II SA/Bk 478/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 listopada 2007 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu części pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego oddala skargę Zaskarżoną decyzją Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] utrzymano w mocy decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w B. z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w sprawie zwrotu części przyznanej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia wskazano, iż decyzją organu I Instancji z dnia [...] grudnia 2005 r. przyznano J. Z. pomoc finansową w wysokości [...] zł na uzyskanie lokalu mieszkalnego z przeznaczeniem na spłatę kredytu zaciągniętego na zakup mieszkania. Następnie w związku ze złożonym pisemnym zgłoszeniem wystąpienia ze służby, Decyzją Personalną Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] października 2006 r. nr [...], J. Z. został zwolniony ze Służby Więziennej z dniem [...] października 2006 r. W tym stanie rzeczy w dniu [...] grudnia 2006 r. Dyrektor Aresztu Śledczego w B. wydał decyzję nr [...], w której zobowiązano J. Z. do zwrotu części przyznanej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w wysokości [...] zł uzasadniając to faktem, że w/w został zwolniony ze służby nie nabywając prawa do emerytury ani renty. Nie godząc się z tym stanowiskiem J. Z. odwołał się do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B. podnosząc, iż kwota do zwrotu części przyznanej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego została ustalona nieprawidłowo, gdyż nie została ona pomniejszona o podatek dochodowy od osób fizycznych. W wyniku rozpoznania sprawy w trybie odwoławczym Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w B. dopatrzył się w prowadzonym postępowaniu administracyjnym nieprawidłowości i decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] orzekł o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Od tej decyzji J. Z. w dniu [...] marca 2007 r. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., która została przesłana przez organ do sądu celem rozpatrzenia. Tymczasem po ponownie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym Dyrektor Aresztu Śledczego w dniu [...] marca 2007 r. wydał decyzję nr [...], w której stwierdził, że przyznana J. Z. pomoc finansowa podlega zwrotowi w wysokości [...] zł i spłatę jej rozłożył na 24 miesięczne raty. Powyższe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone przez J. Z. do organu wyższego stopnia. Odwołujący wskazał, iż decyzja Dyrektora Aresztu została wydana z naruszeniem terminu, nadto wniósł o dokładne sprecyzowanie sposobu uiszczania poszczególnych rat należności. Rozpoznając sprawę ponownie Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w B. nie podzielił zarzutów odwołania i decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. stwierdził, iż rozstrzygnięcie o zwrocie przez J. Z. części przyznanej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego jest prawidłowe. Zdaniem organu w konkretnej sprawie bezsprzecznym jest, iż w/w obowiązany jest do zwrotu części przyznanej mu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego z przeznaczeniem na spłatę kredytu zaciągniętego na zakup mieszkania. Podkreślono, iż już decyzja organu I instancji z dnia [...] grudnia 2006 r. o zobowiązaniu do zwrotu części przyznanej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego była właściwa pod względem merytorycznym, zawierała natomiast uchybienia i nieprawidłowości pod względem proceduralnym. Postępowanie administracyjne przeprowadzono bowiem w sposób wadliwy i z tego powodu należało decyzję uchylić i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, co też Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w B. uczynił wskazując organowi pierwszej instancji, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Organ odniósł się też do zarzutów podniesionych w odwołaniu dotyczących ustalenia wysokości dochodzonej przez areszt należności, wskazując że podatnik sam dokonuje korekty zapłaconego od pomocy mieszkaniowej podatku poprzez dokonanie stosownego rozliczenia rocznego z właściwym urzędem skarbowym. W dalszej części uzasadnienia podkreślono, iż Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w B. wydając decyzję z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] pouczył odwołującego o przysługującej mu w terminie 30 dni od daty jej otrzymania skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. Obiór tej decyzji został pokwitowany przez J. Z. w dniu [...] lutego 2007 r. i od tej daty skarżący w terminie 30 dni mógł wnieść skargę do sądu, co też uczynił w dnia [...] marca 2007 r. Decyzja Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B. z dnia [...] lutego 2007 r. wpłynęła do Aresztu Śledczego w B. w dniu [...] lutego 2007 r. i zgodnie z art. 35 § 3 kpa załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później nie w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Zgodnie zaś z art. 16 kpa zdanie 1 decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne, a więc wykonalne, co potwierdza art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wstrzymanie wykonania decyzji może nastąpić albo z urzędu albo na wniosek zgodnie z § 2 wyżej wymienionego przepisu. W przedmiotowej sprawie odwołujący się nie wnosił o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...], a organ l instancji z urzędu takiej decyzji nie podjął. W tym stanie prawnym Dyrektor Aresztu Śledczego w B. wykonał wyżej opisaną decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B., czego wynikiem jest skarżona obecnie decyzja Dyrektora Aresztu Śledczego w B. z dnia [...] marca 2007 r. Stąd postępowanie w powyższej mierze prowadzone przez Areszt Śledczy w B. uznać należy za właściwe. Zdaniem organu odwoławczego nie można uwzględnić zarzutu odwołującego o braku sprecyzowania sposobu uiszczania poszczególnych rat należności. Z treści bowiem decyzji organu l instancji wynika, iż kwestię tę określono w sposób prawidłowy. Każdą ratę należy wpłacać do 10 dnia każdego miesiąca do kasy Aresztu Śledczego w B. przy ul. K. 21 lub w tym samym terminie na konto aresztu, a w przypadku chęci wpłaty poszczególnych rat na konto jednostki można zwrócić się pisemnie do Aresztu Śledczego w B. o podanie numeru konta bankowego. Nie godząc się z powyższą decyzją J. Z. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. wnosząc o jej uchylenie w całości. Skarżący zarzucił kwestionowanej decyzji naruszenie § 7 ust 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie pomocy finansowej przysługującej funkcjonariuszom Służby Więziennej na uzyskanie lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2003 r., Nr 132, póz. 1235) poprzez wadliwe obliczenie wysokości kwoty podlegającej zwrotowi. Skarżący uważa, że kwota ta powinna zostać pomniejszona przez organ o potrącony wcześniej podatek od dochodów osiąganych przez osoby fizyczne w wysokości [...] zł i dlatego kwota przypadająca do zwrotu powinna wynosić [...] zł a nie jak błędnie ustalono [...] zł. Ponadto zarzucił organom obu instancji niewstrzymanie z urzędu wykonania decyzji Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej o skierowaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia z powodu wniesienia na tę decyzję skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w B. podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, iż zgodnie z dyspozycja § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie pomocy finansowej przysługującej funkcjonariuszowi Służby Więziennej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, do ustalenia kwoty pomocy finansowej podlegającej zwrotowi przyjmuje się kwotę przyznanego świadczenia waloryzowanego corocznie o średnioroczny wskaźnik wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych. Wykładnia językowa przepisu wyraźnie przesądza o waloryzacji kwoty przyznanego świadczenia. Decyzja o przyznaniu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego określiła jej wysokość i ta kwota stanowiła punkt wyjścia do waloryzacji udzielonej pomocy zgodnie z § 7 ust. 2, a następnie pomniejszonej zgodnie z brzemieniem § 7 ust. 3. Brak jest natomiast regulacji umożliwiającej pomniejszenie należnej kwoty o potrącony podatek dochodowy i dlatego skarżący jako podatnik sam dokonuje korekty zapłaconego podatku za rok, w którym została mu przyznana pomoc finansowa na uzyskanie lokalu przez złożenie stosownej korekty w urzędzie skarbowym. Natomiast w zakresie nie wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Okręgowego z dnia [...] lutego 2007 r. ponownie wskazano, iż brak jest przesłanek do uznania zarzutu skargi za zasadny, gdyż w myśl art. art. 16 kpa zdanie 1 decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne, a więc wykonalne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest uzasadniona. Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy. Sąd nie posiada natomiast kompetencji do oceny celowości oraz słuszności skarżonego rozstrzygnięcia. Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. nie dopatrzył się, aby w zaskarżonej decyzji zostały naruszone przepisy prawa obowiązujące w chwili jej wydawania. Przeciwnie uznać należy, iż organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny zaistniały w niniejszej sprawie oraz właściwie zastosowały i zinterpretowały przepisy prawa będące podstawą kontrolowanej decyzji. Przede wszystkim za bezsporny i nie kwestionowany przez strony postępowania uznać należy fakt, iż skarżący obowiązany jest do zwrotu części przyznanej mu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu z przeznaczeniem na spłatę zaciągniętego kredytu. Ustalone przez organy obu instancji okoliczności sprawy wyczerpują bowiem przesłanki § 7 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie pomocy finansowej przysługującej funkcjonariuszom Służby Więziennej na uzyskanie lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2003 r., Nr 132, poz. 1235) będącego podstawą materialnoprawna skarżonej decyzji. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu pomoc finansowa podlega zwrotowi w przypadku zwolnienia funkcjonariusza ze służby przed nabyciem przez niego prawa do emerytury lub renty. Jak wynika z akt sprawy skarżący został zwolniony ze Służby Więziennej z dniem [...] października 2006 r. Decyzją Personalną Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] października 2006 r. - w związku z pisemnym zgłoszeniem wystąpienia ze służby – J. Z. nie nabył również prawa do emerytury ani renty (k. 46 i 53 akt administracyjnych). W ocenie Sądu nie budzi również zastrzeżeń wysokość oraz sposób ustalenia przez organy obu instancji części kwoty uzyskanej pomocy finansowej podlegającej zwrotowi. W myśl obowiązujących w tej mierze przepisów prawa do ustalenia kwoty pomocy podlegającej zwrotowi przyjmuje się kwotę przyznanego świadczenia waloryzowanego corocznie o średni wskaźnik wzrostu towarów i usług konsumpcyjnych, określony w ustawie budżetowej, w przypadku, gdy obowiązek zwrotu powstał w latach następujących po roku przyznania pomocy finansowej - § 7 ust. 2 rozporządzenia – w sprawie niniejszej zgodnie z art. 28 ustawy budżetowej z dnia 17 lutego 2006 r. (Dz. U. Nr 35, poz. 244) wynosił on 101,5 %. Następnie kwotę polegającą zwrotowi obniża się w myśl § 7 ust. 3 rozporządzenia o 1/15 za każdy pełen rok służby – w sprawie niniejszej [...] lat (k. 53 akt administracyjnych). Mając na względzie powyższe wyliczono, iż kwota pomocy finansowej otrzymana przez funkcjonariusza w 2005 r. w wysokości [...] zł po zwaloryzowaniu jej o wskaźnik określony w ustawie budżetowej na rok 2006, tj. o 101,5 % wynosi [...] zł i podlega obniżeniu o 1/15 za pełnych [...] lat służby, co w efekcie daje [...] zł. Zdaniem Sądu ustalona w ten sposób kwota do zwrotu jest prawidłowa, w szczególności odpowiada regułom jej wyliczania przedstawionym powyżej. W tym miejscu podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, iż obowiązujące przepisy prawa nie dają możliwości pomniejszania należnej kwoty o potrącany podatek dochodowy. Skarżący jako podatnik sam bowiem dokonuje korekty zapłaconego podatku za rok, w którym została przyznana mu pomoc finansowa na uzyskanie lokalu przez złożenie stosownej korekty w urzędzie skarbowym. Takie stanowisko zostało wyrażone w niniejszej sprawie w wyroku tutejszego Sądu z dnia [...] maja 2007 r. sygn. akt [...] oddalającego skargę J. Z. na decyzję kasacyjną z dnia [...] lutego 2007 r. dotyczącą zwrotu części pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd jednoznacznie wskazał, iż Areszt jako płatnik podatku dochodowego od przychodów ze stosunku służbowego nie ma możliwości dokonywania korekty pobranych zaliczek od wypłacanych świadczeń. Unormowania prawne w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych takiej możliwości nie przewidują. Dalej powołując się na przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. Nr 14, poz. 176 ze zm.) wyjaśniono podstawę obliczenia podatku. W konkluzji stwierdzono, iż korekty zapłaconego od pomocy mieszkaniowej podatku winien dokonać sam podatnik poprzez poczynienie stosownego rozliczenia rocznego z właściwym urzędem skarbowym (pit 37 – w przypadku osób nieprowadzących działalności wraz z załącznikiem pit – 0, gdzie w pozycji 17 wykazuje się kwoty zwrotów dokonanych w danym roku podatkowym). W tych uwarunkowaniach twierdzenie skarżącego o błędnym wyliczeniu należnej do zwrotu kwoty, w szczególności niepomniejszenie jej o kwotę potrąconego podatku od dochodów osiąganych przez osoby fizyczne nie znajduje uzasadnienia. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów proceduralnych przy wydawaniu skarżonej decyzji. Fakt złożenia w dniu [...] marca 2007 r. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. na decyzję organu II instancji nie stał na przeszkodzie, aby organ I instancji mógł rozpoznać sprawę. Podkreślić należy, iż decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne, a zatem wykonalne. Wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje zatem wykonania aktu lub czynności z urzędu. Potwierdzeniem powyższego jest przepis art. 61 § 1 i 2 p.p.s.a, wedle którego wstrzymanie decyzji może nastąpić albo z urzędu albo na wniosek skarżącego. W niniejszej sprawie skarżący nie składał takiego wniosku do organu odwoławczego a organ z urzędu takiej decyzji nie podjął. W tym stanie rzeczy zarzut o wydaniu decyzji z naruszeniem terminu uznać należy za bezpodstawny. Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, dlatego też skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), o czym orzeczono jak na wstępie.