II SA/Po 343/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus As. Sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak ( spr ) Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2004 r. sprawy ze skargi E. Ł. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych ; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję działającego z upoważnienia Starosty Inspektora Powiatowego Powiatowego Urzędu Pracy w S. K. z dnia[...]3 grudnia 2001 r. nr [...], II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ P.Miładowski /-/ E.Makosz-Frymus JFS Decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...] działający z upoważnienia Starosty S. D. Inspektor Powiatowy Powiatowego Urzędu Pracy w S. K. orzekł o uznaniu skarżącego E. Ł. za osobę bezrobotną oraz o odmowie przyznania mu prawa do zasiłku. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ powołał przepisy art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 6 pkt 6 oraz art. 23 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 107). W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, iż w dniu rejestracji skarżący spełniał warunki do uznania za osobę bezrobotną, jednakże w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji nie przepracował 365 dni i nie spełnił innych wymogów ustawy, uprawniających go do otrzymania zasiłku dla bezrobotnych. Składając odwołanie od powyższej decyzji skarżący wyjaśnił, iż spełnił wymogi ustawowe wymagane do przyznania zasiłku dla bezrobotnych, bowiem pracował w okresie od [...] czerwca 2000 r. do [...] listopada 2000 r. oraz w okresie od [...] czerwca 2001 r. do [...] listopada 2001 r., łącznie przepracował więc wymagane 365 dni. Kwestionując sposób ustalenia okresu 18-miesięcznego, o którym powołany przepis stanowi, skarżący wyjaśnił, iż [...] listopada 2001 r. przypadał w piątek, stąd nie miał możliwości zarejestrować się w dniu [...] i [...] grudnia 2001 r., które to dni były dniami wolnymi od pracy. Skarżący podniósł, iż okoliczność ta nie może wpływać negatywnie na jego sytuację i spowodować utratę prawa do zasiłku. Decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r. Nr [...] Wojewoda – działający z jego upoważnienia Zastępca Dyrektora Wydziału Spraw Społecznych w L. Urzędzie Wojewódzkim., zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy, w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wyjaśniając, iż zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 2 lit a i ust. 2 pkt 3 wskazanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wymagany okres 18 miesięcy liczony winien być od dnia rejestracji, co w przypadku skarżącego nastąpiło w dniu [...] grudnia 2001 r. Organ II instancji wyjaśnił, iż w okresie od [...] czerwca 2000 r. do [...] grudnia 2001 r. skarżący z wymaganych 365 dni przepracował 364 dni, osiągając wynagrodzenie w kwocie najniższego wynagrodzenia. Organ II instancji wyjaśnił ponadto, iż sprawa przyznawania zasiłku dla bezrobotnych nie ma charakteru uznaniowego, lecz jest określona przepisami prawa, stąd w sytuacji, gdy skarżący nie spełnił wymogu ustawy, zasiłek dla bezrobotnych mu nie przysługuje, a swoją trudną sytuację materialną może zgłosić w Ośrodku Pomocy Społecznej. W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie, przytaczając argumentację, którą zawarł w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz dodatkowo podnosząc, iż układ dni w kalendarzu nie może stanowić podstawy prawnej do pozbawienia go prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Wyjaśnił, że w wymaganym okresie przepracował 366 dni oraz, że znane mu były rygorystyczne przepisy wskazanej przez organ ustawy, stąd zgłosił się do rejestracji w pierwszym roboczym dniu tygodnia, następnym po dwóch dniach wolnych od pracy. Zdaniem skarżącego ustawodawca stanowiąc prawo winien przewidzieć takie sytuacje, na bieg których nie mamy żadnego wpływu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wyjaśniając, iż podnoszone w skardze argumenty nie dają organowi odwoławczemu podstaw prawnych do uwzględnienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadną. W przedmiotowej sprawie decyzje wydane w obu instancjach były wadliwe z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi przepis art. 23 ust. 1 pkt 2 lit. a) wyżej wskazanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w jej brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z tym przepisem prawo do zasiłku przysługiwało bezrobotnemu, jeżeli w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez co najmniej 365 dni, był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy. Posługiwanie się zwrotem "w okresie 18 miesięcy poprzedzających" musi uwzględniać przy tym okoliczności konkretnej sprawy, zwłaszcza możliwość zarejestrowania w dniach wolnych lub ustawowo wolnych od pracy. W niniejszej sprawie organy obu instancji okoliczności tych nie uwzględniły, dokonując tym samym wadliwej wykładni powołanego przepisu. W dniu zarejestrowania w Powiatowym Urzędzie Pracy, co nastąpiło [...] grudnia 2001 r., skarżący posiadał udowodnione zatrudnienie w łącznej ilości 366 dni. Jednakże dwa dni spośród tych 366 przypadało poza okresami uprawniającymi do przyznania zasiłku, ustalonymi przez organ z uwzględnieniem sposobu ustalania okresu 18 miesięcy w oparciu o przepis art. 23 ust. 1 pkt 2 wskazanej ustawy. Przepis ten wymaga legitymowania się 365 dniami z takich okresów. Skarżący legitymowałby się wymaganymi 365 dniami w sytuacji, gdy rejestracja nastąpiłaby w dniach [...] lub [...] grudnia 2001 r. Tymczasem jeszcze w dniu [...] listopada 2001 r. skarżący był zatrudniony, a [...] i [...] grudnia 2001 r. przypadały w dni wolne od pracy – sobotę i niedzielę. Gdyby skarżący został zarejestrowany w dniu [...] grudnia 2001 r., okres 18 miesięcy byłby liczony od dnia [...] maja 2000 r. i wówczas wobec udokumentowanego zatrudnienia od dnia [...] czerwca 2000 r. skarżący legitymowałby się 365 dniami z okresów uprawniających do przyznania zasiłku dla bezrobotnych. Analogicznie, możliwość rejestracji w dniu [...] grudnia 2001 r. nakazywałaby zaliczyć 366 dni. Rejestracja w dniu [...] grudnia 2001 r. wymagany okres skróciła, stąd skarżący legitymował się 364 dniami z wskazanych 365. Rejestracja, która przesunęła okres 18-miesięczny i skróciła okres wymagany o 1 dzień, nastąpiła przy tym wyłącznie dlatego, że dzień [...] i [...] grudnia 2001 r. były dniami wolnym i ustawowo wolnym od pracy. Skarżący zatem nie miał możliwości zarejestrować się w dniu [...] grudnia 2001 r., a tym samym wykazać, że posiada co najmniej 365 dni z okresów uprawniających do zasiłku w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania. Dla skarżącego ostatnim dniem zarejestrowania, aby mógł skorzystać z uprawnień wynikających z pozostawania w zatrudnieniu przez wymagane ustawą co najmniej 365 dni, był dzień [...] grudnia 2001 r., który przypadał w niedzielę. Opóźnienie w zgłoszeniu się do zarejestrowania w charakterze bezrobotnego spowodowane dniami wolnymi od pracy nie powinno być brane pod uwagę przy ocenie dopełnienia wymagania w postaci zatrudnienia przez okres co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania (porównaj: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27.03.2002 r. sygn. III RN 168/01). Tym samym przyjęty przez organy obu instancji sposób ustalenia okresu stanowiącego podstawę do ustalenia długości zatrudnienia, narusza przepis art. 23 ust. 2 pkt 2 wskazanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z późniejszymi zmianami), należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję wydaną z upoważnienia Starosty S. D. przez Inspektora Powiatowego Powiatowego Urzędu Pracy w S. K. z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...]. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepisu art. 152 wskazanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny przy tym nie zastosowano, mając na uwadze charakter rozstrzygnięcia, na mocy którego strona nie nabyła żadnych praw oraz nie nałożono na nią żadnych obowiązków. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ P.Miładowski /-/E. Makosz-Frymus JFS