I SA/Kr 450/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Jan Zając (spr) Sędziowie : NSA Grażyna Jarmasz WSA Bogusław Wolas Protokolant : Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2004r sprawy ze skargi C. Spółka z o.o. w [...] na decyzję Izby Skarbowej w [...] z dnia 18 lutego 2002r Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1999r. -skargę oddala- W związku z zadeklarowaniem przez Spółkę w rozliczeniu podatku od towarów i usług za listopad 1999 r. zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika w kwocie [...] zł Urząd Skarbowy [...] decyzją nr [...] z dnia [...] .01.2000r. przedłużył termin tego zwrotu do czasu zakończenia postępowania wyjaśniającego. Następnie w związku ze stwierdzonymi przez Urząd nieprawidłowościami w dniu [...] .03.2000r zostało wszczęte postępowanie podatkowe w sprawie określenia prawidłowej wysokości różnicy podatku za listopad 1999r., w wyniku którego w dniu [...] maja 2000r. wydana została decyzja Urzędu Skarbowego nr US. [...] określająca Spółce za w/w okres zobowiązanie podatkowe, zaległość podatkową i odsetki za zwłokę oraz ustalająca dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Przedmiotowa decyzja została przez Urząd Skarbowy [...] uznana za niedoręczoną. W wyniku ponownej analizy akt sprawy a w szczególności wyjaśnień złożonych w dniach [...] i [...] stycznia 2001 r. przez M. R. Urząd Skarbowy [...] decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2001 r., którą określił różnicę podatku od towarów i usług za listopad 1999r. w kwocie [...] zł tj. w kwocie niższej od zadeklarowanej przez Spółkę. Zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy Spółki w wysokości określonej w/wym. Decyzją dokonano w dniu [...] marca 2001 r. W dniu [...] kwietnia 2001 r. C. sp. z o.o. złożyła w Urzędzie Skarbowym żądanie wszczęcia postępowania w sprawie "niedoliczenia" Spółce przez Urząd Skarbowy [...] odsetek od zwróconej kwoty różnicy podatku za listopad 1999r. na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2001r. Urząd Skarbowy [...] uznając o braku, w przedmiotowej sprawie podstaw prawnych do pozytywnego rozpatrzenia wniosku Podatnika, decyzją z dnia [...] maja 2001r. nr [...] odmówił wypłaty odsetek od kwoty [...] zł stanowiącej różnicę podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1999r. podlegającą zwrotowi na rachunek bankowy podatnika. Od tej decyzji Spółka w dniu [...] czerwca 2001 r. wniosła odwołanie żądając uchylenia decyzji Urzędu Skarbowego i rozstrzygnięcia o przyznaniu Spółce odsetek od dokonanego zwrotu różnicy podatku oprocentowania wg stopy procentowej właściwej dla nadpłat. Rozpoznając ponownie sprawę na skutek wniesionego odwołania Izba Skarbowa nie podzielając argumentacji Spółki stwierdziła, że rozstrzygnięcie Urzędu Skarbowego jest prawidłowe skutkiem czego utrzymała w mocy decyzją organu pierwszej instancji. Skarżąc powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka zarzuciła naruszenie art. 21 ust. 6 i 7 ustawy o podatku od towarów i usług. Zdaniem strony skarżącej stanowisko organów podatkowych jest nietrafne, gdyż zwrot podatku był tylko częściowo niezasadny. Spółka podniosła, że zasada równości organu podatkowego i podatnika wobec prawa jest jedną z podstawowych zasad polskiego prawa administracyjnego. W myśl zasady równości, art. 21 ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług grozi organowi, w przypadku niedotrzymania przez organ terminu zwrotu należnej podatnikowi różnicy podatku, koniecznością wypłaty podatnikowi karnych odsetek. Od zasady, że odsetki powinny zostać wypłacone wg tej samej stopy, jaką stosuje się od zaległości podatkowych podatników, prawo przewiduje w art. 21 ust. 6 wspomnianej ustawy wyjątek: urząd skarbowy może "dać sobie" więcej czasu ( niż przepisowe 25 dni) na sprawdzenie, czy zwrot na pewno się podatnikowi należy -wówczas," jeżeli postępowanie wyjaśniające wykaże zasadność zwrotu", urząd płaci podatnikowi odsetki wg stopy właściwej dla należności odroczonych, czyli o połowę niższej. A zatem, dla zastosowania obniżonej stopy odsetek konieczne jest spełnienie dwóch warunków: 1) musi nastąpić odroczenie wypłaty różnicy podatku, czyli zostać " wszczęte" postępowanie wyjaśniające, 2) postępowanie wyjaśniające musi wykazać zasadność zwrotu. Izba Skarbowa interpretuje wymienione przepisy tak, że " jeżeli jednak nie zostanie wszczęte postępowanie wyjaśniające, a urząd spóźni się ze zwrotem, to taką różnicę podatku traktuje się jak nadpłatę (...)" , zapominając o drugim koniecznym warunku. Zdaniem strony skarżącej urząd musi wypłacić karne odsetki nie tylko w przypadku niewszczęcia postępowania wyjaśniającego, lecz ta przypadku, kiedy postępowanie zostało wszczęte, lecz nie wykazało zasadność zwrotu, a mimo to zwrot nastąpił, gdyż jak w przypadku spółki C. - jednak zasadny był. Argumentacja Izby Skarbowej prowadzi do zaprzeczenia zasadzie równości podmiotów wobec prawa, bowiem gdyby do zastosowania wyjątku przewidzianego w art. 21 ust. 6 wystarczało samo jednostronne wszczęcie przez urząd postępowania wyjaśniającego, urzędy czyniłyby to w każdym przypadku, co chroniłoby je skutecznie przed płaceniem karnych odsetek nawet w przypadku, kiedy urząd bezprawnie odmawia zwrotu , lecz w końcu przegrywa sprawę. Art. 21 ust. 7 nie miałby wówczas sensu. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna podtrzymała swoje stanowisko i wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z treści zarówno ustępu 6 jak i 7 art. 21 ustawy o podatku od towarów i usług wynika, że odnoszą się one do sytuacji , w których organ podatkowy nie zakwestionuje zadeklarowanej do zwrotu różnicy podatku. Powołane przepisy nic nie mówią o możliwości oprocentowania części zadeklarowanej do zwrotu kwoty podatku. Punktem wyjścia jest deklaracja podatnika i to podatnik musi ponosić odpowiedzialność za swoje działania. Trudno akceptować premiowanie podatnika oprocentowaniem zwrotu w sytuacji gdy podatnik w sposób nieodpowiedzialny deklaruje do zwrotu kwoty nie podlegające zwrotowi. Zdaniem tutejszego Sądu bez znaczenia jest proporcja kwot zasadnie i bezzasadnie zadeklarowanych. Organy stosujące prawo powinny stymulować odpowiedzialne zachowanie obywateli. l dlatego Sąd w tym składzie nie podziela zapatrywania wyrażonego w wyroku NSA z dnia 3 kwietnia 2003r. sygn. akt l S.A./Łd 1666/01 opublikowanego w Monitorze Podatkowym 2004/7/42 i uznaje zaskarżone rozstrzygnięcia za odpowiadające prawu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, póz. 1270) . Rozpoznając sprawę oparto się na art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 póz. 1271 z późniejszymi zmianami) stanowiącym, że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.