IV SA/Po 358/05

WyrokWSA w Poznaniu2005-06-09

Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Paweł Miładowski, Bożena Popowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy regulamin wynagradzania nauczycieli, uchwalony przez radę gminy na podstawie art. 30 ust. 6 Karty Nauczyciela, jest regulaminem pracy w rozumieniu Kodeksu pracy, a tym samym podlega jego przepisom dotyczącym ustalania warunków wynagradzania i uzgadniania z organizacjami związkowymi?
Ratio decidendi
Regulamin wynagradzania nauczycieli uchwalony przez radę gminy na podstawie art. 30 ust. 6 Karty Nauczyciela nie jest regulaminem pracy w rozumieniu Kodeksu pracy, ani regulaminem wynagradzania w rozumieniu art. 772 § 1 Kodeksu pracy. Gmina jako organ prowadzący szkołę nie jest pracodawcą w rozumieniu Kodeksu pracy. W związku z tym, do oceny takich regulaminów nie stosuje się kryteriów określonych w Kodeksie pracy, w tym art. 9 § 1.
Stan faktyczny
Wojewoda stwierdził nieważność części gminnego regulaminu wynagradzania nauczycieli dotyczącej dodatku dla nauczycieli języków obcych, uznając go za sprzeczny z Kartą Nauczyciela. Rada Gminy G. zaskarżyła to rozstrzygnięcie, argumentując, że regulamin jest aktem prawa miejscowego o szczególnym charakterze źródła prawa pracy i powinien być oceniany na gruncie Kodeksu pracy. Wojewoda w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na różnicę między organem prowadzącym a pracodawcą.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Rady Gminy G. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie: sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia WSA Bożena Popowska ( spr. ) Protokolant: referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi Rady Gminy G. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie regulaminu wynagrodzenia nauczycieli oraz wypłacania nauczycielskiego dodatku mieszkaniowego o d d a l a s k a r g ę /-/ B. Popowska /-/ J. Stankowski /-/ P. Miładowski W dniu [...]., działając na podstawie art. 91 ust. 1 i 3 ustawy z 08.03.1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. 2001, Nr 142, poz. 1591 ze zm.), Wojewoda podjął rozstrzygnięcie nadzorcze nr [...], w którym stwierdził nieważność §1 ust. 1 pkt 3, §7 i §11 gminnego regulaminu wynagradzania nauczycieli oraz wypłacania nauczycielskiego dodatku mieszkaniowego w placówkach oświatowych gminy G., stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały nr [...]Rady Gminy G. z [...]., ze względu na istotne naruszenie prawa. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podniósł, iż powyższą uchwałę podjęto na podstawie art. 30 ust. 6 i art. 54 ust. 7 ustawy z 26.01.1982 r. – Karta Nauczyciela (t.j. Dz. U. 2003r., Nr 118, poz. 1112 ze zm.), oraz art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z 08.03.1990r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. 2001r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.). W myśl powołanego upoważnienia, jednostki samorządu terytorialnego określają wysokość i szczegółowe zasady przyznawania dodatków wchodzących w skład wynagrodzenia nauczyciela, z zastrzeżeniem art. 33 i 34 Karty Nauczyciela. W §1 ust. 1 pkt 3 wyżej wymienionego regulaminu postanowiono, iż regulamin ten określa wysokość i zasady wypłacania dodatku dla nauczycieli języków obcych, zaś w §7 wyżej wymienionego regulaminu określono wysokość i zasady wypłacania dodatku dla nauczycieli języków obcych. Upoważnienie zawarte w art. 30 ust. 6 ustawy Karta Nauczyciela nie przewiduje możliwości kreowania dodatkowych składników wynagrodzenia, nie przewidzianych w ustawie Karta Nauczyciela, zaś dodatek dla nauczycieli języków obcych nie jest składnikiem wynagrodzenia wymienionym w Karcie Nauczyciela. Wobec powyższego §1 ust. 1 pkt 3 i §7 wyżej wymienionego regulaminu wynagradzania nauczycieli są sprzeczne z art. 30 ust. 6 ustawy Karta Nauczyciela. Pismem z dnia [...].03.2005r. Wójt Gminy G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na rozstrzygnięcie Wojewody z dnia [...]. formułując w niej wniosek o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego, w części dotyczącej dodatku dla nauczycieli języków obcych, jako wydanego z naruszeniem art. 9 §2 kodeksu pracy. W uzasadnieniu skargi podkreślono, iż przedmiotowa uchwała Rady Gminy G. jest "aktem prawa miejscowego o szczególnym charakterze źródła prawa pracy". Zgodność z prawem uchwały Rady oceniać zatem należy nie tylko na gruncie Karty Nauczyciela, ale i w świetle kodeksu pracy. W rozumieniu art. 9 §1 kodeksu pracy, gminny regulamin wynagradzania nauczycieli przynależy do regulaminów opartych na ustawie, zaś postanowienia takich regulaminów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników, niż przepisy kodeksu oraz innych ustaw i aktów wykonawczych (art. 9 §1 kp). A contrario – regulaminy mogą wprowadzać regulacje korzystniejsze. Taką właśnie regulację adresowaną do nauczycieli języków obcych Rada Gminy G. zawarła w uchwalonym regulaminie. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i zasądzenie od skarżącego kosztów procesu. Ustosunkowując się do argumentu podniesionego w skardze organ stwierdził, iż regulamin określony w art. 30 ust. 6 Karty Nauczyciela, obejmujący swym zasięgiem więcej niż jedną szkołę, nie jest regulaminem wynagradzania w rozumieniu art. 772 §1 kodeksu pracy. Zarówno Karta Nauczyciela jak i ustawa o systemie oświaty, odróżniają organ prowadzący szkołę od samej szkoły, "w związku z tym kompetencje gminy prowadzącej szkołę do ustalenia regulaminu wynagradzania nie są kompetencjami pracodawcy, czyli szkoły". Nadto Wojewoda stwierdził, iż przedmiotowa uchwała Rady Gminy G., jako akt prawa miejscowego, wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym, zatem postanowienie §11 regulaminu istotnie narusza prawo. Sąd zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie bezspornym jest, iż uchwała nr [...]Rady Gminy G. z [...]. jest aktem prawa miejscowego. Niespornym też jest, iż gminny regulamin wynagradzania nauczycieli oraz wypłacania nauczycielskiego dodatku mieszkaniowego w placówkach oświatowych gminy G., stanowiący załącznik nr 1 do wyżej wymienionej uchwały jest sprzeczny z art. 30 ust. 6 ustawy z 26.01.1982 r. Karta Nauczyciela (t.j. Dz. U. 2003r., Nr 118, poz. 1112 ze zm.). Strona skarżąca przyznaje to wyraźnie w uzasadnieniu skargi (k.-4). Spornym jest natomiast, czy przedmiotowa uchwała ma szczególny status źródła prawa pracy w rozumieniu art. 9 §1 ustawy z dnia 26.06.1974 r. Kodeks pracy (t. j. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.). Skarżący twierdzi, że wprowadzony tą uchwałą regulamin ma charakter regulaminu, o jakim mowa w wyżej wymienionym przepisie kodeksu pracy. Skarżący wskazuje, iż za takim traktowaniem przedmiotowego regulaminu przemawia to, że "opiera się on na ustawie". Wojewoda natomiast uważa, że wyżej wymieniony regulamin wynagradzania nie należy do regulaminów o jakich mowa w art. 9 kodeksu pracy, zwłaszcza do regulaminów wynagradzania w rozumieniu art. 772 kodeksu pracy. Argumenty przytoczone przez organ dotykają, zdaniem Sądu istoty rzeczy. Odnoszą się one do kwestii podmiotowych. Organ słusznie podnosi, że jednostka samorządu terytorialnego (w tym przypadku gmina), jest organem prowadzącym szkołę. To wynika wprost z przepisów ustawy z 07.09.1991 r. o systemie oświaty (t. j. Dz. U. 2004r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.) – art. 3 pkt 5. Nie jest natomiast pracodawcą w rozumieniu przepisów kodeksu pracy (art. 3). Tymczasem art. 9 kodeksu pracy stanowi wyraźnie o regulaminach "określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy", zaś w myśl art. 772 §4 "regulamin wynagradzania ustala pracodawca", a zgodnie z art. 772 §1 – regulamin wynagradzania ustala warunki wynagradzania. Z powyższego wynika, iż regulamin, o którym mowa w art. 30 ust. 6 Karty Nauczyciela nie jest tym samym aktem, co regulamin o którym mowa w art. 9 kodeksu pracy i regulamin wynagradzania, o którym mowa w art. 772 kodeksu pracy. Charakter prawny regulaminów określonych w kodeksie pracy jest szczególny i to wynika z unormowań kodeksu. Przepisy prawne nie dają natomiast podstaw, aby taki szczególny charakter przypisać także aktom prawa miejscowego, podejmowanym na podstawie art. 30 ust. 6 Karty Nauczyciela. Zatem do oceny tych aktów, czyli także regulaminu stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały nr [...]Rady Gminy G. z [...]. nie można stosować kryteriów określonych w kodeksie pracy. Takie jest też, raczej powszechne, stanowisko judykatury (wyroki NSA: z dnia 20.03.2001r. II SA 109/01, LEX nr 54 557; z dnia 10 lipca 2001 r., SA/Wr 2729/00, OSS 2002/1/19), potwierdzone uchwałą 7 sędziów NSA z 24.09.2001 r. (OPS 7/01, ONSA 2002/1/8, z glosą aprobującą J. Homplewicza: OSP 2002/3/33). W myśl wyżej wymienionej uchwały: "regulamin, o którym mowa w art. 30 ust. 6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 ze zm.), obejmujący swym zasięgiem więcej niż jedną szkołę, nie jest regulaminem wynagradzania w rozumieniu art. 772 § 1 kodeksu pracy i nie wymaga uzgadniania z zakładową organizacją związkową na podstawie art. 772 § 4 kodeksu pracy". Z uwagi na powyższe skargi nie uwzględniono i działając na podstawie art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/ B. Popowska /-/ J. Stankowski /-/ P. Miładowski MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło