny jest zarzut naruszenia przepisu art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a.
Z tych też względów uznając, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło