II FSK 1243/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak, Sędziowie NSA Grzegorz Borkowski, WSA del. Hanna Kamińska (sprawozdawca), Protokolant Barbara Mróz, po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2010 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 listopada 2007 r. sygn. akt I SA/Po 327/07 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 27 października 2006 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 16 listopada 2007r. sygn. akt I SA/Po 327/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 27 października 2006r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. Zakwestionowany wyrok zapadł na tle następującego stanu faktycznego: Wójt Gminy L. ustalił podatnikowi należny podatek od nieruchomości za 2006r., przyjmując jako podstawę opodatkowania grunty pozostałe o powierzchni 100m² i budynki mieszkalne o powierzchni 64,00 m². W uzasadnieniu decyzji organ podał, że postępowanie przeprowadzono po uchyleniu decyzji w sprawie wymiaru podatku za 2006r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 15 maja 2006 r., a wymiaru podatku dokonano na podstawie zapisów z ewidencji gruntów Starostwa Powiatowego w Z. Dalej wskazał, że powierzchnia działki nr 228/3 (pow. 0,01 ha) została wprowadzona do ewidencji w 1971r., co nastąpiło na podstawie operatu pomiarowego nr 50 - rozgraniczenie i podział gruntów działki nr 228. Zapisy te, co do powierzchni działki, do dnia wydania decyzji nie uległy zmianie. W odwołaniu, strona zarzuciła, że organ dokonał wymiaru podatku tylko na podstawie dokumentów otrzymanych ze Starostwa Powiatowego w Z., nie sprawdzając stanu faktycznego na gruncie, co w ocenie strony zaleciło Kolegium w swojej decyzji z dnia 15 maja 2006r. Przy wymierzaniu podatku nie uwzględniono deklaracji podatkowej złożonej przez stronę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy tę decyzję argumentując, że podstawą opodatkowania dla gruntów, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84, ze zm., dalej jako upl) stanowi ich powierzchnia. Natomiast z regulacji zawartej w art. 21 ust. 1 ustawy z 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2005r., nr 240, poz. 2027) wynika, ze podstawę wymiaru podatku od nieruchomości stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Powierzchnia gruntów, stanowiących podstawę opodatkowania, których właścicielem jest J. B. wynosi 0,01 ha (100 m²), a nie tak jak podaje strona w deklaracji podatkowej 60 m². Z tego powodu Wójt Gminy L. wymierzył należny podatek zgodnie z obowiązującymi przepisami, przyjmując za podstawę wymiaru dane wynikające z ewidencji gruntów Starostwa Powiatowego w Z. Organ podkreślił, że podatnik nie wykazał w postępowaniu, by powierzchnia gruntów była taka, jak wykazuje on w deklaracji. Z uzasadnienia odwołania, jak i ze złożonego stanowiska po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednoznacznie wynika, że podatnik w postępowaniu podatkowym dąży do zmiany zapisów w ewidencji gruntów. Dlatego też, wnioski dowodowe zmierzające do zmiany zapisów w ewidencji gruntów nie zostały uwzględnione przez organ odwoławczy, ponieważ organ ten nie jest uprawniony do dokonywania pomiarów działki będącej przedmiotem opodatkowania oraz nie może samodzielnie zmienić podstawy opodatkowania. Podatnik powinien wykazać, po przeprowadzeniu odrębnego postępowania przed organem właściwym do prowadzenia ewidencji gruntów, że obszar gruntów jest inny od przyjętego do opodatkowania. J. B., w skardze do sądu administracyjnego wniósł o uchylenie ww. decyzji, zarzucając iż organy samorządowe nie stosują się do zaleceń przepisu art. 254 Ordynacji podatkowej, gdyż nie sprawdzają powierzchni gruntu podlegającego opodatkowaniu. Skarżący domagał się, aby w postępowaniu podatkowym: - Urząd Gminy w L. przywrócił powierzchnię jego działki 228/3 do 100 m², gdyż brakuje 40 m² powierzchni; - przeprowadzono dowód z pomiarów geodezyjnych ustalających faktyczną powierzchnię działki 228/3; - wydano decyzję wykreślającą wpis z rejestru gruntów założony dla działki 228/1 o powierzchni 200 m-, - dopuszczono dowód z deklaracji z 10 marca 2006 r., - powołano do sporu Wójta Gminy L., który wydzielił z działki 228 działkę 228/1." Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie. Organ podniósł, iż skarga nie zawiera żadnych zarzutów dotyczących decyzji, a jedynie żądanie zmiany zapisów w ewidencji gruntów, co nie stanowi przedmiotu postępowania podatkowego. Sąd I instancji oddalając skargę wskazał, że dane co do powierzchni przedmiotu opodatkowania (działki nr 228/3), wynikające z deklaracji złożonej przez skarżącego w dniu 10 marca 2006r., różnią się od danych zawartych w rejestrze gruntów prowadzonym przez Starostwo Powiatowe w Z. W takiej sytuacji Wójt Gminy L. zasadnie wszczął postępowanie podatkowe, a po jego przeprowadzeniu zastosował art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, wyznaczając stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W uzasadnieniu wyroku Sąd wyjaśnił, że w świetle art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawą wymiaru podatków i opłat są dane wynikające z ewidencji gruntów. Oznacza to, że organ podatkowy jest związany informacjami zawartymi w ewidencji przy wymiarze podatków. Nadto, organ podatkowy dysponując aktualnym wypisem z rejestru gruntów ( z dnia 8 września 2005r. i z dnia 30 marca 2006r.), nie jest uprawniony do kwestionowania poprawności wykazanej w ewidencji. Organem właściwym do dokonywania zmian tym zakresie jest Starosta - jako organ prowadzący ewidencję. Wnioski skarżącego zawarte w skardze nie dotyczą postępowania podatkowego, lecz danych stanowiących podstawę opodatkowania. W postępowaniu podatkowym nie przeprowadza się dowodu z pomiarów geodezyjnych, z postępowania o podział działek itp. Dopiero po aktualizacji danych geodezyjnych we właściwym do tego organie, możliwe jest doprowadzenie do zmiany przedmiotu opodatkowania. W sprawie wymiaru podatku od nieruchomości twierdzenia podatnika zawarte w deklaracji, sprzeczne z treścią zapisu w ewidencji gruntów, korzystającego z domniemania zgodności z rzeczywistym stanem, nie mogą stanowić przeciw dowodu. Sąd dodał, że można wprawdzie - zgodnie z treścią art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej - przeprowadzić dowód przeciwko dokumentom, jednakże poza twierdzeniem zawartym w deklaracji, skarżący żadnego dowodu przeciwko zapisom zawartym w ewidencji gruntu nie wskazał. Ponadto Sąd zauważył, że przedmiotem opodatkowania jest działka nr 228/3, natomiast większą część skargi obejmują argumenty dotyczące działki nr 228/1. W skardze kasacyjnej pełnomocnik strony wniósł o uchylenie kwestionowanego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokowi zarzucił: naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. c w związku z art. 121, 122, 123 § 1, 187 § 1, 200 oraz art. 165 § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej przez przyjęcie, że bez korekty zapisów w ewidencji gruntów brak podstaw do uwzględnienia skargi. Autor skargi kasacyjnej podniósł, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną J. B., dotyczącą wymiaru podatku od przedmiotowej nieruchomości za 2004r., wyrokiem z 22 czerwca 2007r. sygn. akt II FSK 834/06 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. NSA stwierdził naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c u.p.p.s.a. w związku z art. 121, 123 § 1, 187 § 1, 200 oraz art. 165 § 5 pkt. 1 Ordynacji podatkowej. Ponieważ stan faktyczny sprawy nie uległ zmianie w stosunku do stanu faktycznego będącego przedmiotem rozpoznania w sprawie II FSK 834/06, aktualne jest także zapatrywanie prawne wyrażone w uzasadnieniu wskazanego wyroku, a zwłaszcza sposób rozumienia art. 122 oraz art. 187 - 192 Ordynacji. W konkluzji stwierdził, że WSA w Poznaniu, rozpoznając niniejszą sprawę nie zebrał i w sposób wyczerpujący nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, czym naruszył dyrektywę zupełności postępowania. Naczelny Sad Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna. W rozpoznawanej skardze kasacyjnej jej autor powołał się na naruszenie przepisów postępowania, które wystąpiło w sprawie opodatkowania tej samej nieruchomości za inny rok podatkowy. Podstawą uzasadnienia poglądów strony stanowią twierdzenia NSA wyrażone w wyroku o sygn. akt II FSK 834/06. Skarżący nie wskazał natomiast, w jaki sposób wymienione przepisy proceduralne naruszył Sąd I instancji w niniejszej sprawie. Z uwagi na związanie NSA granicami skargi kasacyjnej, Sądowi temu nie wolno badać, czy w procesie wydawania zaskarżonego wyroku doszło do naruszenia niewskazanego w skardze kasacyjnej przepisu postępowania. Skarżący nie podważył tym samym prawidłowości stanu faktycznego, stanowiącego podstawę do wydania zaskarżonego wyroku. Bowiem w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie wykazano naruszenia prawa procesowego, którego dopuścił się Sąd rozpoznając sprawę opodatkowania nieruchomości za 2006r. Zarzuty sprowadzają się jedynie do kwestionowania stanowiska, że bez korekty zapisów w ewidencji gruntów nie ma podstaw do uwzględnienia skargi. Błąd stanowiący podstawę skargi kasacyjnej musi dotyczyć sfery prawnej orzeczenia. Aby skarga kasacyjna mogła być przedmiotem merytorycznego rozpoznania musi wskazać, na czym polegało naruszenie przepisów postępowania sądowego i jaki istotny wpływ na wynik sprawy mogło ono mieć. Zatem chodzi o wykazanie "naruszenia prawa", a nie jedynie o "odmienną ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa". Naczelny Sąd Administracyjny podziela poglądy strony wnoszącej skargę kasacyjną o standardach prowadzenia podstępowania prawa podatkowego i sposobie rozumienia art. 121, art. 122, art. 123 § 1, art. 187 § 1 i art. 200 Ordynacji. Jednakże brak określenia przez stronę skarżącą naruszenia prawa, uniemożliwia sądowi odniesienie się do tej kwestii. Sąd odwoławczy ubocznie tylko wskazuje, że nie podziela poglądów wyrażonych w wyroku o sygnaturze II FSK 834/06, co do sposobu stosowania art. 165 § 5 pkt 1 Ordynacji. Wyjaśnia również, iż przy wymiarze podatku od nieruchomości wiążące są dla organów podatkowych zapisy wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń co do wielkości gruntu. Od tej reguły, potwierdzonej treścią art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 5 listopada 2009 r. sygn. II FSK 836/08, z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. II FSK 372/07, publ. w: Lex nr 490966; z dnia 12 marca 2009 r., sygn. FSK 49/08, z dnia 2 kwietnia 2009 r. II FSK 1949/07 publ. na stronie: http://www.orzeczenia.nsa.gov.pl/). Dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej i zgodnie z tym przepisem stanowią one dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Ustalenia oparte o treść tych dokumentów urzędowych stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. W związku z tym organ podatkowy nie ma podstaw do pomijania tych danych w postępowaniu podatkowym. Podważenie tych danych bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, ponieważ organy podatkowe nie zostały wymienione, jako uprawnione do tych działań w treści przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz wydanego na jego podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Mając to na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 u.p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.