I OSK 323/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Andrzej Jurkiewicz Sędziowie NSA Irena Kamińska Joanna Runge-Lissowska (spr.) Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 listopada 2005r. sygn. akt VI SA/Wa 27/05 w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 2.11.2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 27/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. F. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja tegoż organu z dnia [...] nr [...] wymierzająca M. F. karę pieniężną w wysokości 64.200 zł za przejazd drogą krajową pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Nienormatywność pojazdu została stwierdzona dnia 1.10.2003 r., co wynika z protokołu ważenia. M. F. zarzucał decyzjom, iż zostały one wydane na podstawie nieobowiązujących przepisów, przez nieuprawniony organ i że nie wzięta została pod uwagę złożona przez niego opinia techniczna. Wojewódzki Sąd uznał zarzuty te za nietrafne, wyjaśniając, że ustawą z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 200, poz. 1953) została znowelizowana ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, a z art. 10 ustawy nowelizującej wynika, że do postępowań administracyjnych wszczętych a niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem jej wejścia w życie stosuje się przepisy dotychczasowe. Nowela weszła w życie po upływie 14 dni od jej ogłoszenia (ogłoszenie nastąpiło w Dz.U. z dnia 24.11.2004 r.) z wyjątkiem art. 1 pkt 13-15, które weszły w życie z dniem ogłoszenia, a art. 1 pkt 13 ustawy nowelizującej nadał nowe brzmienie art. 13 ustawy, wprowadzając nowe regulacje w zakresie opłat i kar za przejazdy pojazdami nienormatywnymi – kontynuował Sąd, stwierdzając, że jak z przepisów tych wynika, organ prawidłowo zastosował przepisy dotychczasowe, a w związku z tym decyzja została wydana przez organ właściwy, jak i na podstawie prawidłowo zastosowanych przepisów. Na zarzuty co do nieprawidłowości przeprowadzenia kontroli Sąd odpowiedział, iż do ważenia została użyta waga z ważnym świadectwem legalizacji (do 31.12.2004 r.), a kierowca został poinformowany o technice ważenia, że miał możliwość sprawdzenia legalizacji przyrządu, protokołu pomiaru pochyłości terenu, że nie zgłosił żadnych uwag, a nadto, że organy obu instancji odniosły się do opinii technicznej złożonej przez skarżącego i wyjaśniły przyczyny, dla których jej nie uwzględniono. Wojewódzki Sąd nie podzielił też poglądu skarżącego co do przedawnienia (decyzja została wydana po upływie roku od dnia kontroli) z tego względu, że, jak wyjaśnił, nałożona kara ma charakter administracyjny i podlega regułom prawa administracyjnego, a nie zasadom wymierzania kar za wykroczenia lub przestępstwa, a także zarzutu naruszenia art. 2 Konstytucji RP wyjaśniając, że stwierdzona nienormatywność obliguje organ do wymierzenia kary, bez względu na przyczynę nienormatywności. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł M. F., reprezentowany przez radcę prawnego, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi i stawiając zarzuty naruszenia prawa materialnego, polegające na niewłaściwym zastosowaniu treści art. 10 ustawy z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 200, poz. 1953), mimo że przepis ten jest niezgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej i błędnym wskutek tego uznaniu, że zaskarżona decyzja została prawidłowo wydana na podstawie przepisów obowiązujących przed nowelizacją oraz naruszenia przepisów postępowania, a to treści art. 106 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez nieuwzględnienie żądania (wniosku) skarżącego o skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego, którego przedmiotem miała być ocena zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej przepisów ustawy o drogach publicznych, na podstawie których została wydana zaskarżona decyzja oraz normy zawartej w art. 10 ustawy nowelizującej, a także treści art. 113 § 1 ppsa przez zamknięcie rozprawy wskutek błędnego uznania sprawy za dostatecznie wyjaśnioną, mimo że w sprawie istniało i istnieje poważne zagadnienie prawne, które powinno być przedmiotem oceny dokonanej przez Trybunał Konstytucyjny w trybie zapytania prawnego skierowanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny co najmniej na wniosek skarżącego, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, bowiem nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem jej działań (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), a wobec tego ich ocenie podlega to czy zaskarżony akt lub czynność organu odpowiada przepisom obowiązującym w dacie orzekania lub dokonywania czynności. Jeśli natomiast w trakcie rozstrzygania sprawy toczącej się przed sądem poweźmie on wątpliwości co do konstytucyjności przepisu mającego w sprawie zastosowanie może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne (art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym – Dz. U. Nr 102, poz. 943 ze zm.). Jednak wystąpienie z pytaniem zależy od tego czy sąd jest zmuszony z pytaniem wystąpić, gdyż od tego zależy wydanie rozstrzygnięcia, natomiast nie jest obligowany do wystąpienia z pytaniem do Trybunału tylko dlatego, że strona skieruje do sądu wniosek o wystąpienie. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie podzielił wątpliwości skarżącego co do niezgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polski art.10 ustawy z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 200, poz. 1953), tj. przepisu przejściowego, zawierającego regulację co do kwestii przepisów jakie mają być stosowane w postępowaniach administracyjnych wobec dokonanych zmian przepisów. Przepisy przejściowe mogą zawierać dwie reguły stosowania przepisów do spraw wszczętych a nie zakończonych decyzjami ostatecznymi w dniu wejścia w życie nowelizacji, przewidując, że do spraw tych stosuje się przepisy dotychczasowe lub nowe. Art. 10 ustawy nowelizującej przyjął zasadę, że do niezakończonych postępowań stosuje się przepisy dotychczasowe. Mając na względzie taką zasadę Wojewódzki Sąd ocenił zaskarżone decyzje. Skarga kasacyjna zawiera zarzut naruszenia art. 10 ustawy nowelizującej ustawę o drogach publicznych, polegający na niewłaściwym zastosowaniu jego treści, jako normy prawa materialnego. Art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", stanowi, że naruszenie prawa materialnego może się dokonać przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Jeżeli zarzut skargi kasacyjnej rozumieć jako błędną wykładnię przez Wojewódzki Sąd art. 10 ustawy nowelizującej to nie jest on zasadny, bowiem przepis ten nakazuje stosować przepisy dotychczasowe i tak ten przepis Sąd wyłożył, natomiast jeśli miałoby to być niewłaściwe zastosowanie tego przepisu to również zarzut nie jest trafny, gdyż właśnie miał on w sprawie zastosowanie, jako zawierający regułę intertemporalną co do stosowania przepisów. Z kolei jeśli idzie o zarzut naruszenia przepisów postępowania to art. 106 § 2 ppsa stanowi, iż po złożeniu sprawozdania strony zgłaszają ustnie swoje wnioski, żądania, wyjaśnienia, mogą wskazywać podstawy prawne i faktyczne żądań i wniosków, a przewodniczący udziela stronom głosu według kolejności – strona skarżąca organ, a pozostałe – w ustalonej przez przewodniczącego. Jak wynika z protokołu rozprawy z dnia 21.10.2005 r., po przeprowadzeniu której zapadł zaskarżony wyrok, taki tok postępowania został przez Wojewódzki Sąd Administracyjny zachowany, a skarżący miał możliwość zgłoszenia swoich wniosków i żądań, co też uczynił. Tak więc przepisowi temu Wojewódzki Sąd nie uchybił. Po przeprowadzeniu rozprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zamknął ją, uznając, że sprawa jest dostatecznie wyjaśniona, jak nakazuje art. 113 § 1 ppsa, a skarżący zarzuca Sądowi naruszenie tego przepisu wobec tego, że Sąd powinien był wystąpić do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym, o czym mowa wyżej, gdyż sprawa nie była wyjaśniona. Jednak stwierdzić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie miał wątpliwości co do konstytucyjności art. 10 ustawy nowelizującej ustawę o drogach publicznych, a wobec tego nie można zarzucić iżby nie miał jasności co do wyjaśnienia sprawy, a tym samym, że zamykając rozprawę naruszył art.113 § 1 ppsa. Tak więc zarzuty co do naruszenia przepisów postępowania są, tak jak i co do naruszenia prawa materialnego, nieusprawiedliwione. Z przyczyn powyższych Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 ppsa.