I OSK 794/05

Sygn. akt I OSK 794 /05 P O S T A N O W I E N I E Dnia 20 września 2005 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Rausz, Sędziowie NSA Janina Antosiewicz, Zygmunt Zgierski (spr. ), Protokolant Iwona Sadownik, po rozpoznaniu w dniu 20 września 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 1671/04 w sprawie ze skargi J.S. na decyzję Rektora Akademii Medycznej w W. z dnia [...] września 2004 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia postanawia: odrzucić skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Rektora Akademii Medycznej w W. z dnia [...] września 2004 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Senackiej Uczelnianej Komisji ds. Rekrutacji Akademii Medycznej w W. z dnia [...] lipca 2004 r. w przedmiocie odmowy przyjęcia J.S. na dzienne studia I roku na kierunku lekarskim. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia sąd wskazał, iż przyczyną takiego rozstrzygnięcia jest naruszenie przez organy obu instancji zasad wynikających z treści ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 68, poz. 385 ze zm.), jak również przepisów k.p.a., tj. art. 104, art. 107 § 1 i § 3 Kodeksu. W ocenie sądu I instancji decyzja Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] lipca 2004 r. nie posiada czytelnego podpisu uprawnionego, brak jest w niej uzasadnienia i pouczenia strony o środkach zaskarżenia. Nie jest wiadomym, w jakiej dacie rozstrzygnięcie to zostało doręczone J.S., co uniemożliwia ocenę, czy odwołanie do Rektora AM w W. złożone zostało w terminie. Również decyzja Rektora z dnia [...] września 2004 r. nie jest wolna od wad. Nie posiada podstawy prawnej rozstrzygnięcia, uzasadnienia i pouczenia, brak dowodu doręczenia jej stronie skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjął, że brak pouczenia, bez względu na daty doręczenia decyzji i daty wniesienia odwołania oraz skargi, analogicznie do art. 112 k.p.a., ma skutek zachowania przez J.S. terminów ustawowych. Sąd I instancji stwierdził, że Komisja Uczelniana, rozpatrując odwołanie kandydata na I rok studiów, nie wydaje rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie, w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz wyraża jedynie stanowisko tej komisji, co do zasadności odwołania. Organem rozstrzygającym sprawę i wydającym decyzję ostateczną z zachowaniem reguł przewidzianych w art. 138 k.p.a., jest, stosownie do art. 141 ust. 5 ustawy o szkolnictwie wyższym, rektor uczelni. Akt odmowy przyjęcia na studia, niewątpliwie uznawany za indywidualny akt administracyjny, powinien mieć formę właściwą dla takich aktów. Dotyczy to zarówno aktów podejmowanych przez uczelnianą komisję rekrutacyjną, jak i rektora uczelni, gdyż odnoszą się do decyzji w rozumieniu art. 104 k.p.a. Sąd I instancji podniósł jednocześnie, że ocena prac egzaminacyjnych należy wyłącznie do osób w tym celu powołanych przez Uczelnię, a ocena punktowa, będąca wyrazem tej oceny, nie stanowi elementu decyzji administracyjnej, a więc nie podlega ocenie merytorycznej Sądu. Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2004 r. skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła J.S., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata. Wyrokowi zarzucono naruszenie art. 174 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga kasacyjna zawiera wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i nakazanie Rektorowi Akademii Medycznej w W. wykonania pierwotnej pozytywnej decyzji z dnia [...] września 2004 r. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej J.S. podniosła, iż uzyskała wystarczającą ilość punktów, by być przyjętą na zwolnione miejsce. W jej ocenie Sąd powinien uwzględnić wniosek o zażądanie od Rektora Akademii Medycznej informacji, ile miejsc zostało zwolnionych (w związku ze zdanym egzaminem wstępnym przez studentów wyższych lat ze studiów płatnych) i jak zostały zadysponowane. Pominięty również został jej wniosek o zażądanie od uczelni oficjalnej listy osób przyjętych na studia dzienne na Wydziale I i II kierunku lekarskiego. Skarżąca zaprezentowała pogląd, iż pierwszeństwo w przyjęciu na zwolnione miejsce dawała jej zarówno sytuacja rodzinna i materialna, a także fakt, że składając skutecznie zastrzeżenia do dwóch pytań testu egzaminacyjnego (zastrzeżenia te zostały uznane przez Krajową Komisję Egzaminacyjną za słuszne), wykazała, iż dysponuje wystarczająca wiedzą, by być przyjętą na studia. W skardze kasacyjnej skarżąca stwierdziła również, iż jej błędne przekonanie, że przekazana telefonicznie treść pozytywnej dla niej decyzji została napisana na jej odwołaniu nie stanowi dowodu, że takiej decyzji nie było. Decyzja taka musiała być podjęta, skoro pracownik uczelni przekazał ją telefonicznie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono też, że uzyskane przez J.S. oceny na świadectwie maturalnym uprawniałyby ją do przyjęcia na studia, gdyby było zastosowane kryterium ocen na świadectwie - co dotyczy maturzystów roku 2005. Sąd nieuwzględniając kolejnych wniosków o zażądanie oryginału kompletnych akt nie tylko pozbawił skarżącą wcześniejszego zapoznania się z aktami, ale i zajął stanowisko w oparciu o niekompletne akta, w których oprócz podania - kwestionariusza Akademii Medycznej, brakuje również oryginału odwołania z dnia [...] lipca 2004 r. wraz z załącznikami, oryginału odwołania do Rektora z dnia [...] lipca 2004 r., oryginału pisma do Kierownika Komisji w przedmiocie udostępnienia kopii pozytywnej decyzji Prorektora. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Stosownie do treści art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W treści art. 176 ustawodawca wprowadził dwojakiego rodzaju wymagania, którym odpowiadać powinna skarga kasacyjna. Po pierwsze - powinna czynić zadość wymaganiom formalnym, stawianym dla pisma w postępowaniu sądowym (określonym w art. 46 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Niespełnienie wymagań formalnych stanowi brak, który może zostać uzupełniony w trybie art. 49 w związku z art. 193 powołanej wyżej ustawy. Po drugie - skarga kasacyjna powinna spełniać wymagania szczególne, właściwe tylko dla niej. Są to wymagania materialne i składają się na nie: - oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, - przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, - wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Rozróżnienie wymagań formalnych i materialnych jest istotne. Braki formalne mogą zostać usunięte, wymagania materialne zaś prowadzą do niedopuszczalności skargi kasacyjnej. Są to braki, które wyłączają zakwalifikowanie pisma do skargi kasacyjnej, wykluczają dopuszczalność ich uzupełnienia, powodując niedopuszczalność kasacji (B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2003,s. 467). Stosownie zaś do treści art. 183 § 1 ww. ustawy Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Oznacza to, iż Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, co powoduje, iż winny być one prawidłowo określone w samej skardze. Należy zatem powołać konkretne przepisy prawa, którym sąd uchybił, uzasadnić zarzut ich naruszenia, a w razie zarzutu naruszenia prawa procesowego – wykazać, iż naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna wniesiona przez J.S., a sporządzona przez pełnomocnika w osobie adwokata, nie spełnia wszystkich wymagań materialnych, określonych w art. 176 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Koniecznym warunkiem uznania, iż strona powołuje się w skardze kasacyjnej na jedną z podstaw kasacji jest wskazanie, które przepisy oznaczone numerem artykułu (paragrafu, ustępu, punktu) ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny, działając jako sąd kasacyjny, nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów lub też stawiania hipotez co do tego, jakiego przepisu dotyczy podstawa kasacji. Powołanie przez wnoszącego skargę kasacyjną, jako podstawę kasacji, art. 174 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powoduje, iż jedna z przesłanek materialnych skargi kasacyjnej nie została zachowana. Jak to już wyżej podano artykuł ten stanowi, iż skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Przepis ten stanowi więc jedynie wskazanie, na jakich podstawach oprzeć winna się skarga kasacyjna, w żaden więc sposób podstawą taką być nie może. Skarżąca nie wskazała żadnego przepisu prawa materialnego, bądź przepisu postępowania, któremu uchybił sąd I instancji. Z tych przyczyn uznać należy, że skarga kasacyjna nie wskazuje żadnej z ustawowych, wymienionych właśnie w art. 174, podstaw kasacyjnych. Stanowi to samodzielną przesłankę odrzucenia skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 180 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.