II SA/Wr 333/04

WyrokWSA we Wrocławiu2004-09-16

Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Julia Szczygielska, Zygmunt Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rada Miejska może przystąpić do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części terenu górniczego, czy też obowiązkowe jest sporządzenie jednego planu dla całego terenu górniczego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepisy prawa nie nakładają bezwzględnego obowiązku sporządzenia jednego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla całego terenu górniczego. Wykładnia przepisów, w tym art. 53 Prawa geologicznego i górniczego, nie prowadzi do wniosku, że gmina jest zobowiązana do uchwalenia jednego planu dla części terenu górniczego znajdującego się na jej terytorium. W związku z tym, uchwały Rady Miejskiej o przystąpieniu do sporządzenia planów dla poszczególnych obszarów terenu górniczego nie były istotnie sprzeczne z prawem.
Stan faktyczny
Gmina L. podjęła 10 uchwał o przystąpieniu do sporządzenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla różnych obszarów miasta, które stanowiły części terenów górniczych "M." lub "L.". Wojewoda D. wydał rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność tych uchwał, uznając, że naruszają one art. 53 Prawa geologicznego i górniczego, który wymaga sporządzenia jednego planu dla całego terenu górniczego w celu zapewnienia integracji działań. Gmina wniosła skargę na to rozstrzygnięcie, zarzucając błędną wykładnię przepisów.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (sprawozdawca), Sędzia NSA Julia Szczygielska, Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski, Protokolant Agnieszka Karcz, po rozpoznaniu w dniu 16 września 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Gminy L. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody D. z dnia [...]Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwał Rady Miejskiej w L. z dnia [...]1) [...]o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego projektowaną południową obwodnicą miasta L., granicą planu nr [...], projektowanym zachodnim obejściem L., lasem na południowym krańcu miasta, drogą krajową nr [...] G. – L., torami kolejowymi relacji G. – L. do projektowanej południowej obwodnicy L.oraz dla obszaru ograniczonego drogą krajową nr [...], torami kolejowymi relacji G. – L., południową granicą działki nr [...], drogą nr [...]i [...], granicą planu nr [...], znajdującego się w granicach terenu górniczego "M.I" oraz "L. [...]", zwanym planem miejscowym nr [...]. 2) Nr [...]o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego ulicami: Komisji Edukacji Narodowej, L., L., granicą planu nr [...], granicą Parku L., granicą ogrodów działkowych, ulicą J. P., nasypem przebiegającym przez działkę nr [...], granicą planu nr [...] i planu nr [...] do ul. Komisji Edukacji Narodowej, znajdującego się w granicach terenu górniczego "M. [...]", zwanym planem miejscowym nr [...]. 3) Nr [...], o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego ulicą A. N., torami kolejowymi relacji L. – R., planem nr [...], ulicami K., O., W. S., granicą planu nr [...], ulicą K. i A. K. do ulicy A. N., znajdującego się w granicach terenu górniczego "L. [...]" i "M. [...]", zwanym planem miejscowym nr [...]. 4) Nr [...]o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego ulicami: I. P., rzeką Z., granicą Parku W., granicą planu nr [...], drogą nr [...], granicą planu nr [...], drogą nr [...] L. – Ś., drogą nr [...] do ulicy I. P., znajdującego się w granicach terenu górniczego "M. [...]", zwanym planem miejscowym nr [...]5) Nr [...]o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego ulicą: I. P., drogą krajową nr [...], torami kolejowymi relacji L. – R., ul. J.B. oraz A.N. do ronda na ul. I. P., znajdującego się w granicach terenu górniczego "L. [...]" i "M. [...]", zwanym planem miejscowym nr [...]. 6) Nr [...], o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego ulicami: K., O., W. S., planem nr [...], Komisji Edukacji Narodowej wraz z projektowaną południową obwodnicą L. od ul. L. do ul. H., znajdującego się w granicach terenu górniczego "M. [...]" oraz "L. [...]" zwanym planem miejscowym nr [...]. 7) Nr [...], o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego ulicą: A. N., H., J. P. [...], B., z wyłączeniem planu nr [...], znajdującego się w granicach terenu górniczego "L. [...]" zwanym planem miejscowym nr [...], 8) Nr [...], o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego ulicą: H., planem nr [...], projektowaną ulicą na końcu osiedla U. [...], projektowaną południową obwodnicą miasta L. do ulicy H., znajdującego się w granicach terenu górniczego "L. [...] zwanym planem miejscowym nr [...]. 9) Nr [...], o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego drogą krajową nr [...], granicą planu nr [...], planu nr [...] i planu nr [...], linią kolejową L. – R., znajdującego się w granicach terenu górniczego "L. [...]" zwanym planem miejscowym nr [...], 10) Nr [...] przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. dla obszaru ograniczonego drogą krajową nr [...], granicą planu Nr [...] oraz granicą miasta L., znajdującego się w granicach terenu górniczego "L. [...]" zwanym planem miejscowym nr [...], u c h y l a zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze. Opisane w sentencji wyroku rozstrzygnięcie nadzorcze wydane na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) zawierało w uzasadnieniu stwierdzenie istotnego naruszenia art. 53 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 27, poz. 96 ze zm.) w związku z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Rada Miejska w L. przystąpiła bowiem 10 uchwałami do sporządzenia 10 osobnych planów zagospodarowania przestrzennego dla obszarów stanowiących części terenu górniczego "M. [...]" lub "L. [...]". W ocenie organu, teren górniczy zgodnie z art. 53 powołanej ustawy stanowi zwarty obszar, którego granice wyznacza koncesja i dla którego sporządza się jeden miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, aby zapewnić integrację wszelkich działań podejmowanych w granicach tego terenu. W dniu [...]Rada Miejska w L. na podstawie art. 18 ust. 1 i art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym uchwaliła wniesienie skargi do sądu administracyjnego na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze. Skarżący zarzucił naruszenie art. 53 ust. 1 powołanej ustawy Prawo geologiczne i górnicze poprzez przyjęcie, że dla terenu górniczego sporządza się jeden miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego oraz art. 14 ust. 1 i 2 powołanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nieuwzględnienie, że przepisy te upoważniają radę do podejmowania uchwał o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów górniczych w granicach obszaru obejmującego teren gminy lub jej część. Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego. Według skarżącego nie można w szczególności uznać, że sporządzenie planów miejscowych dla terenów określonych uchwałami spowoduje brak integracji wszelkich działań podejmowanych w granicach terenu górniczego, gdyż przepisy art. 15 ust. 1 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia wykonawczego z dnia [...]w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. nr 164, poz. 1587) zapewniają spójność poszczególnych planów i wymaganą integrację działań, ponadto zaś przepis art. 17 tej ustawy ustanawia wymóg uzgodnienia projektu planu z właściwym organem nadzoru górniczego. Skarżący podkreślił, że w poprzednim stanie prawnym uchwalone zostały plany miejscowe dla części terenów miasta L. znajdujących się na obszarze terenów górniczych "L. [...]" i "M. [...]", a ponadto te tereny górnicze położone są także w innych jednostkach terytorialnych, a zatem pogląd organu nadzoru prowadzi do niemożności uchwalenia planu w ogóle. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie. Jak wskazano, szczególny przepis art. 53 ust. 1 ustawy – Prawo geologiczne i górnicze wskazuje wprost, że dla terenu górniczego sporządza się miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak trafnie podkreśliły strony, rozstrzygnięcie problemu legalności kwestionowanych w postępowaniu nadzorczym uchwał wymagało łącznego zastosowania i wykładni kilku ustaw, regulujących problematykę materialnoprawną i procesową stanowienia oraz kontroli aktów podejmowanych przy sporządzaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w granicach terenu górniczego, zatem ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., dalej jako ustawa o planowaniu lub u.z.p.), ustawy z dnia 4 lutego 1994r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 27, poz. 96 ze zm., dalej jako prawo górnicze lub pr. g.g.), ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm., dalej jako u.s.g.) oraz ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, dalej jako p.s.a.). Jak wiadomo, zgodnie z ustawą o planowaniu, uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmuje rada gminy w celu ustalenia przeznaczenia terenów oraz określenia sposobów ich zagospodarowania i zabudowy (art. 14 ust. 1 u.z.p.), przedstawiając w załączniku graficznym granice obszaru objętego projektem planu (ust. 2 art. 14). Nie oznaczało to zmiany dotychczasowego stanu prawnego, gdyż art. 11 poprzedniej ustawy (ustawa z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139) przewidywał sporządzanie planu miejscowego również dla części obszaru gminy. Interesujące dla dalszych rozważań może być natomiast pominięcie w nowej ustawie dalszego fragmentu tego przepisu stanowiącego o możności sporządzenia planu dla "zespołu gmin lub jego części". Zachowana została zasada fakultatywności planowania, zaś w szczególności ustawa ta nie wprowadziła obowiązku opracowania planu dla terenu górniczego (na temat obszarów, dla których sporządzenie planu jest obowiązkowe, art. 10 ust. 2 pkt 8 i ust. 3 oraz art. 14 ust. 7 u.z.p.). Zwraca uwagę, że ustawa o planowaniu ustanowiła w sposób wyraźny powinność sporządzenia studium dla obszaru w granicach administracyjnych gminy (art. 9 ust. 3 u.z.p.) oraz określenia w nim obiektów lub obszarów, dla których wyznacza się w złożu kopaliny filar ochronny (art. 10 ust. 2 pkt 12 u.z.p.). Ustawa o planowaniu wyraźnie stanowi ponadto, że plan miejscowy, w wyniku którego następuje zmiana przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, sporządza się dla całego obszaru wyznaczonego w studium (art. 14 ust. 3 u.z.p.). Omawiana ustawa nie wprowadza zatem obowiązku sporządzenia planu dla terenu górniczego, a w przypadku tego przystąpienia, obowiązku sporządzenia planu dla całego obszaru obejmującego teren górniczy, a jednocześnie wskazuje obszar objęty takim obowiązkiem (cele nierolnicze i nieleśne). Po podjęciu uchwały o przystąpieniu, właściwy organ sporządza projektu planu miejscowego "zgodnie z zapisami studium oraz przepisami odrębnymi, odnoszącymi się do obszaru objętego planem", określając w nim obowiązkowo granice i sposoby zagospodarowania terenów lub obiektów podlegających ochronie, ustalonych na podstawie odrębnych przepisów, w tym terenów górniczych, a także narażonych na niebezpieczeństwo powodzi oraz zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych" (art. 15 ust. 1 i 2 pkt 7 u.z.p.). Ustawa określa zatem teren górniczy znajdujący się w obszarze objętym planem, jako teren wymagający ochrony, natomiast nie przewiduje specjalnego wydzielenia całości tego terenu w celu tej ochrony. Projekt planu podlega uzgodnieniu m.in. z właściwym organem nadzoru górniczego w zakresie zagospodarowania terenów górniczych (art. 17 pkt 7 lit. g u.z.p. ). W nawiązaniu do tych unormowań rozporządzenie wykonawcze (rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Dz. U. Nr 164, poz. 1587) ustanawia powinność zawarcia w projekcie tekstu planu miejscowego nakazów, zakazów, dopuszczeń i ograniczeń w zagospodarowaniu terenów górniczych, czyli określenia sposobów zagospodarowania terenu oraz ograniczeń w ich użytkowaniu, w tym zakazu zabudowy (§ 4 pkt 7 i § 2 pkt 6 tego rozporządzenia), zaś w projekcie rysunku planu granic i oznaczenia tych terenów (§ 7 pkt 6). Ustawa nie przewiduje zatem nie tylko jednorazowego, ale także jednolitego unormowania zagospodarowania w odniesieniu do obszaru obejmującego w całości lub części teren górniczy. Nie ulega wątpliwości, że uchwała o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego powinna być zgodna, pod rygorem nieważności, z przepisami ustaw szczególnych, zaś w przypadku obszaru obejmującego teren górniczy przede wszystkim z ustawą prawo górnicze. Jak wiadomo, ustawa ta określa obszar górniczy jako przestrzeń, w granicach której przedsiębiorca jest uprawniony do wydobywania kopaliny objętej koncesją, zaś teren górniczy jako przestrzeń objętą przewidywanymi szkodliwymi wpływami robót górniczych zakładu górniczego (art. 6 pkt 8 i 9 pr. g.g.). Granice obszaru górniczego i terenu górniczego wyznacza organ koncesyjny (art. 25 ust. 2 pr. g.g.), przy czym granice terenu górniczego ulegają zmianie w zależności od rzeczywistych szkodliwych wpływów robót górniczych zakładu górniczego (art. 25 ust. 3 pr. g.g.). W przypadku zatem objęcia obszarem planu miejscowego jednorazowo całości danego terenu górniczego, może w praktyce wystąpić potrzeba opracowania dalszej części planu dla terenu wyznaczonego przez organ koncesyjny w powiększonych granicach bądź pozostawienia tej części terenu górniczego poza obszarem planu miejscowego, bądź też, w przypadku przyjęcia nie znającej wyjątków reguły "jeden teren górniczy – jeden plan miejscowy", konieczność opracowania od początku nowego planu dla całego zmienionego obszaru terenu górniczego. Istnieje powszechnie dostępny rejestr obszarów i terenów górniczych, obejmujący w szczególności decyzje koncesyjne i mapy (art. 52 pr.g.g. i rozporządzenie wykonawcze). Powołany w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym art. 53 pr. g.g. stanowi, że "Dla terenu górniczego sporządza się miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w trybie określonym odrębnymi przepisami, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej" (ust. 1), ponadto "Plan, o którym mowa w ust. 1, powinien zapewniać integrację wszelkich działań podejmowanych w granicach terenu górniczego, w celu: 1) wykonania uprawnień określonych w koncesji, 2) zapewnienia bezpieczeństwa powszechnego, 3) ochrony środowiska, w tym obiektów budowlanych". (ust. 2), a dalej "Plan, o którym mowa w ust. 1, może w szczególności określić obiekty lub obszary, dla których wyznacza się filar ochronny..." (ust. 3), "Koszty sporządzenia projektu planu ... ponosi przedsiębiorca" (ust. 4), a w końcu "Jeżeli przewidywane szkodliwe wpływy na środowisko będą nieznaczne, rada gminy może podjąć uchwałę o odstąpieniu od sporządzenia planu..." (ust. 6). W nawiązaniu do uwag na tle ustawy o planowaniu, nasuwa się tutaj spostrzeżenie, że przepis art. 53 ust.1 pr. g.g. ustanawia obowiązek gminy sporządzenia planu miejscowego dla terenu górniczego. Nie rozwiązuje to jednak zagadnienia dopuszczalności objęcia procedurą planistyczną terenu górniczego (lub jego części nie objętej dotychczas uchwalonymi planami miejscowymi) przez jej odniesienie osobno do zróżnicowanych obszarów tego terenu, w celu uchwalenia więcej niż jednego planu, przy zachowaniu wymogu objęcia ostatecznie planami miejscowymi łącznie całego terenu, w granicach terytorialnych danej gminy. Powstaje tutaj dalsze zagadnienie, czy przystąpienie do sporządzenia planu miejscowego jedynie odnośnie części terenu górniczego uzasadnia uznanie tego działania za w całości sprzeczne z ustawą, czy też wymagające jedynie uruchomienia środków prawnych dla przeciwdziałania zaniechaniu rady gminy w uchwaleniu planu miejscowego odnośnie pozostałej części terenu. Przewidziana w art. 53 ust. 2 pkt 1 pr. g.g. "integracja wszelkich działań" nie oznacza zakazu zróżnicowania ograniczeń w stosunku do własności nieruchomości na pewnej części terenu górniczego, oraz ograniczeń na niekorzyść przedsiębiorcy w odniesieniu do dalszej części terenu górniczego. Realizacja zamierzonego tutaj celu ustawy nie wymaga zatem wcale konieczności sporządzenia jednego planu miejscowego o zróżnicowanych postanowieniach w odniesieniu do poszczególnych obszarów w zasięgu terenu górniczego, gdy może zachodzić w ocenie gminy potrzeba opracowania kilku zróżnicowanych z tego punktu widzenia planów. Ustawodawca pominął natomiast skutki prawne związane z obejmowaniem przez tereny górnicze, jak w nin. sprawie, obszaru kilku gmin. Jest oczywiste, że kompetencja gminy do stanowienia prawa miejscowego (ar. 14 ust. 8 u.z.p.) ogranicza się do terytorium danej gminy. W omawianej sytuacji wyłączone jest uchwalenie planu miejscowego dla całości terenu górniczego, skoro niemożliwe jest objęcie nim części terenu znajdującego się na terenie innej gminy. Poglądy prawne na temat dopuszczalności planowania przy wykorzystaniu ustanowionych form współdziałania gmin są zróżnicowane (por. Z. Niewiadomski "Planowanie przestrzenne – Zarys systemu" wyd. 2002 s. 138-139, A. Lipiński i R. Mikosz "Ustawa prawo geologiczne i górnicze – Komentarz" wyd. II s. 252-253, ogólnie D. Dąbek "Prawo miejscowe samorządu terytorialnego" s. 229-243, K. Bandarzewski w: "Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym" wyd. 2004r. s. 122 i s. 470-472), lecz przeważa pogląd o niedopuszczalności wyzbycia się kompetencji prawotwórczych. Istotne jest, że ustawodawca nie ustanowił obowiązku współdziałania pomiędzy takimi gminami w jakiejkolwiek formie prawnej w celu uchwalenia planu miejscowego lub planów miejscowych dla całości terenu górniczego (por. art. 11 pkt 8 lit. b, art. 17 pkt 6 lit. b u.z.p.). Na tle dotychczasowych rozważań powstaje pytanie, na ile można ograniczyć władztwo planistyczne gminy przez ustanowienie obowiązku uchwalenia jednego planu miejscowego dla danego określonego obszaru, jednak nie w drodze wyraźnego nakazu ustawowego, lecz w drodze wykładni zespołu przepisów prawnych przewidujących wprawdzie celowość wprowadzenia takiego obowiązku, lecz nie prowadzących do jednoznacznego odtworzenia normy w tej postaci. Jak zaznaczono, prawidłowe stosowanie art. 53 pr. g.g. wcale nie wymaga ustanowienia jednorazowo planu miejscowego dla całego terenu górniczego, zaś rozliczne względy pozaprawne i opisane powyżej sytuacje prawne mogą uzasadniać potrzebę sporządzenia planu dla części terenu górniczego bądź niemożność jego sporządzenia dla całości tego terenu. Ustawodawca stanowiąc o powinności sporządzenia planu miejscowego, jako planu jednego (jedynego) dla obszaru o określonych cechach, dodatkowo zaznacza ten wymóg w taki właśnie sposób (art. 14 ust. 3 u.z.p.), czego nie wprowadził do treści art. 53 pr. g.g. Wbrew wywodom zawartym w uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego i odpowiedzi na skargę, w drodze wykładni językowej art. 53 pr. g.g. nie można przyjąć, że użycie w tym przepisie liczby pojedynczej oznacza powinność sporządzenia jednego planu chociażby dla części terenu górniczego położonego na terytorium danej gminy. Poza argumentacją dotychczasową wskazać można chociażby na to, że sama ustawa o planowaniu posługuje się pojęciem planu miejscowego i wówczas, gdy jest oczywiste, że dla określonych części obszaru gminy będą sporządzone liczne plany miejscowe. Wskazano już na przepisy zakazujące planowania w odniesieniu do części obszaru lub obszarów gminy (art. 9 ust. 3, art. 14 ust. 3 u.z.p.). W nin. sprawie występuje zatem spotykany w orzecznictwie sądowym przypadek, gdy każdy z przepisów rozpatrywanych oddzielnie nie budzi pozornie wątpliwości interpretacyjnych, lecz wskutek zastosowania reguł wykładni systemowej lub funkcjonalnej, może okazać się wątpliwy (por. uchwała Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29.01.1997r. sygn. W 6/96, OTK 1997/1/14, L. Morawski "Wykładnia w orzecznictwie sądów" s. 65-66, 81-83, 99-102, 188-189). Zgodnie z art. 85 u.s.g. nadzór nad działalnością gminną sprawowany jest na podstawie kryterium zgodności z prawem. Oznacza to w szczególności niedopuszczalność sprawowania nadzoru na podstawie kryteriów celowościowych (cyt. Komentarz do u.s.g. s. 513-515). Natomiast z art. 87 u.s.g. wynika reguła wykładni instytucji nadzoru nad działalnością gminną w kierunku zawężającej interpretacji kompetencji i powstrzymania się od dokonania ingerencji nadzorczej w przypadku istotnych wątpliwości co do znaczenia normy prawnej, gdyż organ nadzoru powinien uwzględnić wykładnię na korzyść stanowiska organów gminy (cyt. Komentarz s. 521-522). Z treści art. 91 u.s.g. wynika, że stwierdzenie nieważności uchwały organu gminy następuje w przypadku jej istotnej sprzeczności z prawem. Przesłankę sprzeczności wyjaśnia się przez wskazanie, że uchwała powinna pozostawać w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym i gdy wynika to wprost z treści takiego przepisu, zatem sprzeczność powinna być oczywista i bezpośrednia, co nie oznacza pozbawienia organu nadzoru prawa do dokonywania wykładni (cyt. Komentarz s. 545). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego organ nadzoru jest obowiązany wykazać naruszenie prawa, zawierając w uzasadnieniu prawnym wykładnię przepisu prawa i jego zastosowanie do danego rozwiązania przyjętego w uchwale organu gminy (cyt. Komentarz s. 554). Jak to dotychczas szeroko omówiono, w ocenie Sądu prawidłowość wykładni dokonanej w nin. sprawie przez organ nadzoru budziła wątpliwości, co nie pozwalało na uznanie kwestionowanych w rozstrzygnięciu nadzorczym uchwał za w sposób istotny sprzeczne z prawem. W szczególności bowiem z treści art. 53 pr. g.g. interpretowanej samodzielnie, ale przede wszystkim w wyniku wykładni dokonanej w związku z pozostałymi wchodzącymi w rachubę przepisami omówionych powyżej ustaw, nie wynikało w sposób oczywisty, że gmina obowiązana była do sporządzenia jednego planu miejscowego w odniesieniu do części terenu górniczego znajdującego się na terytorium gminy i nie objętej do tej pory planami cząstkowymi. Objęcie zaś tymi uchwałami całego terenu górniczego podlegającego kompetencji gminy, ale w części do tej pory nie objętej planem miejscowym, oznaczało w rzeczywistości zgodność podjętych uchwał z treścią art. 53 pr. g.g. nawet w znaczeniu przyjmowanym przez organ nadzorczy, pomijając nieistotną, techniczną kwestię podziału tego planu na kilka planów cząstkowych. Mając powyższe na uwadze i zgodnie z art. 148 p.s.a, orzeczono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło