II SA/Gd 261/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Bogusław Szumacher, Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.), Protokolant Wioleta Gładczuk, po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. P. na decyzję Wojewody z dnia 31 grudnia 2001 r. nr [...] w przedmiocie prawa do zasiłku przedemerytalnego 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia 27 listopada 2001 r., 2/ ustala, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty z dnia 27 listopada 2001 r. mogą być wykonane. Decyzją z dnia 27 listopada 2001 r. Starosta w oparciu o treść art. 37j ust. 1, 3, 4 oraz art. 6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu przyznał skarżącej K. P.prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia 23 listopada 2001 r. w wysokości 572,10 złotych miesięcznie. Od powyższej decyzji skarżąca odwołała się, domagając się jej uchylenia w części dotyczącej wysokości przyznanego świadczenia. W uzasadnieniu odwołania skarżąca wskazała, iż przyznany jej zasiłek w kwocie 120% zasiłku dla bezrobotnych jest zaniżony i uwzględniając fakt, iż zamieszkuje ona w rejonie szczególnie zagrożonym bezrobociem, winien wynosić 160% zasiłku dla bezrobotnych. Decyzją z dnia 31 grudnia 2001 r. nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że organ drugiej instancji przyjął, iż skarżąca spełnia warunki do otrzymania zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160% kwoty zasiłku dla bezrobotnych, jednakże podlega ograniczeniu, według którego kwota zasiłku przedemerytalnego nie może przekraczać 90% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, stanowiącego podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy, w okresie 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc zgłoszenia wniosku o zasiłek przedemerytalny. Wskazując, że skarżąca wniosek o przyznanie jej zasiłku przedemerytalnego złożyła w dniu 22 listopada 2001 r., organ przyjął, że wskazany okres 12 miesięcy rozpoczął się w listopadzie 2000 r. a zakończył w październiku 2001 r. Dalej organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca w tym okresie do dnia 16 października 2001 r. prowadziła działalność gospodarczą, a od dnia 1 listopada 2001 r. do dnia 21 listopada 2001 r. pobierała wynagrodzenie z tytułu zatrudnienia. Do ustalenia 90% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia organ przyjął wynagrodzenie w wysokości najniższego wynagrodzenia obowiązującego w okresie zatrudnienia skarżącej, czyli 760 zł, gdyż w świadectwie pracy nie wskazano, jakie wynagrodzenie skarżąca otrzymywała. Na tej podstawie 90% wynagrodzenia ustalono na kwotę 39,90 zł. Powyższą decyzję organu drugiej instancji skarżąca zaskarżyła w części dotyczącej wysokości przyznanego świadczenia. W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, iż organy administracji rozpatrujące niniejszą sprawę zaniechały dokonania ustaleń odnośnie wysokości osiąganych przez nią dochodów zarówno z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej jak i umowy o pracę. Jednocześnie skarżąca załączyła kopię umowy o pracę, z której wynika wysokość uzyskiwanego przez nią wynagrodzenia oraz świadectwo pracy. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Nadto wskazał, iż zgodnie z treścią art. 37j ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu bez znaczenia prawnego na ustalenie wysokości zasiłku przedemerytalnego jest wysokość dochodu osiąganego przez skarżącą z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Oczywistym jest, zdaniem organu drugiej instancji, iż osoba prowadząca działalność gospodarczą nie osiąga z tego tytułu wynagrodzenia, gdyż nie może z samym sobą nawiązać stosunku pracy ani zawrzeć umowy cywilnoprawnej stanowiącej podstawę prawną jego otrzymania. Jak wskazał organ, wysokość osiągniętego przez stronę wynagrodzenia w okresie od 1 listopada 2001 r. do 21 listopada 2001 r. jest wyższa od wysokości przyjętej przez organ drugiej instancji, lecz w dalszym ciągu jest ona znacznie niższa od wysokości 120 % kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 24 ust. 1 cytowanej ustawy. Zatem, wskazana różnica pozostaje bez znaczenia prawnego na merytoryczną treść rozstrzygnięcia w sprawie. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 37j ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w chwili podjęcia zaskarżonej decyzji (tekst jednolity Dz.U. z 2001 r. nr 6, poz. 56 ze zmianami) wysokość zasiłku przedemerytalnego nie może przekraczać 90% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, stanowiącego podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy, w okresie 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc zgłoszenia wniosku o zasiłek przedemerytalny. W związku z tym, jak trafnie przyjął organ odwoławczy, skoro skarżąca wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego złożyła w listopadzie 2001 r., to okres, o którym mowa w powołanym art. 37j ust. 4, to okres od listopada 2000 r. do października 2001 r. W konsekwencji błędne było przyjęcie za podstawę określenia wysokości przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia zatrudnienia skarżącej w listopadzie 2001 r. (Ustalenie, że orzekające w sprawie organy niezasadnie odwoływały się do zatrudnienia skarżącej w listopadzie 2001 r. czyni bezprzedmiotowe zarzuty skargi, które tego zatrudnienia dotyczą.) Tak postępując organy administracji naruszyły art. 37j ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Ponadto organy administracji naruszyły wskazany przepis jeszcze z tego powodu, że nie uwzględniły podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy w okresie prowadzenia przez skarżącą działalności gospodarczej. Wprawdzie powołany przepis mówi o wynagrodzeniu, co zazwyczaj jest łączone ze stosunkiem pracy, jednakże taka literalna wykładnia narusza konstytucyjną zasadę równości. Przy wykładni zastosowanej w niniejszej sprawie przez organy administracji osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą nie otrzymywałyby żadnego wynagrodzenia w rozumieniu art. 37j ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, co sprawiałoby, że zawsze otrzymywałyby zasiłek przedemerytalny w wysokości 120% kwoty zasiłku dla bezrobotnych, w odróżnieniu od osób otrzymujących wynagrodzenie, które mogłyby otrzymać ten zasiłek w wysokości 160% kwoty zasiłku dla bezrobotnych. Takie zróżnicowanie nie jest niczym uzasadnione. W związku z tym art. 37j ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu należy interpretować w ten sposób, że pod pojęciem przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia stanowiącego podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy należy w przypadku osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą rozumieć odpowiednie dla nich przeciętne miesięczne kwoty stanowiące podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy. W efekcie wskazane naruszenie art. 37j ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w chwili podejmowania zaskarżonej decyzji mogło mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż spowodowało zaniechanie ustalenia przeciętnych miesięcznych kwot stanowiących podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy w okresie od listopada 2000 r. do października 2001 r. Nie można zaś wykluczyć, że kwoty te byłyby tak wysokie, że skarżąca otrzymałaby zasiłek przedemerytalny wyższy niż 120% zasiłku dla bezrobotnych. Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji ustali przeciętną miesięczną kwotę stanowiącą podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy w okresie od listopada 2000 r. do października 2001 r. i oceni, czy przyznany skarżącej zasiłek przedemerytalny przekracza 90% tej kwoty. Uwzględniając skargę, Sąd na mocy art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustalił, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji mogą być wykonane, gdyż sporna w sprawie jest jedynie wysokość zasiłku przedemerytalnego.