I SA/Kr 514/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: Sędziowie: Protokolant: NSA Jan Zając NSA Grażyna Jarmasz WSA Bogusław Wolas (spr) Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] 2004r sprawy ze skargi [...] Spółka z o.o. w [...] na decyzję Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 2002r Nr [...] w przedmiocie opłaty skarbowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych [...]). Inspektor Kontroli Skarbowej decyzją z dnia [...] 2001 r określił [...] Spółce z o o w [...] wysokość zaległości podatkowej w opłacie skarbowej od umowy pożyczki w kwocie [...] zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. W czasie kontroli ustalił bowiem , że spółka udzieliła w dniu [...] 1999 r. pożyczki [...] Spółce z o o w [...] na kwotę [...] zł. Od powyższej umowy strony nie uiściły w obowiązującym terminie należnej opłaty skarbowej (2 %) tj. w kwocie [...] zł, W toku kontroli stwierdzono także, że spółki zaniżyły zobowiązanie podatkowe w opłacie skarbowej na łączną kwotę [...] zł [...] gr od udzielanych w latach 1999 - 2000 pożyczek w łącznej kwocie [...] zł. W odwołaniu podniesiono, że spółki nie zawierały kilku wielu umów pożyczki lecz jedną odnawialną na kwotę [...] zł Izba Skarbowa w [...] utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej, podzielając w pełni stanowisko organu pierwszej instancji. W skardze zarzucono naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art 3 ust l pkt 5a ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r o opłacie skarbowej w związku z art 76 ust l pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn , oraz naruszenie art 122 i 180 § l Ordynacji podatkowej przez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego . W uzasadnieniu podkreślono, że zgodnie z umową z dnia [...] 1998 r. zawartej pomiędzy [...] Spółką z.o.o. w [...] a [...] Spółką z o.o. w [...] podmioty te świadczyły sobie wzajemnie usługi pośrednictwa finansowego i z tego powodu usługi te nie podlegały opłacie skarbowej na podstawie art. 3 ust. l pkt 5 a ustawy o opłacie skarbowej . Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie . Podkreślono przy tym , że przedstawiony przez stronę skarżącą w odwołaniu argument o udzieleniu pożyczki odnawialnej jest nieuzasadniony bowiem takie działanie nosiłoby znamiona działalności bankowej, o której mowa w art. 11 ust 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe zgodnie z którym spółka prawa handlowego może wykonywać niektóre czynności bankowe na podstawie zezwolenia wydanego przez Prezesa NBP w porozumieniu z Ministrem Finansów a w rozpatrywanej sprawie spółka takiego zezwolenia nie posiadała. Ponadto żadna ze stron nie działa na podstawie przepisów prawa bankowego oraz nie prowadziła działalności pośrednictwa finansowego, w związku z tym argument o utworzeniu linii pożyczkowej nie może mieć w tej sytuacji zastosowania. Zarówno stan faktyczny, jak i materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazują, iż strony każdorazowo udzielały pożyczki, nie wykonując przy tym obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej. Nie naruszono także art. 122 i art. 180 § l Ordynacji podatkowej, tym bardziej , że strona skarżąca nie wskazała jakie to dodatkowe dowody należałoby dopuścić w sprawie, które mogłyby przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie były sprzeczne z prawem. Podkreślono , iż w toku kontroli stronom umożliwiono branie czynnego udziału w postępowaniu i mogły one korzystać z uprawnień określonych w art. 22 ust. 2 i art. 23 ust. 3 ustawy o kontroli skarbowej. W toku czynności kontrolnych strona najpierw nie była w stanie określić charakteru przekazywanych kwot. a następnie oświadczeniem z dnia [...] 2001 r., oraz w piśmie z dnia [...] 2001 r., oraz w toku przesłuchania strony z dnia [...] 2001 r. uzasadniły przekazywanie kwot pożyczkami. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje Skarga zasługuje na uwzględnienie Zgodnie z art. 1 pkt 1 ust 2 c ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r o opłacie skarbowej świadczeniu temu podlegają między innymi umowy pożyczki. Przy czym zgodnie z art 3 ust l pkt 5 a tej ustawy nie podlegają opłacie skarbowej umowy sprzedaży, ""dzierżawy, poddzierżawy, najmu i podnajmu zawierane przez podatników, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11. poz. 50), oraz inne tego rodzaj umowy, objęte zwolnieniami na podstawie art. 7 ust. l pkt l i 2 ustawy o VAT, a także umowy sprzedaży zawierane przez podatników, o których mowa w art. 14 tej ustawy, w zakresie czynności zwolnionych od podatku. Natomiast art 7 ust 1 pkt l i 2 zwalniał od podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego czynności, o których mowa w art. 2, dotyczące towarów wymienionych w załączniku nr l, oraz świadczenie usług wymienionych w załączniku nr 2. W załączniku nr 2 pod pozycją 13 wymieniono w 1999 r. usługi pośrednictwa finansowego z wyłączeniem usług polegających na oddaniu w odpłatne użytkowanie rzeczy, oraz działalności lombardów z wyjątkiem usług świadczonych przez banki. Usługi pośrednictwa finansowego zostały natomiast wymienione w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (Dz. U. Nr 42, poz. 264 ze zm.), które weszło w życie dopiero z dniem l lipca 1997 r. (§ 3 tego rozporządzenia). W ramach tzw. "Sekcji I - Usługi pośrednictwa finansowego, z wyjątkiem ubezpieczeń i funduszy emerytalno-rentowych", w Dziale obejmującym "gromadzenie i redystrybucję środków finansowych w sposób inny niż przez udzielanie kredytów" , wymienione zostały w szczególności także "usługi udzielania pożyczek świadczone poza systemem bankowym" (pod symbolem: 65.22.10.) oraz "usługi pośrednictwa finansowego, gdzie indziej nie sklasyfikowane" (pod symbolem: 65.23.10.). Ponadto § 2 tego rozporządzenia stanowił, że: "W okresie od dnia l lipca 1997 r. do dnia 30 czerwca 1999 r. Polską Klasyfikację Wyrobów i Usług (PKWiU) stosuje się równolegle z Systematycznym Wykazem Wyrobów (SWW) oraz Klasyfikacją Wyrobów i Usług (KWiU), o których mowa w art. 61 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439 i z 1996 r. Nr 156, poz. 775)". Wyłączenie objęte art 7 obejmuje zatem także pożyczki udzielane przez podmioty inne niż banki , a w związku z tym czynności te nie podlegały opłacie skarbowej zgodnie z art 3 ust l pkt 5a ustawy o opłacie skarbowej. Pogląd ten potwierdza orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego , który między innymi w uchwale z dnia 2 lipca 2001 r wydanej w sprawie sygn. akt FPS 3/01 ( ONSA 2002/1/3 ) stwierdził , że umowa pożyczki jest w rozumieniu art 3 ust l pkt 5 lit a ustawy o opłacie skarbowej "inną tego rodzaju umową" co umowy sprzedaży-, dzierżawy, poddzierżawy, najmu, oraz podnajmu. Co prawda z dniem l lipca 1997 r weszło w życie nowe rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług , jednakże jak wykazano wyżej także ono pośród usług pośrednictwa finansowego wymienia udzielanie pożyczek poza systemem bankowym . Nie jest także uzasadniony zarzut, że strona skarżąca nie posiadała stosownego zezwolenia gdyż zgodnie z art 5 ust l pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe w brzmieniu obowiązującym w 1999 r. czynnościami bankowymi było tylko udzielania kredytów . Natomiast udzielanie pożyczek pieniężnych było czynnością bankową tylko wtedy jeżeli było ono wykonywane przez banki. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art 145 § l ust l lit a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przy ponownym wydaniu decyzji należy uwzględnić przedstawioną wykładnię powyższych przepisów. Rozpoznając sprawę oparto się na art 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz U Nr 153 póz 1271 z późniejszymi zmianami ) stanowiącym , że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . Przy czym o kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.