I OSK 148/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Janusza B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydział II o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania z dnia 12 sierpnia 2004 r. sygn. akt II SA/Bk 453/04 w sprawie ze skargi Janusza B. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie sygn. II SA/Bk 153/04 zakończonej wyrokiem z dnia 8 lipca 2004 r. oddalającym skargę Janusza B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia 9 stycznia 2004 r. postanawia: 1. oddalić skargę kasacyjną, 2. zasądzić od Skarbu Państwa /kasa Naczelnego Sądu Administracyjnego/ na rzecz adwokata Zygmunta P. koszty nie opłaconej pomocy prawnej w wysokości 120 zł /słownie: sto dwadzieścia złotych/. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2004 r. II SA/Bk 453/04 odrzucił skargę Janusza B. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 8 lipca 2004 r. II SA/Bk 135/04 oddalającego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia 9 stycznia 2004 r. W uzasadnieniu sąd wskazał, że Janusz B. skargą z dnia 5 sierpnia 2004 r. wniósł o wznowienie postępowania sądowego w sprawie II SA/Bk 135/04, zakończonego wyrokiem wydanym w dniu 8 lipca 2004 r. Skarga podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalna albowiem postępowanie sądowe w sprawie II SA/Bk 135/04 nie zostało do dnia wniesienia skargi o wznowienie postępowania prawomocnie zakończone. Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, wznowienia postępowania sądowego można domagać się wyłącznie w sprawach, które zostały zakończone prawomocnym orzeczeniem. Wyrok, który zapadł w sprawie II SA/Bk 135/04, został doręczony z uzasadnieniem skarżącemu w dniu 19 lipca 2004 r., a zatem do dnia złożenia skargi o wznowienie postępowania nie upłynął jeszcze 30 dniowy termin służący skarżącemu do ewentualnego wniesienia skargi kasacyjnej. Z tego względu na podstawie art. 280 par. 1 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd odrzucił skargę o wznowienie postępowania. Janusz B. wniósł od postanowienia skargę kasacyjną na podstawie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ zarzucając: 1/ naruszenie art. 280 par. 1 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skutkujące nieważnością postępowanie przez pozbawienie możliwości obrony swych praw, a wydane postanowienie faktycznej podstawy prawnej; 2/ naruszenie art. 78 Konstytucji RP i art. 13 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, czego następstwem było rozstrzygnięcie kolizji terminów na niekorzyść skarżącego. Na tej podstawie wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego za sporządzenie i wniesienie kasacji, które nie zostały opłacone w całości ani w części. W uzasadnieniu zarzucał, że prawomocność orzeczenia zapadłego w postępowaniu nie jest ustawową podstawą wznowienia. Podstawy wznowienia postępowania wskazane są w art. 271, art. 272 par. 1 i 273 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zaś terminy do wniesienia skargi kasacyjnej określone są w art. 272 par. 2 i art. 277 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. 280 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie daje ustawowej legitymacji dla Sądu do badania innych okoliczności niż powołanie się na ustawowe przesłanki wznowienia /art. 271, 272 par. 1 i 273/ i zachowanie terminu. Tylko brak spełnienia jednego z tych wymagań może skutkować odrzuceniem skargi o wznowienie postępowania. Dalej wywodził, że należy też uwzględnić zachowanie ustawowego terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania. O nowej okoliczności skarżący dowiedział się 13 lipca 2004 r., a zatem po wydaniu wyroku 9 lipca 2004 r., a przed uprawomocnieniem się wyroku. Nie stanowi to podstawy do wniesienia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ normuje dopuszczalność obalenia prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych. Środkiem obalenia prawomocnego wyroku jest skarga o wznowienie postępowania. Jako środek obalenia prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna tylko w razie gdy zostanie skierowana do orzeczenia, które korzysta z przymiotu prawomocności. Stanowi o tym expressis verbis art. 2780 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "W przypadkach przewidzianych w dziale niniejszym można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem". Art. 270 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyznacza jedną z podstaw dopuszczalności wznowienia postępowania: zakończenie postępowania prawomocnym orzeczeniem. Sąd zatem z urzędu obowiązany jest zbadać wystąpienie tej podstawowej przesłanki dopuszczalności wznowienia postępowania. Obowiązek ten wypływa z niedopuszczalności wznowienia postępowania w sprawie nie zakończonej prawomocnym orzeczeniem. Od orzeczeń nieprawomocnych służy bowiem skarga kasacyjna, która przysługuje stronom postępowania sądowoadministracyjnego, a zatem skarżącemu, jak i organowi, którego działanie było przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Badanie podstaw skargi o wznowienie to badanie dopuszczalności skargi również w zakresie określonym w art. 270 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zarzut zatem naruszenia art. 280 par. 1 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest zasadny. Nie jest zasadny zarzut naruszenia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Skarżący miał zapewnione prawo do sądu i z tego prawa skorzystał. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 184 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.