I OSK 761/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, Sędziowie NSA Wojciech Chróścielewski, Tomasz Zbrojewski (spr.), Protokolant Tomasz Zieliński, po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2006r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2004r. sygn. akt II SA/Wa 243/04 w sprawie ze skargi I. M. K. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza na rzecz I. M. K. od Ministra Edukacji i Nauki kwotę 120 (słownie: sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 grudnia 2004 r., sygn. akt II SA/Wa 243/05 oddalił skargę I. M. K. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego. Sąd mając na uwadze treść art. 9b ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r.- Karta Nauczyciela podzielił stanowisko Ministra Edukacji Narodowej i stwierdził, że I. M. K. w ustalonym stanie faktycznym sprawy nie spełnił wymagań uzasadniających przyznanie awansu zawodowego na stopień nauczyciela dyplomowanego bowiem nie uzyskał akceptacji komisji kwalifikacyjnej. Postępowanie kwalifikacyjne członkowie komisji kwalifikacyjnej rozpoczęli od analizy formalnej załączonej do wniosku dokumentacji (zgodnie z § 7 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli -Dz. U. Nr 70, poz. 825). Każdy z członków komisji oceniał stopień spełnienia przez skarżącego wymagań niezbędnych do uzyskania awansu na stopień nauczyciela w drodze głosowania przez każdego z członków w skali od 0 do 20 punktów. W wyniku głosowania I. M. K. uzyskał 38 na 100 możliwych do uzyskania punktów. Z przebiegu pracy komisja kwalifikacyjna sporządziła protokół zawierający w szczególności wyniki głosowania przez każdego z członków komisji wraz z uzasadnieniem. W uzasadnieniu zawartym w protokole komisja dokonała analizy dokumentacji i jej ocenę. Zarzuty zawarte w skardze dotyczące naruszenia przepisów art. 7, art.77§ 1 i art. 80 kpa są zatem nietrafne. W skardze kasacyjnej I. M. K. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji. Zarzucił wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię dyspozycji art. 9b ust. 1 ustawy-Karta Nauczyciela w zakresie dokonywanej oceny dorobku oraz naruszenie przepisów proceduralnych, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przez to, że wbrew dyspozycji art. 141 § 4 Sąd nie uzasadnił w wyroku, dlaczego argumenty skarżącego uznał bezzasadne. W jej uzasadnieniu I. M. K. stwierdził, że Sąd administracyjny dokonał błędnej wykładni obowiązków i kompetencji komisji kwalifikacyjnej określonych w § 11 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. Pominął bowiem fakt, że ocena komisji, wyrażona w skali punktowej powinna być należycie uzasadniona. W uzasadnieniu tym należało przede wszystkim wskazać przesłanki, które przyczyniły się do wydania takiej oceny i odnieść się do wymagań kwalifikacyjnych na stopień nauczyciela dyplomowanego określonych w § 5 ust. 5 w/w rozporządzenia. Ponadto Sąd wyjaśniając motywy wyroku winien był ustosunkować się do zarzutów skarżącego, a nie ograniczyć się tylko do stwierdzenia, że jego zarzuty są niezasadne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany wskazanymi w niej podstawami i wnioskami. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. Podstawowym zarzutem skargi kasacyjnej jest błędna wykładnia art. 9 b ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 ze zm.) w zw. z § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. w sprawie uzyskania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. Nr 70, poz. 825) w zakresie oceny przez komisję kwalifikacyjną dorobku zawodowego I. M. K. Warunkiem nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego w myśl powołanych przepisów jest spełnienie wymagań kwalifikacyjnych, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 i 3 w/w ustawy, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej. Podkreślić przy tym trzeba, że organ podejmujący decyzję w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego związany jest stanowiskiem komisji w sprawie udzielenia bądź nieudzielania nauczycielowi akceptacji. Nauczycielowi, który nie spełnia powyższych warunków, organ sprawujący nadzór pedagogiczny odmawia nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego w drodze decyzji administracyjnej, ze wskazaniem warunków, których nauczyciel nie spełnia (art. 9b ust. 6 w zw. z art. 9b ust. 1 i ust. 4 pkt 3 Karty Nauczyciela). Sąd I instancji badając legalność zaskarżonego aktu administracyjnego uprawniony był do oceny poprawność zastosowania, określonych wyżej norm prawa materialnego do ustalonego w sprawie stanu faktycznego, a przede wszystkim do oceny przebiegu czynności postępowania kwalifikacyjnego pod kątem zgodności z przepisami rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000r., wydanego na podstawie delegacji zawartej w przepisie art. 9g ust 10 Karty Nauczyciela. Z powołanego przepisu jednoznacznie wynika, iż wymienione rozporządzenie reguluje między innymi tryb działania komisji kwalifikacyjnych. Sąd zobowiązany był zatem ocenić, czy organ orzekający w sprawie trafnie uznał, że protokół z przebiegu prac komisji kwalifikacyjnej spełnia przesłanki określone w § 11 ust. 2 i 12 ust.1 rozporządzenia. Z przepisów tych wynika, że każdy z członków komisji ma obowiązek ocenić spełnienie przez nauczyciela wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia awansu zawodowego, według punktowej skali od 0 do 20. W protokole pracy komisji, w punkcie V zawarte jest stwierdzenie, iż każdy z członków komisji, przedłożył przewodniczącemu wypełnioną kartę punktacyjną. Z akt sprawy wynika, iż komisja działała w składzie pięcioosobowym. Tymczasem do akt załączone są tylko trzy podpisane imiennie karty punktacyjne oraz dwie karty niepodpisane. Powstaje zatem uzasadniona wątpliwość, czy rzeczywiście wszyscy członkowie komisji złożyli swoje karty zgodnie z treścią wymienionego punktu V protokołu a co za tym idzie, czy komisja podjęła swe rozstrzygnięcie we właściwym trybie. Niezależnie od powyższego, przedmiotowy protokół powinien zawierać ocenę spełnienia wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia awansu zawodowego wyrażoną w punktach wraz z jej uzasadnieniem. Ocena ta jest oczywiście wiążąca dla organu wydającego decyzję. Nie mniej jednak, ocena ta, co trafnie podniósł Ireneusz M. K. w skardze oraz skardze kasacyjnej powinna być uzasadniona poprzez wskazanie powodów, które przyczyniły się do jej wydania, z uwzględnieniem wymagań kwalifikacyjnych na stopień nauczyciela dyplomowanego określonych w § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej. Ocena ta powinna znaleźć się również w uzasadnieniu decyzji, zwłaszcza odmownej, bowiem adresat tej decyzji tyko poprzez odwołanie do organu wyższego stopnia, który z mocy art. 9h powołanej wyżej ustawy sprawuje nadzór nad czynnościami komisji kwalifikacyjnej może zakwestionować brak należytej i pełnej oceny, co jest wadą postępowania kwalifikacyjnego. Tymczasem Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, ocenie wskazanego protokołu poświęcił dwa, zresztą lakoniczne zdania: " Z przebiegu pracy komisja sporządziła protokół zawierający w szczególności wyniki głosowania przez każdego z członków komisji wraz z uzasadnieniem. W uzasadnieniu zawartym w protokole komisja dokonała analizy tej dokumentacji i jej ocenę". W świetle zgromadzonego materiału dowodowego stanowisko, jakoby komisja kwalifikacyjna dokonała rzeczowej analizy dokumentacji i jej oceny, przyjęte zresztą za Ministrem Edukacji Narodowej i Sportu nie ma usprawiedliwionych podstaw. Otóż "uzasadnienie punktacji wniosku" ograniczone zostało do bardzo krótkiej i ogólnikowej oceny przedstawionej przez skarżącego dokumentacji, zebranej zresztą według komisji "w sposób przypadkowy". Przede wszystkim, brak w nim wyjaśnienia ile punktów spośród 38 uzyskanych na 100 możliwych i dlaczego taką ilość punktów, nauczyciel otrzymał za posiadanie dodatkowych kwalifikacji zawodowych umożliwiających poszerzenie zakresu działań edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych lub innych związanych z zadaniami szkoły czy też za opracowane publikacje, referaty lub inne materiały związane z wykonywana pracą, a jaką ilość punktów za spełnienie innych jeszcze wymagań. Pominięcie przez Sąd I instancji tej jakże istotnej kwestii, świadczy bezspornie o naruszeniu art. 9b ust. 1 Karty Nauczyciela w zw. z § 11 i 12 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. Za zasadny uznać również należy drugi zarzut skargi kasacyjnej, dotyczący naruszenia postanowień art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez nieustosunkowanie się do argumentów skarżącego, zwłaszcza w kwestii protokołu komisji kwalifikacyjnej. Uzasadnienie wyroku, jak wynika z powołanej normy prawnej powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Sam charakter rozstrzygnięcia, prowadzący do oddalenia skargi świadczy o uznaniu, przytoczonych w skardze zrzutów za błędne i wymaga choćby krótkiego wyjaśnienia, dlaczego nie zasługują one na uwzględnienie. Uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, warunku tego jednak nie spełnia. Z przytoczonych wyżej powodów zaskarżony wyrok należało uchylić na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 w/w ustawy.