I SA/Bk 122/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA S. Presnarowicz, Sędzia NSA J. Orzel, Asesor WSA W. Stachurski (spr.), Protokolant U. Zajko, po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej oddala skargę A. B. działając przez pełnomocnika zgłosił w dniu [...].04.2003 r. do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym używany samochód marki [...] o pojemności [...] cm3, klasyfikując go wg kodu PCN 8704 21 991 jako samochód ciężarowy. Do zgłoszenia celnego załączono m.in. świadectwo przewozowe, fakturę zakupu, deklarację wartości celnej, belgijski dowód rejestracyjny samochodu z tłumaczeniem oraz dokument identyfikacyjny pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy za granicą. W następstwie kontroli powyższych dokumentów oraz przeprowadzonej rewizji celnej Naczelnik Urzędu Celnego w B. decyzją nr [...] z dnia [...].04.2003 r. uznał, że przedmiotowy samochód powinien być sklasyfikowany pod kodem PCN 8703 32901 (po sprostowaniu błędu postanowieniem z dnia [...].03.2004 r.) jako samochód osobowy, a nie jak to wynika ze zgłoszenia celnego jako samochód ciężarowy. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, iż importowany samochód posiada 5 miejsc siedzących. Za siedzeniem kierowcy i pasażera znajduje się trzyosobowy rząd foteli. W samochodzie nie ma ściany oddzielającej kierowcę od tylnego rzędu foteli, ściana tylna znajduje się natomiast za drugim rzędem foteli. Pojazd posiada tapicerkę dachu wraz z oświetleniem nad tylnymi siedzeniami oraz tapicerkę podłogi. Zdaniem organu jest to więc pojazd zasadniczo przeznaczony do przewozu osób, jak i towarów. Tego typu pojazdy, zgodnie z Wyjaśnieniami do taryfy celnej stanowiącymi załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24.08.1999 r. (Dz. U. Nr 74, poz. 830), objęte są wg kodu PCN pozycją 8703 jako samochody osobowe. Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od tej decyzji Dyrektor Izby Celnej w B. decyzją z dnia [...].03.2004 r. Nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swej decyzji stwierdził, iż z dołączonej przez Stronę na etapie postępowania odwoławczego ekspertyzy stanu technicznego pojazdu z dnia [...].04.2003 r. oraz opinii technicznej z dnia [...].02.2004 r. wynika ten sam opis stanu technicznego i wyposażenia przedmiotowego pojazdu, jak z dokumentu rewizji celnej. Inna jest natomiast jego kwalifikacja i do tego też sprowadza się istota powstałego w sprawie sporu. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że dla wydawania decyzji w sprawie wymiaru długu celnego, w których m.in. orzeka się o klasyfikacji importowanych towarów, na mocy art. 280 i 283 ustawy Kodeks celny, zostali powołani wyłącznie dyrektorzy izb celnych oraz naczelnicy urzędów celnych. Dla potrzeb celnych podstawą prawną wydawanych decyzji są wyłącznie przepisy prawa celnego, w tym dla potrzeb klasyfikacji towarowej wiążące są postanowienia dotyczące nomenklatury towarowej nawet wówczas, gdyby towary traktowane były odmiennie w innych przepisach, publikacjach czy opiniach rzeczoznawców. Przepisów celnych i zawartych tam ocen nie mogą zastępować przepisy stosowane dla potrzeb z innych dziedzin, np. rejestracji pojazdów. Zdaniem organu odwoławczego dokonywanie klasyfikacji towarów dla potrzeb celnych jest w istocie stosowaniem prawa materialnego, a więc czynnością zastrzeżoną dla organów celnych. W związku z powyższym informacje zawarte w przedłożonych przez pełnomocnika Strony ekspertyzach stanu technicznego pojazdu oraz w pozostałych dokumentach, iż jest to samochód ciężarowy nie mogą być wiążące do określenia właściwego kodu PCN. Dyrektor Izby Celnej w B. stwierdził, że z opisu przedmiotowego pojazdu wynika, iż przeznaczony jest on zarówno do przewozu osób i towarów. Komentarz do pozycji 8703 zawarty w Wyjaśnieniach do Taryfy celnej definiuje samochody przeznaczone do przewozu najwyżej 9 osób (wraz z kierowcą), których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu zarówno osób, jak i towarów, jako samochody osobowo-bagażowe. Treść pozycji 8703 jednoznacznie wskazuje, że obejmuje ona zarówno samochody przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, jak również samochody osobowo-towarowe (kombi). Organ odwoławczy podkreślił, że w sytuacji, gdy do pozycji 8704 Taryfy celnej zalicza się wyłącznie samochody ciężarowe, zaś do pozycji 8703 samochody osobowe oraz osobowo-towarowe oczywistym jest, że przedmiotowy samochód jako osobowo-towarowy należało zaliczyć do pozycji 8703. Na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. pełnomocnik A. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucił organom celnym naruszenie przepisów art. 13 § 3 i § 5 Kodeksu celnego oraz dokonanie błędnej interpretacji regulacji Polskiej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego PCN. Skarżący zarzucił też decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. pominięcie przepisów art. 2 pkt 40 i 42 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz.515) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r. Nr 32 poz. 262). Zdaniem pełnomocnika strony skarżącej wbrew zebranemu w sprawie materiałowi dowodowemu organ II instancji stwierdził, iż przedmiotem postępowania celnego nie był samochód towarowy lecz samochód osobowo-towarowy. Pełnomocnik uważa, że zgodnie z art. 13 § 1 ustawy Kodeks celny na podstawie Taryfy celnej ustalane są cła. Wszelkie też przepisy wykonawcze dotyczące wymiaru cła oraz instrukcje i zasady interpretacji Polskiej Scalonej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego dotyczą stawek celnych, nie zaś podatków. Zgodnie z brzmieniem art. 34 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, opodatkowaniem podatkiem akcyzowym podlegają czynności określone w art. 2 tej ustawy, dotyczące towarów wymienionych w załączniku nr 6 do ustawy. Obowiązek w podatku akcyzowym powstaje w przypadku importu samochodu osobowego. Natomiast przedmiotowy pojazd, zgodnie z brzmieniem art. 2 pkt 42 ustawy Prawo o ruchu drogowym jest samochodem ciężarowym. Spełnia on kryteria określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, gdyż przestrzeń ładunkowa jest oddzielona trwałą przegrodą o odpowiedniej wytrzymałości. Skarżący zarzucił organom celnym pominięcie faktu, że we wszystkich wystawionych dla sprowadzonego pojazdu dokumentach stwierdza się, iż jest to samochód ciężarowy, a nie samochód osobowo-towarowy. Pełnomocnik podniósł również, że jego klient sprowadził przedmiotowy samochód z zamiarem wyłącznie wykorzystywania go do transportu towarów. Dlatego też nie zgadza się ze stanowiskiem Dyrektora Izby Celnej, iż to, do jakich celów będzie służyć przedmiotowy pojazd nie ma znaczenia dla klasyfikacji towarowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w decyzji dodając jednoczenie, iż pobór podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego w imporcie reguluje art. 54 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku. Zgodnie z nim Minister Finansów określił w drodze rozporządzenia wykazy towarów wymienione w załącznikach nr 1 i 3-6 w/w ustawy w układzie odpowiadającym Polskiej Scalonej Nomenklaturze Towarowej Handlu Zagranicznego (PCN). Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie wykazu towarów do celów poboru podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego w imporcie w załączniku nr 4 pod poz. 177 zawiera kod PCN 8703 przypisany do konkretnej grupy towarów. Biorąc powyższe pod uwagę organ celny zauważa, że Polska Scalona Nomenklatura Towarowa Handlu Zagranicznego dotyczy nie tylko stawek celnych, ale także podatków. Przepisy bowiem nie przewidują, aby w stosunku do importowanych towarów dokonywać odrębnej taryfikacji dla potrzeb wymiaru cła a innej dla celów określenia wysokości podatków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Słusznie Dyrektor Izby Celnej w B. zauważył, iż w przedmiotowej sprawie spór nie dotyczy przyjętego w wydanych decyzjach opisu stanu technicznego oraz wyposażenia importowanego samochodu. Zarówno z dokumentów przedłożonych przez stronę, jak też protokołu przeprowadzonej rewizji celnej wynika, iż importowany samochód posiada 5 miejsc siedzących - z przodu znajduje się siedzenie kierowcy i pasażera, za którymi umiejscowiony jest trzyosobowy rząd foteli. Za pomocą ściany znajdującej się za drugim rzędem foteli cała część osobowa samochodu jest wyraźnie oddzielona od części bagażowej. Część osobowa pojazdu posiada tapicerkę dachu wraz z oświetleniem nad tylnymi siedzeniami oraz tapicerkę podłogi. Tych ustaleń nie neguje strona skarżąca, odmienna jest natomiast jej ocena co do klasyfikacji tego towaru w Taryfie celnej. Należy zauważyć, iż Taryfa celna obejmująca między innymi Polską Scaloną Nomenklaturę Towarową Handlu Zagranicznego PCN, jest powszechnie obowiązującym prawem - art. 13 § 1 i § 3 pkt 1 ustawy z dnia 09.01.1997 r. Kodeks celny (Dz. U. Nr 23, poz.117 ze zm.). Jeżeli zatem nie budzi wątpliwości opis stanu technicznego i wyposażenia importowanego pojazdu, to jego klasyfikacja do odpowiedniej pozycji Taryfy celnej jest w istocie kwalifikacją prawną – etapem stosowania prawa. Organy celne dokonując taryfikacji towaru podejmują w tym zakresie autonomiczną decyzję. W procesie podejmowania tej decyzji obowiązujące prawo nie przewiduje współdziałania innych organów lub przeprowadzania jakichkolwiek dowodów, w tym dowodu z opinii biegłego. Dowód taki, jako dowód dotyczący prawa nie jest dopuszczalny. Trafnie zatem organy celne argumentowały, że informacje zawarte w przedłożonych przez pełnomocnika Strony ekspertyzach stanu technicznego pojazdu oraz w pozostałych dokumentach, iż jest to samochód ciężarowy nie mogą być wiążące do określenia właściwego kodu PCN. Prawidłowość stosowania prawa, w tym również w zakresie taryfikacji towarowej podlega ocenie w toku postępowania instancyjnego, a następnie w kontroli sądu administracyjnego. Rozstrzygając niniejszą sprawę należało zatem ocenić, czy organy celne prawidłowo zinterpretowały i zastosowały w wydanych przez siebie decyzjach obowiązujące przepisy prawa odnoszące się do klasyfikacji towarowych. W tym zakresie za chybiony należy uznać zarzut Strony skarżącej o pominięciu przez organy celne przepisów art. 2 pkt 40 i 42 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31.12.2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r. Nr 32 poz. 262). Sąd w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie NSA (między innymi wyroki przywołane przez organ celny w odpowiedzi na skargę), iż dla potrzeb celnych podstawą prawną wydawanych decyzji są wyłącznie przepisy prawa celnego, w tym postanowienia nomenklatury towarowej. Choć wydana w tej sprawie decyzja - z uwagi na 0% stawkę - w rzeczywistości nie określa kwoty należnego cła, to nie ma wątpliwości, iż stanowi ona rozstrzygnięcie sprawy celnej. Podstawą tego rozstrzygnięcia nie mogą być przepisy dotyczące ruchu drogowego, bowiem prawo celne zawiera w tym zakresie kompletne unormowania. Nie zachodzi tu więc potrzeba posiłkowego stosowania przepisów z innych gałęzi prawa. W tym zakresie regulacje prawa celnego korzystają z pełnej autonomii. Zgodnie z art. 13 § 5 Kodeksu Celnego klasyfikację towarów w taryfie celnej określa kod taryfy celnej. Przyjęta w tej sprawie przez organy celne pozycja 8703 PCN obejmuje samochody przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, jak również samochody osobowo-towarowe (kombi). Z wyjaśnień do Taryfy celnej (załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24.08.1999 r. Dz. U. z 1999 r. Nr 74, poz. 830) wynika, że pozycja ta obejmuje samochody przeznaczone do przewozu najwyżej 9 osób (wraz z kierowcą), których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu zarówno osób, jak i towarów, jako samochody osobowo-bagażowe. Natomiast wnioskowana przez Stronę skarżącą pozycja 8704 PCN obejmuje samochody ciężarowe. Z niekwestionowanych ustaleń organów celnych wynika, iż importowany samochód posiada wydzieloną część służącą wyłącznie do przewozu osób, a oddzielnie także przestrzeń bagażową. Zasadnie więc organy celne przyjęły, iż jest to samochód osobowo-towarowy, a nie samochód ciężarowy. Nie ma w tym zakresie znaczenia, do jakich celów importer będzie go używał. Sam fakt, iż przedmiotowy samochód ma wydzieloną przestrzeń osobową wyklucza zaklasyfikowanie go do samochodów ciężarowych. W wydanych rozstrzygnięciach Sąd nie dopatrzył się zatem naruszenia przywołanych w skardze przepisów art. 13 § 3 i § 5 Kodeksu celnego. W tym stanie rzeczy skarga nie może być uznana za uzasadnioną, co w świetle art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) dało Sądowi podstawę do jej oddalenia.